16 Shin Bukhari da Muslim sun ƙunshi dukkan hadisai ingantattu?
16 Do Bukhāri and Muslim Contain All the Authentic Ahadith?
Wasu mutane suna ganin cewa hadisi ba ya ingantacce sai dai idan yana cikin Bukhari da Muslim. Wasu ma suna nace cewa dukkan addinin Musulunci yana cikin Bukhari kawai.
Some people think that a hadith is only authentic if it is in Bukhari and Muslim. Some even insist that the whole din [religion] of Islam is to be found only in Bukhari.
Wata rana, wani Bedouin ya zo wajen Annabi (SAW). Ya karɓi Musulunci kuma ya yi Salla. Bayan ya kammala Sallarsa, ya yi addu'a, "Ya Allah (SWT), ka yi mani rahama da Annabi (SAW), kuma kada ka yi wa kowa rahama." Tunaninsa shi ne, "Idan na yi addu'ar rahamar kowa, rahamar Allah (SWT) a kaina zata ragu." Annabi (SAW) ya ce masa, "Ka takaita abin da yake faɗi."38 Rahamar Allah (SWT) tana da fadi, haka ma ilimin addininmu. Jahilci ne mafi girma a takaita dukkan addini ga Bukhari. Bisa ga wannan ra'ayi, shekaru ashirin da uku na annabcin Annabi (SAW) an takaita su ga hadisan Bukhari kawai, kuma duk abin da ya taɓa faɗa ko ya aikata a cikin shekaru ashirin da uku yana cikin Bukhari ne kawai, babu kuma a wani wuri. Kamar ce cewa, "Yana da wahala a bi dukkan Alƙur'ani; bari mu bi babi na ashirin da huɗu kawai." Yanzu idan wani ya tambayi hukunci, wannan mutumin zai tambaya ko yana cikin babi na ashirin da huɗu. Idan aka ce masa, "A'a, yana cikin babi na ashirin da ɗaya," sai ya ce, "Oh, ba zan iya karɓar hakan ba domin ni ina bin babi na ashirin da huɗu na Alƙur'ani kawai." Haka wasu mutane suke mu'amala da hadisai. Idan hadisi yana cikin Bukhari, sai su karɓe shi; amma idan ba ya ciki, sai su ƙi shi. Dukkan malaman hadisi da masana sun yarda cewa akwai hadisai ingantattu da yawa banda hadisan Bukhari da Muslim. Ko Imam Bukhari da Imam Muslim ba su taɓa yin irin wannan ikirari ba.
Once, a bedouin came to the Blessed Prophet (PBUH). He accepted Islam and prayed Salat. Once he completed his Salat, he prayed, “O Allah (PBUH), have mercy on me and the Blessed Prophet (PBUH) and no one else.” His thinking was that, “If I pray for everyone’s mercy, the mercy of Allah (PBUH) on me will decrease.” The Blessed Prophet (PBUH) said to him, “You have confined the vast.”38 The mercy of Allah (PBUH) is vast and so is the knowledge of our din. It is absolute ignorance to confine the whole din into Bukhari. According to this view, twenty three years of the Blessed Prophet’s (PBUH) prophethood is limited to the ahadith of Bukhari, and everything he every said or did in twenty three years is in Bukhari and nowhere else. It is like saying that “it is too difficult to follow the whole Qur’an; let’s just follow the twenty fourth chapter.” Now if someone asks about a ruling, this person asks if it is in the twenty-fourth chapter. If he is told, “No, it is in the twenty-first chapter,” he says, “Oh, I can’t accept that because I only follow the twenty fourth chapter of the Qur’an.” This is the same way some people treat the ahadith. If a hadith is in Bukhari, they accept it; but if it is not, it is rejected. All the hadith masters and scholars are unanimous that there are many authentic ahadith besides the ahadith of Bukhari and Muslim. Even Imam Bukhari and Imam Muslim never made any such claim.
Idan wani abu, sun adawa da irin wadannan maganganu masu tsauri. Imam Bukhari ya ce, "Ni na saka hadisai ingantattu ne kawai a cikin littafina, amma na bar hadisai ingantattu da yawa saboda tsoron littafin ya yi tsayi sosai."39 Imam Muslim ya rubuta, "Ban saka dukkan tarin hadisai ingantattu a cikin littafina ba."40 Shi ya sa Hafiz Ibn Hajar ya rubuta a cikin Tadrib al-Rawi, "Imam Bukhari da Imam Muslim ba su sanya dukkan hadisai ingantattu a cikin littattafansu ba, kuma ba su yi niyyar yin hakan ba."41
If anything, they opposed such radical claims. Imam Bukhari said, “I have only put authentic hadith in my book, but also left many authentic hadith for fear of the book becoming too drawn- out.”39 Imam Muslim writes, “I have not put the whole collection of authentic ahadith in my book.”40 This is why Hafiz Ibn Hajar writes in Tadrib al-Rawi, “Imam Bukhari and Imam Muslim did not include all the authentic hadith in their books, nor did they intend to do so.”41
Ba wai kawai ba ne, Imam Bukhari ya sanya wa littafinsa suna: al-Jami‘ al-Sahih al-Musnad al-Mukhtasar min Umur Rasul Allah (SWTH) wa Ayyamihī [Tarin Hadisai Ingantattu, Masu Ci Gaba, Gajeriyar Sigar daga Al'amuran Manzon Allah ﷺ da Kwanakinsa].
Not only that, Imam Bukhari named his book, al-Jami‘ al-Sahih al-Musnad al-Mukhtasar min Umur Rasul Allah (SWTH) wa Ayyamihī [The Authentic and Continuous, Abridged Collection (of ahadith) from the Blessed Prophet (PBUH) and his Days].
Kalmar Mukhtasar [gajarce] a fili take nuna cewa Bukhari an takaita shi, bai ƙunshi dukkan hadisai masu ingancin da ake da su ba.
The word Mukhtasar [abridged] clearly indicates that Bukhari is condensed and does not include the whole gamut of authentic hadith.