Aslida, al-Kosoniyning ikki fikri noto‘g‘ri. Hukm bekor qilinmagan va qalblarni ulfatga keltirish ehtiyoji ham to‘xtamagan. ‘Umarning ish tutishi bu toifaning bekor qilinganini bildirmaydi, chunki bir davrda qalblari ulfatga keltirilgan kishilar boshqa davrda zarur bo‘lmasligi mumkin. Har bir zamonda qalblarni ulfatga keltirish zarurligini belgilash va kimlarni bu toifaga kiritish kerakligini aniqlash ijroiya hokimiyati tomonidan Islom va musulmonlar manfaatiga ko‘ra hal qilinadi.
In fact, the two points of al Kasani are incorrect. The ruling is not annulled, and the need to reconcile hearts has not ceased. The action of 'Umar does not indicate annulment of this category, since those whose hearts were reconciled in a certain era may not be needed in another era. At each time, the determination of the need to reconcile hearts and the specification of individuals to be included is decided by the executive authority according to what benefits Islam and Muslims.
Ulamo usuli tasdiqlaydilar: hukmning aniq bir unsurga bog'liq bo'lishi o'sha unsurning hukm uchun sabab ekanligini ko'rsatadi. Bu holda zakot sarflanishi qalblarni ulfatga keltirish ehtiyojiga bog'liqdir. Bu esa qalblarni ulfatga keltirish zakot berilishining sababi ekanini bildiradi. Demak, qalblarni ulfatga keltirish ehtiyoji mavjud bo'lganda to'lov joiz bo'ladi va aksincha.
Ma'lum bir paytda muayyan kishilarni ulfatga keltirish jarayoni tugagan bo'lishi mumkin va shunda 'Umar qilgan ish ham amalga oshiriladi, xuddi zakot yig'uvchilar bo'lmagan paytda ularga haq to'lanmagani kabi. Bu esa bu toifaning kelgusida e'tibordan chetda qolishini anglatmaydi. 'Umar "qalblari ulfatga keltirilayotgan kishilar"ga beriladigan ulushni bekor qilmagan va bunday bekor qilishga ijmo ham bo'lmagan. U faqat o'sha vaqtda bu toifaga loyiq kishilar yo'qligini hukm qilgan.
Al-Hasan va ash-Sha'biyning "bugun ulfatga keltirilayotgan kishilar yo'q" degan so'zlari ham xuddi shunday tushuniladi: bu ular yashagan davrning holati haqida aytilgan.
Scholars of usul affirm that the dependency of a ruling on a defined element is an indication that the element is the cause of the ruling. The spending of zakah in the case on hand depends on the need for reconciliation of hearts. This indicated that reconciliation is the reason for payment. Consequently, whenever the need for reconciliation exists, payment is permissible, and vice versa. At a given time, the process of reconciling certain persons may be finished, and the step taken by 'Umar would then be taken, the same way that zakah workers would not be paid if at one point there were no workers of zakah. That does not mean this category is eliminated from future consideration. 'Umar did not annul payment to 'individuals whose hearts are being reconciled' nor was there an ijma' on such annulment. He simply judged that there were no deservant in that category at that point in time.22 The statement of al Hasan and al Sha'bi that "today there are no individuals who are being reconciled, " is understood similarly as a fact of the age they lived in.
Xudo tomonidan belgilangan hukmning bekor qilinishi faqat Xudoning O'z Elchisiga vahiy yuborishi orqali amalga oshishi mumkin va shu sababli u faqat risolat davrida sodir bo'lishi mumkin.
Annulment of a ruling enacted by God can only be made by God through revelation to His Messenger, and therefore can only take place during the time of the Message.
Nasx faqat ikki ishonchli matn — Qur'on yoki Sunnatning ikki matni bir-biriga to'liq zid kelganda, va ularning qaysi biri keyin kelganini tarixan bilganimizda belgilanadi. Ko'rib turgan masalamizda esa bitta, tasdiqlovchi matn bor, u bu toifani zakot oluvchisi sifatida belgilaydi. Bu Qur'on oyatiga zid keladigan hech qanday matn yo'q. Vahiydan bitta ham matn bo'lmasa, Qur'on oyatiga nasxni qanday isbotlash mumkin?
Ash-Shotibiy yozadi: "Shariat hukmlari tasdiqlangandan keyin, tasdiqlangan, sahih dalil bilan bo'lmasa, bekor deb da'vo qilinmaydi, chunki hukmlar dastlab mutlaqo sahih dalil bilan vojib qilingan. Shu sababli olimlar bir ovozdan, yakka rivoyat bilan kelgan to'g'ri hadis, guruh tomonidan naql qilingan Qur'on yoki hadisni bekor qila olmaydi, deb ittifoq qilganlar, chunki yakka rivoyat sahih va to'g'ri bo'lsa ham, guruh rivoyati kabi mutlaq tasdiqlangan emas."23
Shubhasiz, Sahobaning so'zi va amali Qur'on matnlarini bekor qila olmaydi, ayniqsa mazkur masalada sahobaning amali nasxga ishora ham qilmaydi. Ibn Hazm ash-Shotibiydan ham oldin shunday deydi: "Allohga va oxirat kuniga iymon keltirgan hech bir musulmonga, Qur'on yoki Sunnatdagi biror narsa tasdiqlovchi dalilsiz bekor qilingan deb da'vo qilish joiz emas, chunki Alloh taolo aytadi: «Biz hech bir elchini faqat Allohning izni bilan itoat qilinishi uchun yubormadik»."24
Annulment is dictated only when two authentic texts of Qur'an or Sunnah totally contradict each other and we know that one of them came after the other chronologically. The question on hand has only one, affirmative text, which determines this category as a recipient of zakah. There is no text which contradicts this Qur'anic verse. How can annulment be attributed to a verse in the Qur'an without a text from the revelation? Al Shatibi writes, "Rulings of Shari'ah, after they are confirmed, cannot be claimed null except by confirmed, authentic evidence, since the ruling were initially obligated by completely authentic evidence. This is why scholars unanimously agree that a correct but single-chain saying cannot annul Qur'an or sayings narrated by a group, because the single-chain narration, though authentic and correct, is not absolutely confirmed like narration by groups."23 Needless to say, the sayings and doings of a Companion cannot annul Qur'anic-texts, especially since the action of the Companion on hand does not even signify annulment. Ibn Hazm, even before al Shatibi, says, "It is not permissible to any Muslim who believes in God and the Last Day to claim that anything in Qur'an or Sunnah is annulled without affirmative evidence, because God says, "We sent not an apostle but to be obeyed In accordance with the will of God"24
"Ey insonlar, Rabbingizdan sizga nozil qilingan vahiyga ergashing."25 Alloh tomonidan Qur'on sifatida yoki Sunnat sifatida yuborilgan har bir narsaga ergashish lozim. Biror narsa bekor qilingan, deb da'vo qilgan kishi esa uning ergashilishi shart emasligini va majburiy bo'lmaganini nazarda tutadi. Bu esa, shubhasiz, Allohga itoatsizlik demakdir, faqat bekor qilishni tasdiqlovchi aniq va ishonchli dalil bo'lsagina bundan mustasno. Yuqoridagi qoidaga zid bo'lgan har qanday qarashni qabul qilish butun Shariatni yo'q qilishga olib keladi, chunki unda bekor qilish da'vosi bilan oyat yoki hadisni rad etish o'rtasida qanday farq qoladi? Bunday xulq Islomdan to'liq voz kechishni anglatadi. Allohning yoki Uning Elchisining hukmini, faqat xuddi shunday inkor etib bo'lmaydigan va ishonchli dalil bilan bo'lmasa, bekor qilishga yo'l qo'yib bo'lmaydi.26
and "Follow, O people, the revelation given unto you from your Lord."25 Everything sent by God as Qur'an or as Sunnah must be followed, and anyone who claims that something is annulled implies that it must not be followed and is not required, which is obviously disobedience to God, unless authentic and confirmed proof supports the annulment. Accepting anything to the contrary of the above rule leads to wiping out the whole of Shari'ah, since what would then be the difference between a claim of annulment and a rejection of a verse or saying? This kind of behavior represents total apostation from Islam. We cannot allow an ordinance made by God or His Apostle to be waived, except by equally undeniable and authentic evidence."26
Xulosa qilib aytganda, dillarni birlashtirish uchun berilgan ulush zakot taqsimotining bir qismidir, buni Tavba surasidagi aniq oyat belgilaydi va uni hech narsa bekor qilmagan hamda o‘z kuchini yo‘qotmagan.
In conclusion, payment for reconciliation of hearts is part of zakah distribution, determined by a clear verse in sura al Tawbah, and not annulled or idled by anything.
Abu 'Ubaid remarks, "Bu oyat aniq matndir. Kitobda ham, Sunnatda ham uning bekor qilinganini bilmaymiz. Qachonki Islomga ularni saxiylik bilan berish orqali yaqinlashtirish mumkin bo'lgan kishilar bo'lsa va ularni haydab yuborish yoki ular bilan urushish musulmonlarning manfaatiga zid bo'lsa, Islom davlati qalblarni yaqinlashtirish maqsadida ularga zakot berishga qaror qilishi mumkin. Bu harakat uchta dalil bilan quvvatlanadi: Qur'on va Sunnat matnlari, musulmonlarning eng yaxshi manfaatlarini ilgari surish va shunday kishilar Islomni o'rganish imkoniyatiga ega bo'lgach, uning yo'liga hidoyat topishlari umidi."27 "Al-Mug'niy" kitobida Ibn Qudama, bu toifadagi oluvchilarning doimiy ekanligi haqidagi Ahmadning qarashini qo'llab-quvvatlab, shunday deydi:
Abu 'Ubaid remarks, "This verse is a clear text. We know of no annulment of it in the Book or in Sunnah. Whenever there are individuals who can be brought closer to Islam by being given generously and it is not to the benefit of Muslims to let them be driven away or to fight them, the Islamic state may decide to give them zakah in reconciliation of their hearts. This action is supported by three facts: the texts of Qur'an and Sunnah, promotion of the best interests of Muslims, and the hope that such individuals may be guided to the path of Islam once they have the opportunity to study it."27 In al Mughni, Ibn Qudamah, supporting the view of Ahmad that this category of recipients is permanent, says:
Bizning tomonimizda Allohning Kitobi va Uning Elchisining sunnati bor. Alloh zakotning sarflanadigan yo'nalishlari orasida qalblarni ulfatga keltirishni zikr qiladi va Payg'ambar ﷺ mashhur rivoyatlarda bayon qilinganidek, qalblarni ulfatga keltirish uchun saxiylik bilan berar edilar. U zot vafot etguncha shunday qilishni davom ettirdilar. Allohning Kitobi va Uning Elchisining sunnatini, Allohning yoki Uning Elchisidan sahih naskh (bekor qilish) bo'lmasa, tark etish joiz emas. Naskh esa ehtimol bo'lishining o'zi bilan tasdiqlanmaydi. Bundan tashqari, bunday naskh faqat Payg'ambar ﷺning hayotlik davrlarida bo'lishi mumkin, chunki naskhga zarur bo'lgan matnlar uning vafotidan keyin nozil bo'lishdan to'xtagan. Qur'ondagi matnni faqat Qur'onning o'zidagi boshqa matn bilan naskh qilish mumkin, bunday matn esa yo'q.
On our side is the Book of God and the tradition of His Messenger. God mentions reconciliation of hearts among the categories of zakah spending, and the Prophet used to give generously for reconciliation, as stated in famous reports. He continued to do this until he died. It is unacceptable to abandon the Book of God and the tradition of His Messenger except by authentic annulment from God or His Messenger, and annulment is not confirmed by mere possibility. Moreover, such annulment can only take place during the life of the Prophet (p), because the texts required for annulment ceased to be revealed upon his death. A text in Qur'an can only be annulled by another text in the Qur'an itself; there is no such text.
Qur'on va Sunnatni tashlab, faqat inson fikrlariga yoki sahobiy so'zlariga qaytishga qanday fazilat bilan buyuriladi? Olimlar sahobiy so'zini qiyos (qiyos) ga qarshi turishga yetarlicha kuchli deb hisoblamaydilar, shunday ekan, bunday fikr Qur'on va Sunnatga qanday qarshi tura oladi?! Az-Zuhriy ham aytadi: "Qalblari yumshatiladiganlar toifasini bekor qiladigan hech narsani bilmayman." Va nihoyat, 'Umarning amali Qur'on yoki Sunnatga zid emas, chunki musulmonlarga o'tmishda to'lov berilgan o'sha shaxslar hozir kerak bo'lmasa, ular shunday to'lovni to'xtatishni tanlashlari mumkin; agar kelajakda ehtiyoj tug'ilsa, o'sha shaxslarga yoki boshqalarga to'lov berish mumkin. Aslida bu tamoyil barcha toifalarga tegishli. Ma'lum bir vaqtda biror toifa mavjud bo'lmasligi mumkin, ammo bu uning yo'qolganini anglatmaydi, chunki u keyinroq mavjud bo'lishi mumkin.29
By what virtue is one asked to abandon Qur'an and Sunnah and revert to mere human opinions, or statements of a Companion? Scholars do not consider the statement of a Companion strong enough to stand in opposition to analogy, so how could such an opinion stand against the Qur'an and Sunnah?! Al Zuhri too says "I know of nothing that annuls the category of those whose hearts are being reconciled."28 Lastly, 'Umar's action does not contradict Qur'an or Sunnah, since when Muslims do not need those individuals who were paid in the past, they may choose to cease such payment, and if the need arises in the future to pay the same individuals or others, that can be done. In reality, this principle applies to all categories. A category may not exist at a certain time, but that does not mean it is eliminated because it may exist at some later time.29