در هر بحثی، بسیار مهم است که دقیقاً مشخص شود میان طرف‌های مختلف درگیر، محل اختلاف واقعی کجاست. ما در واقع بر سر چه چیزی بحث می‌کنیم؟ اختلاف واقعی ما از کجا آغاز می‌شود؟ بحث درباره اعتبار روش حدیثی نیز از این قاعده مستثنا نیست؛ ما باید روشن کنیم که اختلاف ما کجاست. بسیاری از منتقدان روش حدیثی بر خود محدثان متمرکز می‌شوند و از این واقعیت که آنان انسان‌اند و در معرض خطا قرار دارند، نتیجه‌گیری می‌کنند؛ نکته‌ای که هیچ اختلافی بر سر آن وجود ندارد. از آنجا که بخش بزرگی از روش حدیثی به شناسایی خطاهای راویان مربوط است، و در پی آن یا تأیید اعتمادپذیری ایشان یا نقد نادرستی‌هایشان صورت می‌گیرد که به «الجرح و التعدیل» معروف است، منتقدان این روش یادآور می‌شوند که این نقدها و تأییدها را نمی‌توان به ظاهر پذیرفت، زیرا محدثان به انواع گرایش‌ها و تعصبات شخصی دچارند. اما ادعای ما این نیست که محدثان کامل بوده‌اند یا هرگز گرفتار تعصبات و کینه‌های شخصی خود نمی‌شده‌اند. ادعای ما این است که اشتباهات ناشی از کینه‌های شخصی - برای نمونه - رخ داده است، اما این موارد استثنا بوده‌اند نه قاعده، و آن هم نخستین محدثان نیز از این امر آگاه بوده‌اند.

In any discussion, it is of utmost importance to pinpoint the actual area of contention between the various parties involved. What is it that we are actually debating? Where does our actual disagreement start at? A debate on the veracity of Hadith method is no different; we must highlight where our disagreement lies. For many detractors of Hadith Method, they focus on the hadith critics themselves and seek to draw conclusions from the very fact they are human and those prone to error, a point about which there is no disagreement. Because much of Hadith Method relates to pinpointing errors of transmitters, and subsequently either endorsing their reliability or criticizing their inaccuracies, known as Al-Jarh wal Ta’dil, the detractors of Hadith Method point out that these criticisms and endorsements cannot be taken at face value because of the various biases that hadith critics are subject to. But it is not our claim that hadith critics were perfect or that they would never fall prey to their personal biases and grudges. Our claim is that mistakes due to personal grudges - for example - did occur, yet they were the exception and not the rule and at that, the earliest hadith critics were aware of this.

در نظریه، ناقدان حدیث مشکل تعصب را می‌شناختند و از امکان وقوع آن کاملاً آگاه بودند. برای نمونه، یحیی بن معین هنگام سخن گفتن از انتقادهای ابونعیم درباره‌ی دیگران، این موضوع را دریافته بود. ابن الجنید می‌نویسد:

In theory, the hadith critics did recognize the problem of bias and were acutely aware of the possibility of its occurrence. For instance, Yahya b. Ma’in recognized this when discussing Abu Nu’aym’s criticisms of others. Ibn Al-Junayd writes:

از یحییٰ بن معین شنیدم که می‌گفت: «ابونُعَیم، اگر کسی را یاد کند و بگوید: "او خوب است" و او را بستاید، پس باید شیعه باشد. و اگر کسی را مُرجئی بخواند، پس باید سنی باشد و عیبی ندارد.»[1] در این سخن، یحییٰ به این نکته اشاره می‌کند که ابونُعَیم، به سبب گرایش‌های کلامی‌ای که داشت، راویان را با برچسب‌های مذهبی‌ای توصیف می‌کرد که در نظر یحییٰ ممکن بود دقیق نباشد. سخن مهم دیگری در این زمینه، که نشان می‌دهد محدثان نخستین مشکل داوری جانبدارانه را درک می‌کردند، از ابوزُرعه رازی (د. ۲۶۴) است. البَرْدَعی از ابوزُرعه چنین نقل می‌کند:

I heard Yahya b. Ma’in say: “Abu Nu’aym, if he mentions a person and says, „He is good,’ and praises him, then he must be a Shi’ite. And if he calls a person a Murji’, then he must be orthodox, nothing wrong with him.1” In this quote, Yahya is pointing out that, due to certain theological leanings of Abu Nu’aym, he was prone to describe transmitters with theological labels that may be less than accurate in the eyes of Yahya. Another important quote on this topic that shows early hadith critics understood the problem of biased criticism is a quote by Abu Zur’ah Al-Razi (d. 264). Al-Bardha’i quotes Abu Zur’ah as saying:

«هر کس در این فن از روی دین سخن نگوید، خود را به هلاکت می‌اندازد. هر کس میان خود و دیگری مشکل یا مصیبتی داشته باشد، ممکن است آن را مطرح کند. با این حال، ثوری و مالک از روی دین بر راویان نقد می‌کردند، و از این رو نظرات ایشان مورد عمل قرار گرفت. هر کس در این علم از روی دین سخن نگوید، [نتیجه‌ی آن] به خودش بازخواهد گشت.2» ابو زرعه در این سخن، دیگران را از افتادن در دام نقد ناعادلانه‌ی راویان حدیث برحذر می‌دارد و به‌طور ضمنی می‌پذیرد که چنین امری رخ می‌دهد، سپس یادآور می‌شود که ثوری و مالک عموماً از تعصب و غرض‌ورزی در امان بودند، و به همین دلیل فتواهای ایشان مقبولیت یافت.

“Anyone who doesn’t speak about this field religiously, they throw themselves into destruction. Anyone who has a problem or calamity between them and another, it is possible for them to mention it. Though Al-Thawri and Malik used to critique transmitters religiously, hence their opinions were acted upon. Whoever doesn’t speak in this discipline religiously, it will come back to [haunt] them.2” In this quote from Abu Zur’ah, he is warning others from falling into the pitfall of unfair criticism against hadith transmitters and implicitly accepts the fact that it occurs, then pointing out that Al-Thawri and Malik were generally safe from prejudice, hence the popularity of their rulings.

در زمینه نمونه‌های عملی، مواردی وجود دارد که ناقدان حدیث، جرح یک راوی را به دلیل تعصبات افرادی که در آن دخیل بوده‌اند رد می‌کنند. برای نمونه، الساجزی در پرسش از الحاکم (د. ۴۰۵) می‌نویسد: «و از او درباره ابراهیم بن عبدالله السعدی پرسیدم، پس گفت: "او ثقه و مورد اعتماد است، هرچند که مسلم بن الحجاج را کوچک می‌شمرد، و از این رو مسلم بدون دلیل او را جرح کرد."» الحاکم انگیزه انتقاد مسلم از السعدی را به یک اختلاف شخصی میان آن دو نسبت می‌دهد و در پایان آن را بی‌وجه اعلام می‌کند. در نقل زیر از ابویعلی الخلیلی (د. ۴۴۶)، او انتقاد النسائی از یکی از راویان را مبتنی بر نوعی پیش‌داوری نسبت به او می‌داند و آن را نابذیرفتنی می‌شمرد. او می‌نویسد:

In terms of practical examples where hadith critics reject a criticism against another transmitter due to biases of those involved, there are several. For example, while questioning Al-Hakim (d. 405), Al-Sijzi writes And I asked him (i.e. Al-Hakim) about Ibrahim b. „Abdillah Al-Sa’diy, so he said, “He is reliable and trusted though he used to belittle Muslim b. Al-Hajjaj, and thus Muslim impeached him without justification.3” Al-Hakim attributes the motivation behind Muslim’s criticism of Al-Sa’diy to a personal problem between the two and ends by declaring it to be unjustified. In the following quote from Abu Ya’la Al-Khalili (d. 446), he attributes Al-Nassa’i’s criticism of a transmitter to be based on a form of prejudice against him and declares that it is unacceptable. He writes:

احمد بن صالح المصری: ثقه و حافظ. بخاری از او روایت کرده، و محمد بن یحیی الذهلی و ابوزرعه و ابوحاتم از او نوشته‌اند. ابوعبدالرحمن النسائی او را مورد انتقاد قرار داده، اما حافظان اتفاق دارند که انتقاد او از روی تعصب است، و انتقاد کسانی مانند او (یعنی النسائی) به او آسیبی نمی‌رساند.[۴] در آخرین نقل‌قول، الحاکم نشان می‌دهد که در درستی یا نادرستی انتقادهای یحیی بن سعید علیه یک راوی خاص تردید داشته است. الحاکم گزارش کرده که از الدارقطنی پرسید:

“Ahmed b. Salih Al-Misri: a reliable (thiqah) Authority (Hafiz). Al-Bukhari recorded from him, and Muhammad b. Yahya Al-Dhuhli wrote from him, as did Abu Zur’ah and Abu Hatim. Abu „Abd Al-Rahman Al-Nasa’i criticized him, but the authorities (Huffaz) agreed that his criticism is prejudice, and the criticism from his likes (i.e. Al-Nassa’i) doesn’t harm him.4 “ In the last quote, it shows Al-Hakim wondering if Yahya b. Sa’id criticisms against a particular transmitter were justified or not. Al-Hakim reported that he asked Al-Darauqtni:

«من (یعنی الحاکم) گفتم: ابراهیم بن المهاجر؟ او (یعنی الدارقطنی) پاسخ داد: ضعیفش شمردند؛ یحیی القطان و دیگران بر او خرده گرفتند. گفتم: آیا به حق چنین است؟ گفت: البته! او احادیثی روایت کرده که کسی آن‌ها را تأیید نکرده است. شعبه نیز بر او خرده گرفت.»⁵ هیچ نقلی بهتر از سخن الذهبی در کتاب سیر أعلام النبلاء درباره این موضوع، آنچه را پیش‌تر گفته شد خلاصه نمی‌کند. او می‌گوید: «ما برای پیشوایان جرح و تعدیل ادعای عصمت نمی‌کنیم، اما ایشان دقیق‌ترین، کم‌لغزش‌ترین، منصف‌ترین و دورترین از تعصب هستند.»⁶