Hadis tenkitçilerinin hadis alanına karşı samimiyetine ve dürüstlüğüne geçiyoruz... Önceki bölümde ele aldığımız nesnellik konusundan sonra, aynı derecede önemli olan bir konuyu inceleyeceğiz: hadis tenkitçilerinin samimiyeti ve dürüstlüğü. Hadis tenkitçileri hadis alanına samimi miydi? Hadis ilminin bütünlüğünü korudular mı? Bu alana katkı sağlarken dürüst davrandılar mı? Yoksa kişisel özgeçmişleri ve tenkitçi olarak şöhretleri, hadis ilminden daha mı önemliydi? Bu bölümde, onların hadis alanına olan samimiyet ve dürüstlüklerini gösteren iki uygulamayı inceleyeceğiz. Birincisi, tenkitçilerin kendi hadis özgeçmişlerini büyütebilecekleri ve gerçekte sahip olduklarından daha fazla hoca gösterebilecekleri bir durumda dürüstlüğü tercih ettiklerini ortaya koyacak. İkincisi ise, bir soruya cevap bilmedikleri durumlarda bilgi uydurmak yerine sorana bunu açıkça bildirdiklerini gösterecek.

Moving on from the objectivity of Hadith Critics, we will take a look at something of equal importance: the sincerity and honesty of Hadith Critics. Were the hadith Critics sincere to the field of hadith? Did they uphold the integrity of the hadith field? Were they honest in contributing to the field? Or was their personal resume and fame as Critics more important than the field of hadith? In this chapter, we will observe two practices which are indicative of their sincerity and honesty to the field of hadith. The first practice will show the Critics opting for honesty in a scenario where they could have increased their personal hadith resume and claimed more teachers than they really had. The second practice will show that when faced with a question they didn’t know the answer to, they would let the questioner know, as opposed to making up information.

Tehzibü't-Tehzib'de İbn Hacer'i okurken, birkaç hadis tenkitçisinde tekrarlanan bir temanın farkına varmaya başladım. Özetle, bir tenkitçi bir hadis râvisinden ya bir sorunun cevabı olarak ya da kendi inisiyatifiyle söz eder; râvinin güvenilirliğini teyit ederken, aynı zamanda ya onunla hiç karşılaşmadığını ya da karşılaştıysa bile ondan doğrudan hadis almadığını da kabul ederdi. Bir tenkitçinin bunu yapmasının (yani güvenilirliği nedeniyle aranan bir râviden öğrenmeyi inkâr etmesinin) tek makul açıklaması dürüstlüktür. Bu tenkitçiler, hocalarının sayısını artırmak ve hadis özgeçmişlerini güçlendirmek için dürüstlüklerinden, ya da alanlarının bütünlüğünden ödün vermek istemiyorlardı. Birkaç örneğe bakalım.

While reading through Tahdhib Al-Tahdhib by Ibn Hajar, I began to notice a recurring theme among several hadith critics. Essentially, a critic would mention a hadith transmitter - either as an answer to a question or by their own accord - and while affirming the transmitter’s reliability, they would also admit that either he never met the other transmitter, or if he did, that he never acquired hadith from him directly. The only viable explanation for a critic doing this (i.e deny learning from a transmitter who is otherwise sought out due to their reliability) is honesty. These critics were not willing to sacrifice their honesty, not the integrity of their field to increase their teachers and bolster their hadith resumes. Let’s consider a few examples.

1. Ebul-Ezher kendisi hakkında şöyle dedi: “Sufyan b. Uyeyne'yi gördüm, ama bana rivayette bulunmadı.” Sufyan b. Uyeyne meşhur bir otoritedir; kendisiyle bağlantı kurmak, onun gibi bir hadis râvisi için bir gurur ve şeref kaynağı olurdu. Yine de Ebul-Ezher, Sufyan b. Uyeyne ile karşılaşmasına rağmen, ondan hiçbir hadis gerçekten almadığını kabul etmektedir.

1. Abul-Azhar said about himself, “I saw Sufyan b. „Uyaynah but he didn’t transmit to me.43” Sufyan b. „Uyaynah is a famous authority, whom a connection with would be a source of pride and honor for a hadith transmitter like himself. Yet, Abul-Azhar admits that, even though he met Sufyan b. „Uyaynah, he never actually acquired any hadith from him.

2. Ebu Zur'a el-Razi, Ahmed b. İshak hakkında şöyle demiştir: "Hadis ehli bir kişidir; ona yetişme imkânı buldum (adraktuh), ancak ondan yazmadım."44 Ahmed b. İshak'ın güvenilirliği oybirliğiyle kabul edilmiştir; kendi meslektaşı ve ortağı Ebu Hatim el-Razi'nin yanı sıra Buhari ve başkaları da ondan hadis alan öğrencileri arasında sayılmaktadır. Bu durumda Ebu Zur'a, ondan rivayet alması mümkün olduğu hâlde bir râvîden rivayet almadığını itiraf etmekle kalmamakta, aynı zamanda çağdaşlarının tanıdığı ve ondan hadis aldığı bir râvîden söz etmektedir.

2. Abu Zur’ah Al-Razi said about Ahmed b. Ishkab, “A person of hadith (Sahib Hadith), I had the chance to meet him (adraktuh), but I didn’t write from him.44” Ahmed b. Ishkab’s reliability is unanimously endorsed and his own colleague and partner Abu Hatim Al-Razi, as well as Al-Bukhari and others are counted amongst his students who acquired hadith from him. In this case, not only is Abu Zur’ah admitting not have taken from a transmitter though it would have been possible to take from him, it is a transmitter that his other contemporaries are acquainted with and have taken from.

Hadis tenkitçilerinin hadis râvilerine dair kitaplarında göze çarpan belirgin bir tema, bu tenkitçilerin bir hadis ya da belirli bir hadis râvisi hakkında belirsizlik veya bilgisizliklerini dile getirmekten çekinmemeleridir. Bunun örneklerini sıralamak haksızlık olur, zira yüzlerce örnek mevcuttur. Bu konuda yeterli olsun ki, kimi râvilerin kim olabileceği konusundaki bilgisizliklerini dürüstçe ifade etmeleri sebebiyle, bu uygulamayı karşılamak üzere özel bir terim bile geliştirilmiştir. Kimliği bilinmeyen râviler, sonraki dönem hadis tenkitçileri ve yazarları tarafından "mechûl" olarak adlandırılmıştır.

A noticeable theme throughout the books on transmitters of hadith is that the hadith critics are not shy to express uncertainty about or ignorance of a hadith or a particular transmitter of hadith. To quote examples of this would be a disservice, as there are hundreds of examples. Suffice it to say that because of their honesty in expressing their ignorance on who transmitters may be, a special term was even developed to accommodate this practice. Transmitters that are unknown are termed as Majhul by later hadith critics and writers.

Ancak eleştirmenler sahtekâr olsaydı ve hükümleri keyfî olsaydı, neden bir ravi hakkında basitçe bilgi uydurmasınlar? Aslında bu, başka bir hadis eleştirmeni üzerinde üstünlük göstermenin mükemmel bir yolu olurdu. Bir kişi, diğer eleştirmenleri dışarıda bırakarak bir ravi hakkında münhasır bilgiye sahip olduğunu iddia edebilir ve böylece kendi hadis güvenilirliğini daha da artırabilirdi. Ama belirtildiği gibi bu gerçekleşmez; hadis eleştirmenleri, sahte bilgi ileri sürerek veya hocalarının sayısını yanlış biçimde artırarak elde edilebilecek kişisel kazançlara karşı, hadis ilminin bütünlüğünü tercih etmişlerdir.

Yet, if the critics were dishonest and their rulings arbitrary, why not simply fabricate information about the transmitter? In fact, this would be a perfect way to show superiority over another hadith critic. One could claim exclusive information on a transmitter, to the exclusion of the other critics, further boosting his hadith credibility. But, as noted, this does not happen and the hadith critics preferred the integrity of the field of hadith to any personal gains to be gotten by feigning knowledge or falsely increasing the number of their teachers.