Spontaneity, yani hızlı kavrayış sayesinde meseleler hakkında hemen hüküm verebilme yeteneği, çok çabuk bir anlayışa dayanarak konularda süratle karar vermektir. Örneğin biri "Nerelisin?" diye sorduğunda, sorudan onun maksadını ve sorusunun arkasında yatanı hemen anlarsınız. Böylece soruya da çabucak hüküm vermiş olursunuz.

Possessing spontaniety is to issue judgements on matters promptly, based on a very quick understanding. As an example, when somebody asks, “Where are you from?” you understand promptly his aim from the question and what lies behind his question. Thus, you would have judged on the question promptly.

Böyle bir durumda spontanlık kullanmış oluyorsunuz. Bu spontanlığa dayanarak, böyle bir durumda gereken cevabı verebilirsiniz. Başka bir örnek olarak, bir resmî yetkilinin bir ülkeye ziyaret gerçekleştireceğini duyduğunuzda, bu haberi işitir işitmez ziyaretin amacını hemen anlarsınız. Böylece spontanlığa sahip olduğunuz söylenebilir. Bu spontanlığa dayanarak, bu konuda gerekli tedbirleri alırsınız. Ayrıca, beklenmedik bir ziyaretle karşılaştığınızda, bunun nedenini hemen kavrayabilirsiniz. Böylece spontanlığa sahip olursunuz; spontanlığa dayanarak bu hızlı kavrayışa uygun tedbirleri alabilirsiniz.

In such a case, you have used spontaniety. Based on this spontaniety, you can give the answer required in such a situation. As another example, when you hear of the visit of an official to a country, then you will promptly understand the aim of the visit from hearing this news. Thus, you can be said to have spontaniety. Based on this spontaniety, you take the necessary measures in this regard. Also, when you are surprised by an unexpected visit, you can promptly understand the reason for this. Thus, you would have spontaniety; based on spontaniety you can take the measures that conform to this quick understanding.

Spontanlık, kökeni itibarıyla, meseleleri hızlı kavrama ya da hızlı düşünme anlamına gelir. Ancak bu, karşılaşılan mesele hakkında, hızlı kavrayışa dayanan bir hızlı hükmü doğurmalıdır.

Spontaniety, in origin, means understanding issues quickly, or quick thinking. However, it should result in a quick judgement on the matter that you are faced with, based on quick understanding.

Asıllı olarak "çabuk kavrayış" ya da "hızlı düşünme" anlamına gelmesine rağmen, amacı hükümleri çabucak vermektir. Dolayısıyla spontanlık, konular hakkında hızlı hüküm vermektir. Bunun nedeni, konular hakkında hüküm vermenin bir kavrayış ya da düşünme olması, aynı zamanda anlama ya da düşünmenin sonucu olmasıdır.

Though in origin, it means quick understanding or quick thinking, its aim however, is to make judgements quickly. Thus, spontaniety is quick judgement on matters. This is because judgement on matters is comprehension, or thinking, as well as being the result of understanding or thinking.

Dolayısıyla el-bedîhe (ani kavrayış), fıtrî olanı ifade eder.

Thus, al-badeehah (initiative insight) means the innate (fitri)

anlayış veya doğal (tabii) anlayış.

understanding or the natural (tabee’ee) understanding.

Dilsel olsun ya da olmasın, badeehah veya badaahah kelimesinin dilsel anlamına bakılmaksızın, bu bağlamda kastedilen şey doğal ya da doğuştan gelen hüküm ve doğal ya da doğuştan gelen anlayıştır. Doğal ya da doğuştan olduğu söylenir, çünkü bilinçli bir çaba ve dikkatli inceleme gerektirmez. Bunun yerine kendiliğinden ve otomatik bir biçimde ortaya çıkar. Sanki haberi, soruyu ya da şaşırtıcı durumu sadece duymak bile anlamak ya da düşünmek için gereken her şeyi kendiliğinden sağlamış gibidir; bu yüzden hüküm anında verilebilir. Bu nedenle ani tepki ya da hızlı hüküm yavaş düşünmeyle bağdaşmaz, ancak derin ya da aydınlatıcı düşünmeyle bağdaşmaz değildir. Çünkü önemli olan düşüncenin hızıdır, kaynağı değildir. Dolayısıyla "Nerelisin?" sorusu örneğinde, soranı, sorunun ifadesini ve sorunun geçtiği bağlamı hızla düşünürsünüz ve böylece sorunun amacını çıkarırsınız. Bu düşünme derindir, çünkü soruyu, soranı ve sorunun ortaya çıktığı bağlamı düşünmek kolay değildir. Bu sorunun amacını belirlemek zordur. Dolayısıyla bu kendiliğindenlik derin düşünceden gelir. Bir yetkilinin ziyaretini duymak örneğinde, ziyaretçiyi, temsil ettiği devleti, bu ziyaretten önce neyin olduğunu ve bu ziyaretten neyin sonuçlanacağını hızla düşünürsünüz. Bundan da bu ziyaretin amacını çıkarırsınız. Bu aydınlatıcı düşüncedir, çünkü olayı çevreleyen ve onunla ilgili olan meseleleri düşündünüz; sonra hükmü verdiniz. Dolayısıyla burada kendiliğindenlik aydınlatıcı düşünceden gelmiştir.

Regardless of the linguistic meaning of the badeehah or badaahah, it means, in this context, the natural or innate judgement and the natural or innate understanding. It is said to be natural or innate because it does not need deliberateness and close examination. It rather comes spontaneously and in an automatic way. It is as if just hearing the news or the question or the surprise had provided, by itself, everything required for understanding or thinking, so judgement can be issued instantly. Therefore, spontaniety or quick judgement is incompatible with slow thinking, though it is not incompatible with deep or enlightened thinking. This is because what matters is speed of thought, not the source. So, in the example of the question, “where are you from?” you think quickly about the questioner, the wording of the question and also the context of the question, thus you deduce the aim of the question. This thinking is deep, because it is not easy to think about the question, the questioner and the context in which the question came. It is difficult to ascertain the purpose of this question. Thus, this spontaniety comes from deep thinking. In the example of hearing of the visit of an official, you think quickly about the visitor, the state he represents, what took place before this visit and what will result from it. From this you deduce the aim of this visit. This is enlightened thinking because you thought of the matters that surrounded the event and what relates to it; then you issued the judgement. So, spontaniety here came from enlightened thinking.

Bir yetkilinin beklenmedik bir zamanda yaptığı ziyaret örneğinde olduğu gibi, zamanlamasıyla sizi şaşırtan bu sürpriz tek başına ziyaretin amacına götürür. Bu düşünce biçimi normaldir; derin ya da aydınlanmış bir düşünce değildir. Ancak hükmün verilme hızı, yani anlama ya da düşünme hızı, doğaçlamayı doğurur; düşüncenin kendisi ya da türü değil. Dolayısıyla doğaçlama, düşüncenin türü ne olursa olsun, derin, aydınlanmış ya da sıradan olsun, hızlı düşünmeden ortaya çıkar. Bu nedenle önemli olan hız'dır, düşüncenin kaynağı değil.

With the example of an unexpected visit by an official, which surprises you by its timing, this surprise alone will guide you to the purpose of the visit. This thinking is normal; it is not deep or enlightened. However, the speed of issuing the judgement, based on the speed of understanding or thinking, is what produces spontaniety and not the thinking itself or its type. Therefore, spontaniety results from quick thinking, regardless of the type of thinking, whether it is deep, enlightened or normal. So what is important is the speed and not the source of thinking.

Bunun üzerine, ani karar verme ile yavaş düşünme birbiriyle bağdaşmaz; ancak derin, aydınlanmış veya normal düşünmeyle bağdaşmaz değildir.

Thereupon, spontaniety is incompatible with slow thinking, but not incompatible with the deep, enlightened or normal thinking.

Önemli olan yalnızca hızdır, derinlik değil. Spontanlık, halklar ve milletler için, bu halk ve milletlerin parçası olan birey, grup ve partiler için gereklidir. Çünkü spontanlık, ister başka bireylerle, ister diğer halk ve milletlerle olsun, ister işleri yürütmekte olsun, hayata katılmak için gereklidir. Zira hayattaki işleri başarmak iki şeyi gerektirir: birincisi, meseleler hakkında hızlı biçimde hüküm vermek, ardından bunlara yönelik gerekli tedbirleri almaktır.

What is important is the speed only and not the depth. Spontaniety is necessary for peoples and nations and for the individuals, groups and parties who are part of these peoples and nations. This is because spontaniety is necessary to engage in life, whether with other individuals, or with other peoples and nations, or with discharging the affairs. This is because success in undertaking life affairs requires two matters: firstly, the speed of issuing judgements on matters and then taking the necessary measures towards them.

Bunu yapmazsanız başarısız olursunuz ve kaldıramayacağınız sorunlarla karşılaşırsınız. Zaman geçtikçe yük ağırlaşır ve engeller artar. Bu da hayat yolculuğunda başarısızlığa yol açar.

If you do not do this, you will fail and face matters beyond your capability to bear. As time passes the burden becomes heavier and obstructions increase. This will lead to failure in the course of life.

İkincisi, bir kişiye sunulan fırsatlar, uzun mesafelerin kat edilmesini sağlayacak şekilde ilerlemeyi hızla zorlayan fırsatlardır.

Secondly, the opportunities offered to a person are the ones which force progress forward quickly, such that long distances are covered.

Bir fırsatı değerlendirmezseniz, onu kaybedersiniz. Fırsat bir daha geri gelmeyebilir ve böylece bu fırsattan yararlanma imkânını yitirirsiniz. Fırsatların tekrar tekrar kaybedilmesi hâlinde, bir durumdan diğerine geçme hızınızı da kaybedersiniz. Aynı yerde kalır ve böylece hareketsiz hale gelirsiniz; bu da hayat yolculuğunda bir başarısızlıktır. Tüm bunların nedeni ise doğallık ve kendiliğindenlik eksikliği olurdu.

If you do not seize an opportunity, you will lose it. It may not return, so you would lose the use of this opportunity. If the loss of opportunities were repeated, you would lose the speed of transferring from one situation to another. You would stay in the same place and thus become motionless, a failure in the course of life. The reason for all of this would be the lack of spontaniety.

Bu nedenle, hayatın akışında başarı için kendiliğindenlik (spontanlık) gereklidir. Eğitim ve düşünme ile birlikte hazırlık, icat, çalışkanlık, ticaret, çiftçilik ve diğer işler hayatın akışında başarı içinse, bu işler ve hayatın kendisi kendiliğindenlikle gerçekleştirilmezse anlamsızdır. Bu yüzden devletlerin, milletlerin ve ulusların düşmanlarına karşı mücadelelerinde dikkat ettikleri şeylerden biri, onların eylemlerinde felç yaratmaktır. Bu konuda kendiliğindenlikten daha tehlikeli bir şey yoktur. Bu yüzden devletler, milletler ve uluslar, düşmanlarını felç edecek ve onun iş üretme yeteneğini kaybetmesine, fırsatları birbiri ardına kaçırmasına neden olacak şekilde, düşmanlarından kendiliğindenliği almaya özen gösterirler. Böylece düşmanı yok etmek, sömürgeleştirmek ve egemenlik altına almak, topraklarına nüfuz etmek kolaylaşır. Batı, İslam ülkelerine ve İslam Devleti vatandaşlarına kültürel istilayı, onların üzerindeki otoritesini zaten kurduktan sonra başlatmış olsa da, önce onları zihin ve düşünce yoluyla baştan çıkarmaya başlamıştır. Bunun amacı, onları kendiliğindenlikten yoksun bırakıp düşünceyle meşgul etmekti. Bu konudaki başarısı eşsizdi; nihayet Müslümanlar neredeyse felç oldular. Bütün insanlar, düşünmeye, tefekküre ve beklemeye dalıp gittiler; hayatın akışında başarısız oldular. Emperyalizme karşı giriştikleri devrimlere ve savaşlara rağmen, emperyalizmin otoritesini ve etkisini kaldırmakta bile başarısız oldular. Küçük ya da büyük her sorunda her biri düşünmeye ve tefekküre başvurmaya başladı, zaman geçti ve elde bulunan fırsat kaybedildi. Birçok fırsat yakalanmadan kaçırıldı. Böylece bir durumdan diğerine hızlı geçişi kaçırdılar ve nihayetinde “otomatik” felsefelere (al-falsafah al-aaliyyah) gömüldüler. Onlar bu konulara dalmışlardı; öyle ki otomatik felsefelerle ilgilenmeleri yüzünden mesele onlara karışmış ve berraklıklarını yitirmişlerdi. Oysa felsefi biçimde ele alınıp derinlemesine incelenmesi gereken konular vardır; bunlar basit olanlar değil, derin olanlardır: diriliş (nahda), kurtuluş (tahrir), siyasi ve askeri manevralar ve benzeri konular. Bu meselelerin yüzeysel görünümleriyle yetinilmeden felsefi bir bakışla ele alınması ve derinlemesine incelenmesi gerekir.

Therefore, spontaniety is necessary for success in the course of life. If education and thinking themselves, together with preparation, invention and industry, trading and farming and other matters are for the sake of success in the course of life, then these matters and life itself are pointless if not accomplished with spontaniety. Therefore, one of the matters that the states, peoples and nations pay attention to, in their struggle against their enemies, is to cause paralysis in their actions. There is nothing more dangerous than spontaniety in this matter. Therefore, the states, peoples and nations take care in removing spontaniety from their enemy so as to cause him paralysis and cause him to lose the ability to be productive in work, as well as to miss the opportunities one after the other. It then becomes easy to destroy the enemy, colonise and dominate him, extending influence over his territories. Though the West started the cultural invasion of the Islamic countries and the citizens of the Islamic State, only after it had already extended its authority over it, it started by seducing them in mind and thinking. This aimed to make them lose spontaniety and preoccupy them with thinking. Its success in that was unmatched until they, the Muslims, were almost paralysed. All the people were engrossed in deliberation, pondering and waiting, until they failed in the course of life; they even failed in removing the authority of imperialism and its influence, despite the revolutions and wars they entered against it. Each one of them, in every small or big problem, started to resort to pondering and thinking, until the time passed and the available opportunity was lost. Many opportunities were lost without being seized. So they missed the quick transfer from a situation to another until they immersed themselves in the “automatic” philosophies (al-falsafah al-aaliyyah). They were engaged in them, so that the matter became obscure to them and they lost clarity because of their concern about the automatic philosophies. Indeed, there are matters that need to be philosophised, which are not the simple ones but the deep ones, such as revival (nahdah), liberation (tahreer), the political and military manoeuvres and the like. These matters must be philosophised and studied in depth, without being satisfied with their apparent forms.

Ancak açık ve düşünmeyi gerektirmeyen konularda, örneğin bir sandalye, bardak, tabak ve benzeri şeylerde felsefe yapmak, onların belirsizliğini ve muğlaklığını yalnızca artırır. Bu tür konularda ve şeylerde düşünmek ve felsefe yapmak doğru değildir; bunlar, onlar veya isimleri anıldığı anda olduğu gibi kabul edilir. Buna "otomatik felsefe" (el-felsefetü'l-âliyye) denir. Otomatik felsefe yapmak ya da otomatik düşünmek, hiçbir şeyi gizli olmayan görünür nesnenin felsefesini yapmaktır; bu şey yalnızca adı anılarak anlaşılır. Dolayısıyla sandalye bir sandalyedir. Onun felsefesini yapar ya da üzerine düşünürsen, belirsizliği artar ve onu anlayamaz hâle gelirsin. Konuyu ne kadar çok felsefe yaparsan, o kadar çok muğlaklığa dalarsın. Batı, aklı, düşünmeyi, incelemeyi, araştırmayı ve hesaplamayı ve benzerlerini övdü; öyle ki spontanlığı yitirdik. Hatta bunun da ötesine geçip otomatik felsefeye vardık. Bazı insanlara şöyle denildi: "Bir girişimde bulun; neden bir riske girmiyorsun?" Risk, önceden hesap yapmadan bir eylemde bulunmak demektir. Oysa bu insanlar riski otomatik felsefe biçiminde felsefeleştirdiler. Bu yüzden dediler ki: "Pervasızca bir girişimde bulunmayız; bilakis hesaplanmış ya da incelenmiş bir girişime hazırız." Bu ifade, girişimin felsefesini yapmaktır ki bu da otomatik felsefenin bir biçimidir. Çünkü girişim hesaplanmış ve incelenmiş olsaydı, artık girişim olmazdı. Dolayısıyla girişimi felsefeleştirme çabası, onun kavramını değiştirdi ve gerçekliğinden uzaklaştırdı. Eğer insanlar kendiliğinden otomatik felsefeyi izlemeye başlarsa, spontanlık onlardan uzaklaşacaktır.

However, with the clear matters that do not need thinking, trying to philosophise in them only increases their ambiguity and vagueness, such as a chair, cup, plate and the like. With these matters and things, it is not correct to think and philosophise about them; they are rather taken as they are, once they or their names were mentioned. This is what is called the automatic philosophy (alfalsafah al-aaliyyah) The automatic philosophising or the automatic thinking thus is the philosophising of the apparent object, of which nothing is hidden; this thing is not understood except by mentioning its name. So the chair is a chair. If you philosophised it or thought about it, it would increase in obscurity and you would become unable to understand it. The more you philosophise the subject, the more you will plummet into vagueness. The West praised the mind, thinking, deliberation, study and calculation and the like until we lost spontaniety. We even went beyond that to the automatic philosophising. It was said to some people; “carry out a venture; why do you not undertake a risk?” Risk means to carry out an action without first making calculation. However, these people philosophised the risk in a form of automatic philosophy. So they said; ‘we do not undertake a reckless venture; we are rather ready to undertake a calculated or studied venture.’ This statement is philosophising the venture, which is a form of automatic philosophy. This is because if the venture was calculated and studied, it would not then be a venture. Thus the attempt to philosophise the venture changed its concept and removed it from its reality. So if the people by themselves started to follow the automatic philosophy, then spontaniety will be far from them.

Doğru ki düşünmek vazgeçilmezdir ve tefekkür gereklidir; nitekim geçmişte "acelecilik şeytandandır" denmiştir. Ancak bu, yalnızca inceleme ve araştırma gerektiren konular için geçerlidir, gerektirmeyen konular için değil. Üstelik inceleme ve araştırma gerektiren konular, hâlâ bunun için zaman varsa veya koşullar uygunsa incelenir ve araştırılır. Ancak koşullar düşünmeye elverişli değilse ve böyle bir düşünme fırsatı heba ettirecek ya da düzensizliğe yol açacaksa, durumu kurtaracak olan şey anidir hareket etmekten başka bir şey değildir. Bu nedenle, hayat yolunda başarıya ulaşmak için milletlerin ve halkların, grupların ve partilerin ani hareket etmesi vazgeçilmezdir. Hatta bu hareket, hayat yolunda başarı için gereklidir; bu başarının şartlarından biridir.

It is true that thinking is indispensable and pondering is necessary, as it was said in the past “haste is from Shaitan”. But this is only in the matters that need study and scrutiny, not in matters that do not need it. Moreover, matters that need study and scrutiny are studied and examined if there is still time to do so, or if the circumstances are suitable. However, if the circumstances are not suitable for thinking and such thinking would squander the opportunity or it would lead to disruption, then nothing would save the situation except spontaniety. Therefore, spontaniety is indispensable for nations and peoples, groups and parties in order to succeed in the course of life. Rather its presence is necessary for success in the course of life; it is one of the conditions of this success.

Hayatın şartları ve meseleleri çok ve çeşitlidir; yolları da çeşitli, engebeli ve düz, kolay ve zordur. Aynı zamanda "zaman altındır"; aslında altından daha değerlidir. Bu yüzden içinde bulunulan durumu, şartı ve ele alınan meseleyi göz önünde bulundurmak çok önemlidir. Buna göre, mesele düşünmeyi gerektiriyorsa onu düşünmek gerekir; ani hareket etmeyi gerektiriyorsa ani hareket etmek gerekir. Böylece her durum, kendi gereklerine göre ele alınır. Her şeyin ani hareket gerektirdiğini söylemiyoruz. Ani hareket gerektirmeyen, bu konularda düşüncenin oldukça önemli olduğu pek çok mesele vardır. Bununla birlikte, ani hareket gerektirdiği için düşünmekten zarar gören başka meseleler de vardır. Örneğin, tanımlar, ilahi hükümler ve teknik konular ancak düşünmekle çözülür.

The conditions and matters of life are numerous and diverse, its paths are various, rugged and flat, easy and difficult. At the same time, ‘time is gold’; it is in fact more valuable than gold. So it is very important to take into account the situation, condition and the matter at hand. Accordingly, if the matter requires thinking, then it is necessary to think about it, if it requires spontaniety, then it is necessary to have spontaniety. Thus, every situation is dealt with according to its requirements. We do not say that everything needs spontaniety. There are many matters that do not need spontaniety; thinking is rather important regarding them. However, there are other matters that are harmed by thinking because they need spontaniety. As an example, the definitions, the divine rules and the technical matters are not solved except with thinking.

Spontanelikin bunlarla hiçbir ilgisi yoktur; aksine bunlara spontanelik girmesi yanlıştır. Öte yandan sürprizler, kasıtlı olarak sorulan tüm kötü niyetli sorular ve aceleyle yapılan tüm işler için spontanelik vazgeçilmezdir. Bunlara düşünce girmesi kabul edilemez; aksine onlardan uzak tutulmalıdır. Düşünce bunlara girerse, onların belirsizliğini artırmak, insanlardan fırsatı almak, düşünenin gerçek yüzünü ortaya çıkarmak ya da bundan dolayı zarar görmek mümkün hâle gelir. Hayatta düşünmenin vazgeçilmez olduğu meseleler olduğu gibi spontanelik gerektiren meseleler de vardır; bunlar hakkında düşünmek ise yanlıştır. Bu nedenle hayat, duruma göre yürütülür ve seyri buna göre sürdürülür. Belagat, sözün gereken duruma uygunluğu ise, hayatın seyrine yönelmek de eylemin gereken duruma uygunluğudur.

Spontaniety has nothing to do with them; it is rather wrong for spontaniety to enter them. On the other side, for the surprises, all the mischievous questions that are asked purposefully and all the hasty matters, spontaniety is indispensable for all of them. Thinking is unacceptable in them; it rather should be distanced from them. If thinking entered them, then it is possible to increase their vagueness, to remove the opportunity from the people, expose the reality of the thinker or be harmed because of that. Life has matters for which thinking is indispensable, as well as matters for which spontaniety is indispensable and it is incorrect to think regarding them. So, life is conducted and its course is engaged according to the situation. If balaaghah (eloquence) is the agreement of speech with what the circumstances require, then taking up the course of life is the agreement of action with what the circumstances require.

Eğer bir şey düşünmeyi gerektiriyorsa, düşünme kullanılır. Eğer bir şey kendiliğindenliği gerektiriyorsa, kendiliğindenliğe uyulur. Düşünme, hayatın akışı için, bütün türleriyle birlikte gerekli olduğu gibi, kendiliğindenlik de hayat için gereklidir. Düşünmeyi eleştirmeyiz, çünkü hayat için gereklidir. Bunun yerine, düşünmeye otomatik olarak başvurmayı ve hayattan kendiliğindenliğin yokluğunu eleştiririz.

If it requires thinking, then thinking is used. If it requires spontaniety, then spontaniety is followed. As thinking is necessary for the course of life, with all of its types, spontaniety is also necessary for life. We do not criticise thinking, for it is necessary for life. We rather criticise the automatic resort to thinking and the absence of spontaniety from life.

Düşünmek, hayatın zorunluluklarından biridir. İnsanın konuşma yetisiyle donatılmış bir canlı olduğu doğruysa, düşünen bir canlı olduğu da doğrudur. İnsanı diğer canlılardan ayıran şey düşünmektir. Aklın gerçek anlamı düşünmektir. Hayvan beyne sahip olmasına rağmen düşünmez, çünkü akla sahip değildir. Bunun nedeni, düşünme sürecinin var olması için yalnızca beynin bulunmasının yetmemesi, başka şartların da gerekmesidir. Dolayısıyla düşünmek bizzat insanın özelliklerinden biridir. Bu yüzden düşünmeden, yani akıldan yoksun bir insan olamaz. Düşünme insandan bütünüyle yokluğa uğrayamaz. Bu nedenle düşünceye yöneltilen saldırı yersizdir. Saldırı daha çok yavaş düşünmeye, yani anlık tepki verme ve kendiliğinden hareket etme eksikliğine yöneliktir. Çünkü hayatın akışında ilerleyebilmek ve bu akışta başarı elde edebilmek için hızlı düşünme ya da kendiliğindenlik gereklidir.

Thinking is one of life’s necessities. If it is true that man is an animal (creature) endowed with the faculty of speaking, it is also true that man is a thinking animal (creature). What distinguishes man from other creatures is thinking. The mind, in its true meaning, is thinking. The animal, although it has a brain, does not think, for it does not have a mind. This is because the presence of the brain alone is not enough for the thinking process to exist; rather there are other requirements. Therefore, thinking itself is one of the characteristics of man. Thus, there could not be a man without thinking, i.e. without the mind. Thinking itself can’t be absent from man. Therefore, attacking thinking is irrelevant. The attack is rather focused on the slow thinking, i.e. on the lack of spontaniety. This is because quick thinking or spontaniety is necessary to proceed in the course of life, as well as to achieve success in this course.

Spontanlık üç konuyu ele alır: Birincisi, nedir?

Spontaniety has three matters to discuss: Firstly, what is it?

İkincisi, onun pratik gerçekliği nedir? Tanımını bilmek ve ne olduğunu kavramak pratik gerçekliğine rehberlik etse de bu, gerçeklikle aynı şey değildir. Örneğin karşılaştığınız ve bu konuda tavrınızı belirlemenizi gerektiren bir durumla şaşırdığınızda, bu durumda ani tepki belirgin biçimde ortaya çıkar; ancak bu, ani tepkinin kendisi değildir. Çünkü ani tepkide, bu konuda hızlı ve çok çabuk bir hüküm vermeniz gerekir; öyle ki bu tutum, bu şaşkınlığa karşı alınacak önlemleri belirler. Örneğin beklemediğiniz bir soruya verilen şaşkınlık, bir düşmanı beklemediğiniz bir yerde bulmak ya da ortaya çıkmasını beklemediğiniz bir sorunla karşılaşmak gibi. Şaşkınlık ya da gerçeklik, eylemin ya da ani tepkinin konusudur, ama ani tepkinin kendisi değildir. Üçüncü mesele, bu ikisine dair hayattan örnekler vermektir: ani tepkinin gerçekleştiği gerçeklik ve ani tepkinin kendisi hakkında. Bu tür durumlarda alınan önlemlere gelince, bunlar faydalı olsalar da zorunlu değildir. Çünkü önlemler, gerçekliklerin farklılığına ya da aynı konudaki ani tepkinin farklılığına göre değişebilir.

Secondly, what is its practical reality? Although its definition or knowing what it is guides to its practical reality; but this is different from the reality. When you are, for example, surprised with a matter that requires you to determine your position towards it, then in this case spontaniety is quite evident, but it is not spontaniety. This is because in spontaniety you need to issue a judgement regarding it swiftly and very quickly, in a way that this position determines the measures that have to be taken towards this surprise. For example the surprise at a question that you did not anticipate, or finding an enemy in a place you did not expect, or of a problem you did not expect to occur. The surprise or the reality is the subject of action or spontaniety, but it is not spontaniety itself. The third matter is to provide examples about these two from life, about the reality in which spontaniety took place and about spontaniety itself. As for examples of measures taken in such cases, though they are beneficial they are not necessary. This is because the measures can vary with varying realities, or with the spontaniety in the same issue.

Spontaneity ile düşünme arasındaki farkı anladıktan sonra, insanlarda spontaneity'nin nasıl başlatılacağını, yani insanlarda spontaneity'nin nasıl geliştirileceğini bilmek gerekir. Bu, özellikle spontaneity'ye sahip olmayanlar için geçerlidir. Bu konudaki cevap, insanların iki tür olmasına bağlıdır. Birincisi, bilimsel araştırma yapan insanlar ve onların benzerleridir. Bu insanların görevi düşünmeye dalmaktır; bilimsel araştırmacılar ve geleneksel olmayan politikacılar gibi. İkincisi, sıradan insanlardır; yani birinci türden olmayanlar, eğitimli olsun ya da olmasın, ayrıca geleneksel politikacılar. Çünkü Ümmet içindeki insanların asıl görevi, başka hiçbir şey olmaksızın, ya düşünmek ya da maddi eylemlerdir. Bu iki türden her birinin konumu diğerinden farklıdır. Dolayısıyla her iki türle yapılacak çalışma da farklı olmalıdır; spontaneity'yi başlatmak ya da onunla spontaneity'yi geliştirmek söz konusu olduğunda. Çünkü düşünmeye alışkın olan kişi, düşünmenin yeni olduğu kişiden farklıdır. Bu nedenle çalışma onlarla farklılaşacaktır. Sıradan insanlar, geleneksel politikacılar da dahil olmak üzere, asıl görevi düşünme olanlara kıyasla spontaneity'yi başlatma çalışması onlarda daha kolaydır. Çünkü bu insanlar için düşünme yenidir ve asıl görevleri değildir.

After understanding the difference between spontaniety and thinking, it is necessary to know how to initiate spontaniety in people, i.e. how to develop spontaniety in the people. This is particularly the case with those who do not have spontaniety. The answer to this matter depends on the fact that people are of two types. Firstly, there are the people of scientific research and their like. The task of these people is the involvement in thinking, such as the people of scientific research and the non-conventional politicians. Secondly, there are ordinary people, i.e. other than the first type, whether they were educated or not, as well as the conventional politicians. This is because the original task of the people in the Ummah is either thinking or material actions, without the presence of something else. The position of each of these two types differs to the other. Thus the action with each type should be different, regarding initiating spontaniety with it or developing spontaniety with it. This is because the one who is used to thinking is different from the one for whom thinking is new. Therefore, the work will vary with them. As for the ordinary people, including the conventional politicians, the work towards initiating spontaniety in them is easier than with those whose original task is thinking. This is because with these people the thinking is new and not original.

Çünkü onlar doğuştan düşünen varlıklardır, insan düşünen bir yaratıktır; onlarla yapılacak iş yalnızca alıştırma kazandırmaktır, yani kendiliğindenlik alışkanlığını başlatmaktır. Böylece bu, normal işlerinde bile doğal bir süreç hâline gelir. Örneğin marangozlara, duvarcılara, işçilere, zanaatkârlara, çiftçilere, sade insanlara ve benzerlerine, kendilerinin ilişki kurabileceği kendi işlerinden veya mesleklerinden örnekler verilmelidir. Sonra süreç, tekrarlı bir biçimde verilen daha karmaşık örneklerle onlarda kademeli olarak artırılır. Bu, kendiliğindenliği onlarda alışkanlık hâline ve doğal hâle getirir. Örneğin onlara şöyle denir: "İşinde beklenmedik bir durumla karşılaşsan, onu nasıl çözersin?" Cevap birçok kez doğru olursa, daha karmaşık sorulara geçmek kolaylaşır. Eğer yalnızca bir cevap verilmiş, doğru veya yanlış, ama tekrarlanmamışsa, doğru cevabın tekrarlanması için onunla doğru cevap üzerinde mutabık kalmak, ya da yanlış cevabın tekrarlanmaması için onu düzeltmek gerekir. Bu tekrar, mesele sağlam hâle gelinceye kadar sürdürülür ve ardından iş, daha karmaşık örneklere ilişkin olarak yürütülür. Ani bir problemle ilgili sorular her zaman sözlü olmak zorunda değildir; bunlar resimle veya yazıyla da olabilir. Önemli olan, düşünceleri insanlara topluca sunarak eğitim vermek ve onları bireysel olarak eğitmekten kaçınmaktır. Topluca eğitim veya düşüncelerin insanlara sunulmasını sağlayan her şey izlenmelidir; bu ister bildiri, kitap, mektup ve kitapçık gibi yazılı biçimde, ister konuşma, konuşmalar, sohbet, öğüt, yönlendirme ve benzeri gibi sözlü biçimde olsun. Bu iki biçimin ikisi de düşüncelerin insanlara sunulmasına ve topluca eğitime imkân verir. Bunda önemli olan, konuşmanın veya yazının konusudur; bu konu üzerinde düşünülmeli, ardından bu düşünceye uygun olarak eylemde bulunulmalıdır. Şüphesiz bu, sunan kişi ile insanlar arasında tartışmaya konu olmayan bir düşünce olmalıdır. Doğru olması gerekir, her ikisi için de kesin olarak doğru olmalıdır. Yani bu bir düşünce değil, iyi anlaşılmış bir kavram olmalıdır. Çünkü amaç düşünceyi ikna etmek değildir. Amaç, kişinin nasıl davrandığını ve sorunları çözmek için düşüncelerini nasıl kullandığını görmektir. Dolayısıyla kişinin hareket etme biçimi ve düşüncelerini ele alış tarzı, üzerinde durulan konudur. Başka bir deyişle, doğruluk ya da yanlışlık duygusunun, hangisi ya da hangisi aracılığıyla bilindiği şeydir bu. Bunun yanında tekrar, duraklama, tekrar üzerine yardım ve ardından daha zor ve karmaşık sorulara geçiş de gereklidir. Halktan insanların, alışkanlık haline getirilmedikçe ya da doğal hale gelmedikçe, içlerinde kendiliğindenliğin ortaya çıkmasına ihtiyacı yoktur. O zaman kendiliğindenlik insanlarda var olur. Düşüncenin ayrıntılı ve tanımlı olması, belirsiz ya da muğlak olmaması tercih edilir. Örneğin "Bir sorunla karşılaşsaydınız, onu nasıl çözerdiniz?" diye sormak yerine, çiftçilere şöyle denir: "Yağmur yağmasaydı ve endüstriyel sulama yapamasaydınız, ekinleriniz konusunda ne yapardınız?" Eğer kişi hızlı cevap verirse, kendiliğindenliğe sahiptir. Cevap vermezse ya da yavaş ama düşündükten sonra cevap verirse, kendiliğindenliğe sahip değildir. Bu tür insanlarla soruda bu ayrıntı tercih edilir. Ancak sıradan insanlarla bu önemli değildir, çünkü onlar meseleleri karmaşıklık olmadan kavrarlar ve muğlak ve belirsiz olanı kendi imkânları ölçüsünde anlarlar. Bu yüzden önemli olan, cevapları ya da cevabın takibidir. Bu nedenle, insanları kendiliğindenliğe alıştırmakta ve bunu onlarda oluşturmakta bir güçlük yoktur.

Ancak diğer insanlarla, yani bilimsel araştırmalarda çalışanlar (akademisyenler) ve geleneksel dışı ideolojik siyasetçilerle ilgili zorluklar vardır. Zorluk, çalışmaları fikir veya bilim olan, maddi eylemler olmayan kişilerle ilgilidir. Bu kişilere büyük özen gösterilmesi ve onlarda kendiliğinden bir harekete geçmenin başlatılması gerekir. Çünkü bu özellik bazılarında mevcut olsa bile, işlerinin temeli maddi varlığı olmayan şeylere dayanmaktadır.

However, difficulties exist with other people, i.e. with those who work in scientific research (academics) and unconventional ideological politicians. The difficulty exists with those whose work is thought or science and not the material actions. They need great attention regarding them and regarding initiating spontaniety within them. This is because, though it may exist in some of them, the basis of their work is in that which has no material existence.

Bu nedenle, konuları ele alınmalıdır; çünkü tartışma noktası odur.

Therefore, their subject must be discussed, for it is the discussion point.

İlk bakışta, insanın tehlikeyle yüzleşmesinin, sürprizlerin sıklığı ve doğaçlamayı gerektiren durumların çokluğu nedeniyle, doğaçlamanın varlığının sebebi gibi görünebilir.

It may appear at first that man’s facing of danger is the reason for the existence of spontaniety, due to the frequency of surprises and the abundance of the occurrence of matters that need spontaniety.

Pratik veya eğitim ve alışkanlıkların da ani hareket etme yeteneğini başlattığı düşünülebilir. Bu iki şeyin ani hareket etmeye yardımcı olduğu doğrudur, ancak bunlardan hiçbiri, ne tek başına ne de birlikte, onu başlatmaz. Bu durum, doktorlar, mühendisler ve öğretmenler gibi düşünce üzerine çalışanlar ya da marangozlar, demirciler, işçiler gibi fiziksel iş yapanlar için de geçerli değildir. Çünkü insanın tehlikeler içinde yaşaması ani hareket etme yeteneğine yardımcı olur. Bunu uygulamak ve buna alışmak, onu doğal hale getirir, geliştirir ve başlamasına yardımcı olur. Ancak bunların hiçbiri onu ani hareket etme ya da hızlı düşünme olarak asla başlatmaz.

It may also seem that practice or training and habits are the matters that initiate spontaniety. It is true that these two matters help in initiating spontaniety, but neither one of them nor both combined, initiate it. This is not the case with those who work with thought, like doctors, engineers or teachers and their like, nor with those who carry out physical work, like the carpenters, blacksmiths, labourers and their like. This is because man’s living in dangers aids spontaniety. Practicing it and being accustomed to it make it natural and develop it and help in initiating it. However, none of these ever initiate it as spontaniety or as quick thinking.

Daha önce, kendiliğindenliğin fiziksel iş yapan insanlarla, yani insanların ya da milletin büyük çoğunluğuyla, toplu eğitim yoluyla başlatılabileceğini söylemiştik. Başka bir deyişle, bu, bir adama ne yaptığını sormak ya da kendisine bir sürprizin neden ortaya çıktığını sormak gibi, onu başlatan düşünceleri başlatmakla olur. Bunun yanında benzer sorular da vardır. Düşünceyle çalışan kişilerle, örneğin öğretmenler ve ideolojik siyasetçilerle başlatmak ise kolaydır. Bu, onlara kendiliğindenliği kullanmaları yönünde çağrıda bulunmakla basitçe yapılır. Kendiliğindenlik, felsefenin ve düşünmenin içine girmesinin geçerli olduğu derin meselelerden biri olmakla birlikte, aynı zamanda rutin meselelerden de biridir; yani rutin felsefenin kapsamına girer. Bu nedenle, düşünceyle çalışanlara böyle bir talepte bulunmak yeterlidir; yani onlara kendiliğindenliğe sahip olmalarının gerekli olduğu söylenir. Bu durumda, ayrıntılara girmeye, sorulara cevap vermeye ya da kendiliğindenliğin anlamını açıklamaya gerek kalmadan, kendiliğindenliğin ne anlama geldiğini ve ne olduğunu kendileri anlarlar. Bunun nedeni, bu insanların düşünceyle ve düşünce içinde çalışmalarıdır. Çalışmalarının büyük bölümü düşünce, bilim ve bilgi alanında olduğundan, buna alışmışlardır; bu yüzden her sorunu çözmek için düşünmeye başvurma alışkanlığı kendini onlarda gösterir. Bu nedenle, inceleme, sorgulama ve hesap gerektiren düşüncenin yavaşlığı ya da yavaş düşünme sıklıkla onlarda ortaya çıkar. Onlara kendiliğindenliğe sahip olmalarının gerektiği söylendiğinde, düşünmede acele ederler ve böylece kendiliğindenlik, düşünmedeki bu hızdan dolayı onlarda gelişir.

We said before that initiating spontaniety with those who carry out physical work, who are the great majority of the people or the nation, is by collective training. In other words, it is by initiating the thoughts that initiate it, such as asking a man about what he does or why a surprise occurred to him? This is beside similar questions. Initiating it with those who work with thought, such as the teachers and the ideological politicians, is easy. It is simply done by urging them to use spontaniety. Though spontaniety is one of the profound matters, in which it is valid to involve philosophy and thinking, nevertheless it is at the same time, of the routine matters, i.e. it falls within the routine philosophy. Therefore, it is enough to be requested as such, i.e. it is said to those who work with thought that it is necessary that they have spontaniety. Then they would understand from spontaniety what it means and what it is, without the need for entering into the details or answering to questions, or even the need for explaining the meaning of spontaniety. This is because these people work with and in thought. Due to the fact that much of their work is in thought, science and knowledge, they become used to that; so it manifests in them due to this habit of resorting to thinking for solving every problem. Therefore, slowness of thinking or slow thinking that requires study, scrutiny and calculation, manifests often in them. If it said to them, it is necessary that they have spontaniety, they hasten in thinking and thus spontaniety develops with them from this speed in thinking.

Bu nedenle, düşünce alanında çalışanları hızlı düşünmeye teşvik etmek yeterlidir. Bu da onlara spontanlığa sahip olmaları gerektiğini söylemekle yapılır. Böylece düşünceyle ve düşünce içinde çalışan bu tür insanlarda, öğretmenlerde, ideolojik siyasetçilerde ve benzerlerinde, onları spontanlığı kullanmaya çağırarak spontanlık yaratılır. Başka bir deyişle, spontanlığın var olması için onlara spontanlığa sahip olmaları gerektiğini söylemek yeterlidir. Bunun için fazla zorluğa ya da yeni meselelere ihtiyaç duymazlar. Aksine düşünce içinde ve düşünceyle çalışırlar, bu yüzden başka bir şeye ihtiyaç duymazlar. Bu işi yaptıkları ve bu onların günlük işleri olduğu için, alışkanlık ve eğitim sayesinde düşünme niteliğini ya da yavaş düşünme özelliğini geliştirirler. Bu yüzden kendilerine sunulan her şey hakkında, durum öyle olmasa bile, "bu inceleme, araştırma ve soruşturma gerektirir" derler. Hızlı düşünmeye alışmaları ve inceleme gerektiren şeyle gerektirmeyeni ayırt edebilmeleri için kendilerinden hızlı düşünmeleri, yani spontanlığa sahip olmaları istenir. Hızlı düşünmenin kendisi spontanlıktır. Bir engelle tıkanmadığı takdirde bu hızlı düşünce, meseleye dair hükmü hemen ve çabucak üretir.

Therefore, it is enough merely to encourage those who work in thought to have quick thinking. This is done by saying to them that they must have spontaniety. Thus, spontaniety is created in such people who work with and in thought, like the teachers and the ideological politicians and their like, by urging them to use spontaniety. In other words, it is enough to tell them that they must have spontaniety, for spontaniety to exist. They do not need much difficulty or new matters. They rather work in and with thought, so they do not need anything else. It is because they practice this work and it is their daily work, so they develop, due to the habit and training, the attribute of thinking or the characteristic of slow thinking. Thus, they say about everything presented to them, “this requires study and examination and investigation,” though it might not be the case. In order that they become used to quick thinking and they distinguish between that which needs study and that which does not need study, they are asked to have quick thinking, i.e. they are requested to have spontaniety. Quick thinking itself is spontaniety. This quick thinking, if not obstructed by a barrier, would produce, immediately, the judgement on the matter quickly.

Bundan, bunun, incelemeye ya da araştırmaya ihtiyaç duymayan bir konudaki ani kavrayıştan ya da ani kavrayıştan kaynaklandığını anlar. Konuda bir engel ya da bir mani olsaydı, o zaman bunun incelemeye ve araştırmaya ihtiyaç duyduğunu anlardı; çünkü bu, ani kavrayışın gerektiği türden konulardan değildir.

One would know then that this is spontaniety or from spontaniety regarding that which does not need study or scrutiny. If there were a barrier or an obstruction in the issue, he would know then that it needs study and scrutiny, because it is not among the type of issues that require spontaniety.