Spontanlık ve Sürdürme
Spontaniety And Pursuance
Pursuance, takip etmek, hızlı düşünmeyi başlatır ya da düşüncede hıza yol açar.
Pursuance initiates quick thinking or leads to speed in thinking.
Düşüncenin hızı, kendiliğindenliği başlatan şeydir. Ancak kendiliğindenlik, kendi başına ayrıca üzerinde düşünülmesi gereken bir meseledir.
Speed of thinking is what initiates spontaniety. However, spontaniety is a matter that demands consideration by itself.
Süregelme süresi ve sürekliliği ne olursa olsun, düşüncenin ne kadar hızlı olduğuna bakılmaksızın, kendi kaynağından gelmedikçe ve kendi başına ayakta durmadıkça, hiçbir taklit edilmiş senaryoda spontanlık bir işe yaramaz. Bunun delili, Ömer bin el-Hattab'ın olayıdır.
Regardless of the duration of pursuance and its constancy, regardless of how quick the thinking is, spontaniety will be of no use in any simulated scenario, unless it was of its own and stands by itself. Evidence for this is the incident of Omar bin al-Khattab.
Şüphesiz Ömer bin el-Hattab genellikle çabuk düşünür ve ani kavrayışa sahipti. Ancak bir kadının kocasına karşı yaptığı şikâyet olayında bu özelliği gösterememişti. Kadın, kocasının geceleri namaz kıldığını, gündüzleri oruç tuttuğunu ve bu yüzden evlilik haklarını ihmal ettiğini şikâyet ettiğinde, Ömer bin el-Hattab bu ani kavrayışı gösteremedi. Şikâyeti anlamadı; aksine kadının kocasını övdüğünü sandı. Ancak yanındaki görevlilerden biri zekiydi ve kadının şikâyetini anladı. Hatta kadının şikâyetinde ısrar ettiğini de fark etti. Bu olayda birinin Ömer bin el-Hattab'tan daha zekice davranmış olması, ani kavrayışın tek bir konuya veya belirli bir olaya özgü olduğunu, diğer konulardan ayrı olduğunu ve kişinin olayları ve durumları anlama yeteneğine bağlı olduğunu gösterir. Dolayısıyla ısrar, ani kavrayış kavramını oluşturur, ama ani kavrayışın kendisini değil. Ani kavrayış, çabuk düşünme ve konuyu ya da olayı çabuk anlamayla ilgilidir; bunun yanında, bu özelliğin kişinin bir karakteristiği olduğu kavramı da bulunur. Bu nedenle çabuk düşünme gibi eylemler ve ısrar gibi kavramlar, ani kavrayışı yaratmak için yalnızca uyarıcılardır. Ani kavrayış ise kendiliğinden gelmelidir. Ani kavrayıştan söz ediyorsak, o insanda ve bireyde kendine özgü olmalıdır. Kavramı, faydalarını doğuran ya da buna hazırlık sağlayan şeydir. Ani kavrayış, durum ve koşullara, konuşmanın biçimine ya da olayın veya ifadenin biçimine göre ya vardır ya da yoktur. Ömer bin el-Hattab, kadının Emirü'l-Mü'minin olarak ona kocası hakkında yaptığı ifadenin, kocasının ihmalkârlığına dair bir şikâyet olduğunu fark etmedi. Emirü'l-Mü'minin'in bunu anlamaması, ani kavrayış göstermesini engelledi. Bu gözlemleyicilik eksikliği, bu adamın her zaman Emirü'l-Mü'minin Ömer bin el-Hattab'tan daha fazla ani kavrayışa (spontaneity) sahip olduğu anlamına gelmez. Çünkü bu adamın bir konudaki gözlemi, Ömer bin el-Hattab'ınkinden daha fazla olabilir. Dolayısıyla ani kavrayışı doğuran, zekâ düzeyini gösteren değil, belirli bir durumdur. Ani kavrayış, onu bir kavram olarak taşımayan kişide ortaya çıkmaz. Ancak kavram olarak taşıyan kişide ortaya çıkabilmesi için belirli olayda belirli konulara ve durumlara dikkat etmek gerekir. Bu nedenle tek bir olaydaki ani kavrayış, onun doğal ve kendiliğinden biçimde kaynaklandığı kişide var olduğunun kanıtı değildir; ancak kavramının o kişide bulunması gerekir. Dolayısıyla konu, insanlarda kavramını oluşturarak ani kavrayışı yaratmak için çalışmaktır. Ani kavrayışı yaratmak için tartıştığımız çalışma yalnızca kavramını, ya da buna hazırlığı yaratmaktı, ani kavrayışın kendisini yaratmak değildi. Bu yüzden belirli bir konuyu gözlemlemenin ani kavrayışın konularından biri olduğunu söylemek doğru değildir; aksine temeldir. Bu doğru değildir, çünkü bu tesadüfidir ve ani kavrayışı yaratabilir ya da yaratmayabilir. Temel olan, onlarda hazırlığı yaratmaktır, ani kavrayışın kendisini yaratmak değil.