Müslüman âlimlerden oluşan bir grup, seçkin bir Yemenli âlim Şeyh Abdulmecid Ezzindani'nin yönetiminde, Kur'an'da ve tartışmasız hadislerde2 embriyoloji1 ve diğer ilimlerle ilgili bilgileri topladı ve bunları İngilizceye çevirdi.

A group of Muslim Scholars, under the direction of an eminent Yemani Scholar, Sheikh Abdul Majid Azzindani, collected information concerning embryology1 and other sciences in the Qur'an and undisputed Hadith2 and translated it into English.

Onlar, Kur'an'ın öğüdüne uydular:

They then followed the Qur'anic advice:

“Eğer bunu bilmiyorsanız, Zikir (Kitap) ehline sorun.” [Kur'an 16:43 ve 21:7] Kur'an'dan ve ihtilafsız hadislerden embriyoloji ile ilgili olarak toplanan tüm bilgiler, İngilizceye çevrildikten sonra, Kanada'daki Toronto Üniversitesi'nde Embriyoloji Profesörü ve Anatomi Bölümü Başkanı olan Prof. Dr. Keith Moore'a sunuldu.

“If ye realise this not, ask of those who possess the Message.” [Al-Qur’an 16:43 & 21:7] All the information from the Qur’an and the undisputed Hadith concerning embryology so gathered, after being translated into English and presented to Prof. (Dr.) Keith Moore, Professor of Embryology and Chairman of the Department of Anatomy at the University of Toronto, in Canada.

Günümüzde o, Embriyoloji alanındaki en üst düzey otoritelerden biridir.

At present he is one of the highest authorities in the field of Embryology.

Ona sunulan materyal hakkında görüşünü bildirmesi istendi. Dikkatlice inceledikten sonra Dr. Moore, Kur'an'da ve sahih hadislerde embriyoloji ile ilgili bilgilerin çoğunun, embriyoloji alanındaki modern keşiflerle tam bir uyum içinde olduğunu ve bunlarla hiçbir şekilde çelişmediğini söyledi. Ancak, bilimsel doğruluğu hakkında yorum yapamadığı birkaç ayet bulunduğunu ekledi. Bu ayetlerdeki ifadelerin doğru mu yanlış mı olduğunu söyleyemediğini, çünkü içerdikleri bilgiden kendisinin de haberdar olmadığını belirtti. Ayrıca, bu bilgilerin embriyoloji üzerine modern yazılarda ve çalışmalarda hiçbir şekilde yer almadığını da kaydetti.

He was asked to give his opinion regarding the material presented to him. After carefully examining it, Dr. Moore said that most of the information concerning embryology mentioned in the Qur’an and the undisputed Hadith is in perfect conformity with modern discoveries in the field of embryology and does not conflict with them in any way. He added that there were a few verses however, on whose scientific accuracy he could not comment. He could not say whether the statements were true or false, since he was himself unaware of the information contained therein. There was also no mention of this information in modern writings and studies on embryology.

Bunun gibi bir ayet şudur:

One such verse is:

Duyur! (veya Oku!)

“Proclaim! (or Read!)

Yaratan Rabbinin adıyla oku. O, insanı bir embriyodan yarattı.

In the name of thy Lord and Cherisher, Who created – Created man, out of a (mere)

"donmuş kan pıhtısı." [Kur'an 96:1-2] Arapça "alaq" kelimesi, donmuş bir kan pıhtısı anlamının yanı sıra, yapışan, sülük benzeri bir maddeyi de ifade eder.

clot of congealed blood.” [Al-Qur’an 96:1-2] The Arabic word alaq, besides meaning a congealed clot of blood, also means something that clings, a leech-like substance.

Dr. Keith Moore'un, erken evredeki bir embriyonun bir sülükye benzeyip benzemediği hakkında hiçbir bilgisi yoktu. Bunu kontrol etmek için embriyonun ilk aşamasını çok güçlü bir mikroskop altında inceledi ve gözlemlediklerini bir sülükün çizimiyle karşılaştırdı. İkisi arasındaki çarpıcı benzerlik karşısında şaşkına döndü! Aynı şekilde, daha önce kendisine bilinmeyen embriyoloji hakkındaki daha fazla bilgiyi de Kur'an'dan edindi.

Dr. Keith Moore had no knowledge whether an embryo in the initial stages appears like a leech. To check this out he studied the initial stage of the embryo under a very powerful microscope and compared what he observed with the diagram of a leech. He was astonished at the striking resemblance between the two! In the same manner, he acquired more information on embryology, that was hitherto not known to him, from the Qur’an.

Dr. Keith Moore, embriyoloji verileriyle ilgili Kur'an ve Hadis'te geçen yaklaşık seksen soruyu yanıtladı. Kur'an ve Hadis'te yer alan bilgilerin embriyoloji alanındaki en son keşiflerle tam bir uyum içinde olduğuna dikkat çeken Prof. Moore şöyle dedi: "Bu soruları otuz yıl önce bana sorulsaydı, bilimsel bilgi eksikliği yüzünden bunların yarısına bile cevap veremezdim."1

Dr. Keith Moore answered about eighty questions dealing with embryological data mentioned in the Qur’an and Hadith. Noting that the information contained in the Qur’an and Hadith was in full agreement with the latest discoveries in the field of embryology, Prof. Moore said, “If I was asked these questions thirty years ago, I would not have been able to answer half of them for lack of scientific information”.1

1981 yılında, Suudi Arabistan'ın Dammam kentinde düzenlenen Yedinci Tıp Konferansı'nda Dr. Moore şöyle dedi: "Kur'an'daki insan gelişimiyle ilgili ifadeleri açıklığa kavuşturmaya yardımcı olmak benim için büyük bir zevk oldu.

In 1981, during the Seventh Medical Conference in Dammam, Saudi Arabia, Dr. Moore said, “It has been a great pleasure for me to help clarify statements in the Qur’an about human development.

"Bu ifadelerin Muhammed'e Tanrı'dan ya da Allah'tan geldiği bana açıktır; çünkü bu bilginin neredeyse tamamı ancak yüzyıllar sonra keşfedilmiştir. Bu da bana, Muhammed'in Tanrı'nın ya da Allah'ın bir elçisi olması gerektiğini kanıtlamaktadır."2

It is clear to me that these statements must have come to Muhammad from God or Allah, because almost all of this knowledge was not discovered until many centuries later. This proves to me that Muhammad must have been a messenger of God or Allah”.2

Dr. Keith Moore, daha önce "The Developing Human" adlı kitabı yazmıştı. Kur'an'dan yeni bilgiler edindikten sonra, 1982'de aynı kitabın üçüncü baskısı olan "The Developing Human"ı yazdı. Kitap, tek bir yazar tarafından yazılmış en iyi tıp kitabı dalında bir ödüle layık görüldü.

Dr. Keith Moore had earlier authored the book, ‘The Developing Human’. After acquiring new knowledge from the Qur’an, he wrote, in 1982, the 3rd edition of the same book, ‘The Developing Human’. The book was the recipient of an award for the best medical book written by a single author.

Bu kitap dünyanın birçok büyük diline çevrilmiş olup tıp eğitiminin birinci yılında embriyoloji ders kitabı olarak kullanılmaktadır.

This book has been translated into several major languages of the world and is used as a textbook of embryology in the first year of medical studies.

Dr. Joe Leigh Simpson, Houston, ABD'deki Baylor Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Başkanı, şunu ilan eder: "...bu Hadisler, Muhammed'in (ﷺ) sözleri, yazarın zamanında (yani 7. yüzyılda) mevcut olan bilimsel bilgiye dayanarak elde edilemezdi. Buradan şu sonuç çıkar: Genetik ile din (İslam'ı kastederek) arasında yalnızca bir çelişki yoktur, aksine din (İslam)..."

Dr. Joe Leigh Simpson, Chairman of the Department of Obstetrics and Gynaecology, at the Baylor College of Medicine, Houston, U.S.A., proclaims: “...these Hadiths, sayings of Muhammad (pbuh), could not have been obtained on the basis of the scientific knowledge that was available at the time of the writer (implying in the 7th century). It follows that not only is there no conflict between genetics and religion (implying Islam) but in fact religion (Islam)

"may guide science by adding revelation to some of the traditional scientific approaches . . . there exist statements in the Qur'an shown centuries later to be valid which support knowledge in the Qur'an having been derived from God." Bilim, geleneksel bilimsel yaklaşımlardan bazılarına vahyin eklenmesiyle yönlendirilebilir . . . Kur'an'da, yüzyıllar sonra doğru olduğu gösterilen ifadeler bulunmaktadır; bu da Kur'an'daki bilginin Tanrı'dan türediği görüşünü destekleyen unsurlardır.

may guide science by adding revelation to some of the traditional scientific approaches . . . there exist statements in the Qur’an shown centuries later to be valid which support knowledge in the Qur’an having been derived from God.”

"Şimdi insan, neyden yaratıldığını düşünsün! Atılmış bir sudan yaratılmıştır – Omurga ile kaburgalar arasından çıkan bir sudan." [Kur'an 86:5-7] Embriyonik evrelerde erkek ve dişinin üreme organları, yani testisler ve yumurtalıklar, omurga ile on birinci ve on ikinci kaburgalar arasında, böbreğin yakınında gelişmeye başlar.

“Now let man but think from what he is created! He is created from a drop emitted – Proceeding from between the back bone and the ribs.” [Al-Qur’an 86:5-7] In embryonic stages, the reproductive organs of the male and female, i.e. the testicles and the ovaries, begin their development near the kidney between the spinal column and the eleventh and twelfth ribs.

Daha sonra inerler; dişi gonadlar (yumurtalıklar) pelvis içinde kalırken erkek gonadlar (testisler)

Later they descend; the female gonads (ovaries) stop in the pelvis while the male gonads (testicles)

doğumdan önce inguinal kanaldan geçerek skrotuma inmeye devam ederler. Erişkinlikte üreme organları indikten sonra bile, bu organların sinir ve kan desteği, omurga (omurga kolonu) ile kaburgalar arasındaki bölgede bulunan Abdominal Aorttan sağlanır. Lenfatik drenaj ve venöz dönüş de aynı bölgeye gider.

continue their descent before birth to reach the scrotum through the inguinal canal. Even in adulthood after the descent of the reproductive organs, these organs receive their nerve supply and blood supply from the Abdominal Aorta, which is in the area between the backbone (spinal column) and the ribs. The lymphatic drainage and the venous return also go to the same area.

Kur'an-ı Kerim, insanın "nutfe"den yaratıldığını on bir defadan az olmayacak şekilde zikreder. Nutfe, bir bardağı boşalttıktan sonra geriye kalan az miktardaki sıvı veya damlayan sıvı demektir. Bu, 22:5 ve 23:13 dahil olmak üzere Kur'an'ın birkaç ayetinde geçmektedir.1

The Glorious Qur’an mentions no less than eleven times that the human being is created from nutfah, which means a minute quantity of liquid or a trickle of liquid that remains after emptying a cup. This is mentioned in several verses of the Qur’an including 22:5 and 23:13.1

Bilim, son zamanlarda ortalama üç milyon sperm arasından yalnızca birinin yumurta hücresini döllemek için gerekli olduğunu doğrulamıştır. Bu, yalnızca 1/3

Science has confirmed in recent times that only one out of an average of three million sperms is required for fertilising the ovum. This means that only 1/3

Döllenmek için, boşalan sperm miktarının milyonda biri veya %0,00003'ü yeterlidir.

millionth part or 0.00003% of the quantity of sperms that are emitted is required for fertilisation.

“Ve insanın soyunu, değersiz bir sıvının özünden yaptı.” [Kur'an 32:8] Arapça “sulâlah” kelimesi, bir bütünün özü ya da en seçkin kısmı anlamına gelir. Artık biliyoruz ki, erkeğin ürettiği milyonlarca spermden yalnızca tek bir spermin yumurtaya girmesi döllenme için yeterlidir. Kur'an'da, milyonlarca sperm arasından bu tek sperm “sulâlah” olarak anılmaktadır. Ayrıca artık biliyoruz ki, kadının ürettiği on binlerce yumurtadan yalnızca tek bir yumurta döllenir. Bu on binlerce yumurta arasından tek olanı da Kur'an'da “sulâlah” olarak anılmaktadır. Bu kelime aynı zamanda bir sıvıdan nazikçe çekip çıkarma anlamına da gelir. Bu sıvı, hem erkek hem de kadın üreme sıvılarını, yani gamet içeren sıvıları ifade eder. Döllenme sürecinde hem yumurta hem de sperm, bulundukları ortamdan nazikçe ayrılır.

“And made his progeny from a quintessence of the nature of a fluid despised.” [Al-Qur’an 32:8] The Arabic word sulaalah means quintessence or the best part of a whole. We have come to know now that only one single spermatozoon that penetrates the ovum is required for fertilization, out of the several million produced by man. That one spermatozoon out of several million, is referred to in the Qur’an as sulaalah. We have also come to know now that only one ovum is fertilized out of the tens of thousand produced by the female. That one ovum out of tens of thousand is also refered to in the Qur'an as Sulaalah. This word also means gentle extraction from a fluid. The fluid refers to both male and female germinal fluids containing gametes. Both ovum and sperm are gently extracted from their environments in the process of fertilization.

"Şüphesiz Biz insanı karışık bir damla sudan yarattık." [Kur'an-ı Kerim 76:2] Arapça "nutfatin amshaajin" ifadesi "karışık sıvılar" anlamına gelir. Bazı Kur'an müfessirlerine göre "karışık sıvılar", erkek ve kadının üreme hücrelerinden ya da sıvılarından oluşan karışımı ifade eder. Erkek ve dişi üreme hücrelerinin birleşmesinden sonra döllenmiş yumurta hâlâ "nutfah" olarak kalır. "Karışık sıvılar" ifadesi, çeşitli bezlerden gelen farklı salgılardan oluşan meni sıvısını da ifade edebilir.

“Verily We created man from a drop of mingled sperm.” [Al-Qur’an 76:2] The Arabic word nutfatin amshaajin means mingled liquids. According to some commentators of the Qur’an, mingled liquids refers to the male or female agents or liquids. After mixture of male and female gamete, the zygote still remains nutfah. Mingled liquids can also refer to spermatic fluid that is formed of various secretions that come from various glands.

Bu nedenle, nutfatin amshaaj, yani karışık bir sıvıdan ibaret küçük miktar, erkek ve dişi üreme hücrelerini (tohum sıvıları veya hücreleri) ve bunları çevreleyen sıvıların bir kısmını ifade eder.

Therefore, nutfatin amshaaj, i.e. a minute quantity of mingled fluids refers to the male and female gametes (germinal fluids or cells) and part of the surrounding fluids.

Ceninin cinsiyeti, yumurta hücresinin değil, sperm hücresinin yapısına bağlıdır. Çocuğun kız mı erkek mi olacağı, 23. kromozom çiftinin sırasıyla XX mi yoksa XY mi olmasına bağlıdır.

The sex of a foetus is determined by the nature of the sperm and not of the ovum. The sex of the child, whether female or male, depends on whether the 23rd pair of chromosomes is XX or XY respectively.

Birincil olarak, cinsiyet belirlenmesi döllenme anında gerçekleşir ve bir yumurta hücresini döllemiş olan spermin taşıdığı cinsiyet kromozomunun türüne bağlıdır. Yumurtayı 'X' kromozomlu bir sperm döllerse, ceninin cinsiyeti dişidir; 'Y' kromozomlu bir sperm döllerse, ceninin cinsiyeti erkektir.

Primarily, sex determination occurs at fertilization and depends upon the type of sex chromosome in the sperm that fertilizes an ovum. If it is an ‘X’ bearing sperm that fertilizes the ovum, the foetus is a female and if it is a ‘Y’ bearing sperm then the foetus is a male.

“Ve yine O, erkek ve dişi olmak üzere çiftleri yaratmıştır; bir damla meniden, döküldüğü zaman.” [Kur'an 53:45-46] Arapça nutfah kelimesi az miktarda sıvı, tumnaa ise fışkırtılmış veya ekilmiş anlamına gelir.

“That He did create in pairs – male and female, from a seed when lodged (in its place).” [Al-Qur’an 53:45-46] The Arabic word nutfah means a minute quantity of liquid and tumnaa means ejaculated or planted.

Bu nedenle nutfe, özellikle meninin boşaltıldığı için sperm anlamına gelir.

Therefore nutfah specifically refers to sperm because it is ejaculated.

Kur'an şöyle der:

The Qur’an says:

"Bir damla meni değil miydi o, (aşağılık bir biçimde) akıtılan?"

“Was he not a drop of sperm emitted (in lowly form)?

Sonra alaka (yapışkan bir pıhtı) oldu; sonra (Allah) onu yaratıp biçimlendirdi,

“Then did he become a clinging clot; then did (Allah) make and fashion (him)

ölçüsü içinde.

in due proportion.

“Ve ondan iki cinsiyet, erkek ve dişi yaratmıştır.” [Kur'an 75:37-39] Burada yine, erkekten gelen (nutfatan min maniyyin sözcükleriyle belirtilen) az miktarda (damla) meninin, cenin'in cinsiyetinden sorumlu olduğu söylenmektedir.

“And of him He made two sexes, male and female.” [Al-Qur’an 75:37-39] Here again it is mentioned that a small quantity (drop) of sperm (indicated by the word nutfatan min maniyyin) which comes from the man is responsible for the sex of the foetus.

“Sizi annelerinizin rahimlerinde, bir aşamadan sonra diğerini izleyen aşamalarla, karanlığın üç perdesi içinde yaratır.” [Kur'an 39:6] Prof. Keith Moore'a göre, Kur'an'daki bu karanlığın üç perdesi şunlara işaret eder:

“He makes you, in the wombs of your mothers, in stages, one after another, in three veils of darkness.” [Al-Qur’an 39:6] According to Prof. Keith Moore, these three veils of darkness in the Qur’an refer to:

(i) Annenin ön karın duvarı.

(i) anterior abdominal wall of the mother.

(ii) rahim duvarı.

(ii) the uterine wall.

(iii) amnion-korion zarı.

(iii) the amnio-chorionic membrane.

Andolsun, insanı çamurun özünden yarattık. Sonra onu sağlam bir karar yerinde bir nutfe (damla su) olarak yerleştirdik. Sonra nutfeyi bir alaka (pıhtılaşmış kan) haline getirdik, sonra o alakayı bir mudğa (et parçası) haline getirdik, sonra o mudğanın içinde kemikler yarattık ve kemikleri etle giydirdik. Sonra onu başka bir yaratık olarak geliştirdik.

“Man We did create from a quintessence (of clay); then We placed him as (a drop of) sperm in a place of rest, firmly fixed; then We made the sperm into a clot of congealed blood; then of that clot We made a (foetus) lump; then We made out of that lump bones and clothed the bones with flesh; then We developed out of it another creature.

"Yaratanların en iyisi olan Allah ne yücedir!" [Kur'an 23:12-14] Bu ayette Allah, insanın, sağlam bir şekilde yerleşmiş (kökleşmiş ya da yerleştirilmiş) bir durgunluk yerine konulan az miktarda bir sıvıdan yaratıldığını bildirir; bunun için Arapça "qaraarin makeen" kelimesi kullanılmıştır.

so blessed be Allah, the Best to create!” [Al-Qur’ an 23:12-14] In this verse Allah states that man is created from a small quantity of liquid which is placed in a place of rest, firmly fixed (well established or lodged) for which the Arabic word qaraarin makeen is used.

Rahim, arkadan omurga tarafından sağlam bir şekilde desteklenen sırt kasları ile iyi korunmaktadır. Embriyo ayrıca amniyotik sıvıyı içeren amniyotik kese tarafından daha da korunmaktadır. Böylece cenin, iyi korunmuş bir barınağa sahiptir.

The uterus is well protected from the posterior by the spinal column supported firmly by the back muscles. The embryo is further protected by the amniotic sac containing the amniotic fluid. Thus the foetus has a well protected dwelling place.

Bu küçük miktardaki sıvı, "yapışan şey" anlamına gelen alaqah'a dönüştürülür. Bu kelime aynı zamanda sülük benzeri bir maddeyi de ifade eder. Her iki tanım da bilimsel olarak kabul edilebilir; çünkü çok erken aşamalarda ceninin rahim duvarına tutunması ve şekil olarak sülüğe benzemesi söz konusudur. Ayrıca sülük gibi davranır (kan emici olarak) ve kanını plasenta aracılığıyla anneden alır.

This small quantity of fluid is made into alaqah, meaning something which clings. It also means a leech-like substance. Both descriptions are scientifically acceptable as in the very early stages the foetus clings to the wall and also appears to resemble the leech in shape. It also behaves like a leech (blood sucker) and acquires its blood supply from the mother through the placenta.

Kelimesinin üçüncü anlamı "kan pıhtısı"dır. Üçüncü ve dördüncü hafta arasında süren bu alaqah evresinde kan, kapalı damarlar içinde pıhtılaşır. Böylece embriyo, bir sülük görünümü kazanmasının yanında bir kan pıhtısının görünümünü de kazanır. Kolayca ulaşılabilir Kur'an bilgisini, insanın bilimsel bulgularla verdiği mücadeleyle karşılaştırın:

Mudgah aşamasında, embriyoya bir kesi yapılıp iç organları ayrıştırıldığında, bunların çoğunun oluşmuş, geri kalanlarının ise henüz tam olarak oluşmamış olduğu görülür.

At the mudghah stage, if an incision is made in the embryo and the internal organ is dissected, it will be seen that most of them are formed while the remaining are not yet completely formed.

Prof. Johnson'a göre, embriyoyu tam bir yaratılış olarak tanımlarsak, bu durumda yalnızca zaten yaratılmış olan kısmını tanımlamış oluruz.

According to Prof. Johnson, if we describe the embryo as a complete creation, then we are only describing that part which is already created.

Eğer bunu eksik bir yaratılış olarak tanımlarsak, o zaman yalnızca henüz yaratılmamış olan kısmı tanımlamış oluruz. Peki bu, tam bir yaratılış mıdır yoksa eksik bir yaratılış mıdır? Embriyogenezin bu aşamasını, şu ayetteki Kur'an betimlemesi olan "kısmen şekillenmiş ve kısmen şekillenmemiş" ifadesinden daha iyi anlatan bir tanım yoktur: {Gerçekten, Kur'an'ın bu betimlemesi, embriyonik gelişimin bu evresini tam olarak yansıtmaktadır.}

If we describe it as an incomplete creation, then we are only describing that part which is not yet created. So, is it a complete creation or an incomplete creation? There is no better description of this stage of embryogenesis than the Qur’anic description, “partly formed and partly unformed”, as in the following verse:

"Biz sizi topraktan, sonra bir damla meniden, sonra bir alak-misli bir pıhtıdan, sonra kısmen şekillendirilmiş kısmen şekillendirilmemiş bir et parçasından yarattık ki (Gücümüzü) size gösterelim." [Kur'an 22:5] Bilimsel olarak biliyoruz ki gelişimin bu erken aşamasında bazı hücreler farklılaşmış, bazı hücreler ise farklılaşmamıştır; bazı organlar oluşmuş, bazıları ise henüz oluşmamıştır.

“We created you out of dust, then out of sperm, then out of a leech-like clot, then out of a morsel of flesh, partly formed and partly unformed that We may manifest (Our Power) to you.” [Al-Qur’an 22:5] Scientifically we know that at this early stage of development there are some cells which are differentiated and there are some cells that are undifferentiated – some organs are formed and yet others unformed.

Gelişmekte olan bir insan embriyosunda ilk gelişen duyu işitmedir. Ceninin, 24. haftadan sonra sesleri duyabildiği bilinmektedir. Daha sonra görme duyusu gelişir ve 28. haftaya gelindiğinde retina ışığa duyarlı hale gelir.

The first sense to develop in a developing human embryo is hearing. The foetus can hear sounds after the 24th week. Subsequently, the sense of sight is developed and by the 28th week, the retina becomes sensitive to light.

Kur'an bunu şöyle açıklar:

The Qur'an explains it thus:

“Ve sizlere işitme, görme ve kalp (ve anlama) melekelerini verdi.” [Kur'an 32:9] “Şüphesiz Biz insanı, onu denemek için karışık bir nutfeden yarattık:

“And He gave you (the faculties of) hearing and sight and feeling (and understanding).” [Al-Qur’an 32:9] “Verily We created man from a drop of mingled sperm, in order to try him:

"Biz ona (o nimetleri) verdik: işitme ve görme..." [Kur'an 76:2] "Sizin için işitme, görme (ve kalp gibi melekeleri) yaratan O'dur..."

so We gave him (the gifts), of Hearing and Sight.” [Al-Qur’an 76:2] “It is He Who has created for you (the faculties of)

işitme, görme, hissetme ve anlama

hearing, sight, feeling and understanding:

az şükredersiniz!” [Kur’an 23:78] Bu ayetlerin hepsinde işitme duyusu görme duyusundan önce zikredilmektedir. Böylece Kur’an’ın tarifi, modern embriyolojideki keşiflerle tam olarak örtüşmektedir.

little thanks it is ye give!” [Al-Qur’an 23:78] In all these verses the sense of hearing is mentioned before that of sight. Thus the Qur’anic description matches perfectly with the discoveries in modern embryology.