جامعهٔ ما
Our Society
جامعهای که ما امروز در آن زندگی میکنیم، جامعهای است مانند هر جامعهی دیگر، و اجزا و عناصر آن همان اجزا و عناصر هر جامعهی دیگری است. و هر چیزی که هر جامعهای را اصلاح کند، این جامعه را نیز اصلاح خواهد کرد، و هر چیزی که هر جامعهای را درست کند، این جامعه را نیز درست خواهد کرد. با این حال، همانگونه که واجب بودن شناخت واقعیتی را که میخواهیم درباره آن حکم کنیم و آن را درمان کنیم مقرر کردهایم، ضروری است که درباره آن همه چیز را دریابیم و شرایط، احوال و هر آنچه به آن مربوط است را بفهمیم. بنابراین باید این اصل را بر همین واقعیت، یعنی بر جامعهی خودمان که میخواهیم آن را درمان کنیم، اعمال کنیم. پس کافی نیست که اجزا و عناصر آن را بشناسیم تا بیدرنگ به درمان آن بپردازیم. بلکه لازم است جامعهی خود را به گونهای بفهمیم که هر ابهام و تاریکی را برطرف کند و بر همهی جنبهها و ابعاد آن نوری روشنگر بتاباند. پس از دستیابی به این فهم، آیا میتوان گفت که جامعه هنوز بر اندیشهها و احساسات واحد استوار است و آداب و رسوم هنوز باقی است؟ یا این آداب و رسوم از میان رفتهاند و جای خود را به آداب، هنجارها و سنتهای نوین دادهاند؟ و آیا نظامی که بر آن اجرا میشود و وحدت سیاسی آن را پاسداری میکند، از عقیدهی مردم سرچشمه میگیرد، یا با عقیدهی ایشان مخالف و متناقض است؟ و آیا هیئت اجراییای که از سوی امت برای اجرای این نظام بر آنان گماشته شده، یا گروهی است که تنها زمام قدرت و اقتدار را در دست گرفتهاند؟ و آیا این اقتدار به دیگرانی وابسته است که همچون نماینده برای ایشان عمل میکنند، یا نسبت به خود و جامعهی خویش صادق است؟ یا اینکه همه چیز محو شده و جامعهی ما دیگر هیچ ویژگی متمایز یا وحدتی که آن را گرد هم آورد ندارد، جایی که اندیشهاش با احساسش هماهنگ نیست و نظامش هیچ پیوندی با عقیدهاش ندارد؟ همهی اینها در ارتباط با شناخت و فهم واقعیت از همهی ابعاد آن است. در مورد فهم شرایط، احوال و هر آنچه به آن مربوط است، باید آنچه در جامعه ما از نظر اوضاع و احوال رخ میدهد و وجود دارد، متوقف شد و بررسی گردد، تا آنها را توضیح داده و ابهامات را برطرف ساخت. این کار به این منظور است که بتوانیم آنها را درک کنیم و تمام موانعی را که در راه ارائه درمان به جامعه قرار دارند یا مانع پیشرفت آن میشوند، از میان برداریم.