زمان شروع و پایان روزه
When To Start And Stop Fasting
(38) هنگامی که تمام قرص خورشید ناپدید شد، روزهدار باید افطار کند و به سرخیِ باقیمانده در افق توجهی نکند، زیرا پیامبر ﷺ فرمود: «چون شب از آن سو فرا رسد و روز از این سو برود، و خورشید غروب کند، روزهدار باید افطار کند.» (روایت البخاری، الفتح، شماره ۱۹۵۴؛ این مسئله در مجموع الفتاوى، ۲۵/۲۱۶ نیز آمده است.)
(38) Once the entire disk of the sun has disappeared, the fasting person should break his fast, and not pay any attention to the red glow that remains on the horizon, because the Prophet (peace and blessings of Allaah be upon him) said: “Once night comes from there and the day disappears from there, and the sun has set, the fasting person should break his fast.” (Reported by al-Bukhaari, al-Fath, no. 1954; the issue is also mentioned in Majmoo’ al-Fataawa, 25/216).
سنت این است که در افطار افطار شتاب شود. پیامبر ﷺ نماز مغرب را نمیخواند تا آنکه روزهاش را افطار کند، اگرچه تنها با یک جرعه آب باشد. (روایت حاکم، ۱/۴۳۲؛ السلسلة الصحيحة، ۲۱۱۰). اگر روزهدار چیزی برای افطار نیابد، باید در دل نیت افطار کند و انگشت خود را نمکد، چنانکه برخی از عوام چنین میکنند. باید از افطار پیش از وقت صحیح پرهیز کند، زیرا پیامبر ﷺ گروهی را دید که از پاشنههای خود آویزان بودند و خون از گوشههای دهانشان جاری بود، و چون دربارهشان پرسید، به او گفته شد که آنان کسانی بودند که پیش از وقت روزهشان را افطار میکردند. (این حدیث در صحیح ابن خزیمه، شماره ۱۹۸۶، و در صحیح الترغیب، ۱/۴۲۰ آمده است). اگر کسی یقین داشته باشد، یا گمان غالب داشته باشد، یا مطمئن نباشد که روزهاش را پیش از وقت شرعی افطار کرده است، باید آن روز را بعداً قضا کند، زیرا اصل بر این است که روز هنوز باقی است و پایان نیافته است. (فتاوای اللجنة الدائمة، ۱۰/۲۸۷). باید از اعتماد به گفته کودکان خردسال یا منابع غیرقابل اعتماد پرهیز کند، و نیز هنگام شنیدن اذان از رادیو و مانند آن، باید به اختلاف زمانی میان شهرها و روستاهای مختلف توجه داشته باشد.