Al-An`ām (Hatua ya Kutenganisha) 66 - 70
Al-An`ām ( Point Of Separation ) 66 - 70
Watu wako wameikataa hii [yaani Qur'ani], ingawa ndiyo haki kabisa. Sema:
Your people have rejected this [i.e. the Qur’ān], although it is the very truth. Say:
Mimi sina jukumu juu yako. (66)
I am not responsible for you. (66)
Kila habari ina muda uliowekwa wa kutimia kwake, na mtajua hilo.
Every piece of news has a time set for its fulfilment, as you will come to know. (67)
Unapowaona wale wanaojihusisha na mazungumzo ya upuuzi kuhusu aya zetu, jiepushe nao mpaka wazungumze mambo mengine.
Whenever you see those who indulge in vain discourse about Our revelations, turn away from them until they talk of other things.
Na ikiwa Shetani atakusahaulisha, basi usikae pamoja na watu hao madhalimu baada ya kukumbuka. (68)
Should Satan ever cause you to forget, do not, once you remember, stay with such wrongdoing folk. (68)
Wale wanaomcha Mungu hawana wajibu wowote juu yao. Lakini ni wajibu wao kuwaonya, ili nao wamche Mungu. (69)
Those who are God-fearing are in no way accountable for them. It is their duty, however, to admonish them, so that they may become God-fearing. (69)
Epuka wale ambao, wamedanganyika na maisha ya dunia hii, wanaifanya dini yao kuwa burudani na mchezo; lakini wakumbushe kwa hii (Qur’ani), ili kila nafsi isije ikashikiliwa rehani kwa yale iliyoyachuma, wakati ambapo haitakuwa na mlinzi wala mwombezi wa kuiokoa kutoka kwa Mwenyezi Mungu. Hata ikitoa fidia yoyote ile, haitakubaliwa kutoka kwake.
Stay away from those who, beguiled by the life of this world, take their religion for a pastime and a sport; but remind them with this (Qur’ān), lest every human being should be held in pledge for whatever he has done, when he shall have none to protect him from God, and none to intercede for him. If he were to offer any conceivable ransom, it shall not be accepted from him.
Hao ni wale waliofungwa rehani kwa yale waliyoyachuma. Watanywa maji ya moto yanayochemka, na adhabu chungu itawangojea kwa sababu walikuwa makafiri.
Those are the ones who are held in pledge for what they have done. Scalding water shall they drink, and grievous suffering awaits them because they were unbelievers.
(70)
(70)
Muhtasari
Overview
Kifungu hiki kinathibitisha tena masuala yaliyofafanuliwa katika Sura ya 8. Ni watu wa Nabii ﷺ wenyewe waliokikataa ujumbe wake, ingawa ulikuwa ukweli mtupu.
This passage re-endorses the issues elaborated upon in Chapter 8. It was the Prophet’s own people who rejected his message although it was the very truth.
Hivyo, mahusiano yote kati yake na watu wake yalikatwa. Anaagizwa kuwatangazia kwamba hawezi kubeba jukumu la njia yao potovu. Alipaswa kuwaacha wakabiliane na hatima yao isiyoepukika. Zaidi ya hayo, anaagizwa asikae nao wanapojihusisha na mazungumzo yasiyo na maana kuhusu dini, wakiichukulia kama mchezo na burudani, bila kuonyesha heshima inayostahili kwake. Maagizo yake ni wazi kabisa: anapaswa kuwakumbusha na kuwaonya, kuwafikishia ujumbe wake na kuwafafanulia watakachokabiliana nacho Siku ya Hukumu. Hata hivyo, lazima afahamu kwamba ingawa ni watu wake, wanatoka katika mataifa mawili tofauti. Mambo ya utaifa, rangi, kabila au ukoo si ya thamani kubwa katika Uislamu. Ni imani inayosababisha mahusiano kuanzishwa au kukatwa. Imani inapoanzishwa, mafungamano mengine yote yanaweza kuota mizizi. Imani inapokatwa, hakuna mafungamano mengine yanayoweza kuanzishwa.
Hence, all relations between him and his people were severed. He is instructed to declare to them that he could not be responsible for their erring ways. He had to leave them to their inevitable destiny. He is further instructed not to sit with them when they engage in idle talk about religion, taking it as a sport and fun, showing no due respect to it. His instructions are very clear: he has to remind and warn them, convey his message to them and explain to them what they will have to face on the Day of Judgement. However, he must realize that although they are his people, they belong to two different nations. No considerations of nationality, race, clan or family are of much value in Islam. It is faith that causes relationships to be established or severed. When the bond of faith is established all other bonds may establish their roots. When the bond of faith is severed, however, no other ties can be established.
Mtazamo Thabiti
Consistent Attitude
Watu wako wameikataa hii [yaani Qur'ani], ingawa ndiyo kweli yenyewe. Sema: Mimi si mwenye kuwajibika kwenu.
Your people have rejected this [i.e. the Qur’ān], although it is the very truth. Say: I am not responsible for you. (Verse 66)
Sehemu hii inaanza kwa kumwelekea Mjumbe wa Mungu ﷺ.
The passage starts with an address to God’s Messenger (peace be upon him)
ambayo humpa yeye na waumini wote wanaomfuata utulivu kamili na faraja kwamba ujumbe wake ni ukweli mtupu. Watu wake wanaweza kuendelea kuukataa na kuuelezea kuwa ni uongo. Hata hivyo, jambo hili halipaswi kumathiri yeye kwa namna yoyote. Watu wake si wa kuamua juu ya jambo hili. Neno la mwisho ni la Mwenyezi Mungu. Yeye anasema kwamba ujumbe huu ni ukweli. Kwa hiyo, kukataliwa kwake na kundi lolote la watu hakuna madhara yoyote.
which gives him and all believers who follow him complete confidence and reassurance that his message is the very truth. His people may persist in rejecting it and describing it as lies. This should not, however, affect him in any way. His people are not to arbitrate on this. The final word belongs to God. He states that this message is the truth. Hence, its rejection by any group of people is of no consequence.
Kisha Mwenyezi Mungu anamwamuru Mjumbe wake ajitenge na watu wake, ili kuwaweka wazi msimamo wake kwao. Pia amwambie kwamba yeye hana mamlaka yoyote juu ya hatima yao.
God then instructs His Messenger to dissociate himself from his people, making his attitude clear to them. He is also to inform them that he has no say over their fate.
Yeye pia hana wajibu wa tabia zao, wala hawezi kuongoza nyoyo zao. Hilo si juu yake. Mara atakapowafikishia ujumbe wake, atakuwa ametimiza wajibu wake, na atawaacha wakabiliane na hatima yao isiyoepukika. Kila jambo hufikia mwisho wake uliowekwa, nao watajua matokeo ya juhudi zao: {“Kila habari ina wakati wake wa kutimia, nanyi mtajua.”} (Aya ya 67) Ingawa hii ni kauli ya jumla isiyotoa maelezo, bado ina nguvu ya kutisha.
Neither is he responsible for their behaviour, nor can he guide their hearts. That is not up to him. Once he has conveyed to them his message, he has discharged his duty and he has to leave them to their inevitable destiny. Everything comes to its appointed end, and they will come to know the result of their efforts: “Every piece of news has a time set for its fulfilment, as you will come to know.” (Verse 67) Although this is a very general statement, providing no details, it is nonetheless intimidating.
Waumini wana faraja hiyo wanayopewa kupitia elimu yao kwamba wanachokifuata ni ukweli mtupu, na kwamba uovu umehukumiwa kushindwa, ingawa unaweza kuonekana wenye nguvu sana. Wana yakini kwamba Mungu atawaangamiza wale wanaokataa ujumbe Wake, wakati alioawawekea. Wanatambua kwamba yale aliyoyasema Mungu bila shaka yatatimia, na kwamba kila kiumbe hai hakika kitakutana na hatima yake. Wanaolingania Uislamu wanaokabiliwa na upinzani kama huo kutoka kwa watu wao wenyewe, wanaofanywa kuhisi kama wageni miongoni mwa familia zao, na ambao kwa sababu hiyo wanavumilia mateso mengi na taabu zisizoisha, wanahitaji kuwa na uhakika na faraja kama hiyo, na Qur'ani inawapa hilo kwa wingi.
Wakati Msaada Unapokuwa Adimu
When Support Is In Short Supply
Sūrah hii inaendelea kusisitiza utofauti kamili kati ya jumuiya mbili, ikieleza mipaka ndani ya ambayo mambo ya kimaamuzi na mahusiano yanaweza kufanywa.
The sūrah continues to reiterate the complete distinction between the two communities, outlining the limits within which dealings and interactions may be conducted.
Epuka wale ambao, wamedanganyika na maisha ya dunia hii, wanaifanya dini yao kuwa burudani na mchezo; lakini wakumbushe kwa hili (Qur'ani), mtu asije akashikiliwa rehani kwa alichokitenda, pale atakapokosa mlinzi wa kumlinda na mwombezi wa kumwombea mbele ya Mwenyezi Mungu. Hata akitoa fidia yoyote ile, haitakubaliwa kutoka kwake. Hao ndio waliofungiwa rehani kwa yale waliyoyatenda. Watanywa maji ya moto yanayochemka, na watapata adhabu chungu kwa sababu walikuwa wakikufuru. (Aya ya 70)
Stay away from those who, beguiled by the life of this world, take their religion for a pastime and a sport; but remind them with this (Qur’ān), lest every human being should be held in pledge for whatever he has done, when he shall have none to protect him from God, and none to intercede for him. If he were to offer any conceivable ransom, it shall not be accepted from him. Those are the ones who are held in pledge for what they have done. Scalding water shall they drink, and grievous suffering awaits them because they were unbelievers. (Verse 70)
Aya hii inasisitiza tena tofauti kati ya jamii mbili, ikitoa hoja kadhaa muhimu.
This verse re-emphasises the distinction between the two communities, making several important points.
1. Mtume, na kwa kweli kila Mwislamu, ameamriwa kupuuza, kwa maneno na kwa vitendo, wale wanaoifanya dini kuwa burudani na mchezo usio na maana. Maelezo haya yanamhusu kila mtu asiyeitukuza imani yake kwa kuifanya msingi wa vipengele vyote vya maisha yake: ibada, imani, matendo, maadili, na sheria. Pia yanamhusu mtu yeyote anayeyaeleza kwa dharau kanuni na sheria za imani hii, kama wale wanaoudhihaki wazo la ghaibu, yaani kuamini ulimwengu usiofikiwa na uwezo wa kuona wa binadamu, ambalo ni sehemu muhimu ya imani ya Kiislamu. Vivyo hivyo, kwa watu wanaozungumza kwa dharau kuhusu zakāt, ambayo ni moja ya nguzo zinazoujenga muundo wa Uislamu, au wanaoyaeleza maadili na usafi wa mwili kuwa ni mambo ya jamii za vijijini na za kimwinyi, na wale wanaozungumza kwa kukataa kuhusu kanuni za ndoa za Kiislamu, au kuyaita kuwa minyororo ile dhamana ambayo Mwenyezi Mungu amewapa wanawake Waislamu ili kuwasaidia kudumisha usafi wao. Yanamhusu zaidi ya yote wale wanaokataa mamlaka kamili ya Mungu na haki yake ya kutunga sheria kwa maisha ya binadamu katika nyanja za kisiasa, kijamii, kiuchumi na kisheria, wakidai kwamba binadamu anaweza kujitungia sheria bila kurejea sheria ya Mungu. Wote hao wamo miongoni mwa wale wanaoifanya dini yao "kuwa mchezo na burudani". Kila Mwislamu ameamriwa kujiepusha nao, isipokuwa kwa kuwakumbusha wajibu wao kwa Mungu. Wao ni miongoni mwa madhalimu na makafiri waliotajwa katika aya hii kuwa ni wale "waliotekwa rehani kwa yale waliyoyachuma".