الله تعالی می‌فرماید:

Allah the Almighty says:

{آیا ندیدی (ای محمد ﷺ) که پروردگارت با صاحبان فیل چه کرد؟ [سپاه فیلی که از یمن به فرماندهی ابرهه الاشرم آمد و قصد ویران کردن کعبه در مکه را داشت]. آیا نقشه‌شان را تباه نساخت؟ و بر ایشان پرندگانی را به گروه‌گروه فرستاد، که با سنگ‌هایی از سجیل (گِل پخته) بر آنان می‌زدند. و ایشان را همچون کشتزاری درو شده (که چهارپایان خوراکش را خورده‌اند) گردانید}. (الفیل، ۱-۵)

{Have you (0 Muhammad (Peace be upon him)) not seen how your Lord dealt with the owners of the Elephant? [The Elephant army which came from Yemen under the command of Abraha Al-Ashram intending to destroy the Ka`bah at Makkah]. Did He not make their plot go astray? And He sent against them birds, in flocks. Striking them with stones of Sijjil (baked clay). And He made them like (an empty field on stalks (of which the corn has been eaten up by cattle)}. (Al-Pil, 1-5)

الطبری در کتاب خود گفته است: نخستین کسی که فیل‌ها را رام کرد، افریدون بن اثفیان بود که ضحاک را کشت. او نخستین کسی بود که برای اسب‌ها زین به کار برد. اما نخستین کسی که اسب‌ها را رام کرد و بر آن‌ها سوار شد، طهمورث، سومین پادشاه روی زمین بود. همچنین گفته شده که اسماعیل بن ابراهیم (علیهما السلام) نخستین کسی بود که بر اسب سوار شد. احتمال دارد که او نخستین کسی از میان عرب‌ها بوده که بر آن‌ها سوار شده است، و خداوند داناتر است.

At -Tabari said: The first one to tame elephants was Ifridun Ibn Athqiyan who killed Ad- Dahhaq. He was the first to use saddle for horses. But, the first one to tame and ride on horses was Tahmuris, the third king on earth. It is also said that Isma'il Ibn Ibrahim (Peace be upon them) was the first to ride horses. It is probably that he was the first one to ride on them from among the Arabs, and Allah knows the best.

گفته می‌شود: با آن که فیل بسیار بزرگ است، از گربه‌ها می‌ترسد. بر این اساس، برخی از فرماندهان جنگی، در نبردشان با هندیان، گربه‌هایی را به میدان جنگ آوردند، امری که فیل‌ها را ناچار به گریز کرد.

It is said: Though the elephant is so huge, he fears from cats. Thereupon, some warlords, during their fight against the Indians, brought some cats to the battlefield the matter that forced the elephants to bolt.

ابن اسحاق گفت: والی یا نایب‌السلطنه، ابرهه الأشرم، کلیسایی بزرگ و بسیار بلند ساخت و به پادشاه حبشه، نجاشی، نوشت که «برای تو کلیسایی ساخته‌ام که نظیر ندارد، و قصد دارم حج را از مکه به حبشه منحرف کنم».

Ibn Ishaq said: the governor or viceroy, Abraha Al-Ashram built a huge and very lofty churcb, and wrote to the king of Abyssinia, Negus that "I have built you a church that is unprecedented, and I am intending to divert pilgrimage from Mecca to Abyssinia " .

السُّهَيْلِی گفته است: ابرهه الاشرم یمنی‌ها را به زیر سلطه کشید تا آن کلیسای پست را بسازد و آنان را وادار کرد چند نوع خواری را بچشند. او دست کسی را که برای کار دیر می‌آمد قطع می‌کرد، تا طلوع آفتاب. از کاخ بلقیس چیزهای ارزشمند بسیاری گرفت تا به آن بیفزاید. مرمرها، سنگ‌های قیمتی و اسباب‌های گرانبها را برداشت. افزون بر این، صلیب‌های طلا و نقره برپا کرد، منبرهایی از آبنوس و عاج ساخت، و بلندای کلیسا را بالا برد و پهنایش را گسترش داد. پس از کشته شدن ابرهه، هر کس می‌خواست چیزی از بدنه یا زیورهای آن را بیرون برد، جنیان از آسیب رساندن به او کراهت داشتند و تردید می‌کردند. زیرا این کلیسا بر گور دو بت به نام کُعَیب و همسرش ساخته شده بود که بلندای آن حدود شصت ذراع بود. پس یمنی‌ها آن را تا دوران السفاح، نخستین خلیفه عباسی، دست‌نخورده رها کردند. او گروهی از عالمان پارسا و استوارعزم را فرستاد که آن را یکسره ویران کردند، و از آن زمان تا امروز به همان حال ویران مانده است.

Al-Suhaili said: Abraha Al-Ashram subjugated the Yemenites to build that mean church and forced them to taste several sorts of humiliation. He used to cut off the hand of the one who comes late for labor till the sun rises. He took many valuable things from the palace of Bilqis to add thereto. He took marbles, precious stones, and valuable luggage. Moreover, he erected gold and silver crosses, built ebony and ivory pulpits, and raised the church's stature and expanded its width. Afterwards, when Abraha was killed, whosoever tried to take anything out of its body or ornaments, the Jinn were reluctant and hesitant to do him harm. For, it was built above the burial of two idols called Ku'aib and his wife, the height of which was about sixty cubits. So, the Yemenites left it untouched till the era of Al-Saffah, the first Abbaside Caliph. He, Al-Saffah, sent a group of pious scholars of will firm who totally demolished it, and it was destroyed then till the present day.

ابن إسحاق گفت: هنگامی که عرب‌ها از نامه‌ی ابرهه که به نجاشی فرستاده شده بود خبردار شدند، مردی از بنی کنانه خشمگین شد. او راه افتاد تا به کلیسا رسید و بر دیوارهای آن بول کرد. کسی او را ندید و او به سلامت به خانه بازگشت. خبر به ابرهه رسید و او درباره‌ی انجام‌دهنده‌ی این کار پرسید. به او پاسخ داده شد:

Ibn Ishaq said: When the Arabs heard of the letter of Abraha sent to Negus, a man from Kinanah got angry. He set out till he reached the church where he urinated on its walls.l No body noticed him, and upon that he returned home safely. The news reached Abraha who asked about the doer. He was answered:

این کار را یکی از آن اعراب انجام داد که به زیارت کعبه در مکه می‌رفتند، هنگامی که شنید تو قصد داری زیارت را از خانه مقدس آنان به کلیسای تازه‌ساخته‌ات منحرف کنی. او (آن عرب) خشمگین شد و آمد و در آن کلیسا مدفوع کرد و اعلام کرد که آن کلیسا برای این مراسم شایستگی ندارد. ابرهه با شنیدن این خبر از شدت خشم منفجر شد و سوگند یاد کرد که کعبه را ویران خواهد کرد. سپس به حبشیان (مسیحیان) دستور داد برای جنگ آماده شوند.

this was done by one of those Arabs who perform pilgrimage to the Ka'bah at Mecca when he heard of your declared intention that you would divert pilgrimage from their Sacred House to your (recently-built) church. He (the Arab) got angry and came to excrete therein declaring it to be unqualified (to the event). Upon hearing this, Abraha burst with rage and took oath that he would demolish the Ka'bah. Then, he ordered the Abyssinians (Christians) to get prepared for war.

او با لشکری بزرگ به قصد مکه حرکت کرد و یک فیل یا چند فیل را همراه خود می‌برد. خبر این کار به عرب‌ها رسید و سخت ترسیدند، اما وقتی خبر قطعی شد که او قصد دارد خانهٔ محترم را ویران کند، تصمیم گرفتند با او بجنگند. مردی از اشراف یمن به نام ذونفر با قبیلهٔ خود و کسانی که به فراخوان او پاسخ داده بودند، برای جنگ با ابرهه به راه افتاد. دو گروه با هم روبرو شدند، ذونفر و یارانش شکست خوردند و خود او به اسارت گرفته شد. سپس او را نزد ابرهه آوردند که می‌خواست او را بکشد، اما ذونفر گفت: «ای پادشاه! مرا نکش، ممکن است روزی برای تو سودمند باشم.» ابرهه او را نکشت و در بند نگه داشت. سپس ابرهه به راه خود ادامه داد و به قصد آنچه آمده بود، پیش رفت. به سرزمین خثعم رسید و با نفیل بن حبیب خثعمی روبرو شد که قبیلهٔ خود، یعنی شهران و نهیس، را همراه با پیروانش از میان عرب‌ها رهبری می‌کرد. نفیل شکست خورد و به اسارت گرفته شد تا نزد ابرهه آورده شود. ابرهه قصد کشتن او را داشت، اما نفیل گفت: «ای پادشاه! مرا نکش. ممکن است تو را به مقصدی که می‌خواهی راهنمایی کنم. این هم بیعت من.» ابرهه او را آزاد کرد و به عنوان راهنما با خود برد. هنگامی که از کنار طائف گذشتند، مسعود بن معتب بن مالک بن کعب بن عمرو بن سعد بن عوف بن ثقیف با یارانش نزد او آمد و گفت: «ای پادشاه! ما جز بندگان تو نیستیم، فرمان تو را می‌بریم و اطاعت می‌کنیم. میان ما و تو هیچ دشمنی نیست، و خانهٔ ما آن نیست که تو می‌خواهی، یعنی اللات؛ تو تنها خانه‌ای را می‌خواهی که در مکه است. از این رو کسی را همراه تو می‌فرستیم که تو را به آنجا راهنمایی کند.»

He led a big expedition against Mecca accompanying an elephant or elephants in his train. The Arabs heard of the news and they were terrified, but they decided to fight him when the news was affirmed that he intended to destroy the Sacred House. A man from among the noblemen of Yemen called Dhu Nafar set out for him accompanied with his own clan and those who answered his call to fight against Abraha. The two parties met, Dhu Nafar and his followers were defeated and he himself was taken as a prisoner of 'war. He was then brought before Abraha who was about to kill him, but Dhu Nafar said: "0 king! Don't kill me, I may be of any use to you." Abraha did not kill him and he kept him tied up in custody. Then Abraha went on intending what he set out for. He arrived at the land of Khath'am where he encountered with Nufail Ibn Habib Al-Khath' ami who was leading his two tribes -Shahran and Nahis- along with his followers from among the Arabs. Nufail was defeated and taken as a prisoner of war to be brought before Abraha. Abraha intended to kill him, but Nufail said: "0 king! Don't kill me. I may guide you to the destination you desire. Here you are! My pledge of allegiance. `Abraha set him free and took him as a guide. When they passed by Ta'if, there came to him Mas' ud Ibn Mu' tab Ibn Malik Ibn Ka' b Ibn 'Amr Ibn Sa'd Ibn 'Auf Ibn Thaqif along with his followers who said: "0 king! We are nothing but your slaves, we listen and obey, no hostility is ever there between you and us, and our House is not that which you want -i.e. Al-Lat - you only want the House in Mecca. Hence, we send with you someone who leads you thereto.

به نشانه‌ی خشم و تمسخر.

1As a sign of showing anger and mockery.

ابن اسحاق گفت: اللات در طائف یک خانهٔ «مقدس» بود، و برای آنان همان جایگاهی را داشت که کعبه برای دیگر عرب‌ها. آنان مردی به نام ابو رغال را فرستادند تا راه مکه را به ابرهه نشان دهد. آنان رفتند تا به جایی به نام المغمس رسیدند، که در آنجا ابو رغال مرد. ابو رغال در همان‌جا به خاک سپرده شد و پس از آن، عرب‌ها قبر او را سنگسار می‌کردند. با این حال، من در داستان ثمود یادآور شدم که ابو رغال از همراهان ابرهه بود و به خانهٔ مقدس (کعبه) پناه برد، و چون بیرون آمد، سنگی به او خورد و مرد. پیامبر ﷺ به یارانش فرمود: «نشانهٔ این، آن است که او را با دو شاخهٔ زرین به خاک سپرده‌اند». کندند و به راستی آن دو شاخه را یافتند. برای سازگار کردن این روایت با روایت ابن اسحاق می‌گویم: ابو رغال متأخر همان نام جدّ بالاترش را داشت که قبرش را عرب‌ها سنگسار می‌کردند. افزون بر این، مردم قبر او را سنگسار می‌کردند همان‌گونه که قبر آن نخستین را سنگسار می‌کردند.

Ibn Ishaq said: Al-Lat was a 'sacred' House in Ta'if, it was to them just as the Ka' bah was to the rest of the Arabs. They sent a man called Abu Rughal to show him (Abraha) the way to Mecca. They went on till they arrived at a place called Al-Maghmas where Abu Rughal died. Abu Rughal was buried there and afterwards, the Arabs used to stone his grave. However, I mentioned on the Story of Thamud that Abu Rughal was among the train of Abraha and that he sheltered himself with the Sacred House (Ka' bah) and when he came out, a stone hit him and he was dead. The Prophet (Peace be upon him) told his Companions: "As a sign on this, he was buried with two branches of gold". They dug and verily, they found them. To compromise between this and the narration of Ibn Ishaq I say: the later Abu Rughal had the same name as his higher ancestor whose grave used to be stoned by the Arabs. Moreover, the people used to stone his grave as they stone that of the former.

ابن اسحاق گفت: هنگامی که ابرهه به «المغمس» رسید، مردی به نام الأسود بن مقصود را با دستهای از سواران فرستاد. الأسود بخشی از اموال عرب را تصرف کرد، از جمله دویست شتر متعلق به عبدالمطلب، عموی پیامبر ﷺ، که در آن زمان بزرگ و سرور اشراف بود. در پی این ماجرا، قریش و کنانه و هذیل تصمیم گرفتند با ابرهه بجنگند، اما دریافتند که توان این کار را ندارند و از این اندیشه دست کشیدند. سپس ابرهه حناطة الحِمیری را به مکه فرستاد و به او دستور داد که از بزرگ قوم بپرسد و به او بگوید: «من (پادشاه) برای جنگ با شما نیامده‌ام، تنها آمده‌ام که خانه کعبه را ویران کنم. اگر در راه ما ایستادگی نکنید، به هیچ یک از شما آسیبی نمی‌رسانیم.» ابرهه به فرستاده‌اش افزود: «و اگر دیدی که او تمایلی به جنگ ندارد، او را نزد من بیاور.» چون حناطه وارد مکه شد، از بزرگ و سرور آن پرسید. به او گفتند: عبدالمطلب بن هاشم است. او را دید و پیام را رساند. عبدالمطلب گفت: «به خدا سوگند! ما قصد جنگ نداریم و توان آن را هم نداریم. این خانه خدا و خانه دوست او ابراهیم ﷺ است، و تنها خود خدا اگر بخواهد، آن را نگاه می‌دارد.» با شنیدن این سخن، حناطه گفت: «با من بیا تا نزد او (ابرهه) برویم، که مرا فرمان داده است که تو را ببرم.» عبدالمطلب با چند تن از پسرانش به راه افتاد تا به اردوگاه نزدیک شدند. او دربارهٔ ذونفر، که دوستش بود، پرسید. نزد او در زندانش رفت و گفت: «ای ذونفر! در این گرفتاری ما، آیا کاری برای ما از دستت برنمی‌آید؟» ذونفر گفت: «زندانی چه کاری می‌تواند بکند، در حالی که هر صبح یا شب منتظر مرگ است؟ تنها کاری که از من برمی‌آید این است که به سرپرست فیل، انیس، که دوست من است پیام بفرستم تا از تو نزد او یاد کنم، سخن نیکی دربارهٔ تو بگویم، نزد او شفاعت کنم و اجازهٔ دیدار تو با ابرهه را بخواهم.» عبدالمطلب گفت: «همین مرا بس است.» ذو نفر به انیس پیام فرستاد که: «به راستی عبدالمطلب سرور قریش است، با انسان و حیوان سخاوتمند است، و پادشاه (ابرهه) دویست شتر متعلق به او را گرفته است. پس برای دیدار او با ابرهه اجازه بخواه و هر کاری را که برایش مفید می‌بینی انجام بده.» انیس گفت: «بی‌شک چنین خواهم کرد.» انیس به حضور ابرهه رفت و سپس گفت: «ای پادشاه! سرور قریش اینجاست و می‌خواهد به حضور تو برسد، پس لطفاً به او اجازه بده!» ابرهه موافقت کرد.

Ibn Ishaq said: When Abraha arrived at Al-Maghmas, he sent a man called Al-Aswad Ibn Maqsud with a cavalry dispatch. Al-Aswad seized some of the Arab's property which included two hundred camels that belonged to 'Abdul Muttalib, the Prophet's uncle, who was, then, the principal man among the nobility. Upon this, Quraish, Kinanah and Hudhail decided to fight against Abraha, but they comprehended that they cannot afford that and thus quitted the idea. Then, Abraha sent Hanatah Al-Himiari to Mecca ordering him to ask about the chief of the people and tell him: "I (the king) did not come to fight against you, 1 only came to destroy the Sacred House. If you do not stand in our way, we will not harm any of you all. `Abraha added to his messenger: 'And if he showed his desire not. to fight, bring him to me.' When Hanatah entered Mecca, he asked about its chief and master. He was told: it is 'Abdul Muttalib Ibn Hashim. He saw him and thus delivered the message. 'Abdul Muttalib said: "By Allah! We do not intend to fight. Really we cannot afford it. This is the Sacred House of Allah and His Khalil (friend) Ibrahim (Peace be upon him), only Him Alone can protect it if He wills to." Upon hearing this, Hanatah said: "Come with me to meet with him (Abraha), he ordered me to do so." 'Abdul Muttalib set out for him accompanied with some of his sons till they approached the camp. He asked about Dhu Nafar who was a friend of his. He entered upon him in his prison and said: "0 Dhu Nafar! Can't you do anything for us in this plight of ours?" Dhu Nafar said: "What can a prisoner do while waiting for death to come either in the morning of at night? All that 1 can do is to send to the stableman of the elephant, Anis, who is a friend of mine to recommend you, say a good word of you, intercede for you before him, and to seek permission for you to meet with Abraha." 'Abdul Muttalib said: "That's enough with me." Dhu Nafar sent to Anis saying: Verily, 'Abdul Muttalib is the chief of the Quraishites, he is generous to both humans and animals and the king (Abraha) seized two hundred camels that belong to him. So, seek permission for him to meet Abraha and do whatever you see useful for him. Anis said: Surely, 1 will do. Anis presented himself before Abraha and then said: 0 king! The chief of Quraish is here and wants to present himself before you,so give him permission to, please! Abraha gave his consent.

عبدالمطلب بہت خوبصورت اور باوقار تھے، اور جب ابرہہ نے انہیں دیکھا تو وہ بہت متاثر ہوا اور ان کی بہت عزت کی۔ اس نے انہیں اپنے سامنے نیچے بیٹھنے دینا پسند نہ کیا، اور یہ بات بھی اسے ناگوار گزری کہ حبشی دیکھیں کہ وہ انہیں اپنی کرسی (تخت) پر بٹھا رہا ہے۔ چنانچہ وہ اپنی کرسی سے نیچے اتر آیا اور ان کے پہلو میں قیمتی قالین پر بیٹھ گیا۔ پھر اس نے اپنے ترجمان سے کہا: ان سے پوچھو کہ وہ کیا چاہتے ہیں؟ تاہم ابرہہ کو اس وقت حیرت ہوئی جب ترجمان کے ذریعے عبدالمطلب سے اسے یہ معلوم ہوا کہ ان کا مطالبہ صرف ان کے دو سو اونٹوں کا معاوضہ ہے، اور انہوں نے اس سے کعبہ کو چھوڑ دینے کا مطالبہ نہیں کیا۔ جب ابرہہ نے حیرت کا اظہار کیا تو عبدالمطلب نے جواب دیا: "میں اونٹوں کا مالک ہوں، جبکہ کعبہ، یہ عبادت گاہ، اس کا ایک رب ہے جو اس کی حفاظت کرے گا۔" ابرہہ نے کہا: اسے مجھ سے کوئی نہیں بچا سکتا۔ عبدالمطلب نے کہا: یہ تمہارا کام ہے! آخرکار ابرہہ نے ان کے اونٹ انہیں واپس کر دیے۔

'Abdul Muttalib was very handsome and grand and when seen by Abraha, Abraha showed great respect and was highly impressed. So, he refused to make him sit lowly in front of him, and also disliked to let the Abyssinians see him allowing him to sit on his own chair (throne). Consequently, he descended from above his chair and sat besides him on the rich carpet. Then, he said to his interpreter: Ask him what does he want? However, Abraha was surprised to hear from 'Abdul Muttalib through the interpreter that all he wanted was a compensation for his two hundred camels, but did not ask him to leave the Ka' bah alone. When Abraha expressed surprise, 'Abdul Muttalib answered: "I am the master of the camels, whereas the Ka' bah house of worship -has its lord to defend it". Abraha said: No one can defend it from me. 'Abdul Muttalib said: You are on your own! Finally, Abraha gave him the camels back.

قال ابن إسحاق: يُقال إنّ عبد المطلب لما دخل على أبرهة كان معه يعمر بن نفاثة بن عدي بن الدئل بن بكر بن عبد مناة بن كنانة، سيّد بني بكر، وخويلد بن واثلة سيّد هذيل، وقد عرضا على أبرهة ثلث أموال تهامة مقابل أن يرجع ويترك الكعبة وشأنها، لكنّ أبرهة رفض عرضهما. وقال ابن إسحاق: «ولستُ على يقين من صحة هذا!». فلما رجع عبد المطلب إلى بيته أخبر قريشًا بما جرى بينه وبين أبرهة، وأمرهم أن يخرجوا من مكة ويتحصّنوا في الجبال. ثم قام هو في نفر من قريش، فأخذ بحلقة باب الكعبة، يدعو الله ويستنصره على أبرهة وجنده.

Ibn Ishaq said: It is said that when 'Abdul Muttalib entered upon Abraha he was accompanied with Ya'mur Ibn Nafa'ah Ibn 'Adiy Ibn Ad-Dail Ibn Bakr Ibn 'Abd Manah Ibn Kinanah the chief of the Banu Bakr tribe and Khuwailid Ibn Wa'ilah the chief of the Hudhail tribe who offered Abraha one-third of the properties of Tihamah district in return for his going back and leaving the Ka'bah alone. But, Abraha refused their offer. Ibn Ishaq added: "I am not certain about the authenticity of this!" When 'Abdul Muttalib returned home he told the Quraishites about what happened between him and Abraha and ordered them to evacuate Mecca and move to the mountains. Then, he accompanied with some men stood holding the ring of the Ka 'bah' s door invoking Allah and seeking His Aid against Abraha and his troops.

ابن اسحاق گفت: سپس عبدالمطلب حلقهٔ در را رها کرد و با یارانش به کوهها رفت تا پناه بگیرد و منتظر آنچه پیش خواهد آمد بماند. صبحگاه، ابرهه آماده شد تا وارد مکه شود، و فیلش و سپاهیانش را آماده کرد. نام فیل محمود بود. هنگامی که به سوی مکه هدایت شد، نفیل بن حبیب به او نزدیک شد و در گوشش زمزمه کرد: ای محمود، زانو بزن و سالم به خانهات بازگرد، تو در حرم امن خدا هستی. گوشش را رها کرد و فیل زانو زد.

Ibn Ishaq said: then, 'Abdul Muttalib let the door's ring and set out with his companions to the mountains seeking shelter and awaiting for what would happen next. In the morning, Abraha got prepared to enter Mecca, and got his elephant and troops prepared. The elephant's name was Mahmoud. When he was directed towards Mecca, Nufail Ibn Habib came near him and whispered in his ear: Kneel down Mahmoud and go back home safe, you are in Allah's Sacred Town. He let go his ear and the elephant kneeled down.

سهیلی گفت: این بدان معناست که فیل بر زمین افتاد، زیرا فیل‌ها زانو نمی‌زنند. گفته شده است: که برخی از فیل‌ها ممکن است همچون شترها زانو بزنند. و الله داناتر است.

As-Suhaili said: this means that the elephant fell to the ground, as elephants do not kneel down. It is said: that some elephants might kneel down just as camels. And, Allah Knows Best.

نُفَیل بن حبیب رفت و بر کوه بالا رفت تا آنکه دور شد و در امان ماند. حبشیان فیل را می‌زدند تا او را وادار کنند که بر پاهایش بایستد، اما او نپذیرفت. با سلاح‌های تبرمانند بر سرش می‌کوفتند، اما او نپذیرفت. آنان تمام تلاش خود را کردند تا او را وادار کنند که بر پاهایش بایستد، اما نتوانستند. رویش را به سوی یمن برگرداندند، پس برخاست و به آن سو دوید. او را به سوی شام و سپس به سوی شرق متوجه کردند، پس بر پاهایش ایستاد و به آن سو دوید. دوباره او را به سوی مکه متوجه کردند، اما نپذیرفت.

Nufail Ibn Habib went away and climbed up the mount till he was far and safe. The Abyssinians beat the elephant forcing him to stand up to his feet, but he refused. They hit his head with axe-like weapons, but he refused. They tried their best to force him to stand up to his feet, but they could not. They directed his face back towards the Yemen and he stood up and ran thereto. They directed him towards the Sham (Syria) and then towards the east and he stood up to his feet and ran thereto. They again directed him towards Mecca, but he refused.

پس از آن، خداوند متعال پرندگانی از کنار دریا بر ایشان فرستاد که شبیه بازها بودند. هر پرنده سه سنگ با خود داشت: یکی در منقارش و دو تا در دو پایش. آن سنگ‌ها مانند نخود و عدس بودند، و هیچ‌یک از ابرهه‌ای‌ها را سنگی نمی‌زد مگر آنکه کشته می‌شد. با این حال، پرندگان همه آنان را نزدند.

Thereupon, Allah the Almighty sent upon them birds from the seaside resembling hawks. Each bird held three stones: one in his beak and two in his two legs. The stones were like chick-peas and lentils, and none from among the Abyssinians was hit by a stone, but he was killed. Moreover, the birds did not hit them all.

بقیهٔ آنان گریختند و در جستجوی راهی بودند که از آن آمده بودند، و از نُفَیل بن حبیب پرسیدند تا ایشان را به یمن بازگرداند.

The rest of them fled away seeking the way they first came from and asking about Nufail Ibn Habib to guide them back to Yemen.

ابن اسحاق گفت: حبشیان گریختند، در حالی که مرگ در هر راه و به هر شکل ایشان را تعقیب می‌کرد، و ابرهه نیز با سنگی زده شد. او را حمل کردند و بدنش قطعه‌قطعه شروع به ریختن کرد تا به صنعاء رسیدند. پس از اندکی، سینه‌اش شکافت (چنان‌که مورخان گفته‌اند) و او درگذشت.

Ibn Ishaq said: the Abyssinians fled away while death pursuing them on every path and in every way and Abraha was hit with a stone as well. They carried him and his body began to tear up part after part till they reached San'aa. After a short while, his chest cracked (as claimed by historians) and he died.

ابن اسحاق گفت: یعقوب بن عتبہ برای من نقل کرد که آن سال نخستین سالی بود که سرخک، آبله، و درختان تلخ مانند حنظل و سداب در جزیرة العرب پدیدار شدند۔

Ibn Ishaq said: I have been told by Ya' qub Ibn 'Utbah that that year was the first in which measles, small-box, and bitter trees such as colocynth and African rue appeared in the Arab Peninsula.

ابن إسحاق گفت: هنگامی که الله تعالی پیامبرش محمد ﷺ را فرستاد، قریشیان را با نعمت و فضلی که از طریق شکست دادن حبشیان به ایشان ارزانی داشته بود یادآور شد و آنان را به چالش کشید و فرمود: {آیا ندیدی (ای محمد ﷺ) که پروردگارت با صاحبان فیل چه کرد؟ [لشکر فیل که از یمن به فرماندهی ابرهه اشرم آمد و قصد ویران کردن کعبه در مکه را داشت]. آیا نقشه ایشان را تباه نساخت؟ و بر سر ایشان پرندگانی دسته‌دسته فرستاد، که بر آنان سنگ‌هایی از سجیل (گِل پخته) می‌بارید. و ایشان را همچون کاه خورده‌شده‌ای (که دام‌ها آن را خورده‌اند) گردانید}.

Ibn Ishaq said: When Allah the Almighty sent His Prophet Muhammad (Peace be upon him), He reminded the Quraishites with His Grace and Favor bestowed on them through defeating the Abyssinians and defying them saying: {Have you (0 Muhammad (Peace be upon him)) not seen how your Lord dealt with the owners of the Elephant? [The Elephant army which came from Yemen under the command of Abraha Al-Ashram intending to destroy the Ka'bah at Makkah]. Did He not make their plot go astray? And He sent against them birds, (Ababil) in flocks. Striking them with stones of Sijjil (baked clay). And He made them like (an empty field of) stalks (of which the corn has been eaten up by cattle)}.

سپس ابن هشام و ابن إسحاق شروع به تفسير این سوره کردند و آنچه بیان داشته‌اند چنین است: ابن هشام گفت: واژه «أبابيل» به معنای «دسته‌دسته» است، هرچند عرب پیش از نزول قرآن کریم این واژه را به کار نمی‌برد. اما درباره واژه «سِجِّيل»، یونس نحوی و ابوعبیده به من گفتند که عرب آن را به معنای محکم و استوار به کار می‌برده است. افزون بر این، برخی مفسران ادعا کرده‌اند که این واژه در اصل دو واژه فارسی بوده که عرب آن دو را به صورت یک واژه، یعنی «سنگ» و «گِل»، درآورده است. «سنگ» به معنای سنگ است و «گل» به معنای گِل است، و سنگ‌های سخت از این دو ماده، یعنی سنگ و گِل، ترکیب یافته‌اند. وی افزود: «عصف» به معنای برگ‌ها است. کسائی گفت: از برخی دستورنویسان شنیدم که می‌گفتند:

Then, Ibn Hisham and Ibn Ishaq started to interpret this Surah and the next stated as follows: Ibn Hisham said: The word "Ababil" means "in flocks", though the Arabs never used that word before the Revelation of the Glorious Qur'an. But as for the word "Sijjil", I was told by Yunus An-Nahwi and Abu' Ubaidah that it was used by the Arabs to mean: solid and strong. Moreover, some interpreters claimed that this word was originally two in Persian, but the Arabs rendered them a single word that is "Sinj" and "lil". 'Sinj' means stone and lil' stands for clay and hard stones consist of these two materials, stone and clay. He added, “`Assf” stands for leaves. AI-Kasa'i said: I have heard some grammarians saying:

واحد «أبابيل» (گروه‌ها) «أبيل» است. افزون بر این، بسیاری از دانشمندان نخستین ما گفته‌اند: «أبابيل» گروه‌های پرنده‌ای هستند که گروه‌گروه از این سو و آن سو گرد می‌آیند.

"The singular form of 'Ababil' (flock) is `Abil'. Besides, many of our early scholars said: `Ababil' are flocks of birds gathering group after group from here and there.

از عبدالله بن عباس رضی الله عنهما روایت شده است: منقارهای آنان مانند منقار پرندگان و پاهایشان مانند پاهای سگان بود. همچنین عکرمه نقل کرده است: سرهایشان مانند سرهای شیران بود، از کنار دریا آمده بودند و رنگشان سبز بود. و عبید بن عمیر گفت:

Narrated 'Abdullah Ibn 'Abbas (May Allah be pleased with them): Their beaks were like those of the birds and their legs were like those of the dogs. In addition, 'Ikrimah transmitted: their heads were like those of the lions and they came from the seaside and their color was green. Also, 'Ubaid Ibn 'Umair said:

آنها پرندگانی سیاه‌رنگ دریایی بودند که سنگ‌هایی را با منقار و پاهای خود نگه داشته بودند. عبدالله ابن عباس (رضی الله عنه) نیز گفت: آنها شبیه ققنوس بودند و کوچک‌ترین سنگی که حمل می‌کردند به اندازه سر یک انسان بود و سنگ‌های دیگر به اندازه شتر بودند. همین دیدگاه را یونس ابن بکیر پس از ابن اسحاق نیز داشت. برخی مفسران گفته‌اند: آن سنگ‌ها بسیار کوچک بودند.

they were marine black birds, holding stones in their beaks and legs. 'Abdullah Ibn 'Abbas (May Allah be pleased with him) said also: they looked like the Phoenix, and the smallest stone they carried was equal to the head of a human being and other stones were equal to camels. The same view was held by Yunus Ibn Bakir after Ibn Ishaq. Some interpreters said: The stones were too small.

الله أعلم! قال ابن أبي حاتم: حدثنا أبو زرعة، عن محمد بن عبد الله بن أبي شيبة، عن معاوية، عن الأعمش، عن أبي سفيان، عن عبيد بن عمير، قال: لما أراد الله تعالى إهلاك أصحاب الفيل أرسل عليهم طيراً أبابيل من ناحية البحر، أشبه شيء بالخطاطيف، كلُّ طائر منها يحمل ثلاثة أحجار: حجراً في منقاره، واثنين في رجليه. فطارت حتى صارت فوق الجيش مباشرة، ثم صاحت وأرسلت الحجارة. وكانت الحجارة تقطع أو تُشقّق من تصيبه من رأسه حتى أخمص قدميه. وأرسل الله تعالى، إضافةً إلى ذلك، ريحاً شديدة ضربت الحجارة فزادت في سرعتها وقوتها، الأمر الذي أدى إلى هلاك أكثر الجيش.

Allah knows best! Ibn Abu Hatim said: Abu Zar'ah told us on the authority of Muhammad Ibn 'Abdullah Ibn Abu Shaibah after Mu'awiyah after Al-A'mash after Abu Sufyan after 'Ubaid Ibn 'Umair saying: When Allah the Almighty wanted to destroy the owners of the elephant He sent against them birds in flocks from the seaside resembling hawks, each one of them carried three stones: one in his beak and two in his two legs. They flew over till they were directly above the .army, then they screamed and let go of the stones. The stones used to cut off or crack whom they hit from his head to his toes. In addition, Allah the Almighty sent a severe wind that hit the stones and added to their speed and strength, the matter that caused the majority of the army to perish.

ابن اسحاق گفت: همان‌طور که پیش‌تر بیان شد، همه آن‌ها با سنگ‌ها اصابت نکردند.

Ibn Ishaq said as stated earlier that not all of them were hit by the stones.

بلکه برخی از آنان توانستند به یمن بازگردند و آنچه را که برای ایشان و کل لشکر پیش آمده بود، به قوم خود بازگو کنند. و خود ابرهه با سنگ‌ها مورد اصابت قرار گرفت و او را حمل کردند تا به یمن رسید و در آنجا مرد؛ خداوند متعال او را لعنت کند! ابن اسحاق روایت می‌کند که: عبدالله بن ابی‌بکر پس از سَمُرة، از عایشه (رضی‌الله‌عنها) برایم نقل کرد که او گفت: «من سوارکار و سرپرست اصطبل فیل را در مکه دیدم که نابینا، فلج و در حال گدایی از مردم برای غذا دادن به خودشان بودند.» البته پیش‌تر گفته شد که سرپرست اصطبل «انیس» نام داشت، اما سوارکار ناشناخته بود. خدا داناتر است! النقاش در تفسیر خود ذکر کرده است که سیل، اجساد مرده‌های ایشان را با خود برد و به دریا انداخت. در همان سال این واقعه بزرگ، پیامبر محمد ﷺ متولد شد. برخی از دانشمندان می‌گویند که این واقعه دو سال پیش از تولد ایشان ﷺ رخ داد.

Rather, some of them managed to return to the Yemen and related to their people what had happened to them and to the whole army. And Abraha himself was hit with the stones and was carried till he reached the Yemen where he died, may Allah the Almighty damn him! Narrated Ibn Ishaq saying: I was told by `Abdullah Ibn Abu Bakr after Samurah after 'A'ishah (May Allah be pleased with her) that she said: "I have seen the rider and stableman of the elephant at Mecca blind, crippled and asking the people to feed them up." However, it was mentioned earlier that the stableman was called Anis, but the rider was unidentified. Allah knows best! In his Tafsir (interpretation), An-Naqqash mentioned that the flood carried away their dead bodies and threw them into the sea. At the same year of this great incident, Prophet Muhammad (Peace be upon him) was born. Some scholars say that it took place two years' prior to his (Peace be upon him) birth.

سپس ابن اسحاق اشعاری را نقل کرده که عرب‌ها درباره آن واقعه بزرگ سروده‌اند؛ واقعه‌ای که در آن خداوند متعال خانه محترم خود را پیروز گردانید، خانه‌ای که می‌خواست با فرستادن پیامبرش محمد ﷺ و با شریعتی که همراه او فرستاد، آن را به شرف، کرامت، پاکیزگی و احترام بیاراید. یکی از ارکان اساسی این شریعت نماز است که قبله آن به سوی کعبه محترم قرار داده شد. آنچه خداوند متعال با صاحبان فیل کرد، هرگز به خاطر خود قریشیان نبود، زیرا مسیحیانی که در وجود حبشیان نمایندگی می‌شدند، در حقیقت به کعبه نزدیک‌تر از مشرکان قریش بودند، اما پیروزی به خود خانه مقدس اعطا شد، در راستای آماده‌سازی برای ظهور پیامبر محمد ﷺ.

Then, Ibn Ishaq cited the poetry the Arabs composed pertaining to that great incident in which Allah the Almighty made victorious His Sacred House which He wanted to grant honor, dignity, purification and respect through sending His Messenger Muhammad (Peace be upon him) and the Legislation He sends with him. One of the fundamental pillars of this Legislation is the Prayer whose Qiblah direction would be made to the honorable Ka' bah. That which Allah the Almighty did to the owners of the elephant was never for the sake of the Quraishites themselves. As the Christians who were represented in the Abyssinians were really nearer to the Ka' bah than the polytheists of Quraish, but the victory was granted to the Sacred House itself in preparation for the advent of Prophet Muhammad (Peace be upon him).

پس از مرگ ابرهه، حبشیان به دست پسرش، یکسوم، و سپس برادرش، مسروق بن ابرهه، که آخرین پادشاه آنان بود، اداره می‌شدند۔

Added Ibn Ishaq and others: After the death of Abraha, the Abyssinians were ruled by his son, Yaksum, then by his brother, Masruq Ibn Abraha who was their last king.

ماجرای فیل در محرم سال ۸۸۲ میلادی رخ داد. پس از مرگ ابرهه و دو پسرش که پس از او به حکومت رسیدند، حکومت حبشیان بر یمن پایان یافت و کلیسایی که ابرهه ساخته بود متروک ماند. هیچ کس حتی نمی‌توانست به آن نزدیک شود، زیرا بر روی گور دو بت، یعنی بت کعیب و همسرش، ساخته شده بود. این دو بت از چوب بودند، ارتفاعشان حدود شصت ذراع بود و با جنّ‌ها در تماس بودند. به همین دلیل هیچ کس جرئت نمی‌کرد به کلیسا نزدیک شود یا چیزی از بنا یا زیورهای آن را برگیرد، از ترس آسیب‌های جن. این کلیسا تا زمان نخستین خلیفه عباسی، السفّاح، متروک ماند؛ خبر ثروت‌هایی که در داخل کلیسا یافت می‌شد به او رسید. او فرمانروای خود بر یمن، العباس بن الربیع را فرستاد تا آن را ویران کند و هر شیء گرانبهایی را که در آنجا بیابد نزد او بیاورد.

The incident of the elephant took place in Al-Muharram, 882 according to the Roman Calendar. Following the death of Abraha and his succeeding two sons, the Abyssinian rule over the Yemen came to an end, the church built by Abraha was deserted. No one could even approach it for it was built over the burial place of two idols -that of Ku'aib and his wife. The two idols were made of wood, their height was about sixty cubits and they were touched with the jinn. For this very reason, no one could take the risk to come near the church or to take anything of its building or ornaments fearing the evils of the jinn. It stayed deserted till the time of the first Abbaside Caliph, As-Saffah whom the news of the riches found inside the church reached. He sent his ruler over the Yemen, Al-'Abbas Ibn Ar-Rabi' to destroy it and bring him all the precious objects he might find there.

در پایان، انسان باید دستانش را به سوی الله متعال بلند کند و دعا نموده و بگوید: «اللهم! همه ستایش‌ها از آنِ توست؛ تو نور آسمان‌ها و زمین هستی. و همه ستایش‌ها از آنِ توست؛ تو نگهدارندهٔ آسمان‌ها و زمین هستی. همه ستایش‌ها از آنِ توست؛ تو پروردگار آسمان‌ها و زمین و آنچه در آن‌هاست هستی. تو حق هستی، و وعدهٔ تو حق است، و سخن تو حق است، و دیدار تو حق است، و بهشت حق است و دوزخ (آتش) حق است، و همهٔ پیامبران حق‌اند و قیامت حق است. اللهم! من تسلیم تو هستم، و به تو ایمان دارم، و بر تو توکل می‌کنم، و به سوی تو توبه می‌کنم، و در راه تو جهاد می‌کنم، و با فرمان تو داوری می‌کنم. پس از تو می‌خواهم که گناهان گذشته و آیندهٔ مرا ببخشی، و آن گناهانی را که پنهان یا آشکارا انجام داده‌ام. تنها تو را می‌پرستم و جز تو هیچ معبودی به حق نیست.»

Finally, one should raise his hands to Allah the Almighty and supplicate, saying: "0 Allah! All the Praises are for You; You are the Light of the Heavens and the Earth. And all the Praises are for You; You are the Keeper of the Heavens and the Earth. All the Praises are for You; You are the Lord of the Heavens and the Earth and whatever is therein. You are the Truth, and Your Promise is the Truth, and Your Speech is the Truth, and meeting You is the Truth, and Paradise is the Truth and Hell (Fire) is the Truth and all the prophets are the Truth and the Hour is the Truth. 0 Allah! I surrender to You, and believe in You, and depend upon You, and repent to You, and in Your cause I fight and with Your orders I rule. So please forgive my past and future sins and those sins which I did in secret or in public. It is You Whom I worship, None has the right to be worshipped except You. "