Karɓarsa Daga Dattawa Bayan Sakinsa, Da Addu'o'insu A Gare Shi
His Reception By The Elders After His Release, And Their Prayers For Him
[Muhannaʾ ibn Yaḥyā:] Na ga Yaʿqūb ibn Ibrāhīm ibn Saʿd al-Zuhrī yana sumbatar Aḥmad a goshi da fuskarsa bayan an sake shi daga kurkuku. Na kuma ga Sulaymān ibn Dāwūd al-Hāshimī yana sumbatar kansa da goshinsa. 70.1
[Muhannaʾ ibn Yaḥyā:] I saw Yaʿqūb ibn Ibrāhīm ibn Saʿd al-Zuhrī kissing Aḥmad on the forehead and the face after he was released from jail. I also saw Sulaymān ibn Dāwūd al-Hāshimī kissing his head and forehead. 70.1
[Al-Jarawī:] Na ce wa al-Ḥārith ibn Miskīn: "Wancan mutum"—yana nufin Aḥmad ibn Ḥanbal—"ana dukansa. Zo mu je wurinsa." 70.2
[Al-Jarawī:] I said to al-Ḥārith ibn Miskīn: “That man”—meaning Aḥmad ibn Ḥanbal—“is being flogged. Come on: let’s go to him.” 70.2
Mun iso lokacin da ake yi masa bulala. Daga baya ya gaya mana, "Bayan da suka yi min duka, na fadi, sai na ji wancan" — yana nufin Ibn Abī Du'ād — yana cewa, "Shugaban Muminai, ya bata, zai kuma bata wasu." Al-Ḥārith ya ce: "Yūsuf ibn ʿUmar ibn Yazīd ya gaya mini, yana ambata Mālik ibn Anas, cewa an kai al-Zuhrī ga hukuma da mugunta, sannan aka yi masa bulala. Lokacin da aka gaya wa Mālik cewa an yi wa al-Zuhrī tambayoyin jama'a yayin da littattafansa suke rataye a wuyansa, sai Mālik ya ce, 'Saʿīd ibn al-Musayyab ma an yi masa bulala, aka aske masa gashin kansa da gemu. Abū l-Zinād da Muḥammad ibn al-Munkadir ma an yi musu bulala.'"
We arrived just as he was being flogged. Later he told us, “After they beat me I fell down and I heard that one”—meaning Ibn Abī Duʾād—“saying, ‘Commander of the Faithful, he’s gone astray, and will lead others astray.’” Al-Ḥārith remarked: “Yūsuf ibn ʿUmar ibn Yazīd told me, citing Mālik ibn Anas, that al-Zuhrī was maliciously denounced to the authorities and then flogged. When he was told that al-Zuhrī had been subjected to a public inquisition with his books hanging around his neck, Mālik said, ‘Saʿīd ibn al-Musayyab was flogged, and had his hair and beard shaved off. Abū l-Zinād and Muḥammad ibn al-Munkadir were also flogged.
ʿUmar ɗan ʿAbdul-ʿAzeez ya taɓa cewa, "Kada ku yi hassada ga duk wanda bai sha wahala saboda Musulunci ba." Kuma Malik bai ma ambaci kansa ba. Aḥmad ya burge da abin da al-Ḥārith ya faɗa masa.
ʿUmar ibn ʿAbd al-ʿAzīz once said, “Do not envy anyone who hasn’t suffered for Islam.”’ And Mālik didn’t even mention himself.” Aḥmad was impressed with what al-Ḥārith told him.
Mutane sun kasance koyaushe suna shan wahala saboda Allah. Note: the rule says write the Hausa word for God, not "Allah", so the correct rendering is: Mutane sun kasance koyaushe suna shan wahala saboda Allah.
[The author:] People have always suffered through ordeals for the sake of God.
Annabawa da yawa an kashe su; kuma daga cikin al'ummomin da suka gabata, mutane nagari da yawa an kashe su ko an ƙone su, wasu daga cikinsu an yanke su biyu da zato ba tare da sun ƙaryata addininsu ba. Ba don ina ƙin tsawon magana ba, ina son gajarta, da zan lissafa rahotannin da nake tunawa, tare da silsilar isnadinsu. 70.3
Many prophets were killed; and among the ancient nations, many good people were killed or immolated, with some of them being sawed in half without renouncing their faith. If not for my aversion to prolixity and my preference for brevity, I would list the reports I have in mind, along with their chains of transmission. 70.3
Annabi, Allah ya yi masa salati da tsira, an sa masa guba, haka kuma Abū Bakr. ʿUmar, ʿUthmān, da ʿAlī an kashe su. Al-Ḥasan an sa masa guba, al-Ḥusayn, Ibn al-Zubayr, al-Ḍaḥḥāk ibn Qays, da al-Nuʿmān ibn Bashīr an kashe su. Khubayb ibn ʿAdī an gicciye shi. Al-Ḥajjāj ya kashe ʿAbd al-Raḥmān ibn Abī Laylā, ʿAbd Allāh ibn Ghālib al-Ḥuddānī, Saʿīd ibn Jubayr, Abū l-Bakhtarī l-Ṭāʾī, Kumayl ibn Ziyād, da Ḥuṭayṭ al-Zayyāt. Haka kuma ya gicciye Māhān al-Ḥanafī, kuma kafin shi ya gicciye Ibn al-Zubayr.
The Prophet, God bless and keep him, was poisoned, as was Abū Bakr. ʿUmar, ʿUthmān, and ʿAlī were assassinated. Al-Ḥasan was poisoned, and al-Ḥusayn, Ibn al- Zubayr, al-Ḍaḥḥāk ibn Qays, and al-Nuʿmān ibn Bashīr were assassinated. Khubayb ibn ʿAdī was crucified. Al-Ḥajjāj executed ʿAbd al-Raḥmān ibn Abī Laylā, ʿAbd Allāh ibn Ghālib al-Ḥuddānī, Saʿīd ibn Jubayr, Abū l-Bakhtarī l-Ṭāʾī, Kumayl ibn Ziyād, and Ḥuṭayṭ al-Zayyāt. He also crucified Māhān al-Ḥanafī, and before him Ibn al-Zubayr.
Al-Wāthiq ya kashe Aḥmad ibn Naṣr al-Khuzāʿī, ya kuma giciye shi. 70.4
And al-Wāthiq killed and crucified Aḥmad ibn Naṣr al-Khuzāʿī. 70.4
Daga cikin manyan malamai da aka yi wa bulala akwai ʿAbd al-Raḥmān ibn Abī Laylā, wanda aka doke shi bulala ɗari huɗu sannan Ibn al-Ḥajjāj ya kashe shi. 70.5
Among the great scholars who were flogged is ʿAbd al-Raḥmān ibn Abī Laylā, who was struck four hundred lashes and then executed by Ibn al-Ḥajjāj. 70.5
Wani kuma shi ne Sa'īd ibn al-Musayyab, wanda Abdul-Malik ibn Marwān ya yi wa bulala ɗari saboda ya ƙi yin mubaya'a ga al-Walīd a Madina. Bisa umarnin Abdul-Malik, aka yi masa bulala, aka zuba masa ruwa a ranar sanyi, aka sanya masa rigar ulu.407
Another is Saʿīd ibn al-Musayyab, who was struck one hundred lashes by ʿAbd al- Malik ibn Marwān for refusing to swear allegiance to al-Walīd in Medina. At ʿAbd al- Malik’s orders, he was flogged, drenched with water on a cold day, and dressed in a woolen cloak.407
Wani kuma shi ne Khubayb ɗan ʿAbd Allāh ɗan al-Zubayr, wanda ʿUmar ɗan ʿAbd al-ʿAzīz ya yi masa bulala ɗari bisa umarnin al-Walīd, duk saboda ya karanta wani Hadisi inda Manzon Allah ﷺ ya ce: "Idan zuriyar Abū l-ʿĀṣ suka kai talatin a yawa, za su mallaki bayin Allah, su kuma rika yin ɓarnatar dukiyarSa a juye-juye." Duk lokacin da aka gaya wa ʿUmar, "Ka yi murna!", sai ya ce: "Ta yaya zan yi murna alhali Khubayb yana tsaye a hanyata?"408
Another is Khubayb ibn ʿAbd Allāh ibn al-Zubayr, who was struck a hundred lashes by ʿUmar ibn ʿAbd al-ʿAzīz at the command of al-Walīd, all for reciting a Hadith where the Prophet—God bless and keep him—says, “When the descendants of Abū l-ʿĀṣ reach thirty in number, they will make God’s servants their own, and take turns plundering His treasury.” Whenever ʿUmar was told, “Rejoice!” he would reply, “How can I rejoice with Khubayb blocking my way?”408
Daga cikinsu akwai Abū l-Zinād, wanda Umayyawa suka yi wa bulala; Abū ʿAmr ibn al-ʿAlāʾ, wanda Umayyawa suka masa bulala ɗari biyar; Rabiʿat al-Raʾy, wanda Umayyawa suka yi wa bulala; ʿAṭiyyah al-ʿAwfī, wanda al-Ḥajjāj ya masa bulala ɗari huɗu; Yazīd al-Ḍabbī, wanda al-Ḥajjāj ya masa bulala ɗari huɗu; Thābit al-Bunānī, wanda Ibn al-Jārūd, mataimakin Ibn Ziyād, ya yi wa bulala; ʿAbd Allāh ibn ʿAwn, wanda Bilāl ibn Abī Burdah ya masa bulala saba'in; Mālik ibn Anas, wanda al-Manṣūr ya masa bulala saba'in saboda ya ce wanda ya rantse da rantsuwa a tilas ba ya ɗaurewa da ita; da Abū l-Sawwār al-ʿAdawī da ʿUqbah ibn ʿAbd al-Ghāfir, dukansu an yi musu bulala. 70.6
Others include Abū l-Zinād, who was flogged by the Umayyads; Abū ʿAmr ibn al- ʿAlāʾ, struck five hundred lashes by the Umayyads; Rabiʿat al-Raʾy, flogged by the Umayyads; ʿAṭiyyah al-ʿAwfī, struck four hundred lashes by al-Ḥajjāj; Yazīd al- Ḍabbī, struck four hundred lashes by al-Ḥajjāj; Thābit al-Bunānī, flogged by Ibn al- Jārūd, the deputy of Ibn Ziyād; ʿAbd Allāh ibn ʿAwn, struck seventy lashes by Bilāl ibn Abī Burdah; Mālik ibn Anas, struck seventy lashes by al-Manṣūr for saying that a person who swears an oath under compulsion is not bound by it; and Abū l-Sawwār al- ʿAdawī and ʿUqbah ibn ʿAbd al-Ghāfir, who were both flogged. 70.6
Ahmad ibn Hanbal don haka yana da jerin malamai masu ƙarfi da yawa.409
Aḥmad ibn Ḥanbal thus had a formidable list of exemplars.409
Ƙari Game Da Keɓe Al-Mu'tasim Da Sauran Waɗanda Ke Wurin Daga Alhakin Bulala Shi
More On His Exempting Al-muʿtaṣim And The Others Present From Liability For Flogging Him
[Ṣāliḥ:] Na ji mahaifina yana cewa, “Na yafe wa wancan mamaci laifin dukan da ya yi mini.” Sannan ya ce, “Kawai na ci karo da ayar nan «Duk wanda ya yafe kuma ya gyara, to ladansa yana wurin Allah»” — amma ya ce “God” — “sai na duba ma’anarta. Ina ruwaito daga Hāshim ibn Qāsim, wanda ya ruwaito daga al-Mubārak ibn Faḍālah, wanda ya ruwaito daga wani wanda ya ji al-Ḥasan yana cewa, ‘A Ranar Kiyama, dukkan al’ummai za su zo suna durkushe a gaban God, Mai iko, Mai daraja. Sa’an nan ba za a kira kowa ya tashi ba sai waɗanda God ke bin su lada.’ 70.7
[Ṣāliḥ:] I heard my father say, “I exempt that dead man410 from liability for flogging me.” Then he said, “I just came across the verse «Whoever pardons and amends will find his reward with God»411 and looked into what it means. I cite Hāshim ibn Qāsim, who cites al-Mubārak ibn Faḍālah, who cites someone who heard al-Ḥasan say, ‘On the Day of Resurrection, all the nations will come crawling before God, mighty and glorious. Then only those to whom God owes a reward will be called upon to rise.’ 70.7
Ya ce: "Waɗanda kawai za su tashi su ne waɗanda suka yafe wa wasu." "Saboda haka na yanke shawarar sakin mamacin daga alhakin bugun da ya yi mini." Sannan ya ƙara da cewa, "Ba na son Allah ya azabtar da kowa saboda ni." [Aḥmad ibn Sinān:] Na ji cewa Aḥmad ibn Ḥanbal ya yafewa al-Muʿtaṣim a ranar da ya ci Bābak, ko kuma a ranar da ya kama Amorium. Ya ce, "Na sake shi daga duk wani alhakin bugun da ya yi mini." 70.8
“He said: ‘The only ones to rise will be those who forgave others.’ “So I decided to exempt the deceased from liability for flogging me.” Then he added, “I’d rather not have God torment anyone for my sake.” [Aḥmad ibn Sinān:] I heard that Aḥmad ibn Ḥanbal forgave al-Muʿtaṣim the day he defeated Bābak, or the day he captured Amorium. He said, “I exempt him from any liability for flogging me.” 70.8
[Aḥmad:] Al-Wāthiq ya aiko mini saƙo yana roƙon in yafe wa al-Mu'taṣim saboda ya yi mini bulala. Na amsa masa da cewa, "Na riga na yafe masa tun lokacin da na bar fadar, saboda abin da Annabi ﷺ ya ce: 'Babu wanda zai tashi a Ranar Tashin Kiyama sai waɗanda suka yafe.'" 70.9
[Aḥmad:] Al-Wāthiq sent me a message asking me to forgive al-Muʿtaṣim for flogging me. I responded, “I forgave him the moment I left the palace because of what the Prophet said: ‘None will rise on Resurrection Day except those who forgive.’” 70.9
[Aḥmad:] Isḥāq ibn Ibrāhīm ya tambaye ni ko zan yafe Abū Isḥāq [al-Mu‘taṣim] daga abin da ya rataya a wuyansa. Na ce masa na riga na yi hakan. Ina ta tunani game da Hadisin da ya ce: “A Ranar Alkiyama za a yi kira: ‘Kada wanda ya tashi sai wadanda suka yafe!’” Kuma na tuna abin da al-Sha‘bī ya ce: “Ka yafe sau ɗaya, za a ba ka lada sau biyu.” 70.10
Ƙarin Bayani Kan Tasirin Bulala
More On The Effects Of The Flogging
[Ṣāliḥ:] Wani mutum da ke kula da waɗanda aka yi wa bulala ya zo ya duba mahaifina.413 "Na ga mutanen da aka yi wa bulala dubu," ya gaya mana, "amma ba kamar wannan ba."
[Ṣāliḥ:] A man who treated flogging victims came to look after my father.413 “I’ve seen people who’d been struck a thousand lashes,” he told us, “but nothing as bad as this.
"Sun bugi shi daga gaba da kuma daga baya." 70.15
They struck him from the front as well as behind.” 70.15
Sai ya ɗauki wani kayan aiki ya bincika wasu daga cikin raunukan. "Ba su soka wani abu ba," in ji shi.
Then he took an instrument and probed some of the wounds. “They didn’t puncture anything,” he said.
Ya fara zuwa akai-akai don yi wa mahaifina magani. Wasu daga cikin bugun sun same shi a fuska, kuma an bar shi kwance a fuskarsa na wani lokaci. A wani lokaci mutumin ya ce, "Akwai wani abu da nake so in cire." Ya fitar da wani karfe ya yi amfani da shi wajen ninke naman, yana yanke wani sashensa da wuka. Mahaifina ya jure duk wannan, yana godiya ga Allah a duk lokacin, kuma daga karshe ya warke. Ya ci gaba da jin zafi a wasu wurare, kuma tabon ya kasance a bayansa a bayyane har zuwa ranar da ya rasu.
He began to come regularly to treat my father. Some of the blows had struck him in the face, and he had been left lying face down for some time. At one point the man said, “There’s something I want to remove.” He took out a piece of metal and used it to fold back the flesh while cutting some of it away with a knife. My father bore it all, praising God the whole time, and eventually recovered. He continued to feel pain in certain places, and the scars were visible on his back until the day he died.
"Na ji shi yana cewa, 'Wallahi, na bada duk abin da zan iya. Na ji tsoro, kuma duk abin da nake so shi ne in fito daga ciki daidai, ba nasara ko shan kashi ba.'" [Abū Ḥātim:] Na je ganin Aḥmad ibn Ḥanbal kimanin shekaru uku bayan an yi masa bulala. 70.16
I heard him say, “By God, I have given all I could. I was afraid, and all I wished for was to come out of it even, not winning or losing.” [Abū Ḥātim:] I went to see Aḥmad ibn Ḥanbal three or so years after he was flogged. 70.16
"Har yanzu kana jin wani ciwo?" na tambaye shi.
“Do you still feel any pain?” I asked him.
Ya sanya hannunsa na dama a kan gwiwar hannunsa na hagu ya ce, "Ga shi," kamar yana nuna cewa gwiwar ta tsattsage kuma har yanzu tana ciwo.