Yüce Allah şöyle buyurur:

Allah the Almighty says:

{Rabbinin fil sahiplerine ne yaptığını görmedin mi? (Ey Muhammed ﷺ) Onların tuzağını boşa çıkarmadı mı? Üzerlerine sürüler halinde kuşlar gönderdi. Onlara pişmiş çamurdan taşlar atıyorlardı. Ve onları, hayvanların yediği bir ekin gibi yaptı.} (Fil, 1-5) [Ka'be'yi yıkmak niyetiyle Yemen'den Ebrehe el-Eşram komutasında gelen Fil ordusu]

{Have you (0 Muhammad (Peace be upon him)) not seen how your Lord dealt with the owners of the Elephant? [The Elephant army which came from Yemen under the command of Abraha Al-Ashram intending to destroy the Ka`bah at Makkah]. Did He not make their plot go astray? And He sent against them birds, in flocks. Striking them with stones of Sijjil (baked clay). And He made them like (an empty field on stalks (of which the corn has been eaten up by cattle)}. (Al-Pil, 1-5)

At-Taberî dedi ki: Fili ilk evcilleştiren, ed-Dahhâk'ı öldüren Ifridun İbn Athqiyan'dı. Atlara eyer takan ilk kişi de odur. Ancak atı ilk evcilleştiren ve ona binen, yeryüzündeki üçüncü kral Tahmuris'tir. Ayrıca İsmâil İbn İbrâhîm'in (onlara selam olsun) atlara ilk binen kişi olduğu da rivayet edilmiştir. Muhtemelen Araplar arasında ilk ona binen odur; doğrusunu Allah en iyi bilir.

At -Tabari said: The first one to tame elephants was Ifridun Ibn Athqiyan who killed Ad- Dahhaq. He was the first to use saddle for horses. But, the first one to tame and ride on horses was Tahmuris, the third king on earth. It is also said that Isma'il Ibn Ibrahim (Peace be upon them) was the first to ride horses. It is probably that he was the first one to ride on them from among the Arabs, and Allah knows the best.

Fil bu kadar iri olmasına rağmen kedilerden korkar, denir. Bunun üzerine bazı savaş ağaları, Hintlilere karşı savaşları sırasında savaş meydanına birkaç kedi getirdiler; bu durum fillerin kaçışmasına yol açtı.

It is said: Though the elephant is so huge, he fears from cats. Thereupon, some warlords, during their fight against the Indians, brought some cats to the battlefield the matter that forced the elephants to bolt.

İbn İshak dedi ki: Valisi ya da vekili olan Ebrehe el-Eşram, çok büyük ve son derece yüksek bir kilise inşa ettirdi ve Habeşistan Kralı Necaşi'ye şu mektubu yazdı: "Sana daha önce benzeri görülmemiş bir kilise inşa ettim ve hac ibadetini Mekke'den Habeşistan'a çevirmeyi amaçlıyorum."

Ibn Ishaq said: the governor or viceroy, Abraha Al-Ashram built a huge and very lofty churcb, and wrote to the king of Abyssinia, Negus that "I have built you a church that is unprecedented, and I am intending to divert pilgrimage from Mecca to Abyssinia " .

Es-Suheyli dedi ki: Ebrehe el-Eşram, Yemenlileri boyun eğdirdi ki o alçak kiliseyi inşa etsin ve onlara çeşitli türde aşağılanmalar tattırdı. İşe geç kalan kişinin elini güneş doğana kadar keserdi. Bilkıs'ın sarayından, oraya ekleme yapmak için birçok değerli şey aldı. Mermerler, değerli taşlar ve kıymetli eşyalar aldı. Ayrıca altın ve gümüş haçlar diktirdi, abanoz ve fildişinden minberler yaptırdı, kilisenin boyunu yükseltti ve genişliğini artırdı. Daha sonra Ebrehe öldürüldüğünde, kilisenin gövdesinden ya da süslerinden bir şey almaya kalkan herkese Cinler zarar vermekte isteksiz ve tereddütlü davrandı. Çünkü kilise, Ku'aib ve karısı adlı iki putun mezarının üzerine inşa edilmişti; yüksekliği yaklaşık altmış zira idi. Bu yüzden Yemenliler, ilk Abbasi halifesi es-Seffah dönemine kadar ona dokunmadan bıraktılar. Es-Seffah, sağlam iradeli, takvalı âlimlerden bir grup gönderdi ve bunlar onu tamamen yıktılar; o günden bugüne kadar da yıkık halde kaldı.

Al-Suhaili said: Abraha Al-Ashram subjugated the Yemenites to build that mean church and forced them to taste several sorts of humiliation. He used to cut off the hand of the one who comes late for labor till the sun rises. He took many valuable things from the palace of Bilqis to add thereto. He took marbles, precious stones, and valuable luggage. Moreover, he erected gold and silver crosses, built ebony and ivory pulpits, and raised the church's stature and expanded its width. Afterwards, when Abraha was killed, whosoever tried to take anything out of its body or ornaments, the Jinn were reluctant and hesitant to do him harm. For, it was built above the burial of two idols called Ku'aib and his wife, the height of which was about sixty cubits. So, the Yemenites left it untouched till the era of Al-Saffah, the first Abbaside Caliph. He, Al-Saffah, sent a group of pious scholars of will firm who totally demolished it, and it was destroyed then till the present day.

İbn İshak şöyle dedi: Araplar, Ebraha'nın Necaşi'ye gönderdiği mektubu duyduklarında, Kinane'den bir adam öfkelendi. Yola çıkarak kiliseye geldi ve duvarlarına işedi. Kimse onu fark etmedi ve bunun üzerine sağ salim evine döndü. Haber Ebraha'ya ulaştı; o da bunu yapanın kim olduğunu sordu. Kendisine şu cevap verildi:

Ibn Ishaq said: When the Arabs heard of the letter of Abraha sent to Negus, a man from Kinanah got angry. He set out till he reached the church where he urinated on its walls.l No body noticed him, and upon that he returned home safely. The news reached Abraha who asked about the doer. He was answered:

Bu durum, kendi Kâbe'lerinden hac ibadetini alıp kendi yeni inşa ettirdiği kiliseye yönlendireceği yönündeki beyanını duyan, Mekke'ye hac için gelen bir Arap tarafından yapıldı. Bu Arap öfkelendi ve oraya gelerek kirliliğini bıraktı; böylece onun (ibadete) elverişsiz olduğunu ilan etti. Bunu duyan Ebrehe öfkeden çıldırdı ve Kâbe'yi yıkacağına dair yemin etti. Ardından Habeşlilere (Hristiyanlara) savaşa hazırlanmalarını emretti.

this was done by one of those Arabs who perform pilgrimage to the Ka'bah at Mecca when he heard of your declared intention that you would divert pilgrimage from their Sacred House to your (recently-built) church. He (the Arab) got angry and came to excrete therein declaring it to be unqualified (to the event). Upon hearing this, Abraha burst with rage and took oath that he would demolish the Ka'bah. Then, he ordered the Abyssinians (Christians) to get prepared for war.

Yemenli soylulardan Zü Nefer adında bir adam, kendi kabilesi ve Ebraha'ya karşı savaşmak için çağrısına uyanlarla birlikte onun üzerine yürüdü. İki taraf karşılaştı; Zü Nefer ve adamları yenildi, kendisi de esir alındı. Ebraha'nın önüne getirildiğinde, onu öldürmek üzereyken Zü Nefer şöyle dedi: "Ey kral! Beni öldürme, sana bir yararım dokunabilir." Ebraha onu öldürmedi ve bağlı olarak gözetim altında tuttu. Ardından Ebraha, amacına doğru yoluna devam etti. Haas'am diyarına vardığında, Arap kabilelerinden kendisine uyanlarla birlikte Şehran ve Nehis adlı iki kabileyi yöneten Hasamlı Nufeyl İbn Habib ile karşılaştı. Nufeyl yenildi ve esir alınarak Ebraha'nın önüne getirildi. Ebraha onu öldürmek istedi, ancak Nufeyl şöyle dedi: "Ey kral! Beni öldürme. Seni istediğin hedefe ulaştırabilirim. İşte, bağlılık yeminim budur." Ebraha onu serbest bıraktı ve yol göstericisi olarak yanına aldı. Taif'in yanından geçerlerken, Sakif'in Amr İbn Sa'd İbn Avf İbn Sakif soyundan Mes'ud İbn Mu'tip İbn Malik İbn Ka'b, adamlarıyla birlikte ona geldi ve şöyle dediler: "Ey kral! Biz ancak senin kullarınızız, emrini dinler ve itaat ederiz. Sizinle bizim aramızda hiçbir düşmanlık yoktur ve evimiz senin istediğin ev değildir; yani Lat'tır. Sen yalnızca Mekke'deki Evi istiyorsun. Bu yüzden seni oraya götürecek birini seninle birlikte gönderiyoruz."

He led a big expedition against Mecca accompanying an elephant or elephants in his train. The Arabs heard of the news and they were terrified, but they decided to fight him when the news was affirmed that he intended to destroy the Sacred House. A man from among the noblemen of Yemen called Dhu Nafar set out for him accompanied with his own clan and those who answered his call to fight against Abraha. The two parties met, Dhu Nafar and his followers were defeated and he himself was taken as a prisoner of 'war. He was then brought before Abraha who was about to kill him, but Dhu Nafar said: "0 king! Don't kill me, I may be of any use to you." Abraha did not kill him and he kept him tied up in custody. Then Abraha went on intending what he set out for. He arrived at the land of Khath'am where he encountered with Nufail Ibn Habib Al-Khath' ami who was leading his two tribes -Shahran and Nahis- along with his followers from among the Arabs. Nufail was defeated and taken as a prisoner of war to be brought before Abraha. Abraha intended to kill him, but Nufail said: "0 king! Don't kill me. I may guide you to the destination you desire. Here you are! My pledge of allegiance. `Abraha set him free and took him as a guide. When they passed by Ta'if, there came to him Mas' ud Ibn Mu' tab Ibn Malik Ibn Ka' b Ibn 'Amr Ibn Sa'd Ibn 'Auf Ibn Thaqif along with his followers who said: "0 king! We are nothing but your slaves, we listen and obey, no hostility is ever there between you and us, and our House is not that which you want -i.e. Al-Lat - you only want the House in Mecca. Hence, we send with you someone who leads you thereto.

Öfkeyi ve alaycılığı göstermenin bir işareti olarak.

1As a sign of showing anger and mockery.

İbn İshak şöyle dedi: Lat, Taif'te 'kutsal' bir evdi; onlar için tıpkı diğer Araplar için Kâbe'nin olduğu gibiydi. Ebu Rugal adında bir adamı, Ebrehe'ye Mekke'ye giden yolu göstermesi için gönderdiler. Yollarına devam ettiler, nihayet Ebu Rugal'in öldüğü Maghmas adlı bir yere vardılar. Ebu Rugal orada gömüldü ve ondan sonra Araplar onun kabrine taş atardı. Ancak, Semud kıssasında Ebu Rugal'in Ebrehe'nin ordusunda olduğunu ve Kutsal Ev'e (Kâbe'ye) sığındığını, çıktığında bir taşın ona isabet ettiğini ve öldüğünü zikretmiştim. Peygamber ﷺ Ashabına şöyle buyurdu: "Bunun alameti olarak, o iki altın dalla gömüldü." Kazdılar ve gerçekten de onları buldular. Bunu İbn İshak'ın rivayetiyle uzlaştırmak için şunu söylüyorum: Sonraki Ebu Rugal, kabrine Araplar'ın taş attığı üstünün adıyla aynı isme sahipti. Dahası, insanlar kabrine, öncekinin kabrine attıkları gibi taş atarlardı.

Ibn Ishaq said: Al-Lat was a 'sacred' House in Ta'if, it was to them just as the Ka' bah was to the rest of the Arabs. They sent a man called Abu Rughal to show him (Abraha) the way to Mecca. They went on till they arrived at a place called Al-Maghmas where Abu Rughal died. Abu Rughal was buried there and afterwards, the Arabs used to stone his grave. However, I mentioned on the Story of Thamud that Abu Rughal was among the train of Abraha and that he sheltered himself with the Sacred House (Ka' bah) and when he came out, a stone hit him and he was dead. The Prophet (Peace be upon him) told his Companions: "As a sign on this, he was buried with two branches of gold". They dug and verily, they found them. To compromise between this and the narration of Ibn Ishaq I say: the later Abu Rughal had the same name as his higher ancestor whose grave used to be stoned by the Arabs. Moreover, the people used to stone his grave as they stone that of the former.

İbn İshak şöyle dedi: Ebraha El-Mağmas'a vardığında, Esved İbn Makסud adında bir adamı süvari birliğiyle gönderdi. Esved, Arapların mallarından bir kısmına el koydu; bunların arasında Peygamber'in amcası ve o dönemde soyluların başı olan Abdülmuttalib'e ait iki yüz deve de vardı. Bunun üzerine Kureyş, Kinane ve Hüzeyl, Ebraha ile savaşmaya karar verdiler; ancak buna güçlerinin yetmeyeceğini anlayıp bu niyetlerinden vazgeçtiler. Bunun ardından Ebraha, Mekke'ye Hanata el-Himyeri'yi göndererek ona halkın reisini sormasını ve şunu söylemesini emretti: "Ben (kral) sizinle savaşmak için gelmedim; ben yalnızca Kutsal Ev'i yıkmak için geldim. Eğer yolumuza engel olmazsanız, sizden hiçbirinize zarar vermeyiz." Ebraha elçisine şunu da ekledi: "Eğer onun savaşmak istemediğini görürsen, onu bana getir." Hanata Mekke'ye girdiğinde, buranın reisini ve efendisini sordu. Kendisine bunun Abdülmuttalib İbn Haşim olduğu söylendi. Onu görüp mesajı iletti. Abdülmuttalib şöyle dedi: "Allah'a yemin olsun ki, biz savaşmayı niyet etmiyoruz. Gerçekten buna gücümüz yetmez. Burası Allah'ın Kutsal Evi'dir ve Onun halili (dostu) İbrahim (aleyhisselam)'in evidir; eğer dilerse, yalnızca Kendisi koruyabilir." Bunu duyan Hanata dedi ki: "Benimle onunla (Ebraha ile) görüşmeye gel, bana bunu yapmamı emretti." Abdülmuttalib, bazı oğullarıyla birlikte onunla yola çıktı ve kampa yaklaşana kadar yürüdüler. Dostu olan Zü Nefer'i sordu. Onun hapishanesine girdi ve dedi ki: "Ey Zü Nefer! Bu halimizde bizim için bir şey yapamaz mısın?" Zü Nefer dedi ki: "Sabah ya da akşam ölümün gelmesini beklerken bir mahkûm ne yapabilir ki? Yapabileceğim tek şey, fil bakıcısı Enis'e, ki o benim dostumdur, haber göndermek; onu senin lehine tavsiye etmek, senin hakkında iyi bir söz söylemek, onun önünde senin için aracılık etmek ve Ebraha ile görüşmen için izin istemektir." Abdülmuttalib dedi ki: "Bu bana yeter." Zü Nefer, Enis'e şu haberi gönderdi: "Şüphesiz Abdülmuttalib, Kureyş'in reisidir; insanlara ve hayvanlara cömerttir. Kral (Ebrehe) onun iki yüz devesini ele geçirmiştir. Bu yüzden, Ebrehe ile görüşmesi için ona izin iste ve onun için faydalı gördüğün her şeyi yap." Enis, "Elbette yapacağım" dedi. Enis, Ebrehe'nin huzuruna çıktı ve sonra şöyle dedi: "Ey kral! Kureyş'in reisi burada ve sizin huzurunuza çıkmak istiyor. Lütfen ona izin verin!" Ebrehe izin verdi.

Ibn Ishaq said: When Abraha arrived at Al-Maghmas, he sent a man called Al-Aswad Ibn Maqsud with a cavalry dispatch. Al-Aswad seized some of the Arab's property which included two hundred camels that belonged to 'Abdul Muttalib, the Prophet's uncle, who was, then, the principal man among the nobility. Upon this, Quraish, Kinanah and Hudhail decided to fight against Abraha, but they comprehended that they cannot afford that and thus quitted the idea. Then, Abraha sent Hanatah Al-Himiari to Mecca ordering him to ask about the chief of the people and tell him: "I (the king) did not come to fight against you, 1 only came to destroy the Sacred House. If you do not stand in our way, we will not harm any of you all. `Abraha added to his messenger: 'And if he showed his desire not. to fight, bring him to me.' When Hanatah entered Mecca, he asked about its chief and master. He was told: it is 'Abdul Muttalib Ibn Hashim. He saw him and thus delivered the message. 'Abdul Muttalib said: "By Allah! We do not intend to fight. Really we cannot afford it. This is the Sacred House of Allah and His Khalil (friend) Ibrahim (Peace be upon him), only Him Alone can protect it if He wills to." Upon hearing this, Hanatah said: "Come with me to meet with him (Abraha), he ordered me to do so." 'Abdul Muttalib set out for him accompanied with some of his sons till they approached the camp. He asked about Dhu Nafar who was a friend of his. He entered upon him in his prison and said: "0 Dhu Nafar! Can't you do anything for us in this plight of ours?" Dhu Nafar said: "What can a prisoner do while waiting for death to come either in the morning of at night? All that 1 can do is to send to the stableman of the elephant, Anis, who is a friend of mine to recommend you, say a good word of you, intercede for you before him, and to seek permission for you to meet with Abraha." 'Abdul Muttalib said: "That's enough with me." Dhu Nafar sent to Anis saying: Verily, 'Abdul Muttalib is the chief of the Quraishites, he is generous to both humans and animals and the king (Abraha) seized two hundred camels that belong to him. So, seek permission for him to meet Abraha and do whatever you see useful for him. Anis said: Surely, 1 will do. Anis presented himself before Abraha and then said: 0 king! The chief of Quraish is here and wants to present himself before you,so give him permission to, please! Abraha gave his consent.

Abdulmuttalib çok yakışıklı ve heybetliydi; Ebrehe onu görünce büyük bir saygı gösterdi ve derinden etkilendi. Bu yüzden onu kendi önünde alçakta oturtmayı reddetti; Habeşlilerin onun kendi tahtında (taht) oturmasına izin verdiğini görmelerinden de hoşlanmadı. Sonuç olarak, tahtının üstünden indi ve zengin halının üzerinde onun yanına oturdu. Sonra tercümanına dedi ki: "Ona sorun, ne istiyor?" Ebrehe, Abdulmuttalib'in tercüman aracılığıyla söylediklerini duyunca şaşırdı: Onun tek istediğinin iki yüz devesi için bir tazminat olduğunu, ama Kabe'yi kendi haline bırakmasını istemediğini öğrendi. Ebrehe şaşkınlığını dile getirince Abdulmuttalib şöyle cevap verdi: "Ben develerin sahibiyim; Kabe'nin ise onu koruyacak bir Rabbi var." Ebrehe, "Onu benim elimden kimse koruyamaz" dedi. Abdulmuttalib: "Bu durumda sen bilirsin!" dedi. Sonunda Ebrehe ona develerini geri verdi.

'Abdul Muttalib was very handsome and grand and when seen by Abraha, Abraha showed great respect and was highly impressed. So, he refused to make him sit lowly in front of him, and also disliked to let the Abyssinians see him allowing him to sit on his own chair (throne). Consequently, he descended from above his chair and sat besides him on the rich carpet. Then, he said to his interpreter: Ask him what does he want? However, Abraha was surprised to hear from 'Abdul Muttalib through the interpreter that all he wanted was a compensation for his two hundred camels, but did not ask him to leave the Ka' bah alone. When Abraha expressed surprise, 'Abdul Muttalib answered: "I am the master of the camels, whereas the Ka' bah house of worship -has its lord to defend it". Abraha said: No one can defend it from me. 'Abdul Muttalib said: You are on your own! Finally, Abraha gave him the camels back.

İbn İshak şöyle dedi: Rivayet edildiğine göre, Abdülmuttalib Ebrehe'nin yanına girdiğinde, Benî Bekr kabilesinin reisi Ya'mur İbn Nafa'a İbn Adiyy İbn Ed-Dail İbn Bekr İbn Abdi Menat İbn Kinane ile birlikteydi; ayrıca Hüzeyl kabilesinin reisi Huveylid İbn Vail de vardı. Bunlar, Ebrehe'nin geri dönüp Kâbe'yi kendi haline bırakması karşılığında ona Tihame bölgesindeki mallardan üçte birini teklif ettiler. Ancak Ebrehe bu teklifi reddetti. İbn İshak ekledi: "Bunun doğruluğundan emin değilim!" Abdülmuttalib evine döndüğünde, kendisi ile Ebrehe arasında geçenleri Kureyşlilere anlattı ve onlara Mekke'yi terk edip dağlara çekilmelerini emretti. Sonra birkaç adamla birlikte Kâbe'nin kapısının halkasını tutarak durdu; Allah'a dua etti ve Ebrehe ile ordusuna karşı O'nun yardımını diledi.

Ibn Ishaq said: It is said that when 'Abdul Muttalib entered upon Abraha he was accompanied with Ya'mur Ibn Nafa'ah Ibn 'Adiy Ibn Ad-Dail Ibn Bakr Ibn 'Abd Manah Ibn Kinanah the chief of the Banu Bakr tribe and Khuwailid Ibn Wa'ilah the chief of the Hudhail tribe who offered Abraha one-third of the properties of Tihamah district in return for his going back and leaving the Ka'bah alone. But, Abraha refused their offer. Ibn Ishaq added: "I am not certain about the authenticity of this!" When 'Abdul Muttalib returned home he told the Quraishites about what happened between him and Abraha and ordered them to evacuate Mecca and move to the mountains. Then, he accompanied with some men stood holding the ring of the Ka 'bah' s door invoking Allah and seeking His Aid against Abraha and his troops.

İbn İshak şöyle dedi: Bunun üzerine Abdulmuttalib kapının halkasını tuttu ve yanındakilerle birlikte, başlarına gelecekleri beklerken, sığınmak için dağlara çıktı. Sabah olunca Ebraha Mekke'ye girmek için hazırlandı; fili ve askerlerini hazırlattı. Filin adı Mahmud'du. Mekke'ye doğru yöneltildiğinde Nufeyl İbn Habib yanına yaklaştı ve kulağına fısıldadı: "Diz çök Mahmud ve sağ salim evine dön, sen Allah'ın Harem şehrindesin." Kulağını bıraktı ve fil diz çöktü.

Ibn Ishaq said: then, 'Abdul Muttalib let the door's ring and set out with his companions to the mountains seeking shelter and awaiting for what would happen next. In the morning, Abraha got prepared to enter Mecca, and got his elephant and troops prepared. The elephant's name was Mahmoud. When he was directed towards Mecca, Nufail Ibn Habib came near him and whispered in his ear: Kneel down Mahmoud and go back home safe, you are in Allah's Sacred Town. He let go his ear and the elephant kneeled down.

As-Suhaili dedi ki: Bu, fil yere düştü demektir, çünkü filler çökmez (diz çökmez). Denildi ki: Bazı fillerin de tıpkı develer gibi çöktüğü olabilir. Allah en iyisini bilir.

As-Suhaili said: this means that the elephant fell to the ground, as elephants do not kneel down. It is said: that some elephants might kneel down just as camels. And, Allah Knows Best.

Nufeyl İbn Habib uzaklaşıp dağa tırmandı, güvenli bir yere ulaşana kadar yukarı çıktı. Habeşliler fili dövüp ayağa kalkmaya zorladılar, ama fil direndi. Baltaya benzer silahlarla başını vurdular, yine direndi. Onu ayağa kaldırmak için ellerinden geleni yaptılar, ama başaramadılar. Yüzünü Yemen'e doğru çevirdiler, o ayağa kalkıp o yöne koştu. Onu Şam'a doğru, sonra doğuya doğru çevirdiler, o yine ayağa kalkıp o yöne koştu. Tekrar Mekke'ye doğru yönlendirdiler, ama fil bu sefer de direndi.

Nufail Ibn Habib went away and climbed up the mount till he was far and safe. The Abyssinians beat the elephant forcing him to stand up to his feet, but he refused. They hit his head with axe-like weapons, but he refused. They tried their best to force him to stand up to his feet, but they could not. They directed his face back towards the Yemen and he stood up and ran thereto. They directed him towards the Sham (Syria) and then towards the east and he stood up to his feet and ran thereto. They again directed him towards Mecca, but he refused.

Bunun üzerine Yüce Allah, onların üzerine deniz kıyısından, şahinlere benzeyen kuşlar gönderdi. Her kuş üç taş taşıyordu: biri gagasında, ikisi de iki ayağında. Taşlar nohut ve mercimek gibiydi; Habeşlilerden hiçbiri bir taşa isabet etmeden öldürülmedi, ama kuşlar hepsine isabet ettirmedi.

Thereupon, Allah the Almighty sent upon them birds from the seaside resembling hawks. Each bird held three stones: one in his beak and two in his two legs. The stones were like chick-peas and lentils, and none from among the Abyssinians was hit by a stone, but he was killed. Moreover, the birds did not hit them all.

Geri kalanlar, geldikleri yoldan geri kaçtılar ve onları Yemen'e geri götürecek yolu göstermesi için Nufail İbn Habib'i sorarak aradılar.

The rest of them fled away seeking the way they first came from and asking about Nufail Ibn Habib to guide them back to Yemen.

İbn İshak dedi ki: Habeşliler kaçtı, ölüm onları her yolda ve her şekilde kovalıyordu. Ebrehe de bir taşla vuruldu. Onu taşıdılar; vücudu parça parça kopmaya başladı, nihayet San'a'ya ulaştılar. Kısa bir süre sonra göğsü çatladı (tarihçilerin iddia ettiğine göre) ve öldü.

Ibn Ishaq said: the Abyssinians fled away while death pursuing them on every path and in every way and Abraha was hit with a stone as well. They carried him and his body began to tear up part after part till they reached San'aa. After a short while, his chest cracked (as claimed by historians) and he died.

İbn İshak dedi ki: Ya'kub İbn Utbe bana, o yılın Arap Yarımadası'nda kızamık, çiçek hastalığı (küçük çiçek) ve Ebu Cehil'in acı ağacı, Afrika sedefotu gibi acı ağaçların ilk kez ortaya çıktığı yıl olduğunu anlatmıştır.

Ibn Ishaq said: I have been told by Ya' qub Ibn 'Utbah that that year was the first in which measles, small-box, and bitter trees such as colocynth and African rue appeared in the Arab Peninsula.

İbn İshak şöyle dedi: Yüce Allah Peygamberi Muhammed'i (ﷺ) gönderdiğinde, Habeşlileri yenerek ve onlara karşı gelerek Kureyşlilere bahşettiği lütuf ve ihsanı hatırlattı, şöyle buyurarak: {Ey Muhammed (ﷺ), Rabbinin fil sahiplerine ne yaptığını görmedin mi? [Ebrehe el-Eşram komutasında, Kabe'yi yıkmak niyetiyle Yemen'den gelen fil ordusu.] Onların planını boşa çıkarmadı mı? Üzerlerine sürü sürü kuşlar (Ebabil) gönderdi. Onlara pişmiş çamurdan taşlar (sicil) atıyorlardı. Ve onları, hayvanların yediği bir ekin tarlası gibi yaptı.}

Ibn Ishaq said: When Allah the Almighty sent His Prophet Muhammad (Peace be upon him), He reminded the Quraishites with His Grace and Favor bestowed on them through defeating the Abyssinians and defying them saying: {Have you (0 Muhammad (Peace be upon him)) not seen how your Lord dealt with the owners of the Elephant? [The Elephant army which came from Yemen under the command of Abraha Al-Ashram intending to destroy the Ka'bah at Makkah]. Did He not make their plot go astray? And He sent against them birds, (Ababil) in flocks. Striking them with stones of Sijjil (baked clay). And He made them like (an empty field of) stalks (of which the corn has been eaten up by cattle)}.

Sonra İbn Hişam ve İbn İshak bu sureyi ve bir sonrakini yorumlamaya başladılar ve şöyle dediler: İbn Hişam dedi ki: "Ababil" kelimesi "sürü halinde" anlamına gelir; ancak Araplar Yüce Kur'an'ın indirilmesinden önce bu kelimeyi hiç kullanmamışlardır. "Sicciyl" kelimesine gelince, bana Yunus En-Nahvi ile Ebu Ubeyde tarafından, Arapların bu kelimeyi "sağlam ve güçlü" anlamında kullandıkları söylendi. Ayrıca bazı yorumcular, bu kelimenin aslında Farsçada iki kelime olduğunu, Arapların ise bunları tek bir kelime haline getirdiğini, yani "Sinc" ve "lil" olduğunu ileri sürdüler. "Sinc" taş anlamına gelir, "lil" ise çamuru ifade eder; sert taşlar da bu iki maddeden, taş ve çamurdan oluşur. Ayrıca şunu ekledi: "Asf" yapraklar anlamına gelir. El-Kisai dedi ki: Bazı dilbilimcilerin şöyle dediğini duydum:

Then, Ibn Hisham and Ibn Ishaq started to interpret this Surah and the next stated as follows: Ibn Hisham said: The word "Ababil" means "in flocks", though the Arabs never used that word before the Revelation of the Glorious Qur'an. But as for the word "Sijjil", I was told by Yunus An-Nahwi and Abu' Ubaidah that it was used by the Arabs to mean: solid and strong. Moreover, some interpreters claimed that this word was originally two in Persian, but the Arabs rendered them a single word that is "Sinj" and "lil". 'Sinj' means stone and lil' stands for clay and hard stones consist of these two materials, stone and clay. He added, “`Assf” stands for leaves. AI-Kasa'i said: I have heard some grammarians saying:

"Ababil" kelimesinin tekil hali "Abil"dir. Ayrıca selefimizin birçok âliminin dediğine göre "Ababil", dört bir yandan gruplar hâlinde birbirini takip ederek toplanan kuş sürüleridir.

"The singular form of 'Ababil' (flock) is `Abil'. Besides, many of our early scholars said: `Ababil' are flocks of birds gathering group after group from here and there.

Abdullah İbn Abbas (Allah ondan ve babasından razı olsun) rivayet etmiştir: Gagaları kuşların gagaları gibi, bacakları ise köpeklerin bacakları gibiydi. Ayrıca İkrime şöyle nakletmiştir: Başları aslanların başları gibiydi, deniz kıyısından gelmişlerdi ve renkleri yeşildi. Ayrıca Ubeyd İbn Umeyr şöyle demiştir:

Narrated 'Abdullah Ibn 'Abbas (May Allah be pleased with them): Their beaks were like those of the birds and their legs were like those of the dogs. In addition, 'Ikrimah transmitted: their heads were like those of the lions and they came from the seaside and their color was green. Also, 'Ubaid Ibn 'Umair said:

Onlar deniz kara kuşlarıydı; gagalarında ve bacaklarında taşlar taşıyorlardı. Abdullah İbn Abbas (Allah ondan razı olsun) şöyle de dedi: Onlar Anka kuşuna benziyorlardı ve taşıdıkları en küçük taş bir insanın başına eşitti, diğer taşlar ise develere eşitti. Bu görüş, İbn İshak'tan sonra Yunus İbn Bekir tarafından da benimsenmiştir. Bazı müfessirler ise şöyle demiştir: Taşlar çok küçüktü.

they were marine black birds, holding stones in their beaks and legs. 'Abdullah Ibn 'Abbas (May Allah be pleased with him) said also: they looked like the Phoenix, and the smallest stone they carried was equal to the head of a human being and other stones were equal to camels. The same view was held by Yunus Ibn Bakir after Ibn Ishaq. Some interpreters said: The stones were too small.

Allah en iyisini bilir! İbn Ebi Hâtim şöyle dedi: Ebû Zür'a bize, Muhammed İbn Abdullah İbn Ebi Şeybe'nin rivayetiyle, onun da Muâviye'den, onun da el-A'meş'ten, onun da Ebû Sufyân'dan, onun da Ubeyd İbn Umeyr'den naklen anlattı: Yüce Allah fil sahiplerini helak etmek istediğinde, onların üzerine deniz kıyısından sürü halinde, şahinlere benzeyen kuşlar gönderdi. Her birinin üç taş taşıyordu: biri gagasında, ikisi de iki ayağında. Ordunun tam üzerine gelinceye kadar uçtular, sonra çığlık attılar ve taşları bıraktılar. Taşlar, isabet ettikleri kimseyi başından ayağının ucuna kadar kesip parçalıyor ya da çatlatıyordu. Ayrıca Yüce Allah, taşlara çarpan şiddetli bir rüzgâr gönderdi; bu rüzgâr taşların hızını ve gücünü artırdı, bu da ordunun çoğunluğunun helak olmasına sebep oldu.

Allah knows best! Ibn Abu Hatim said: Abu Zar'ah told us on the authority of Muhammad Ibn 'Abdullah Ibn Abu Shaibah after Mu'awiyah after Al-A'mash after Abu Sufyan after 'Ubaid Ibn 'Umair saying: When Allah the Almighty wanted to destroy the owners of the elephant He sent against them birds in flocks from the seaside resembling hawks, each one of them carried three stones: one in his beak and two in his two legs. They flew over till they were directly above the .army, then they screamed and let go of the stones. The stones used to cut off or crack whom they hit from his head to his toes. In addition, Allah the Almighty sent a severe wind that hit the stones and added to their speed and strength, the matter that caused the majority of the army to perish.

İbn İshak, daha önce belirtildiği gibi, hepsinin taşlarla vurulmadığını söylemiştir.

Ibn Ishaq said as stated earlier that not all of them were hit by the stones.

Bilakis, bazıları Yemen'e dönmeyi başarmış ve kendi kavimlerine kendilerinin ve tüm ordunun başına gelenleri anlatmıştır. Ebrehe'nin kendisi de taşlarla vurulmuş, Yemen'e ulaşana kadar taşınmış ve orada ölmüştür; Allah, Yüce olan, ona lanet etsin! İbn İshak'ın rivayet ettiğine göre, bana Abdullah İbn Ebu Bekir, Semure'den, o da Aişe'den (Allah ondan razı olsun) naklen anlattı: Aişe şöyle dedi: "Mekke'de fil'in binicisini ve ahırını, kör, sakat hâlde, insanlardan kendilerini doyurmalarını isterken gördüm." Ancak daha önce ahırdan sorumlu olanın Enis adında olduğu, binicinin ise kimliğinin belirsiz olduğu belirtilmişti. En doğrusunu Allah bilir! En-Neḳḳaş, Tefsirinde, selin ölülerini sürükleyip denize attığını zikretmiştir. Bu büyük olayın aynı yılında Peygamber Muhammed ﷺ doğmuştur. Bazı alimler, bunun onun doğumundan iki yıl önce gerçekleştiğini söylemektedir.

Rather, some of them managed to return to the Yemen and related to their people what had happened to them and to the whole army. And Abraha himself was hit with the stones and was carried till he reached the Yemen where he died, may Allah the Almighty damn him! Narrated Ibn Ishaq saying: I was told by `Abdullah Ibn Abu Bakr after Samurah after 'A'ishah (May Allah be pleased with her) that she said: "I have seen the rider and stableman of the elephant at Mecca blind, crippled and asking the people to feed them up." However, it was mentioned earlier that the stableman was called Anis, but the rider was unidentified. Allah knows best! In his Tafsir (interpretation), An-Naqqash mentioned that the flood carried away their dead bodies and threw them into the sea. At the same year of this great incident, Prophet Muhammad (Peace be upon him) was born. Some scholars say that it took place two years' prior to his (Peace be upon him) birth.

Sonra İbn İshak, Allah Teâlâ'nın, Peygamber Muhammed'i (ﷺ) ve onunla gönderdiği Şeriat'i göndererek onuru, şerefi, temizliği ve saygınlığı vermek istediği Kutsal Evi'ni zafere ulaştırdığı o büyük olayla ilgili olarak Arapların söylediği şiirleri aktarmıştır. Bu Şeriat'in temel direklerinden biri, kıblesi onurlu Kabe'ye yönelik olacak olan namazdır. Allah Teâlâ'nın fil sahiplerine yaptığı şey hiçbir zaman Kureyşlilerin kendileri için olmamıştır. Çünkü Habeşliler arasında temsil edilen Hristiyanlar, Kureyş'in müşriklerinden gerçekte Kabe'ye daha yakındılar; ancak zafer, Peygamber Muhammed'in (ﷺ) gelişine hazırlık olarak Kutsal Ev'in kendisine verilmiştir.

Then, Ibn Ishaq cited the poetry the Arabs composed pertaining to that great incident in which Allah the Almighty made victorious His Sacred House which He wanted to grant honor, dignity, purification and respect through sending His Messenger Muhammad (Peace be upon him) and the Legislation He sends with him. One of the fundamental pillars of this Legislation is the Prayer whose Qiblah direction would be made to the honorable Ka' bah. That which Allah the Almighty did to the owners of the elephant was never for the sake of the Quraishites themselves. As the Christians who were represented in the Abyssinians were really nearer to the Ka' bah than the polytheists of Quraish, but the victory was granted to the Sacred House itself in preparation for the advent of Prophet Muhammad (Peace be upon him).

Habeş'in hükümdarı Ebrehe'nin ölümünün ardından, onun oğlu Yaksum ve ardından da kardeşi Mesruk İbn Ebrehe yönetime geçti; Mesruk, onların son hükümdarıydı.

Added Ibn Ishaq and others: After the death of Abraha, the Abyssinians were ruled by his son, Yaksum, then by his brother, Masruq Ibn Abraha who was their last king.

Fil olayı, Roma takvimine göre 882 yılının Muharrem ayında meydana geldi. Ebrehe'nin ölümünün ardından iki oğlunun da onu izlemesiyle Yemen üzerindeki Habeş hâkimiyeti sona erdi ve Ebrehe'nin inşa ettirdiği kilise terk edildi. Kilise, iki putun – Ku'aib ve karısının – gömüldüğü yerin üzerine inşa edildiğinden kimse ona yaklaşamıyordu. Bu iki put ahşaptan yapılmıştı, boyları yaklaşık altmış arşın kadardı ve cinlerle temas hâlindeydi. Tam da bu sebeple kimse cinlerin kötülüklerinden korktuğu için kiliseye yaklaşmaya ya da binasından veya süslemelerinden bir şey almaya cesaret edemiyordu. Kilise, kiliseye içeride bulunan servetin haberi ulaşan ilk Abbasi halifesi Es-Seffah'ın dönemine kadar terk edilmiş hâlde kaldı. Es-Seffah, Yemen'deki valisi El-Abbas İbnu'r-Rabi'yi kiliseyi yıkmak ve orada bulabileceği bütün değerli eşyaları kendisine getirmek üzere gönderdi.

The incident of the elephant took place in Al-Muharram, 882 according to the Roman Calendar. Following the death of Abraha and his succeeding two sons, the Abyssinian rule over the Yemen came to an end, the church built by Abraha was deserted. No one could even approach it for it was built over the burial place of two idols -that of Ku'aib and his wife. The two idols were made of wood, their height was about sixty cubits and they were touched with the jinn. For this very reason, no one could take the risk to come near the church or to take anything of its building or ornaments fearing the evils of the jinn. It stayed deserted till the time of the first Abbaside Caliph, As-Saffah whom the news of the riches found inside the church reached. He sent his ruler over the Yemen, Al-'Abbas Ibn Ar-Rabi' to destroy it and bring him all the precious objects he might find there.

Son olarak, insan Yüce Allah'a ellerini kaldırıp şöyle dua etmelidir: "Ey Allah'ım! Bütün hamdler Sanadır; Sen göklerin ve yerin Nurusun. Bütün hamdler Sanadır; Sen göklerin ve yerin Koruyucususun. Bütün hamdler Sanadır; Sen göklerin, yerin ve onların içindekilerin Rabbisin. Sen Hakk'sın, Sözün Hakk'tır, Vaadin Hakk'tır, Sana kavuşmak Hakk'tır, Cennet Hakk'tır, Cehennem (Ateş) Hakk'tır, bütün peygamberler Hakk'tır ve Kıyamet Hakk'tır. Ey Allah'ım! Sana teslim oldum, Sana iman ettim, Sana dayandım, Sana tevbe ettim; Senin yolunda savaşırım ve Senin emirlerinle hükmederim. Bu yüzden geçmiş ve gelecek günahlarımı, gizli ve açık işlediğim günahları bağışla. Asıl ibadet ettiğim Sensin, Senden başka ibadete layık hiçbir ilah yoktur."

Finally, one should raise his hands to Allah the Almighty and supplicate, saying: "0 Allah! All the Praises are for You; You are the Light of the Heavens and the Earth. And all the Praises are for You; You are the Keeper of the Heavens and the Earth. All the Praises are for You; You are the Lord of the Heavens and the Earth and whatever is therein. You are the Truth, and Your Promise is the Truth, and Your Speech is the Truth, and meeting You is the Truth, and Paradise is the Truth and Hell (Fire) is the Truth and all the prophets are the Truth and the Hour is the Truth. 0 Allah! I surrender to You, and believe in You, and depend upon You, and repent to You, and in Your cause I fight and with Your orders I rule. So please forgive my past and future sins and those sins which I did in secret or in public. It is You Whom I worship, None has the right to be worshipped except You. "