Millatchilik shovinizmi va separatistik moyilliklarni qo‘zg‘atish
Arousing The Nationalist Chauvinism And The Separatist Tendencies
Evropa davlatlarining, ayniqsa Britaniya, Fransiya va Rossiyaning Xilofat davlatini yo‘q qilishga qaratilgan urinishlari davom etdi. Biroq, ularning urinishlari asosan davlatni orqa tomondan zarba berishga, uyushtirilgan urushlar, qo‘shinlar va janglar orqali qaratilgan edi, ammo bular muvaffaqiyatsizlikka uchradi. Bu muvaffaqiyatsizlik faqat Xalifaning mudofaa imkoniyatlari tufayli emas, balki, avvalo, xalqaro vaziyat va bu davlatlar o‘rtasida o‘ljani taqsimlash bo‘yicha kelishmovchiliklar tufayli yuz berdi.
The attempts of the European countries, especially Britain, France and Russia to remove the Khilafah State from existence continued. However, their attempts were mainly focused at striking the State from the back, through organised wars, armies and battles - but these failed. This failure was not exclusively due to the defensive capabilities of the Khaleefah, but primarily due to the international situation and due to differences over the sharing of spoils amongst these states.
Yevropadagi davlatlar tomonidan, asosan Serbiya, Vengriya, Bolgariya, Gretsiya va boshqa mamlakatlarda amalga oshirilgan urinishlarga kelsak, ular muvaffaqiyatli bo'ldi, chunki Yevropa mamlakatlari millatchilik shovinizmini va ajralishchilik tendensiyalarini qo'zg'atish yo'li bilan ish tutdi, buni ular mustaqillik deb atashdi.
As for the attempts undertaken in Europe by the European states, mainly in Serbia, Hungary, Bulgaria, Greece and others, these were successful because the European countries proceeded by inciting nationalist chauvinism and separatist tendencies which they called independence.
Shunday qilib, Yevropa davlatlari bu uslubni (millatchilik shovinizmini va separatistik moyilliklarni qo‘zg‘atishni) Islom bayrog‘i soyasida bo‘lgan va Muslimlarning Xalifasi tomonidan boshqarilgan barcha yerlarda qo‘lladilar. Ular o‘z ishlarini asosan arablar va turklarga qaratdilar. Istanbuldagi Buyuk Britaniya va Fransiya elchixonalari hamda Islom yerlarining asosiy hududlaridagi elchixonalar ushbu qo‘zg‘atuvchilik ishini boshladilar. Ularning faoliyati, asosan, Bag‘dod, Damashq, Bayrut, Qohira va Jiddada sezilarli bo‘ldi. Bu vazifani amalga oshirish uchun ikki asosiy markaz tashkil etildi: davlatni uning asosiy markazida zarbaga uchratish uchun Istanbul, va uni viloyatlarda, ayniqsa arab tilida so‘zlashuvchi musulmonlar yashaydigan mamlakatlarda zarbaga uchratish uchun Bayrut.
Thus, the European countries adopted this style (inciting nationalist chauvinism and separatist tendencies) all over the lands that were shaded by the banner of Islam and ruled by the Khaleefah of the Muslims. They specifically focused their work on the Arabs and the Turks. The British and French embassies in Istanbul, and those in the main areas of the Islamic lands started this incitement. Their work was notable mostly in Baghdad, Damascus, Beirut, Cairo and Jeddah. Two main centres were established to carry out this mission, Istanbul, to strike the state in her main centre, and Beirut, in order to strike her in the provinces, especially in the countries inhabited by Arabic speaking Muslims.
Beyrut markazining Xilofatga qarshi ishdagi roli
The Role Of The Beirut Centre In Working Against The Khilafah
Beyrut markazga kelsak, u Islomga va Islom Davlatiga zarba berish maqsadida kufr markazi sifatida tashkil etilgan edi, uning rejasi uzoq muddatli asosda ishlashi va keng qamrovli natijalar berishi uchun tuzilgan edi. Istanbul markazga kelsak, unga qisqa muddatli reja tuzilgan edi, shunda tez natija berardi, shu bilan birga keng qamrovli oqibatlarga ham ega edi. Shu sababli Beyrut markazi o'ldiruvchi zahar sifatida ishlatildi, u minglab musulmon o'g'lonlarini kofirlarga aylantirdi va umuman islomiy munosabatlarni kufr qoidalari asosida olib boriladigan munosabatlarga o'zgartirdi. Haqiqatan ham, Birinchi jahon urushida Islom Davlatining kofirlar bilan to'qnashuvi paytida markazning Islom Davlatiga zarba berishdagi ta'siri halokatli bo'ldi.
As for the Beirut centre, it was set up as a centre of Kufr to hit Islam and the Islamic State, and its plan was designed to work on a long term basis which would yield far reaching results. As for the Istanbul centre, a short term plan was designed for it, so that it yielded quick results, but also with far reaching consequences. Hence, the Beirut centre was used as a deadly poison, which converted thousands of Muslim sons into Kuffar, and transformed the Islamic relations in general to relations conducted according to the Kufr rules. Indeed, the centres effect in hitting the Islamic State during her clash with the Kuffar in the First world war was devastating.
G'arbning kofirlari Ibrohim poshoning Shomdan chiqib ketganidan so'ng darhol Beyrutda siyosiy faoliyatini boshladilar. 1842 yilda Amerika missiyasi homiyligida va uning dasturiga muvofiq ilmiy jamiyat tashkil etish maqsadida qo'mita tuzildi. Qo'mita o'z dasturiga muvofiq besh yil davomida ish olib bordi va nihoyat 1847 yilda "Fan va san'at jamiyati" nomi bilan ma'lum bo'lgan jamiyatni tashkil etishga muvaffaq bo'ldi. Bu jamiyatni ikki nasroniy hamkor boshqardi, ular Britaniya hamkorlarining eng xavflisi sifatida tanilgan edi. Ular Butrus al-Bustoniy va Naseef al-Yaziji bo'lib, ularga ingliz tomonidan polkovnik Cherchill, shuningdek Eli Smit va Kornelius Van Dayk homiylik qilardi. Jamiyatning maqsadlari dastlab noaniq edi, ammo u kattalar orasida turli fanlarni tarqatishni, худди maktablar bolalar bilan qilgani kabi, kattalarni ham bolalar kabi ruhlantirib, g'arb madaniyati bilan madaniylashtirishni, ularga g'arb fikrlarini berib, muayyan yo'nalishga yo'naltirishni maqsad qilganday taassurot qoldirardi. Biroq jamiyat xodimlarining faoliyati va katta sa'y-harakatlariga qaramay, ikki yil davomida butun Shomda atigi ellik nafar faol a'zo qo'shildi.
The Western Kuffar started their political activities in Beirut immediately after Ibrahim Pashas withdrawal from Al-Sham. In 1842, a committee was formed with the aim of establishing a scientific association under the auspices of the American Mission and according to its programme. The committee proceeded according to its programme for five years, until it managed in 1847 to establish an association known as The Science and Arts Association. This association was run by two Christian collaborators, who were known as the most dangerous of British collaborators. They were Butros Al-Bustani and Naseef Al-Yaziji, backed by Colonel Churchill from among the British and Eli Smith and Cornilos Van Dick. The goals of the association were at first vague, it however gave the impression that it aimed at spreading the various sciences among adults, just as schools would do with children, and at motivating adults, just like children would be motivated, into being cultured with the western culture, given the western thoughts and steered towards a specific direction. However, despite the activity of the associations workers and their huge efforts, over a period of two years only fifty active members in the whole of Al-Sham joined.
Istanbul markazining Xalifalik davlatiga erishish yo'lidagi roli
The Role Of The Istanbul Centre In Working Towards Hitting The Khilafah State
Bu Beirut markazi bilan bog'liq edi. Istanbul markazga kelsak, uni G'arbdagi kofirlar poytaxtdagi Islom Davlatiga zarba berish va davlat amaldorlariga qarshi zarba berish uchun ishlatgan. Kofirlar bir necha harakatlarni amalga oshirgan bo'lib, ulardan eng muhimi va eng halokatlisi Yosh turklar tashkilotining tuzilishi bo'lgan, uning boshqa nomi "Ittihod va taraqqiy" edi.
This was as far as the Beirut centre was concerned. As for the Istanbul centre, it was used by the Western Kuffar to strike the Islamic State in the capital and to strike at the states officials. The Kuffar had undertaken several actions, the most important and the most devastating of which was the establishment of the Young Turks, whose alias was Union & Progress.
Komitet dastlab Parijda, frantsuz tafakkuri bilan to‘yingan va Frantsiya inqilobi haqida chuqur ma’lumotga ega bo‘lgan turk yoshlari tomonidan tashkil etilgan edi. U yashirin inqilobiy komitet sifatida tuzilgan edi. Bu inqilobiy guruhning rahbari Ahmad Rizo Bek edi. U odamlar orasida taniqli shaxs bo‘lib, uning g‘oyasi G‘arb madaniyatini o‘z vatani Turkiyaga olib kirish edi. Komitet Berlin, Salonika va Istanbulda boshqa bo‘linmalarga ham asos soldi.
The Committee had been established at first in Paris by Turkish youth who had been saturated by French thoughts and deeply cultured about the French revolution. It was established as a secret revolutionary Committee. The leader of this revolutionary group was Ahmed Redha Beik. He was a prominent personality among people and his idea was to import the Western culture to his home country of Turkey. The Committee established other branches in Berlin, Slanik and Istanbul.
Parij markazi puxta tashkil etilgan edi, uning dasturi radikal bo‘lib, targ‘ibot vositalari ham mustahkam edi. U "The News" deb nomlangan axborot byulletenini nashr etardi. Bu byulletен Yevropa pochtasi bilan birga Istanbulga yashirincha olib kirilar, uni maxfiy ravishda tarqatishga va’da bergan bir guruh turklar olib yurardi. Jamiyat shu tarzda olib kiriladigan siyosiy varaqalarni ham nashr etardi. Berlin filialiga kelsak, uni mo‘tadil kishilar, sobiq davlat vazirlari, sobiq yuqori lavozimli amaldorlar va mohir siyosatchilar tashkil etgan edi. Ular islohotlar o‘tkazishga va davlat ishlarini Germaniya hukmron tizimi asosida boshqarishga chaqirardilar.
The Paris centre was meticulously organised, its programme was radical and the means of publicity it relied upon were solid. It published a newsletter entitled The News. It used to be smuggled into Istanbul along with the European mail and was taken by a group of Turks who promised to distribute it secretly. The association also published political leaflets which were smuggled in the same manner. As for the Berlin branch, this was formed by moderates, former ministers of state, former high ranking officials and skilful politicians. They used to call for reform and the organising of the states affairs according to the German ruling system.
Arab qo'mitalari va partiyalarini tashkil etishda Yevropa elchixonalarining roli
The Role Of The European Embassies In Establishing The Arab Committees And Parties
Shu voqealar ortidan Yevropa elchixonalari arablar bilan aloqalarida faollashdi. Shu sababli ular Qohira markazi va Rafiq al-Athim raisligida Markazsizlashtirish partiyasiga asos soldilar. Shuningdek, Beyrutda Islohot qo'mitasi va boshqa qatorda Lug'aviy forum tashkil etdilar. Inglizlar va fransuzlar millatchilik yo'nalishini tutgan arablar safiga kirib oldilar va ularga o'z mamlakatlarining xazinalarini ochib berdilar. Shunday qilib, 1913-yil 18-iyunda fransuzlar homiyligida arab yoshlari Parijda konferensiya o'tkazdilar. Bu konferensiya arab millatchilarining Usmoniy davlatiga qarshi Britaniya va Fransiya tomonida turganini birinchi marta e'lon qilishi edi.
In the wake of these events, the European embassies became active in their contacts with the Arabs. Hence, they established the Decentralisation Party, with Cairo as its centre and Rafiq Al-Athim as its president. They also established the Reform Committee in Beirut and the Literal Forum among others. The British and the French infiltrated the ranks of the Arabs who had carried the nationalist tendency and opened for them the coffers of their countries. So on 18th June 1913 and under the auspices of the French, the Arab youth held a conference in Paris, and this represented the Arab nationalists first declaration of alignment towards Britain and France against their Ottoman State.
Union & Progress arboblari buni sezgach, "Turk Ojaghi Committee" ya'ni "Turk oilasi" qo'mitasini tuzdilar. Uning maqsadi Islomni yo'q qilish va Usmonli unsurlarni turkiylarga aylantirish edi. So'ngra ular atematik kitoblar va jurnallarning nashr etilishini rag'batlantira boshladilar, masalan, mashhur turk muallifi Jalol Nuriy Beyning "Kelajak tarixi" nomli kitobi shular jumlasidandir, unda u shunday yozgan: "Astana hukumatining manfaatiga muvofiq, suriyaliklarni o'z vatanlarini tark etishga majburlash kerak. Arab yerlari, ayniqsa Iroq va Yaman, turk mustamlakalariga aylantirilishi shart, toki turk tili, ya'ni din tili bo'lishi kerak bo'lgan til yoyilsin. O'z mavjudligimizni himoya qilish uchun barcha arab mamlakatlarini turk mamlakatlariga aylantirishimiz zarur, chunki yangi arab avlodi irqiy shovinizmni sezishni boshladi va u bizni katta falokat bilan tahdid qilmoqda, undan hozirdan ehtiyot choralarini ko'rishimiz kerak." Shunday qilib, millatchilik moyilligi va vatanparvarlik shovinizmi ruhlarga ta'sir qildi va Islomga sadoqat millatchilik va vatanparvarlikka sadoqat bilan almashindi. Bu esa vatanparvarlik va millatchilikka tahdid deb hisoblanishi mumkin bo'lgan, Islom o'zida mujassam etgan barcha narsalarga qarshilik ko'rsatishga olib keldi. Davlatda hokimiyatga kelganlarning mezoni Islom emas, balki millatchilik va vatanparvarlik bo'ldi, hatto arablar va turklar o'rtasida saflarning birligiga chaqirish masalasida ham shunday edi.
When the Union & Progress men sensed this, they established the "Turk Ojaghi Committee" meaning the Turkish family. Its objective was to wipe out Islam and turn the Ottoman elements into Turkish ones. Then they started encouraging the publication of atheistic books and journals, such as the book written by the famous Turkish author Jalal Nouri Beik under the title of The history of the future, in which he wrote: It is in the interest of the Astana government to coerce the Syrians to leave their homelands. Arab lands, especially Iraq and Yemen, must be turned into Turkish colonies, in order to spread the Turkish language which must be the language of the Deen. In order to protect our entity, it is imperative for us to turn all the Arab countries into Turkish countries, because the new Arab generation has started to sense a racial chauvinism and it is threatening us with a major calamity against which we should take precautions as of now. Thus, the nationalist tendency and the patriotic chauvinism made an impact on the souls, and loyalty to Islam shifted to be replaced by loyalty to nationalism and patriotism. This led to resisting all that Islam carries in terms of what could be regarded as a threat to patriotism and nationalism. The criterion of those who assumed power within the state was that of nationalism and patriotism rather than Islam, even when it came to calling for the unity of the ranks between Arabs and Turks.