حُرمةُ المدينةِ المُصونةِ ثبتت أيضاً في صحيح مسلم على لسان رافع بن خديج:

The inviolable sanctity of Al-Madinah also came stated in Sahih Muslim upon the lips of Rafi’ bin Khadij:

عبدالله بن مسلمہ نے سلیمان بن بلال سے روایت کی، انہوں نے عتبہ بن مسلم سے، انہوں نے نافع بن جبیر سے روایت کی کہ مروان بن الحکم نے لوگوں سے خطاب کیا اور مکہ، اس کے باشندوں اور اس کی حرمت کا ذکر کیا، لیکن مدینہ، اس کے باشندوں اور اس کی حرمت کا ذکر نہ کیا۔ رافع بن خدیج نے اسے پکارا اور کہا: "یہ کیا ہے؟ میں سن رہا ہوں کہ آپ مکہ، اس کے باشندوں اور اس کی حرمت کا ذکر کرتے ہیں، لیکن مدینہ، اس کے باشندوں اور اس کی حرمت کا ذکر نہیں کرتے، حالانکہ رسول اللہ ﷺ نے اس کے دونوں پہاڑوں کے درمیان کے علاقے کو حرم قرار دیا تھا؟ اور ہمارے پاس اسے خولانی کاغذ پر لکھا ہوا محفوظ ہے۔ اگر آپ چاہیں تو میں آپ کو پڑھ کر سنا دوں۔" اس پر مروان خاموش ہو گیا، پھر کہا: "میں نے بھی اس کا کچھ حصہ سنا ہے۔"

“Abdullah bin Maslamah related from Sulaiman bin Bilal, from ‘Utbah bin Muslim, from Nafi' bin Jubair who reported that Marwan bin al- Hakam addressed the people and made mention of Makkah, its inhabitants and its sacredness, but he made no mention of Al- Madinah, its inhabitants and its sacredness. Rafi' bin Khadij called out to him and said: “What is this? I hear you making mention of Makkah, its inhabitants and its sacredness, but you not mentioning Al- Madinah, its inhabitants and its sacredness. That is while the Messenger of Allah (peace be upon him) has declared sacred (the area) between its two mountainous areas? And we have it (recorded) with us written on Khawlani parchment. If you like, I will read it out to you”. Thereupon Marwan became silent, and then said: “I too have heard some part of it”. .

من می‌گویم: ممکن است که صحیفه‌ی خولانی، نسخه‌ای از «صحیفه‌ی مدینه» که پیش‌تر ذکر شد را در خود داشته باشد. این امر بسیار محتمل است، زیرا از سندی مهم مانند این انتظار می‌رود که نسخه‌های متعددی داشته باشد: نسخه‌ی اصلی‌ای که پیامبر ﷺ نگه می‌داشت و پس از آن به دست علی بن ابی طالب (رضی الله عنه) رسید. سپس برخی نسخه‌ها در دست برخی از انصار و نزد یهودیان و غیر ایشان بود.

I say: It may be that the Khawlani parchment had within it a copy of the previously mentioned Sahifah of Al-Madinah. This is very conceivable as an important document such as this would be expected to have numerous copies: The original copy kept by the Prophet (peace be upon him) and thereafter came to be in the possession of ‘Ali bin Abi Talib (may Allah be pleased with him). Then some copies in the hands of some of the Ansar and in the possession of the Jews etc.

حرمت مدینه‌ی منوره یک امر ثابت و متواتر است که از راه‌های گوناگون نقل شده است. ما به ذکر موارد زیر بسنده می‌کنیم:

The inviolable sanctuary (Hurmah) of Al-Madinah is a firmly established Mutawatir (decisively reported) matter from various paths. We will suffice by mentioning the following:

- امام البخاری این حدیث را در صحیح خود (۲/۶۶۱/۱۷۶۸) روایت کرده است:

- Imam Al-Bukhari recorded the following in his Sahih (2/661/1768):

ابو النعمان از ثابت بن یزید روایت کرد، از عاصم بن عبدالرحمن الاحول، از انس بن مالک که پیامبر ﷺ فرمود: «مدینه از این مکان تا آن مکان حرم [امن] است. درختانش نباید بریده شود و در آن هیچ جنایتی نباید انجام گیرد، و هر کس در آن جنایتی انجام دهد، لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر او باد.»

“Abu An-Nu’man related from Thabit bin Yazid, from ‘Asim bin Abdur Rahman Al-Ahwal, from Anas bin Malik that the Prophet (peace be upon him) said: “Madinah is an inviolable sanctuary from this place to that place. Its trees should not be cut and no crime should be perpetrated in it and whoever perpetrates a crime in it, then he will incur the curse of Allah, the angels, and all the people”.

همانگونه که در «السنن الکبری» بیهقی به روایت سعید الخدری آمده است:

- Just as it came exemplified in “As-Sunan Al-Kubra” of Al-Baihaqi as related by Sa’id Al-Kudhri:

حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أُبَيٍّ، عَنْ وُهَيْبٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ مَوْلَى الْمَهْرِيِّ، أَنَّ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ قَالَ: خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ فَقَالَ: «اللَّهُمَّ إِنَّ إِبْرَاهِيمَ حَرَّمَ مَكَّةَ وَجَعَلَهَا حَرَامًا آمِنًا، وَإِنِّي حَرَّمْتُ الْمَدِينَةَ حَرَامًا آمِنًا، مَا بَيْنَ لَابَتَيْهَا، أَنْ لَا يُهْرَاقَ فِيهَا دَمٌ، وَلَا يُحْمَلَ فِيهَا سِلَاحٌ لِقِتَالٍ، وَلَا يُخْبَطَ فِيهَا شَجَرَةٌ إِلَّا لِعَلَفٍ. اللَّهُمَّ بَارِكْ لَنَا فِي مَدِينَتِنَا هَذِهِ، اللَّهُمَّ اجْعَلْ مَعَ الْبَرَكَةِ بَرَكَتَيْنِ. وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ مَا مِنْ نَقْبٍ مِنْ أَنْقَابِ الْمَدِينَةِ إِلَّا عَلَيْهِ مَلَكَانِ يَحْرُسَانِهِ».

“Hammad bin Isma’il bin Ibrahim related from Ubayy, from Wuhaib, from Yahya bin Abu Ishaq, from Abu Sa’id the Mawla of Al-Mahri that Abu Sa’id Al-Khudri said: “We went out with the Messenger of Allah (peace be upon him) and he said: “O Allah, verily Ibrahim declared Makkah to be sacredly inviolable and made it an inviolable sanctuary and I have declared Al-Madinah to be an inviolable sanctuary; what lies between the two mountains (i.e. of ‘Aer and Uhud). That no blood be shed in it, no weapons for fighting carried in it and no tree will be struck except for the purpose of fodder (i.e. to feed animals). O Allah, bless us in this Madinah of ours. O Allah make alongside this blessing two (additional blessings). And by the one in whose hand is my soul, there is no ravine or mountain path of Al-Madinah except that there are two angels standing guard over them”.

این اسناد بنا بر شرط مسلم صحیح است۔

I say: This Isnad (chain of transmission) is Sahih upon the conditionality of Muslim.