لومړی، ټول ستاینه او شکر د الله تعالی لپاره دی. ددې عاجزانه کار د لوستونکي ته وړاندې کول زما لپاره ډیر د ویاړ خبره ده، په دې امید چې الله تعالی به ده ته ددې څخه د ګټې اخیستلو توفیق راکړي، او هغه او زه به د هغو کسانو څخه وګرځوي چې حق پیژني او د هدایت په لاره روان دي.

First, all praise and thanks to God Almighty – Allah. It is with great honor that I present this humble work to my reader, hoping that God Almighty will help him to benefit from it, and makes him and me among those who know the truth and among those who are guided.

په دې کار کې د مرستې او سپاس د ادا کولو هغه سنت پیروي کولو لپاره چې د پیغمبر محمد ﷺ له لارښوونې څخه دی، غواړم د هغو ډیرو خلکو مننه وکړم چې د دې کار په بشپړولو کې ما ته ګټه رسوله، او ښایي زما بریالیتوب په دې کار کې د دوی د دعاګانو له امله وي چې ما ته د ډې کولو لپاره د خدای تعالیٰ څخه مرسته غوښتې وه.

Following the tradition of prophet Mohammad (PBUH) in thanking people who did us a favor, I would like to thank many people who I benefited from in completing this work, and possibly my success in this work was a result of their prayers to God Almighty to help me to do so.

زه د خپلو ګرانو والدینو څخه مننه او قدرداني کول غواړم، چې د ما سره ترټولو لویه احسان یې کړی دی، په دې چې دوی په دوامداره توګه ما پالنه او ساتنه کړې ده. زه د خپلې وفادارې ښځې څخه هم مننه کوم، د هغې د دوامداره ملاتړ، مرستې او دې لپاره چې د دې کار د بشپړولو په ترڅ کې یې زما سره ودریده.

I wish to express my appreciation and gratitude to my noble parents, who have done the greatest favor for me, in continuously fostering and cherishing me. I also extend my appreciation to my faithful wife, for her continuous support, help, and for her standing beside me during the completion of this work.

زه همدارنګه غواړم چې د ژباړې ټیم ته خپل ژور مننه او شکریه وړاندې کړم، چې د دې کتاب د انګلیسي ژبو لوستونکو ته رسیدو کې یې لوی رول لوبولی دی، یعنې ښاغلی WALEED FADHL ALLAH، ژباړونکی، او ښاغلی ALI QASSEM، سمون لوستونکی.

I would also wholeheartedly like to express my thanks and gratitude to the translation team, who played a major role in enabling this book to reach the English speaking reader, Mr. WALEED FADHL ALLAH, the translator, and Mr. ALI QASSEM, the proofreader.

په پای کې زه خپله مننه او ستاینه د ډاکټر JOHN EALES ته وړاندې کوم، چې د وروستي تصحیح (پروف ریډنګ) په کار کې یې ماته لوی احسان وکړ. که څه هم هغه د بل دین پیروی کوي، خو بیا هم دا کار یې وکړ، ځکه هغه د حقیقت په لټه کې دی او د مطالعې او بحث کې علمي میتودونو ته ژمن دی.

Finally, I express my thanks and appreciation to Dr. JOHN EALES, who has done me a great favor by doing the final proofreading, even though he is of a different faith, he managed to do so, for he concerned about searching for the truth, and following scientific methods in study and discussion.

زما مننه او شکریه زما ټولو وروڼو، ملګرو او همکارانو ته هم وړاندې کوم، چې د دې کتاب د بشپړولو په کار کې یې کومه برخه لرله.

My thanks and appreciations I also extend to all my brothers, friends and colleagues, who played any role in the completion of this book.

منقذ بن محمود السقار، پی‌ایچ‌ډي ټول ستاینه د عالمونو رب، الله ته ده، او د ټولو رسولانو باندې سلام او برکتونه وي، او د ټولو برکتونو او سلام غوره حصه زمونږ پيغمبر محمد ﷺ باندې وي.

Munqidh Bin Mahmoud Assaqqar, PhD Praise to Allah the cherisher and sustainer of the worlds, and may peace and blessings be upon all of His messengers and may the best of blessings and peace be upon our prophet Muhammad.

بې شکه د زموږ د پیغمبر محمد ﷺ نبوت یو له هغو دوو مهمو دندو څخه دی چې مسلمان یې انسانیت ته رسوي.

There is no doubt that the prophet-hood of our prophet Muhammad (PBUH) is one of two important tasks that the Muslim is carrying to humanity.

مسلمانان باور لري چې د محمد ﷺ د نبوت ثبوت کول د دوي د دین له ډیرو اساسي دندو څخه دی؛ له همدې امله، دا د مسلمانانو فرض دندې ده چې دا دلیل او ثبوت وړاندې کړي.

Muslims believe that to prove the prophet-hood of Muhammad (PBUH) is one of many essential tasks in their religion; therefore, it is a compulsory duty for Muslims to present this evidence and proof.

دې خبرې ثابتولو لپاره ډېرې او مختلفې لارې شتون لري، خو تر ټولو مهمه لاره هغه پیشګوئیانې دي چې پخوانیو پیغمبرانو ورکړې دي. دا پیشګوئیانې د یوه وروستي پیغمبر راتګ او اقتدار ته اشاره کوي او تایید یې کوي، چې هغه د ترټولو وروستی پیغمبر دی، ترڅو دا دین بیا د انسانانو لپاره تأسیس کړي، هغه دین چې خدای ﷻ یې تر قیامته پورې قبلوي.

There are many and various ways to prove that, but the most important way is by understanding the prophecies given by the previous prophets that prophesize and confirms the arrival and the authority of a final prophet to humanity, in order to re-establish the religion that God Almighty accepts until the Day of Judgment.

دا چې دا پیشگوئۍ ډیرې مهمې دي، او مسلمانان ولې پرې اندیښمن دي، دا ده چې دا پیشگوئۍ د یهودو او عیسویانو په مقدسو لیکنو کې شتون لري، او دوی د پیړیو په اوږدو او بیلابیلو دورو کې د محمد ﷺ د راتګ لپاره اشاره کړې ده.

The reason that these prophecies are most important, and why Muslims are concerned, is that they exist in the Jewish and Christian sacred writings, and that they indicated the coming of Muhammad (PBUH) centuries ago and in various eras.

یهودان او عیسایان دې پېشگوئیو شتون منې او تاییدوي چې دې ته اشاره کوي چې "وروستی پیغمبر" یا "لوی پیغمبر" به راځي؛ خو بیا هم ټینګار کوي چې هغه یو داسې انسان دی چې د بنی اسرائیلو له اولادې دی. عیسویان وایي چې هغه عیسی د مریم زوی دی، پداسې حال کې چې یهودان لا تر اوسه د هغه انتظار باسي.

Jews and Christians acknowledge the existence of these prophecies and affirm that they indicate the coming of "the final prophet" or "the great prophet"; however, they still insist that he is a man who is a descendant from the children of Israel. The Christians claim that he is Jesus (PBUH) son of Mary, while the Jews are still expecting him.

مونږ دلته دا ثابتول غواړو چې هغه، د تمې شوی پیغمبر، محمد ﷺ دی، نه کوم یو له هغو پخوانیو پیغمبرانو څخه چې ټول پر دوی سلام وي.

We aim here to prove that he, the expected prophet, is Muhammad (PBUH) and not any of the previous prophets peace be upon them all.

د دې کتابونو په اړه چې دا پېښګوۍ لري، موږ دوی شرطونه او اعتبار په دې لړۍ کې نورو کتابونو کې تشریح کړي دي. دا کتابونه د حواله په توګه کارول کیږي، دا د دوی د تکمیل لپاره نه، بلکې یوازې د دې لپاره یوه هڅه ده چې د پخوانیو پیغمبرانو د آثارو ځینې نښې د سطرونو تر منځ وپلټل شي. موږ مسلمانان په هغو آثارو باور لرو او انکار نه کوو، ځکه چې دا د هغه څه سره توافق لري چې موږ یې باور لرو.

Regarding the books that contain these prophecies, we have explained their conditions and credibility in other books of this series, by using these books as a reference, it is not to complement them; however, it is merely an attempt to search between the lines for some traces from the previous prophets. We as Muslims believe in those traces and we do not deny them, because they meet an agreement with what we believe.

د پیغمبر محمد ﷺ دا خبره موږ ته راښکاره کړه چې دې کتابونو کې ځینې حق خبرې شتون لري، هغه وفرمایل:

Prophet Muhammad (PBUH) brought to our attention that these books contain some truth, He said:

{کله چې تاسو دوی څخه د کومې خبرې په اړه پوښتنه وکړئ او که دوی رښتیا وایي نو هغه دروغ مه ګڼئ، او که دوی دروغ وایي نو په هغې باور مه کوئ}. 1

{When you ask them about anything if they tell you the truth do not call it a lie, and when they tell you lies do not believe in it}. 1

یعنی که که پخوانۍ کتابونه معلومات ولري، چې د قرآن کریم د آیتونو او د پیغمبر محمد ﷺ د سنتو سره سمون ولري، نو دا دې ته دلیل دی چې دا معلومات ریښتیني دي او بدل شوي نه دي. ﴿وَيَقُولُ الَّذِينَ كَفَرُوا لَسْتَ مُرْسَلًا قُلْ كَفَىٰ بِاللَّهِ شَهِيدًا بَيْنِي وَبَيْنَكُمْ وَمَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتَابِ﴾ (الرعد: ۴۳)

In other words, if the previous books contain information, that match verses of the Holy Quran, and the tradition of Muhammad (PBUH), then this is proof that, it is true and has not been altered. “The Unbelievers say: "No apostle art thou." Say: "Enough for a witness between me and you is Allah, and such as have knowledge of the Book.” (Al-Ra'd: 43).

با اینکه در کتاب مقدس تحریفاتی صورت گرفته است، با این حال هنوز هم پیشگوییهای زیادی در آن وجود دارد که از آمدن «آخرین پیامبر» خبر میدهد. تقریباً ۲۰۰۰ سال از زمانی که عیسی (علیه السلام) به این زمین آمد میگذرد؛ با این حال، این پیشگوییها هنوز تحقق نیافتهاند؛ بنابراین میپرسیم که این پیشگوییها کی تحقق خواهند یافت؟ ادعای اینکه این پیشگوییها هنوز آینده هستند، با گذشت سالها، اعتبار کتاب مقدس را در نظر خوانندگانش کاهش میدهد.

In spite of the alterations made to the Holy Bible, it still contains many prophecies that foretell the arrival of the "Final prophet". It has been almost 2000 years since Jesus (PBUH) came to this earth; yet, these prophecies have not been fulfilled; therefore, we ask when will it be? To claim that these prophecies are still to come, as the years go by, is to reduce the credibility of the Holy Bible to its readers.

له همدې کبله موږ د مقدس بائبل کې پېشګوئیو د څېړلو، او د اسلام او د پیغمبر محمد ﷺ د راڅرګندېدو په پام کې نیولو سره بیا یو ځل په دقت سره د لوستلو لپاره یو صادق، ریښتیني بلنه ورکوو، او باور لرو چې دا به د محمد ﷺ د پیغمبرۍ د عقیدې حقیقت را برسېره کړي. موږ دا یوازې په ساده ډول نه وایو، بلکې دا یو تاریخي حقیقت دی چې د دې پیغمبر د ژوند څېړونکي ټول یې منې.

Therefore, we send an honest true invitation to examine the prophecies in the Holy Bible, and to read it again carefully considering the appearance of Islam and the prophet Muhammad (PBUH), and we are confident that this will uncover the truth of the belief of the prophet-hood of Muhammad (PBUH). We do not just simply say that, but it is a historical fact admitted by all those who have studied the life of this prophet.

هرقل، د روم بادشاه، د محمد نبی ﷺ د نبوت تصدیق کړی و. کله چې هغه د محمد نبی ﷺ لیک ترلاسه کړ، چې هغه یې اسلام ته رابولی و، نو هغه یو استازی روم ته ولېږه ترڅو د "آخرني نبی" په اړه تحقیق وکړي. کله چې هرقل د خپل تحقیق ځواب ترلاسه کړ، نو هغه خپلو خلکو ته وویل:

Hercules, the Roman king, had acknowledged the prophet-hood of prophet Muhammad (PBUH). When he received a letter from prophet Muhammad (PBUH), inviting him to embrace Islam, then he sent a messenger to Rome inquiring about the "Final Prophet". When Hercules received the response to his inquiry, he said to his people:

اے رومیانو! میں نے تاسو کو د خوشخبرۍ لپاره راټول کړي. ما د دې سړي څخه یو لیک ترلاسه کړ، چې ما یې د خپل دین ته راوبولم، او د خدای په نوم شاهدي ورکوم چې دا هغه پیغمبر دی چې موږ یې انتظار کاوه، او دا هغه دی چې زموږ په مقدسو کتابونو کې یاد شوی دی. نو راځئ چې د هغه پیروي وکړو او د هغه پیغام ته ایمان راوړو، ترڅو زموږ په دې ژوند او په آخرت کې نجات ومومو.

"O' Romans, I have requested you to gather for good news. I received a letter from this man, inviting me to join his faith, and by God I testify that he is the prophet we've been waiting for, and he is the one mentioned in our holy books, so let us follow him and believe in his message to be saved in our life and the hereafter" .

په بخاري کې د ورته روایت په لاندې ډول ذکر شوی دی:

The same story mentioned in Bukhari’s narration is as follows:

هرقل وویل: «ای رومیانو! که تاسو د کامیابۍ او هدایت غوښتونکي یاست، او د خپل واکمنۍ د پیاوړتیا غوښتونکي یاست، نو باید په دې پیغمبر ایمان راوړئ.» نو دوی سمدلاسه دروازو ته ورغلل، خو وموندل چې دروازې تړلې دي. کله چې هرقل دا وليدل، نو خلکو ته يې امر وکړ چې بیرته راستانه شي، او بیا يې وویل: «ما دا خبرې یوازې د ستاسو د ایمان د ازموینې لپاره وکړې، او ما هغه وليدل چې تاسو يې وکړل.» بیا دوی د رضایت په حالت کې هغه ته سجده وکړه. [1]

Hercules said, "O' Romans, if you are seeking success and guidance and for your empire to hold strong, then you should believe in this prophet, so immediately they rushed to the gates but to find the gates locked. When Hercules saw that he commanded the people to return, and then he said, I said what I said only to test your faith, and I saw what you did. Then they prostrated to him with satisfaction". 1

هرقل خپله شهادت ته وفادار پاتې نشو او اسلام نه دی قبول کړی، ورته لکه ډیر داسې کسان چې حقیقت پیژني خو یې انکار کوي او د هغې لاره نه تعقیبوي. د حبشې نجاشي بادشاه په پیغمبر ﷺ ایمان راوړی و.

Hercules did not adhere to his testimony and did not embrace Islam, just like many who know the truth but deny it and never follow its path. The Negus king of Abyssinia believed in the prophet (PBUH).

هغه خپلو پادریانو ته وویل:- "اې پادریانو او راهبانو، هغه څه چې مسلمانان د مریم د زوی په اړه وایي، له هغه څه زیات نه دي چې تاسو وایاست. ستاسو لپاره د محمد ﷺ استازي دلته ښه راغلي دي، او همداسې هغه (محمد ﷺ) دی. زه شاهدي ورکوم چې هغه (محمد ﷺ) د خدای رسول دی، او هغه څوک دی چې عیسی د هغه د راتګ زېری ورکړی و. او که زه د دې سلطنت سره بوخت نه وای، نو زه به هغه پیغمبر ﷺ ته لاړ شم او په شخصي توګه به یې بوټان وړم." 2

He said to the priests of his Kingdom:- "O' you priests and monks, what they say (the Muslims) about the son of Mary is not more than what you say, you messengers of Muhammad are welcomed here and so he is. I bear witness that he (Muhammad) is the messenger of God, and that he is the one Jesus gave glad tidings of his coming. And if I wasn't occupied with this kingdom I would go to the prophet and personally carry his shoes". 2

د مسیحیانو او یهودو ډیرو مشهورو کسانو، لکه الحسن بن ایوب، زیادة النسب الرسي، کشیش عبدالاحد داود، ابراهیم خلیل، موریس بوکای او نورو ډیرو کسانو د اسلام ته راګرځیدل، دا ښکاره حقیقت ثابت کړ چې دغه پیشګوییاني په مقدس کتاب (انجیل) کې شتون لري.

The reversion of tens of well-known Christians and Jews to Islam such as; Al-Hassan Bin Ayoub, Zyadah Alnasb Alrasy, priest/ Abdul Ahaad Dawood, Ibrahim Khalil, Moris Bokay and many more, assured the glaring fact about the existence of these prophecies in the Holy Bible.

په دې څېړنه کې موږ به راتلونکی پیغمبر «منتظر پیغمبر» او «منتظر مسیح» نومو، د ډاکټر احمد حجازي السقا ستر څېړنو پیروي کوو، هغه چې دې موضوع ته یې د حیرانوونکي ژورتیا سره کتنه کړې ده، او په دې وجه چې دا هغه اصطلاح ده چې یهودان د ژمن شوي پیغمبر د ښودلو لپاره کاروي.

In this research, we will name the coming prophet as "the expected prophet", or "the expected messiah", following the celebrated studies of Dr. Ahmad Hejazy Al-Saqqa, who has amazingly researched this subject, and because it is the term used by the Jews to indicate the promised prophet.

زه له الله سبحانه وتعالی څخه دعا کوم چې زموږ زړونه دې دې پیغمبر (محمد ﷺ) د پیژندلو لپاره پرانیزي، او زموږ په دې ورکړه وکړي چې هغه ته باور ولرو، او زه له هغو کسانو څخه وګرځوي چې د قیامت په ورځ په هغه ایمان لري. الله ټول توان لري او دا کار کولی شي.

I ask God Almighty to open our hearts to get to know this prophet (Muhammad, PBUH), and to bless us with the gift of believing in him, and to be among the people who believe in him on the Day of Judgment, God is Almighty and is capable of making it happen.