Om een spreekwoord te gebruiken: het internet is 'phat'. Er zit een woordspeling in, want volgens het jargon betekent 'phat' 'uitstekend', en fonetisch kan het 'groot of omvangrijk' betekenen. Beiden zijn van toepassing op het internet. Het kan een uitstekende bron van informatie zijn, maar het kan ook te groot zijn om alle authentieke en geldige informatie over een bepaald onderwerp te kunnen raadplegen. Naast de positieve waarde is het ook een enorme afgrond van leugens, misinformatie en misrepresentaties. Het internet kan ook vrij meedogenloos zijn. Ik heb persoonlijk de duistere kant van het internet vele malen ervaren. Al mijn fouten, misverstanden en vergissingen staan er voor iedereen om om te lachen, maar wat mij tevreden maakt, is dat het ook een bron biedt voor mensen om te leren. Ik ben een groot voorstander van het aanmoedigen van tegenstrijdige standpunten, want in deze context zegeviert de waarheid altijd. Dit boek is feitelijk een product van het leren van mijn mislukkingen en fouten. Betekent dat nu dat dit boek perfect is? Obviously niet. Het brengt me echter wel bij een zeer belangrijk punt. Welk type lezer je jezelf ook beschouwt (atheïst, scepticus, agnost, moslim, seculier, humanist, etc.), je zult ongetwijfeld meer vragen hebben of verdere verduidelijkingen wensen. Daarom heb ik een online portaal ontwikkeld dat ons gesprek verder zal voortzetten. Alle vragen, opmerkingen, zorgen of constructieve feedback die je hebt, zullen worden beoordeeld op www.hamzatzortzis.com/thedivine reality. Dit is vrij uniek voor dit type publicatie, omdat het boek niet bedoeld is als een monoloog, maar als een dialoog. De discussie heeft wel ethische regels, waaronder geen scheldwoorden (tenzij je iemand citeert om een geldig punt te maken), persoonlijke aanvallen of denigrerende taal. Daarbuiten is alles toegestaan. Geen enkel boek dekt alles over dit onderwerp, en sommige kwesties zijn weggelaten, voornamelijk vanwege de reikwijdte en prioriteit. Dit betekent echter niet dat de islamitische traditie een gebrek aan antwoorden heeft. Ik zou geïnteresseerde partijen willen adviseren om een open geest te behouden en oprecht een dialoog aan te gaan. Je ziet, we hebben twee sferen in ons leven: de ene is ons drama, en de andere is onze realiteit. We denken dat ons drama en onze realiteit hetzelfde zijn. Dit is simpelweg niet waar. Ons drama bestaat uit onze negatieve ervaringen uit het verleden, beperkte intellecten, ideeën en perspectieven. Realiteit is simpelweg wat is, zonder enige vertekende visie. Echter, we vertekend de realiteit altijd omdat we ons drama erop projecteren. Dit is de reden waarom we het moeilijk vinden om verbinding te maken met andere menselijke wezens, en dit is precies de reden waarom ons leven lijkt op één grote cirkel, waarbij we dezelfde fouten op verschillende manieren herhalen. We hebben dit allemaal eerder gedaan. We hebben in het verleden een aantal negatieve ervaringen gehad die ons vermogen om in het heden diep met mensen verbinding te maken vernietigen, waardoor er een toekomst ontstaat met de bouwstenen van het verleden; het is geen wonder dat we dezelfde fouten herhalen. We moeten beseffen dat het verleden niet gelijkstaat aan de toekomst. Dus wat je ervaringen ook zijn met religie, Islam en argumenten voor God en openbaring, ik vraag je om hen niet toe te laten je oordeelsvorming te vertroebelen wanneer je reflecteert op wat je in dit boek hebt gelezen.

To use a colloquialism, the Internet is phat. There’s a play on words here, because according to slang, ‘phat’ means ‘excellent’, and phonetically it can mean ‘big or large’. They both apply to the Internet. It can be an excellent source of information, but it can also be too big to access all the authentic and valid information about a particular topic. Besides its positive value, it is also a large abyss of lies, misinformation and misrepresentations. The Internet can also be quite unforgiving. I personally have experienced the dark side of the Internet many times. All of my mistakes, misunderstandings and errors are there for everyone to laugh at, but what makes me content is that it also provides a source for people to learn. I’m a true believer in espousing contrasting views, because in this context the truth always prevails. This book is actually a product of learning from my failures and errors. Now, does that mean this book is perfect? Obviously not. However, it does lead me to a very important point. Whatever kind of reader you describe yourself to be (atheist, sceptic, agnostic, Muslim, secular, humanist, etc.) you will undoubtedly have more questions or would like further clarifications. This is why I have developed an online portal that will continue our conversation further. Any questions, comments, concerns or constructive feedback you have will be assessed at www.hamzatzortzis.com/thedivinereality. This is quite unique for this type of publication because the book is not meant to be a monologue, but a dialogue. The discussion does have ethical rules, which include no expletives (unless you’re quoting someone to make a valid point), personal attacks or degrading speech. Aside from that, anything goes. No one book covers everything on this topic, and some issues have been left out, mostly due to scope and priority. However, this does not mean that the Islamic tradition lacks answers. I would advise interested parties to keep an open mind and to sincerely engage in a dialogue. You see, we have two spheres in our life: one is our drama, and the other is our reality. We think our drama and reality are the same. This is simply not true. Our drama consists of our negative past experiences, limited intellects, ideas and perspectives. Reality is just what is, without any skewed perspective. However, we always skew reality because we superimpose our drama on it. This is why we find it hard to connect with other human beings, and this is precisely why our lives seem to be one giant circle, repeating the same mistakes in different ways. We all have done this before. We have had a couple of negative experiences in the past which destroy our ability to connect deeply with people in the present, thereby creating a future with the building blocks of the past; it is no wonder we repeat the same mistakes. We have to realise that the past does not equal the future. So whatever your experiences with religion, Islam and arguments for God and revelation, I ask you to not allow them to cloud your judgement when reflecting on what you have read in this book.

Ik zou deze sectie graag willen afsluiten door enkele Koranische en profetische adviezen te delen over het bespreken, debatteren en omgaan met anderen. God gebiedt Zijn edele Profeet Moses om mild te spreken tegen Farao terwijl hij de boodschap van de Islam aan hem overbrengt: “En spreek mild tegen hem; wellicht zal hij de vermaning aanvaarden.”606

I would like to end this section by sharing some Qur’anic and prophetic advice on discussing, debating and dealing with others. God commands His noble Prophet Moses to speak mildly to Pharaoh while conveying the message of Islam to him: “And speak to him mildly; perhaps he might accept admonition.”606

De exegeet Al-Qurtubi legt uit dat dit vers impliceert dat als Musa werd bevolen om zacht en mild te spreken tegen Farao, die een onderdrukker was, stel je dan voor hoe wij tegen anderen moeten spreken: “Als Musa werd bevolen om mild te spreken tegen Farao, dan is het voor anderen nog meer passend om dit gebod op te volgen wanneer zij tegen anderen spreken en wanneer zij het goede gebieden en het kwade verbieden.”607

The exegete Al-Qurtubi explains that this verse implies that if Moses were commanded to speak softly and mildly to Pharaoh, who was an oppressor, then imagine how we must speak to others: “If Musa was commanded to speak mildly to Pharaoh then it is even more appropriate for others to follow this command when speaking to others and when commanding the good and forbidding the evil.”607

Allah gebiedt de Profeet Muhammad ﷺ om het gebruik van goede woorden op de best mogelijke wijze te bespreken: “Roep tot de weg van jouw Heer met wijsheid en een mooie preek, en debatteer met hen op een betere manier.”608

God commands the Prophet Muhammad صلى الله عليه وسلم to discuss using good words in the best possible manner: “Invite to the way of your Lord with wisdom and beautiful preaching, and argue with them in a way that is better.”608

De grammaticus Al-Zamakhshari becommentarieert op het bovenstaande vers door te stellen dat dit betekent dat we met anderen moeten omgaan zonder enige hardheid: “Discussiëren met hen op een betere manier betekent het gebruik van de beste methode van argumentatie, zijnde de methode van vriendelijkheid en zachtmoedigheid zonder botheid en hardheid.”609

The grammarian Al-Zamakhshari comments on the above verse by asserting that this means we must engage with others without any harshness: “Arguing with them in a way that is better means using the best method of argumentation which is the method of kindness and gentleness without gruffness and harshness.”609

Het gebruik van goede woorden in de context van een discussie is een van de grootste deugden in de islamitische traditie. De Qur’an geeft een prachtig voorbeeld door een goed woord te vergelijken met een boom met eeuwige vruchten en stevige wortels: “Heb je niet overwogen hoe God een voorbeeld geeft, [waarbij Hij] een goed woord vergelijkt met een goede boom, waarvan de wortel stevig vaststaat en de takken [hoog] in de hemel zijn? Het geeft zijn vrucht op elk moment, met de toestemming van zijn Heer. En God geeft voorbeelden aan de mensen, opdat zij wellicht worden herinnerd. En het voorbeeld van een slecht woord is als een slechte boom, ontworteld van het oppervlak van de aarde, zonder enige stabiliteit. God houdt degenen die geloven standvastig, met het stevige woord, in het wereldse leven en in het Hiernamaals. En God laat de onrechtvaardigen dwalen. En God doet wat Hij wil.”610

Using good words in the context of discussion is one of the greatest virtues in the Islamic tradition. The Qur’an presents a beautiful example of comparing a good word with a tree with perpetual fruit and firm roots: “Have you not considered how God presents an example, [making] a good word like a good tree, whose root is firmly fixed and its branches [high] in the sky? It produces its fruit all the time, by permission of its Lord. And God presents examples for the people that perhaps they will be reminded. And the example of a bad word is like a bad tree, uprooted from the surface of the Earth, not having any stability. God keeps firm those who believe, with the firm word, in the worldly life and in the Hereafter. And God sends astray the wrongdoers. And God does what He wills.”610

Het is mijn persoonlijke wens dat we, door het internaliseren van enkele van deze tijdloze waarden en leerstellingen, allen het kwade met het goede kunnen bestrijden, en beseffen dat er geen reden is tot haat, waardoor nauwe vriendschappen mogelijk worden zelfs als we van mening verschillen.

It is my personal wish that by internalising some of these timeless values and teachings, we can all repel evil with good, and realise there is no need to hate, thereby facilitating close friendships even if we disagree.

“En de goede daad is niet gelijk aan de slechte. Bestrijd het kwaad met die daad die beter is; en op die manier zal degene tussen wie jij en hij vijandschap bestaat, als een toegewijde vriend worden.”611

“And not equal are the good deed and the bad. Repel evil by that deed which is better; and thereupon the one whom between you and him is enmity will become as though he were a devoted friend.”611

De prachtige les van dit vers is dat in het oorspronkelijke Arabisch het woord ‘afweren’ niet wordt gevolgd door een lijdend voorwerp. Dit impliceert dat we alles moeten afweren met datgene wat beter is. De geleerden hebben gezegd dat dit betekent dat we op alles moeten reageren met datgene wat deugdzamer en mooier is.

The beautiful teaching of this verse is that in the original Arabic the word ‘repel’ is not followed by a direct object. This implies that we must repel anything by that which is better. The scholars have said that this means that we must respond to anything by that which is more virtuous and more beautiful.

Laten we mensen van deugdzaamheid en mensen van schoonheid worden.

Let us become people of virtue and people of beauty.