2.2 Suriya Amerika gegemonligini Iroqda qo'llab-quvvatlaydi
2.2 Syria Aids American Hegemony Over Iraq
"Yaqin Sharqda Misrsiz urush qilib bo'lmaydi, Suriyasiz esa tinchlik o'rnatib bo'lmaydi." — Genri A. Kissinger 2008-yil 26-oktyabrda to'rtta AQSh vertolyoti 8
"You can't make war in the Middle East without Egypt and you can't make peace without Syria.” -- Henry A. Kissinger On October 26 2008, four U.S. helicopters flew 8
kilometr Suriyaga Iroqdan kirib, Sharqiy Suriyadagi fermer hovlisiga hujum qildi. AQSh maxsus kuchlari tomonidan boshqarilgan bu operatsiyada sakkiz kishi, jumladan to‘rt bola va al-Qoida a’zosi Abu G‘adiya halok bo‘ldi. Reyddan so‘ng darhol Suriya rejimi hujumni o‘z suverenitetining buzilishi deb qattiq qoraladi va norozilik belgisi sifatida bir qator javob choralarini ko‘rdi. Bularga Suriya qo‘shinlarining Iroq chegarasidan olib chiqilishi, odamlarning Amerikaga nisbatan g‘azabini ifodalashi uchun safarbar etilishi, Amerika maktabi va AQSh madaniy markazining yopilishi kirdi. Bundan tashqari, Asad rejimi rasmiy uzr so‘rashni va qurbonlar uchun tovon to‘lanishini talab qildi. Biroq olovli ritorikadan tashqari, Suriyaning hujumdagi sheriklikka aloqadorligini ko‘rsatadigan yangi tafsilotlar ma’lum bo‘ldi.
kilometres into Syria from Iraq, and attacked a farm compound in Eastern Syriaxi. The operation led by US Special Forces killed eight people including four children and Al Qaida operative Abu Ghadiya. Immediately after the raid, the Syrian regime vehemently denounced the attack as a violation of its sovereignty and carried out a series of retaliatory measures in protest. This included the removal of Syrian troops from the Iraqi border, mobilization of crowds to vent anger against America, closure of the American school and the US cultural centre. Additionally, Al-Assad’ s regime demanded an official apology and compensation for the victims. However, beyond the fiery rhetoric, new details have emerged that suggest Syria’ s complicity in the attack.
2008-yil 2-noyabrda ingliz gazetasi The Times Suriya bu reydni o‘tkazishga ruxsat bergani haqida xabar berdi. Operatsiya muvaffaqiyatsiz tugagach, Suriyaning mashhur maxfiy razvedka xizmatlari mintaqani to‘ldirib, vaziyatni tuzatishga va mahalliy qishloq aholisini jim qilishga kirishdi. Gazeta yana shuni oshkor qildiki, fermer xo‘jaligi hududi jihodchi jangchilar uchun jannat bo‘lib, ular bu yerda mashq qilishlari va Iroq chegarasi orqali erkin harakatlanishlari mumkin edi. Ba’zilari qalin iroqcha talaffuz bilan gaplashardi. Bu fosh etilgan ma’lumotlar yangilik emas va Suriya Amerikaga Iroqni barqarorlashtirishda yashirincha yordam berayotgani haqidagi uzoq yillik shubhalarni tasdiqlaydi.
On November 2 2008, the English newspaper, The Times revealed that Syria had given permission for the raid to go ahead and when the operation was bungled, Syria’ s notorious secret intelligence services flooded the region to clear up the mess and muzzle local villagers. The paper further disclosed that the farm area was a heaven for jihadi fighters who were free to train and move across the Iraqi border. Some spoke with thick Iraqi accents. The revelations are not new and confirm long standing suspicions that Syria is covertly assisting America to stabilize Iraq.
Saddamning qulashidan so'ng ko'plab iroqliklar Iroqdan qochib, Suriyada boshpana topdilar. Hozirda ularning soni taxminan 1,5 million kishini tashkil etadi. Amerika homiyligida Suriya iroqlik qochqinlarni yollash va tayyorlash uchun harbiy o'quv lagerlari tashkil etdi, ularni jangchiga aylantirib, aniq maqsad bilan: Iroq qarshilik harakatiga kirib borish, AQSh rasmiylariga real vaqt rejimida razvedka ma'lumotlarini yetkazish hamda Iroqda, ayniqsa mazhabiy nizolarni kuchaytirishga qaratilgan yashirin operatsiyalarni amalga oshirish uchun. Suriya, shuningdek, Iroq bilan chegara bo'yida har 4 kilometrda nazorat punktlari o'rnatdi. Bunday sa'y-harakatlar orqali Suriya rejimi chegara orqali o'tayotgan jihodchi jangchilarni kuzatib, ularning harakatini nazorat qila oldi. Natijada bir necha ming mustaqil qarshilik jangchilari hibsga olindi, shuningdek, bir qator yuqori qiymatli nishonlar yo'q qilindi, so'nggisi Abu G'odiya bo'ldi.
After the fall of Saddam, many Iraqis fled Iraq and sought refuge in Syria. At present their numbers stand at approximately 1.5 million. Under American auspices, Syria set up militant training camps to recruit and train the Iraqi refugees into fighters with the explicit purpose of infiltrating the Iraqi resistance, providing real-time intelligence to US officials, and executing covert operations in Iraq, especially those that encourage sectarian discord. Syria also established checkpoints every 4 kilometres along the border that abuts Iraq. Through such endeavours the Syrian regime was able to monitor and keep track of jihadi fighters moving across the border. This arrangement resulted in the arrest of several thousand independent resistance fighters as well as the elimination of several high value targets— latest addition being Abu Ghadiya.
Shundan so'ng, Suriya Iroqning g'arbiy chegarasini ma'lum darajada tinchlantirdi va Amerikaning bu hududni nazorat qilishiga yordam berdi. Iroqning zaif, Amerika tarafdori bo'lgan hukumatiga siyosiy qonuniylik berish uchun Suriya yaqinda diplomatik aloqalarni tikladi va 26 yildan so'ng Bag'dodga o'zining birinchi elchisini yubordi. Shunga ko'ra, sentabr oyida Iroq prezidenti Jalol Talaboniy o'z xo'jayini, AQSh prezidenti Jorj Bushga Suriya endi Iroq xavfsizligi uchun muammo tug'dirmayotganini aytgani ajablanarli emas. Unday bo'lsa, Suriya tahdid solmasa, AQSh nega bu reydni o'tkazdi?
Subsequently, Syria was able to some extent pacify Iraq’ s western border and aid America’ s control over the area. To provide greater political legitimacy to Iraq’ s ailing pro- American government; Syria recently normalized diplomatic ties and sent its first ambassador to Baghdad in 26 years. Not surprisingly then, that in September Jalal Talabani, Iraq's president, told his master US President George Bush that Syria no longer posed a problem to Iraqi security. So if Syria posed no threat then why did the US conduct the raid?
Hujum vaqti uchta maqsadga erishish uchun mo‘ljallangan bo‘lishi mumkinligi ko‘rinib turibdi. Birinchidan, Amerikaga Abu G‘adiyani qo‘lga olish uchun qimmatli ma’lumot taqdim etildi. Bir necha hafta oldin Bag‘dodadagi Baquba shahrida, Iroqdagi al-Qoida jangchilari bazasida bir nechta militantlar qo‘lga olingan edi va ulardan olingan ma’lumotlar bu reydga turtki bo‘ldi. Ikkinchidan, Suriya chegara qo‘shinlarining chiqarib yuborilishi Amerikaga Iroqliklarni 2011-yilgacha AQSh kuchlarini rasmiy ravishda Iroqda saqlab qoladigan yangi xavfsizlik shartnomasini imzolashga majburlashda yordam bermoqda. Uchinchidan, Amerika bu reydan foydalanib, o‘zining ancha kengaytirilgan oldindan zarba berish urushi doktrinasini e’lon qildi.
It appears that the timing of the attack was meant to achieve three objectives. First, America was presented with valuable information to apprehend Abu Ghadiya. A few weeks before, several militants were captured in Baquba a base for Al-Qaida fighters in Iraq and information gained from them prompted the raid. Second, the removal of Syrian border troops is helping America pressurize the Iraqis to sign up to a new security pact that will keep US forces formally in Iraq till 2011. Third, America exploited the raid to announce its much expanded pre-emptive war doctrine.
28 oktyabrda Karnegi xalqaro tinchlik jamg‘armasida (CEIP) AQSh mudofaa vaziri Robert Geyts shunday deb e’lon qildi: “AQSh har qanday davlatni, terrorchi guruhni, boshqa davlatga bog‘liq bo‘lmagan har qanday subyektni yoki shaxsni ommaviy qirg‘in qurollarini egallash yoki ulardan foydalanishga qaratilgan terroristik harakatlarni qo‘llab-quvvatlagani yoki ularga yordam berganı uchun to‘liq javobgarlikka tortadi.” Iroq va Afg‘onistonda joylashgan AQSh kuchlarining Suriya va Pokistonga qarshi chegaraoldi reydlari ana shu fikr yo‘nalishining namoyonidir.
On October 28 at the Carnegie Endowment for International Peace (CEIP), US Defence Secretary Robert Gates declared that "the US will hold any state, terrorist group, or other non-state actor or individual fully accountable for supporting or enabling terrorist efforts to obtain or use weapons of mass destruction.” The crossborder raids against Syria and Pakistan from US forces stationed in Iraq and Afghanistan is a manifestation of this strand of thinking.
Suriyaning Amerika bilan hamkorligi faqat Iroq bilan cheklanmay, Livan va Falastinga ham yoyilgan. Damashqning Livandagi suriyaparast guruhlarni qo'llab-quvvatlashi va Suriyaning Isroilga tinchlik tashabbuslari Amerikaning mintaqadagi hukmronligini mustahkamlashga xizmat qilish uchun mo'ljallangan.
Syria’ s collusion with America is not just limited to Iraq but extends to Lebanon and Palestine. Damascus’ s support of pro-Syrian factions in Lebanon and Syria’ s peace overtures to Israel are designed to facilitate America’ s stranglehold over the region.
2008-yil 3-noyabr
November 3, 2008