لازم است هر جنبش سیاسی یا هر مسلمانی که برای بازبرپایی خلافت تلاش می‌کند، بینش روشنی نسبت به ماهیت نظام اسلامی داشته باشد. متن زیر از کتاب «نظام الحکم فی الاسلام» (نظام حکومت در اسلام)، نوشتهٔ تقی‌الدین النبهانی (رحمه‌الله)، است که نظام حکومت را شرح می‌دهد. این گزیده ساختار دولت را تفصیل می‌دهد.

It is necessary that any political movement or any Muslim working to re-establish the Khilafah has a clear insight into the nature of the Islamic system. The following is from the book Nidhaam ul-Hukm fil Islam, the Ruling System in Islam by Taqiuddin an-Nabhani (may Allah have mercy on him), which details the ruling system. The extract elaborates the structure of the State.

چارچوب نظام حکومتی در اسلام نظام حکومتی اسلام با تمام نظام‌های حکومتی دیگر موجود در جهان متفاوت است. این نظام از نظر پایه‌ای که بر آن بنا شده، متفاوت است؛ از نظر اصول و مفاهیمش متفاوت است؛ از نظر معیارها و قوانینی که بر اساس آن‌ها امور را اداره و رسیدگی می‌کند متفاوت است؛ از نظر قانون اساسی، و در شیوه‌ی اجرا و پیاده‌سازی قوانین متفاوت است؛ و همچنین از نظر نحوه‌ی نمایندگی دولت که آن را از تمام نظام‌های دیگر جهان متمایز می‌سازد.

The framework of the ruling system in Islam The Islamic ruling system is distinct from all other existing ruling systems in the world. It is different in the basis on which it is built, different in its principles and concepts, different in its criteria and laws by which it governs and looks after the affairs, different in its constitution and implementation and execution of laws, and in the way the state is represented which distinguishes it from all other systems in the world.

این نظام با شکل حکومت پادشاهی موافقت ندارد و هیچ وجه اشتراکی با آن ندارد. نظام پادشاهی بر پایهٔ حکومت موروثی استوار است؛ پسران تاج و تخت را از پدرانشان به ارث می‌برند و میراث آنان را نیز به ارث می‌برند. در حالی که در اسلام حکومت موروثی وجود ندارد، و زمامداری از آنِ کسی است که امت با رضایت و انتخاب آزادانه، بیعت خود را به او می‌دهد.

It does not approve of the monarchical form of government nor does it have anything in common with it. The monarchical system of government adopts a hereditary rule. The sons inherit the throne from their fathers, and they inherit their legacies. Whereas in Islam, there is no hereditary rule, the rule is performed by whom the Ummah gives her pledge of allegiance willingly and selectively.

نظام پادشاهی به پادشاه امتیازات و حقوق ویژهای می‌دهد که تنها متعلق به اوست؛ او بالاتر از قانون است و در برابر هیچ‌کس پاسخگو نیست. او نماد کشور است، خواه پادشاهی بی‌قدرت حکومتی مانند پادشاهان اروپا باشد، یا پادشاهی که حکومت می‌کند و حتی سرچشمهٔ قوانین می‌شود و سرزمین و مردم را هرطور که بخواهد اداره می‌کند، مانند پادشاهان عربستان سعودی، مراکش و اردن.

The monarchical system allows the monarch special privileges and rights exclusively to him, he is above the law and he is answerable to none, he is the symbol of the country, either a monarch without ruling powers like the monarchs of Europe, or a monarch who rules and even becomes the source of the rules, running the land and the people as he wishes, like the kings of Saudi Arabia, Morocco and Jordan.

اما نظام اسلامی، خلیفه یا امام را هیچ امتیاز یا حق ویژه‌ای نمی‌دهد؛ او همان حقوق و وظایفی را دارد که هر یک از افراد امت دارد. او نماد امتی نیست که جایگاهی تشریفاتی و بدون قدرت حکومتی داشته باشد، و نه نمادی است که کشور و امور مردم را به میل خود فرمان براند و اداره کند. او امین و نماینده امت در حکومت و اقتدار است. امت خودش او را برمی‌گزیند و با بیعتی که به انتخاب خود می‌دهد، او را مأمور اجرای شریعت الله بر خود می‌سازد. او در کارهایش و در شیوه‌ی سرپرستی امور امت و منافع آن، به شریعت هدایت و محدود می‌شود. افزون بر این، در اسلام سلطنت موروثی وجود ندارد؛ بلکه اسلام حتی حکومت موروثی را ناپسند می‌شمارد و از اینکه حکومت به ارث برده شود، منع می‌کند. خلافت تنها زمانی به خلیفه سپرده می‌شود که امت با رضایت خود با او بیعت کند.

The Islamic system however, does not allow the Khaleefah or the Imam any special privileges or rights, he has the same rights and duties of every single individual of the Ummah, he is not the symbol of the Ummah who holds an honorary position without any ruling powers, nor is he a symbol that rules and runs the country and people’s affairs as he pleases. He is a trustee (representative) of the Ummah in rule and in authority, the Ummah selects him and gives him the pledge of allegiance of her own choice to implement on her Allah’s Shari’ah. He is guided and restricted in his actions, ways of looking after the affairs of the Ummah and her interests by the Shari’ah. Besides there is no hereditary monarchy in Islam, it even abhors hereditary rule and forbids that the rule be taken by legacy. The rule is assumed by the Khaleefah only when the Ummah, willingly, gives him the pledge of allegiance.

نظام حکومتی اسلامی نیز جمهوری نیست. نظام جمهوری بر پایه رژیم دموکراتیک استوار است که در آن برتری از آنِ مردم است. مردم حق حکومت کردن و قانونگذاری دارند، حق تعیین حاکم و برکنار کردن او را برای خود محفوظ می‌دارند. آنان حق تصویب قانون اساسی و وضع قوانین جدید را دارند، و نیز حق لغو، تغییر یا اصلاح احکام را. در حالی که نظام حکومتی اسلامی بر پایه عقیده اسلامی و احکام شریعت استوار است. برتری از آنِ شریعت خداوند است و نه مردم (امت). امت حق قانونگذاری ندارد و خلیفه نیز چنین حقی ندارد. تنها قانونگذار خداوند (سبحانه و تعالی) است. خلیفه تنها حق دارد احکامی را برای قانون اساسی و قوانینی را که از کتاب خداوند (سبحانه و تعالی) و سنت فرستاده‌اش اخذ شده‌اند، اتخاذ کند. امت حق برکنار کردن خلیفه را ندارد؛ آنچه او را برکنار می‌کند شریعت است. با این حال، امت حق دارد او را نصب کند. زیرا اسلام اقتدار را از آنِ امت می‌داند و حاکمیت نیز از آنِ اوست، پس امت به‌وسیله خلیفه‌ای که خود برمی‌گزیند و با او بیعت می‌کند، نمایندگی می‌شود.

The Islamic ruling system is not republican either. The republican system is based on the democratic regime, where the supremacy is to the people. The people have the right to rule and legislate, they reserve the right to appoint the ruler and depose him. They reserve the right to adopt a constitution and enact new laws, to abolish, alter or modify the rules. Whereas the Islamic ruling system is based on the Islamic Aqeeda and on the Shari’ah laws. The supremacy is to the Shari’ah of Allah and not to people (Ummah), the Ummah has not the right to legislate, nor does the Khaleefah. The sole legislator is Allah (swt), the Khaleefah has only the right to adopt the rules for the constitution, and the laws that are derived from the Book of Allah (swt) and the Sunnah of His messenger. The Ummah does not have the right to remove the Khaleefah; what removes him is the Shari’ah; however the Ummah has the right to appoint him. For Islam has that the authority belongs to her and the rule belongs to her as well, so she is represented by a Khaleefah whom she selects and give the Bay’ah.

در نظام ریاستی جمهوری، رئیس جمهور وظایف اجباری رئیس دولت و نخست‌وزیر را بر عهده می‌گیرد؛ او در کابینه‌اش نخست‌وزیر ندارد، بلکه وزیرانی دارد که «سکرتاری» (وزیر) نامیده می‌شوند، همان‌گونه که در ایالات متحده چنین است. در نظام پارلمانی، رئیس جمهور نخست‌وزیر دارد و قدرت اجرایی اجباری در دست کابینه‌ی وزیران است، نه در دست رئیس جمهور، همان‌گونه که در فرانسه و آلمان چنین است.

In the presidential framework of the republican system, the president of the republic takes up the mandatory powers of the head of state and the prime minister, he does not have in his cabinet a prime minister, but secretaries of state, like in the US. In the parliamentary framework, the president has a prime minister, and the mandatory ruling powers are in the hands of the ministerial cabinet not the president of the republic like in France and Germany.

در خلافت هیچ وزیری وجود ندارد، و نه شورایی از وزیران که همانند نظام دموکراتیک با خلیفه کار کنند؛ در آن نظام، وزیران دارای پورتفолیوهای ویژه و اختیارات الزامی خاص خود هستند. خلیفه دستیارانی دارد که با او کار می‌کنند و در انجام امور اجرایی به او یاری می‌رسانند. خلیفه آنان را در مقام رئیس دولت، و نه نخست‌وزیر، و نه به عنوان رئیس یک نهاد اجرایی، رهبری می‌کند. خلیفه شورایی از وزیران که با او کار کنند ندارد؛ او تمامی اختیارات الزامی را در اختیار دارد، و دستیارانش به او در اجرای همان اختیارات الزامی کمک می‌کنند.

نه امپراتوری است، زیرا نظام امپراتوری با نظام اسلامی تفاوت بسیار دارد. با وجود تفاوت نژادها، سرزمین‌هایی که اسلام بر آن‌ها حکومت می‌کند، با آن‌که زیر یک دستگاه اداری واحد - در (دفتر مرکزی) - اداره می‌شوند، به شیوهٔ نظام امپراتوری فرمانروایی نمی‌شوند. نظام امپراتوری با نژادهای گوناگون در مناطق مختلف امپراتوری یکسان رفتار نمی‌کند. بخش مرکزی امپراتوری همواره در فرمانروایی، امور مالی و اقتصاد از امتیازاتی برخوردار است. شیوهٔ حکومت اسلامی این است که میان همهٔ رعایا در همهٔ مناطق دولت برابری برقرار کند. اسلام به غیرمسلمانانی که شهروند هستند، همان حقوق کامل مسلمانان را می‌دهد و آنان نیز از همان امتیازات برخوردارند. افزون بر این، هر شهروند، از هر آیینی که باشد، از حقوق بهتری نسبت به هر نظام دیگری برخوردار است، حتی بهتر از مسلمانی که در خارج زندگی می‌کند و شهروندی ندارد. با این برابری، نظام اسلامی کاملاً با نظام امپراتوری تفاوت دارد. نظام اسلامی سرزمین‌های تحت فرمان خود را مستعمره، یا مناطق بهره‌کشی، یا منابعی برای سرازیر شدن ثروت به سوی بخش مرکزی تنها نمی‌سازد، بلکه همهٔ مناطق را یکسان اداره و با آن‌ها یکسان رفتار می‌کند، زیرا اسلام همهٔ مناطق را یک واحد واحد می‌داند، هرچند از یکدیگر دور باشند و هرچند نژادهای گوناگون در آن‌ها وجود داشته باشد. هر منطقه بخشی از دولت به شمار می‌آید و شهروندانش از همان حقوقی برخوردارند که شهروندان بخش مرکزی. اسلام، مرجع حکومت، نظام و قوانین آن را در همهٔ مناطق یکسان قرار می‌دهد.

It is neither imperial, since the imperial system of government is far from the Islamic one. Despite the differences of race, the regions ruled by Islam, although governed by a single administration - in (central office) - they are not ruled by an imperial system. The Imperial system does not treat the races equally in the various regions of the empire. The empires central region has always some privileges, in the rule, finance and economy. The Islamic way of ruling is to equate between all the subjects in all the regions of the state. Islam grants non-muslims who hold citizenship, the full rights that the Muslims have, they enjoy also the same privileges furthermore, every single citizen regardless of his or her creed enjoys better rights than in any other system, even better than a Muslim living abroad and holding no citizenship. With this equity, the Islamic system differs completely from the Imperial one. The Islamic system does not make the regions under its rule colonies, nor areas of exploitation, nor sources of wealth pouring into the central region alone, but rules and treats all regions the same, for Islam considers all regions to be one single entity, no matter how far apart they were, and no matter how many different races there are. Every single region is considered to be part of the state and its citizens enjoy the same rights as those in the central region. Islam makes the ruling authority, the system and its legislation the same in all the regions.

نظام حکومتی در اسلام فدرالی نیست. ولایات آن در امور خود خودمختاری دارند و از نوعی خودگردانی برخوردارند، اما در حکم عمومی متحد می‌شوند؛ نظامی مبتنی بر وحدت، که در آن مراکش در غرب همان‌قدر به‌شمار می‌آید که خراسان در شرق، و ولایت الفیوم اگر پایتخت اسلامی می‌بود، همان‌قدر بود که قاهره. مالیه و بودجه برای همه ولایات یکی و واحد است. پول به‌طور برابر در امور رعایا خرج می‌شود، بی‌توجه به اینکه در کدام ولایت است. مثلاً اگر مالیات‌های جمع‌آوری‌شده در یک ولایت دو برابر هزینه‌های آن باشد، پولِ خرج‌شده صرف تأمین نیازهای همان ولایت می‌شود، نه به‌اندازهٔ مالیاتی که از آن گرفته شده است. و اگر مالیات‌های ولایتی دیگر کمتر از هزینه‌هایش باشد، این موضوع در نظر گرفته نمی‌شود و کنار گذاشته می‌شود، و پول از بودجهٔ عمومی برای برآوردن نیازهای آن ولایت خرج می‌شود، چه مالیات کافی جمع کرده باشد یا نه.

The ruling system in Islam is not federal. Its regions have autonomy over their own affairs and enjoy some kind of self rule, but unite in the general rule, a system of unity, where Marrakesh in the West is considered to be the same as Khurasan in the East, the province of Al-Fawwoum would be the same of Cairo if it were the Islamic capital. The financing and the budget is one and the same for all the regions. Money is spent equally on the affairs of the subjects, regardless of the Wilayah. If for instance, the taxes collected in one Wilayah were double its expenditure, the money spent will be to cover the Wilayah’s needs but not according to how much tax it raised. If another Wilayah’s taxes fell short of its expenditure, this would not be considered, but dismissed and money will be spent to satisfy the Wilayah’s needs from the general budget whether it raised enough taxes or not.

بنابراین نظام حکومتی، واحد (یکپارچه) است و فدرال نیست. به همین سبب، نظام حکومتی اسلامی از سایر نظام‌های شناخته‌شده، هم از نظر منشأ و هم از نظر مبانی، متمایز است، هرچند برخی جنبه‌های آن با دیگر نظام‌ها شباهت داشته باشد. با توجه به آنچه تاکنون برشمردیم، نتیجه می‌گیریم که نظام اسلامی در حکومت‌داری متمرکز است؛ مرجع عالی قدرت در مرکز قرار دارد و اقتدار و سلطه آن هر بخش از دولت را، هر قدر هم دورافتاده باشد، در بر می‌گیرد. استقلال هیچ بخشی از آن جایز نیست، تا تضمین شود که دولت از هم فرو نپاشد. مرجع عالی قدرت همان نهادی است که فرماندهان ارتش، والیان، حاکمان و مسئولان مالی و اقتصادی را منصوب می‌کند. قضات همه مناطق و کسانی را که وظیفه حکومت‌داری دارند نیز او تعیین می‌کند؛ و او آغازگر تمامی احکام و مقررات در سراسر کشور است.

Therefore the ruling system is unitary not a federation. That is why the Islamic ruling system is distinguished from other known systems, in origins and its bases, even if some aspects were similar to other systems. In light of what we listed so far, we conclude that the Islamic system is central in its rule, where the high authority is at head office, and where the authority and hegemony engulfs every single part of the state no matter how remote. Independence of any part of it is not allowed, ensuring that the state does not disintegrate. The high authority, is the body which appoints the army commanders, the Walis, rulers and finance and economy officials. It appoints judges in all the regions and the ones whose duties are to rule; it is the initiator of all the rules all over the country.

اختیارات الزامی خلیفه:- خلیفه خود دولت است. او تمام اختیارات الزامی‌ای را دارد که به دولت داده شده است و آنها عبارتند از:- الف - این اوست که احکام شرعی‌ای را که برمی‌گزیند الزام‌آور می‌سازد. آنگاه این احکام به قوانینی بدل می‌شوند که باید از آنها پیروی شود و تخلف از آنها ممنوع خواهد بود.

The mandatory powers of the Khaleefah:- The Khaleefah is the state. He possesses full mandatory powers given to the state and they are:- A - It is he who makes the divine laws that he adopts binding. They would then become laws that have to be obeyed and their violation would be forbidden.

ب - او مسئول سیاست‌های داخلی و خارجی دولت است؛ او فرمانده کل قوای مسلح است و اختیار کامل دارد که اعلام جنگ کند، پیمان‌های صلح، آتش‌بس و سایر پیمان‌ها را منعقد نماید.

B - He is responsible about the internal and foreign policies of the state; he is the high commander in chief of all the armed forces and he has full powers to declare war, hold peace treaties, truces and all other treaties.

ج - او این اختیار را دارد که سفرای خارجی را بپذیرد یا رد کند، و همچنین اختیار دارد سفرای مسلمان را تعیین و عزل کند.

C - He has the powers to accept (foreign) ambassador’s and to refuse them, as well as the power to appoint Muslim ambassadors and to remove them.

د - این خلیفه است که دستیاران و والیان را منصوب و برکنار می‌کند؛ همگی در برابر او و در برابر شورای امت مسئولیت دارند.

D - It is the Khaleefah who appoints and removes the assistants and Walis; they are all responsible before him and before the council of the Ummah.

ه) او است که قاضی‌القضات را نصب و عزل می‌کند، همچنین والیان ولایات، فرماندهان ارتش، رؤسای ستاد و فرماندهان کل را؛ و همه ایشان در برابر او پاسخگو هستند، نه در برابر مجلس امت.

E - It is he who appoints and removes the supreme judge (Qadhil-Qudhat), as well as district administrators, army commanders, chiefs of staff, and the commanders in chief; they are all (responsible) answerable to him and not to the Council of the Ummah.

ف: او کسی است که احکام الهی را برمی‌گزیند، و بودجه‌ٔ دولت بر پرتو آن‌ها تنظیم می‌شود؛ و او جزئیات بودجه و هزینه‌ٔ هر اداره را تعیین می‌کند که بر اساس نیازهایش تخصیص داده می‌شود، چه درآمدها باشد و چه هزینه‌ها.

F - It is he who adopts the Divine laws, on the light of which the state’s budget is drafted, and he decides the details of the budget and the expenditure of each department which is allotted according to its needs, whether it is revenues or expenses.