2.2 د نقدي پیسو بحران – بانکونو پور ورکول ودروول
2.2 Liquidity Crisis – The Banks Stopped Lending
پدې حالت په چټکۍ سره یو بشپړ لیکویډیټي بحران رامینځته کړ، چې په مالي ادارو کې یو بل ته باور نه کېږي. د بانکونو ترمنځ پور ورکول په بشپړه توګه ودرېدل. هغه توپیر چې د انګلستان بانک د خپلې سود کچه ټاکلې وه، او هغه کچه چې بانکونه یو بل ته پور ورکولو لپاره کاروي (د LIBOR نرخ)، ډېر لوی شو. دا خبره نورې ستونزې رامینځته کړې، ځکه ډېری بانکونه لنډ مهاله پور اخلي ترڅو اوږد مهاله پورونه ورکړي. که لنډ مهاله پورونه ونه موندل شي، نو بیا د پیسو اخیستو لپاره چیرته لاړ شي؟ مرکزي بانکونه، د وروستي پور ورکوونکي په توګه، مداخله وکړه. د امریکا فدرالي ریزرو او د انګلستان بانک د "بېړنیو" پورونو له لارې ډېر زیات لیکویډیټي ورکولو ته اړ شول، ترڅو په چټکۍ سره ناکامېدونکي بانکونه پوځي ځواک وساتي. دا حالت د بانکونو یا سیستم د باور په پیاوړتیا کې کومه ډېره مرسته نه کوي. دا تعجب نه لري چې د انګلستان وروستي بانکي ملاتړي قانون کې ځانګړې مرستې شاملې وې، ترڅو هغه بانکونه پټ شي چې بېړنۍ پورونه اخلي، څو د دې کار "بدنامي" له مینځه لاړه شي. د لیکویډیټي بحران بل مهم عامل دا دی چې ناکامېدونکي بانکونه په ډېره لږه کچه کولی شي خپل بیلانس شیټ د نورو "شکمن" بانکونو، د پور اخیستونکو (په اقتصادي ټیټوالي کې) او ناکامېدونکو شرکتونو ته د ډېرو خطرناکو پورونو له لارې کمزوری کړي. دا یو شیطاني دایره ده. په پایله کې بانکونه هغه نغدي پیسې ذخیره کوي چې په لاس یې راځي. دا د هغه بیرته راګرځېدو سره سم نه دی چې حکومتونه یې تمه لري. بانکونه اوس نغدي پیسې ذخیره کوي، او ډېری شتمن کسان به هم د دوی تعقیب کوي.
This situation then rapidly led to a full blown liquidity crisis where financial institutions don’t trust one another. Inter bank lending ground to a halt. The spread between what the Bank of England set as its interest rate, and what the banks would use to lend between them ballooned (the LIBOR rate). This created further problems as most banks borrow short term to provide long term loans. If short term loans are not available who is left to get money from? The central banks as lenders of last resort had to step in. The US Federal Reserve and Bank of England have been forced to provide masses of liquidity via “emergency” loans to keeping rapidly failing banks afloat. A position which hardly strengthens confidence in the banks or the system. It is no wonder that the most recent UK bank bailout bill included special provisions to hide the names of banks making use of emergency loans in order that the “stigma” of doing so was taken away. The other key factor in the liquidity crisis is that failing banks can hardly afford to weaken their balance sheets by making more risky loans to other “dodgy” banks, mortgage holders (in a recession) and failing companies – a vicious cycle. Consequently the banks are hoarding what cash they can get their hands on. Hardly conducive to encouraging the next big business upturn the governments expect. The banks are now hoarding cash, and many of the wealthy will be following them.