On onlarca yıldır yabancı yardımlar, ekonomik kalkınmaya giden hızlı bir yol olarak görülmüştür. İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana, üçüncü dünyanın yoksulluktan kurtulma çabasını destekleyecek projelere Batı dünyasından 2,3 trilyon doların üzerinde kaynak akmıştır. Asıl soru, gelişmiş dünyanın yardım verirken hangi saiklere sahip olduğudur.

For decades foreign aid has been seen as a fast track to economic development. Since World War 2 over $2.3 trillion has flowed out of the Western world into projects that would aid the third world in its endeavour to move out of poverty. The question is really one of what motives the developed world has when it gives aid?

Yardım, nadiren saf bir fedakârlık duygusundan verilir. Çoğu zaman uluslararası siyasette bir müttefiki desteklemek ve alıcı ülkenin iç siyasi sürecini etkilemek amacıyla verilir. Böyle bir yardımın kötü olup olmadığına dair değerlendirme, çoğunlukla bağışçı ülkenin belirli bir durumda izlediği gündemi onaylayıp onaylamadığına bağlı olmuştur. Yirminci yüzyılda Komünizm ile Kapitalizm arasındaki çatışma sırasında, bu ideolojilerin savunucuları olan Sovyetler Birliği ve Amerika Birleşik Devletleri, diğer ülkelerin iç siyasetini etkilemek ve zayıf müttefiklerini desteklemek için yardımı birer araç olarak kullandı. ABD, Avrupa ülkelerini Komünizmden uzaklaştırıp Kapitalizme yöneltmek amacıyla Marshall Planı'nı geliştirdi. Az gelişmiş ülkelere yapılan yardım, her zaman alıcıdan çok bağışçının çıkarına olmuştur. Bu yardımın belirli amaçları arasında savunma desteği, pazar genişletme, yabancı yatırım, misyonerlik faaliyeti ve kültürel yayılma yer almıştır. Son yıllarda Uluslararası Para Fonu ve Dünya Bankası gibi kuruluşların yaptığı yardımların, esas olarak yeni alanları küresel sermayedarlara açmaya yarayan bir araç olduğu ortaya çıkmıştır; alıcı ülkelerdeki halkın refahı ise ikincil, hatta hiç önemsenmeyen bir kaygı olmuştur.

Aid is seldom given from motives of pure altruism. It is often given as a means of supporting an ally in international politics and with the intention of influencing the political process in the receiving nation. The consideration of such, being bad or not, has depended on whether one agrees with the agenda being pursued by the donor nation in a particular case. During the conflict between Communism and Capitalism in the twentieth century, the champions of those ideologies, the Soviet Union and the United States, each used aid to influence the internal politics of other nations, and to support their weaker allies. The US developed the Marshall Plan in order to pull European nations toward Capitalism and away from Communism. Aid to underdeveloped countries has always been in the interest of the donor than the recipient. Specific motives have included defence support, market expansion, foreign investment, missionary enterprise and cultural extension. In recent decades, aid by organisations such as the International Monetary Fund and the World Bank has been exposed as being primarily a tool used to open new areas up to global capitalists, and being only secondarily, if at all, concerned with the wellbeing of the people in the recipient countries.

Profesör William Easterly, gelişme ve yardım konularında tanınmış bir ana akım iktisatçıdır ve dış yardımı, büyük vaatlerine rağmen fazla bir şey başaramadığı gerekçesiyle eleştirmiştir. Şöyle demektedir: ‘Dünyanın yoksulları için bir trajedi, Batı'nın son elli yılda 2,3 trilyon dolar dış yardıma harcamasına rağmen, çocuklara, sıtma ölümlerinin yarısını önleyecek on iki sentlik ilaçları ulaştırmayı başaramamış olmasıdır. Batı 2,3 trilyon dolar harcadı ve yine de yoksul ailelere dört dolarlık sıtmalık cibinlikleri ulaştıramadı. Batı 2,3 trilyon dolar harcadı ve yine de her yeni anneye, beş milyon çocuk ölümünü önlemek için üç dolar ulaştıramadı… Küresel toplumun, zengin yetişkinlere ve çocuklara eğlence sunmanın son derece verimli bir yolunu geliştirmiş olması, buna karşın ölmekte olan yoksul çocuklara on iki sentlik ilacı ulaştıramaması yürek parçalayıcıdır.’

Professor William Easterly, a noted mainstream economics professor on development and aid issues has criticized foreign aid for not having achieved much, despite grand promises. He says: ‘A tragedy of the world’s poor has been [that] the West spent $2.3 trillion on foreign aid over the last five decades and still had not managed to get twelve-cent medicines to children to prevent half of all malaria deaths. The West spent $2.3 trillion and still had not managed to get four-dollar bed nets to poor families. The West spent $2.3 trillion and still had not managed to get three dollars to each new mother to prevent five million child deaths…It is heart-breaking that global society has evolved a highly efficient way to get entertainment to rich adults and children, while it can’t get twelve-cent medicine to dying poor children.

Yabancı yardımların etkinliği uzun süredir sorgulanmaktadır; çünkü bu yardımlar her durumda bir takım koşullarla birlikte gelmiştir. Bağış yapan ülkeler olduğu gibi ABD de yardımı jeopolitik amaçlarına ulaşmak için kullanmıştır. Örneğin:

The effectiveness of foreign aid has long been questioned since in all cases it has come with strings attached. Donor countries as well as the US have used aid to meet their geopolitical aims. For example:

a. ABD, ulusal güvenliğiyle ilgili kaygılar duyduğu bölgelere yardım yönlendirmiştir; örneğin Orta Doğu'ya ve özellikle Soğuk Savaş yıllarında Orta Amerika ile Karayipler'e.

a. The US has directed aid to regions where it has concerns related to its national security, e.g. Middle East, and in Cold War times in particular, Central America and the Caribbean.

b. İsveç, hedefli yardımlarını "ilerici toplumlara" yönlendirmiştir.

b. Sweden has targeted aid to “progressive societies”.