4.2 Orta Doğu: Amerika'nın Demokrasi İlerleyişi Laikliği Geri Çekilmeye Mahkûm Ediyor
4.2 Middle East: America's Democracy Advance Puts Secularism Into Retreat
"65% İslam ülkelerinin tamamının tek bir İslam devletinde ya da Hilafet altında birleşmesini istiyor." -- WorldPublicOpinion.org Yakın zamana kadar Başkan Bush, küresel terörle mücadelesinin bir parçası olarak çok arzu ettiği Büyük Orta Doğu Girişimi'ni açıkladı. Planın amacı, özgürlük ve demokrasiyi teşvik ederek bölgedeki mevcut laik düzeni korumaktı. Ancak bugünkü Orta Doğu toplumlarında Bush'un girişimi tam tersi bir etki yaratıyor. Bölgenin dört bir yanındaki İslamcılar, son seçimlerde şimdiye kadar görülmemiş kazanımlar elde etti ve artık Amerikan himayesi altında gelişen diktatörlüklere ve monarşilere doğrudan bir meydan okuma oluşturuyor.
“65% want to unify all Islamic counties into a single Islamic state or Caliphate.” -- WorldPublicOpinion.org Not so long ago, President Bush announced his much coveted Greater Middle East Initiative as part of his global war on terrorism. The aim of the plan was to preserve the existing secular order across the region through the promotion of freedom and democracy. But in today’ s Middle Eastern societies, Bush’ s initiative is having just the opposite effect. Islamists throughout the region have shown unprecedented gains in recent elections and now pose a direct challenge to the dictatorships and monarchies that thrive under American patronage.
2005 yılında Mısır'daki parlamento seçimlerinde Müslüman Kardeşler koltukların %20'sini kazandı. Mübarek rejimi ikinci ve üçüncü oylama turlarında gözdağı yöntemlerine başvurmasaydı, bu oran çok daha yüksek olacaktı. Ancak rejimin İslamcıları bastırmak için uyguladığı acımasız taktiklere rağmen, Müslüman Kardeşler "İslam çözümdür" sloganını kullandı ve Mısır seçmeninin desteğini kazanmada laik rakiplerinden daha başarılı oldu. 2005 Irak parlamento seçimlerinde ise dini partiler Irak oylarının büyük bölümünü aldı. Temsilciler Konseyi'nin 275 koltuğundan, Şii ağırlıklı Birleşik Irak İttifakı 128 koltuk kazandı. İttifak, Başbakan İbrahim el-Caafari'nin önderliğindeki Dava Partisi ile Abdulaziz el-Hakim'in başkanlık ettiği Irak İslam Devrimi Yüksek Konseyi'ni kapsıyordu. İttifak, mutlak çoğunluğa on oy eksik kaldı. Sünni köktendincilerden oluşan Irak Uzlaşı Cephesi 44 koltuk elde ederken, Kürt İslamcılar 5 koltuk aldı.
During Egypt’ s parliamentary elections in 2005, the Muslim Brotherhood secured 20%xxii of the seats. Had not Mubarak’ s regime resorted to intimidation in the second and third rounds of the balloting, the figure would have been much higher. But despite the regimes brutal tactics to suppress the Islamists, the Muslim Brotherhood employed the slogan ‘Islam is the solution’ and outperformed secular rivals in garnering greater support amongst Egypt’ s electorate. In the Iraqi parliamentary elections of 2005, the religious parties took the bulk of the Iraqi votes. Of 275 seats in the Council of Representatives, the Shia dominated United Iraqi Alliance won 128 seats. The alliance includes the Dawa Party led by Prime Minister Ibrahim al-Jaafari and the Supreme Council for the Islamic Revolution in Iraq, led by Abdul Aziz al-Hakim. The alliance fell 10 votes short of an absolute majority. The Sunni fundamentalists of the Iraqi Accord Front secured 44 seats, while Kurdish Islamists took 5
...seats. Amerika ve onun uydularının seçim sürecine doğrudan müdahale etmemiş olsaydı, İslamcıların oylarının gücü laik kesimi tamamen etkisiz bırakacaktı. Her hâlükârda Irak Temsilciler Meclisi, güçlü bir dindarlık eğilimi taşıyan temsilcilerin egemen olduğu bir meclis olacak ve bu temsilcilerin aşikâr biçimde laik saydıkları politikaları rafa kaldırması bekleniyor. 25 Ocak 2006'da yapılması planlanan Filistin seçimlerinin sonucu büyük olasılıkla Mısır ve Irak'taki seçim sonuçlarını taklit edecek.
seats. Had not America and her surrogates interfered directly in the electoral process, the strength of the Islamists’ vote would have completely marginalized the secularists. In any case, the Iraqi Council of Representatives will be dominated by representatives who have a strong religious disposition and are expected to throw out policies which they deem to be overtly secular. The outcome of the Palestinian election scheduled for January 25 2006 will probably mimic the election results of Egypt and Iraq.
Şimdiden anketçiler, İsrail karşıtlığını açıkça dile getiren ve onun yok edilmesine yemin eden Hamas için güçlü bir performans öngörüyor.
Already pollsters are predicting a strong showing for Hamas which is avidly anti-Israeli and has vowed its destruction.
Hamas'ın 132 kişilik Filistin Yasama Konseyi'nde bulunan sandalyelerin üçte birinden fazlasını alacağı öngörülüyor; örgüt bu seçimde 62 aday çıkarıyor. İsrail'in örgütün seçimlere katılmasını engelleme tehditleri ve Amerika'nın Hamas'ın sert tutumundan hoşlanmaması, örgütün popülaritesini artırdı. Fatah dışındaki laik partiler, Hamas'ın ve diğer İslamcıların büyüyen etkisine etkili bir karşılık verebilecek durumda değil. İç bölünmelerle sarsılan ve yolsuzlukla yaygın biçimde suçlanan Fatah ise bu seçimin en büyük kaybedeni olacak.
Hamas fielding 62 candidates is projected to take more than a third of the 132 seats available in the Palestinian Legislative Council. Threats from Israel to preclude the organisation from contesting the election and America’ s dislike of its hard-line stance have boosted the group’ s popularity. Apart from Fatah, the other secular party’ s cannot mount an effective challenge to the growing influence of Hamas and other Islamists. Fatah reeling from internal schisms and widely viewed as being corrupt will be the main looser.
Arap dünyasının başka yerlerinde de İslamcıların seçimlerde laik akımları geride bırakması örüntüsü tekrarlanmaktadır. Örneğin geçen yıl yapılan Suudi Arabistan belediye seçimlerinde İslamcılar Riyad'daki 7 sandalyenin 6'sını kazanmış, Cidde ve Mekke'de ise seçimlerde tam bir üstünlük sağlamışlardır. Sünni İslamcıların desteklediği adaylar, Doğu Eyalet'inin birçok kasabasındaki belediye meclislerinin denetimini de ele geçirmiştir. 2003 yılında yapılan Yemen parlamento seçimlerinde, İslamcı ve kabilevi unsurların bir araya gelmesiyle oluşan Yemen Reform Grubu (İslah), 301 sandalyenin 46'sını kazanmış ve şu anda muhalefeti oluşturmaktadır. Aynı yıl, Kuveyt parlamentosunun 50 sandalyesinden 17'sini birleşik İslamcılar kazanmış ve bu meclisteki baskın ideolojik blok da onlar olmuştur. Ürdün, Bahreyn ve Fas'ta da İslamcılar kazanımlar elde etmiş, bu kazanımlar çoğu zaman laik akımların aleyhine olmuştur.xxiii
The pattern of Islamists outshining secularists in elections is being repeated elsewhere in the Arab world. For instance in the Saudi municipal elections last year, Islamists won 6 of the 7 seats in Riyadh and swept the elections in Jeddah and Makkah. Candidates backed by Sunni Islamists also won control of the municipal councils in a number of towns in the Eastern Province. In the 2003 parliamentary election in Yemen, the Yemeni Reform Group (Islah), a combination of Islamist and tribal elements, won 46 of the 301 seats and now forms the opposition. That year, Islamists combined to win 17 of the 50 seats in the Kuwaiti parliament, where they form the dominant ideological bloc. In Jordan, Bahrain and Morocco too, Islamists have made gains often at the expense of secularistsxxiii.
İslamcıların her yerde görünür hale gelmesi ve laik düşünceye sahip kesimlerin hızla gerilemesi, Arap dünyasının siyasi manzarasını değiştirmiştir. İlk işaretler bu dönüşümün kalıcı olacağına işaret etmektedir. 2004 yılında yapılan Zogby International-Sadat Chair anketine göre, Ürdün, Suudi Arabistan ve BAE'de anket yapılanların ... oranında, din adamlarının siyasi sistemlerinde daha büyük bir rol oynaması gerektiğini söylemiştir.
The ubiquitous presence of Islamists and the rapid decline of the secularists have altered the political landscape of the Arab world. Early indications suggest that this transformation is going to be permanent. According to the 2004 Zogby International-Sadat Chair poll, of those surveyed in Jordan, Saudi Arabia, and the UAE said the clergy should play a greater role in their political systems.
Mısırlıların yüzde ellisi, din adamlarının siyasi sistemi belirlememesi gerektiğini söylerken, yüzde 47'si onların daha büyük bir rol üstlenmesini destekledi. Dolayısıyla siyasi eğilim açık: Arap dünyası ne kadar demokratikleşirse, İslamcıların iktidara gelme olasılığı o kadar artıyor.xxiv
Fifty percent of Egyptians polled said the clerics should not dictate the political system, but as many as 47 percent supported a greater role for them. So the political trend is clear; more democratic the Arab world gets, the more likely it is that Islamists will come to powerxxiv.
Bush'un Orta Doğu'daki demokrasi girişimi yalnızca siyasi İslam'ı güçlendirmekle kalmadı, aynı zamanda her geçen gün daha şiddetli hale gelen militan İslam dalgasını durdurmakta da başarısız oldu.
Not only has Bush’ s democracy drive in the Middle East strengthened political Islam it has also failed to stymie the tide of militant Islam which grows more violent by the day.
Nisan 2005'te ABD Dışişleri Bakanlığı, ülkenin en üst düzey terörle mücadele merkezi 2004 yılında, bu yayının kapsamaya başladığı ilk yıl olan 1985'ten bu yana herhangi bir yıldakinden daha fazla terör saldırısı olduğu sonucuna varınca, uluslararası terörizm üzerine yıllık raporu yayımlamayı durdurmaya karar verdi. Bu girişimin bir diğer kurbanı ise gönüllerin ve zihinlerin kazanılması mücadelesi oldu. 2005 Zogby anketine göre Arap halklarının Amerika'ya yönelik tutumlarında, Ürdünlülerin %63'ü, Mısırlıların %85'i, Suudilerin %89'u, Lübnanlıların %66'sı ve BAE halkının %69'u Amerika hakkında olumsuz bir görüşe sahipti.
In April 2005, the US State Department decided to stop publishing an annual report on international terrorism after the government's top terrorism centre concluded that there were more terrorist attacks in 2004 than in any year since 1985, the first year the publication covered. Another casualty of this initiative has been the battle of hearts and minds. According to the 2005 Zogby poll on Arab attitudes towards America, 63% of Jordanians, 85 % of Egyptians, 89% of Saudis, 66% of Lebanese, and 69% of the people in UAE had an unfavourable opinion of America.
Bush'un Orta Doğu'da demokrasiyi ilerletme planının çöküşü, ülkesindeki politika yapıcıların dikkatinden kaçmadı. Bush'u destekleyenler ile planının eleştirmenleri arasında acı bir tartışma patlak verdi. Planına karşı çıkanlar, Bush'un Orta Doğu'da demokrasi hamlesinin bir parçası olarak İslamcıları yalıtmak ve ılımlıları desteklemek konusunda yeterince çaba göstermediğini savunuyor. Ayrıca, özellikle Amerika karşıtlığını yüksek sesle dile getiren İslamcılara güvenilemeyeceğini ve bu İslamcıların demokrasi deneyinin dışında tutulması gerektiğini ileri sürüyorlar. Onların görüşü, Müslüman dünyanın Batı değerlerini kabul etmemesinin nedeninin İslam ideolojisinde yattığı fikrine dayanıyor. Onlara göre, Arap dünyasının Batı tarafından kabul görebilmesi için İslami metinlerin temelden değişmesi gerekiyor.
The collapse of Bush’ s plan to advance democracy in the Middle East has not escaped the attention of policy makers back home. A bitter dispute has broken out between supporters of Bush and the critics of his plan. The opponents of his plan argue that Bush is not doing enough to isolate the Islamists and promote the moderates as part of the democracy push in the Middle East. They also maintain that Islamists, especially those that are vociferously anti- American cannot be trusted and must be excluded from the democracy experiment. Their view is based on the idea that the refusal of the Muslim world to accept western values lies with the ideology of Islam. In their opinion the Islamic texts have to fundamentally change before the Arab world can be accepted by the West.
Öte yandan destekçiler daha pragmatik bir yaklaşımı savunmaktadır. Onlara göre İslamcıları demokratik sürece dahil ederek Arap dünyası, Batı değerlerini kabul eden, Amerika'ya karşı çok daha az düşmanca tutum takınan ve Amerikan hegemonyasını isteyerek kabul eden bir bölgeye dönüştürülebilir. Bu inançları, İslamcıları demokratik süreçten dışarıda tutmanın yalnızca Batı'ya karşı kızgınlık ve şiddet doğuracağı önermesine dayanmaktadır. Arap dünyasının izlemesi gereken ideal model olarak Türkiye'yi göstermektedirler. Bu görüşün önde gelen savunucularından biri, yakın zamanda "Devout Democracies" (Dindar Demokrasiler) başlıklı bir makalede, Müslüman dünyasında kendi kendini yönetmenin dinsel bir boyut taşıyacağını ve Batı'nın bu olgudan korkmaması gerektiğini savunan neomuhafazakâr Marc Gerecht'tir.
The supporters on the other hand advocate a more pragmatic approach. They believe that by co-opting Islamists in the democratic process, the Arab world can be moulded into a region that accepts western values, is substantially less anti-American and willingly accepts American hegemony. Their belief rests on the premise that by keeping Islamists out of the democratic process will only breed resentment and violence against the West. They cite Turkey as the ideal model for the Arab world to follow. A major proponent of this view is the neoconservative Marc Gerecht who recently argued in an article entitled ‘Devout Democracies’ that self rule in the Muslim world will have a religious component and the West should not be afraid of this phenomena.
Amerika'nın Orta Doğu'daki demokrasi deneyimine yön veren iki görüşten hangisi başarılı olursa olsun, siyasal İslam'ın yükselişini durdurmada ihmal edilebilir bir etkisi olacaktır. Bunun nedeni, Orta Doğu halkının Amerika'nın İsrail'e koşulsuz desteğini, zalim Arap diktatörlüklerine sarsılmaz desteğini, doğal kaynaklarını sömürmesini, kapitalist çözümlerini ve değerlerini dayatmasını ve Irak halkına ile diğer Müslümanlara karşı savaş açma konusundaki kararlı çabalarını asla unutmayacak ve affetmeyecek olmasıdır.
Whichever of the two views succeeds in guiding America’ s democracy experiment in the Middle East, it will have a negligible impact on curbing the rise of political Islam. This is because the people of the Middle East will never forget or forgive America’ s unstinting support for Israel, her unflinching support for the brutal Arab dictatorships, her exploitation of their natural resources, her imposition of capitalist solutions and values, and her determined efforts to wage wars against the people of Iraq and other Muslims.
Bu acı gerçekler Arapların zihinlerine kalıcı olarak kazınmıştır ve Arap halkını sürekli olarak siyasi İslam'da teselli aramaya yöneltmektedir.
These painful realities are permanently etched on the minds of the Arabs and continuously urge the Arab populace to seek solace in political Islam.
Orta Doğu, İslam dünyasının kalbidir ve bugün siyasi İslam'ın nabzı burada atmaktadır; bu durum kaçınılmaz olarak Hilafet'in yeniden ortaya çıkmasına yol açacaktır. Demokrasiyi teşvik etmek ya da uygulanmasından kaçınmak, İslami metinlerin yerine laik yorumları koymak, İslamcıları yalnızlaştırıp ılımlıları teşvik etmek, rejimleri yıkıp yerlerine itaatkâr ABD vekillerini getirmek, sonucu değiştirmeyecektir. Amerika'nın Araplarla geçmişteki ilişkileri, bugünkü Araplarla olan ilişkisinin kaderini mühürlemiştir. ABD'li politika yapıcıların geleceği düşünme zamanı gelmiştir: ABD, Hilafet ile ne tür bir ilişki istemektedir?
The Middle East is the heart of the Islamic world and right now it is pulsating with political Islam that will inevitably lead to the re-emergence of the Caliphate. Promoting democracy or eschewing its implementation, substituting Islamic texts with secular interpretations, isolating Islamists and encouraging moderates, destroying regimes and replacing them with compliant US surrogates is not going to change the outcome. America’ s past relations with the Arabs has sealed her fate with the present Arabs. The time has come for US policy makers to think about the future – what type of relations does the US want with the Caliphate?
23 Ocak 2006
January 23, 2006