Dhambi humfanya mwenye dhambi amsahau nafsi yake.
Sins make the sinner neglect himself
Mtu anapomsahau nafsi yake, huiharibu na kuiangamiza. Ikisemwa: "Vipi mtu anaweza kumsahau au kuisahau nafsi yake? Na akijisahau, atakumbuka nini? Maana ya kujisahau ni nini?" Jibu ni: "Ndiyo, mtu anaweza kabisa kuisahau nafsi yake. Allah ~ amesema: ( Msiwe kama wale waliomsahau Allah (yaani, wakawa waasi kwa Allah), naye akawafanya wajisahau nafsi zao. Hao ndio wapotovu) ; walipomsahau Mola wao, Yeye ~ akawasahau."
When a person neglects his/her own soul, he/she corrupts it and destroys it. If it is said: "How can a person neglect or forget his/her own soul? And if he/she forgets him/herself, what does he/she remember? What is the meaning of forgetting oneself?" The answer is: "Yes, a person can seriously forget his/her own soul. Allah ~ said: ( Do not be like those who forgot Allah (i.e. became disobedient to Allah), and He caused them to forget themselves. Those are rebellious to Allah) ; when they forgot their Lord, He ~ forgot them and 1
na walimfanya wasahau nafsi zao wenyewe, kama Yeye ~ alivyosema pia: (Wanafiki, wanaume kwa wanawake, ni wamoja kwa wengine; wanaamrisha (watu) Al-Munkar (yaani kukufuru na ushirikina wa kila aina na yote ambayo Uislamu umeyakataza), na wanakataza Al-Ma'ruf (Tauhidi ya Kiislamu na yote ambayo Uislamu unamwamrisha mtu kufanya), na wanafumba mikono yao (wasitoe sadaka). Wamemsahau Allah, nao Allah amewasahau. Hakika wanafiki ni Fasiqun (waasi wa Allah).) 2 Allah ~ huwasahau watumishi kama hao, kwa kuwapuuza na kuwaacha bila msaada wowote, jambo linalosababisha maangamizi yao ya karibu. Kumsahau mtu nafsi yake mwenyewe ni kupoteza nafasi zake za furaha na mafanikio. Allah ~ huwafanya watu hawa wasahau kasoro na mapungufu yao binafsi, pamoja na mawazo ya kuyaondoa. Pia huwafanya wasahau magonjwa na maumivu ya nyoyo na nafsi zao, ambayo ni mojawapo ya adhabu kali zaidi kutoka kwa Allah ~. Hakuna adhabu kubwa zaidi kuliko kujisahau; kupuuza manufaa na suluhisho, sababu za furaha na kujiboresha, na maandalizi ya maisha ya milele yaliyobarikiwa. Yeyote atakayetafakari suala hili atagundua kwamba watu wengi kwa kweli wamejisahau wenyewe na kupoteza fursa zao mbele ya Allah ~. Wamejiuza kwa bei nafuu, kwa ajili ya matamanio duni ya dunia. Hata hivyo, ni wakati wa kufa kwao ndipo wanapotambua hasara yao, na ni siku ya Hasara na Faida ya Pamoja (at-Taghabun) ndipo mtumishi wa Allah anakabiliwa na matokeo ya ahadi aliyojifungia mwenyewe duniani; kwa kuwa kila mtu hufanya biashara duniani kwa ajili ya Akhera. Wenye hasara ni wale waliouza maisha haya ya dunia kwa nafasi yao ya Akhera; walijiingiza katika kutimiza matamanio yao ya chini na walijitolea kikamilifu kufikia lengo hilo, wakisema: "Chukueni mnachokiona lakini acheni mnachosikia tu." Hii ni kutokana na udhaifu wa imani yao na hamu yao kubwa ya kutimiza matamanio ya dunia. Allah ~ amesema kuhusu watu kama hao: ({Hao ndio wale waliouza maisha ya dunia kwa Akhera. Adhabu yao haitapunguzwa wala hawatanusuriwa}) na pia amesema kuhusu wao: ({Basi biashara yao haikuwafaa, wala hawakuwa wameongoka}). Washindi ni wale waliouza mwisho wa milele kwa kitu cha muda mfupi, kisicho na thamani kwa kitu chenye thamani isiyo na kifani, kilicho duni kwa kitu kikubwa. Wao walisema: "Dunia hii ina thamani gani, kuanzia mwanzo wake hadi mwisho wake, hata tuuze fursa yetu kwa Allah ~ na Akhera kwa ajili yake? Je, mja wa Allah anaweza kupata nini humo, ilhali kwa kweli muda wake ni mfupi kama usingizi mfupi?" Allah ~ amesema: ({Siku atakapowakusanya, (itakuwa) kana kwamba hawakukaa (katika maisha ya dunia na makaburini) isipokuwa saa moja ya mchana}). ({Wanakuuliza juu ya Saa; itakuwa lini wakati wake utakapofika? Huna ujuzi wa kusema chochote juu yake. Kwa Mola wako ndiko kujua wakati wake. Wewe ni mwonyaji tu kwa wale wanaoogopa. Siku watakayoiona, (itakuwa) kana kwamba hawakukaa (duniani) isipokuwa jioni moja au asubuhi moja})2
made them forget their own souls, as He ~ also said: (The hypocrites, men and women, are one from another; they enjoin (on people) Al-Munkar (i.e. disbelieve and polytheism of every kind and all that Islam has forbidden), and forbid Al-Ma 'ruf (Islamic Monotheism and all that Islam orders one to do), and they close their hands (to giving alms). They have forgotten Allah and so Allah has forgotten them. Verily the hypocrites are Fasiqun (rebellious to Allah).) 2 Allah ~ forgets such Servants, by neglecting them and leaving them without any support, which results in their imminent destruction. As for one's forgetfulness of oneself, it is the wasting of one's chances of happiness and success. Allah ~ makes these people forget their self-defects and shortcomings, and their thoughts of removing them. He ~ also makes them forget the diseases and pains in their hearts and souls, which is one of the severest punishments from Allah ~- There is no greater punishment that forgetting oneself; neglecting the benefits and solutions, causes of happiness and refinement, and preparation for the blessed eternal life . Whoever reflects on this issue would discover that most of people have truly forgotten themselves and wasted their opportunities with Allah ~ - They have sold themselves cheaply, for the sake of base worldly desires. However, it is in their dying moments that they become aware of their loss, and it is only on the Day of Mutual Loss and Gain (at- Taghabun) that a Servant of Allah is faced with the result of the pledge he/she had committed to him/herself in this world; for every person trades in this world for the Hereafter. The losers would be those who bought this worldly life for their chance in the Hereafter; they indulged in satisfying their lowly desires and were fully committed to the achievement of that end, saying: "Take what you see but leave what you (simply) hear about." This is due to the weakness of their faith and their strong urge to fulfil their worldly desires. Allah ~ has said about such people: (Those are they who have bought the life of this world at the price of the Hereafter. Their torment shall not be lightened nor shall they be helped)3 and He ~ also said about them: (So their commerce was profitless, and they were not guided.) 4 The winners are those who sold the ending with the everlasting, the mean with the priceless, the despicable with the great. They said: "What is the value of this world, from its beginning to its end, that we should sell our chance with Allah ~ and the Hereafter for it? What could possibly could a Servant of Allah earn in it, when in reality its time is as brief as a short nap? Allah~ said: ( On the Day when He shall gather them together, (it will be) as if they had not stayed (in the life of this world and the graves) but an hour of a day)' (They ask you about the hour - when its appointed time will be. You have no knowledge to say anything about it. To your Lord belongs (the knowledge of) the term thereof. You are only a warner for those who fear it. The Day they see it, (it will be) as if they had not tarried (in this world) except an afternoon or a morning)2
(Siku watakapoona adhabu hiyo waliyoahidiwa, itakuwa kana kwamba hawakukaa duniani zaidi ya saa moja ya siku moja) 3 (Yeye (Allah) atasema: "Ni miaka mingapi mlikaa duniani?" Watasema: "Tulikaa siku moja au sehemu ya siku. Waulizeni wale wanaohesabu." Yeye (Allah) atasema: "Hamkukaa ila kidogo, laiti mngelijua!")4 (Siku itakapopulizwa Baragumu: siku hiyo tutawakusanya Mujrimun (washirikina, wakosefu, wasiokubali Upweke wa Allah) wakiwa na macho ya buluu au yasiyoona kwa kiu. Watanong'onezana kwa sauti ya chini wakisema: "Hamkukaa ila siku kumi tu." Tunajua vizuri watakalosema, pale aliye bora kati yao kwa elimu na busara atakaposema: "Hamkukaa ila siku moja tu!")5 Washindi, basi, ni wale wanaotambua kwamba ulimwengu wa milele wa Akhera ndio wanaopaswa kujitahidi kuufikia. Kwa hakika, kila mtu huiona nafsi yake katika maisha haya; wengine huilinda na wengine huiharibu, kwani Allah ~ amesema: ({Hakika Allah amewanunua kutoka kwa Waumini nafsi zao na mali zao kwa (malipo) kwamba watapata Pepo. Wanapigana Vitani kwa ajili ya Allah, basi huua na huuawa. Hiyo ni ahadi ya kweli Aliyojilazimisha Yeye katika Taurati, Injili na Qur'ani; na ni nani aliye mkweli wa ahadi yake kuliko Allah? Basi furahini kwa biashara mliyoifanya. Huo ndio ushindi mkubwa.})6 Ikiwa mnavutiwa na biashara hii, basi tolea bei hii (kuwa miongoni mwa) (wale wanaomrudia Allah kwa toba, wanaomwabudu, wanaomsifu, wanaofunga, wanaorukuu, wanaosujudu (katika Sala), wanaoamrisha (watu) Al-Ma'ruf (yaani Utauhidi wa Kiislamu na yote ambayo Uislamu umeamrisha) na kukataza Al-Munkar (yaani kufuru, ushirikina na yote ambayo Uislamu umeyakataza), na kuyashika mipaka ya Allah, na kuwabashiria habari njema Waumini.) Dhambi saba huondoa baraka zilizopo na kuzuia baraka zinazokuja Kuendelea kuwepo kwa baraka za Allah kunadumishwa kwa kutii Amri Zake; kwa maana kila sehemu ya wema hupatikana kwa kumtii Yeye. ~ Allah ~ ameweka sababu nyuma ya kila kitu na kizuizi kwake: sababu ya kukiimarisha, na kizuizi cha kukifuta. Hivyo basi, alifanya sababu ya kuvutia baraka Zake ni kutekeleza wajibu wa Kiislamu, lakini alifanya pingamizi la kupokea baraka Zake kuwa ni kuyakataa au kuyapuuza wajibu hayo. Dhambi humweka mwenye dhambi mbali na malaika aliyepangiwa Mwenye dhambi hawezi kupata msaada wowote kutoka kwa mlinzi wake (malaika aliyepangiwa) kwa sababu anawekwa mbali na Mola wake, kulingana na asili ya dhambi yake. Hata uongo mmoja unaweza kumweka umbali mkubwa kutoka kwa malaika wake, hivyo akawa chini ya ulinzi wa adui yake mkuu (Shetani). Mtume ~ alisema: "Mtu anapodanganya, malaika huondoka umbali wa maili moja kutoka kwake kwa sababu ya harufu mbaya ya kile alichokitoa." 1 Allah ~ amesema: (Hakika wale wanaosema: "Mola wetu ni Allah (Peke Yake)," kisha wakasimama imara, malaika watashuka juu yao (wakati wa kufa kwao) wakisema: "Msiogope, wala msihuzunike! Bali pokeeni habari njema ya Pepo mliyoahidiwa! Sisi ni marafiki zenu katika dunia hii na tutakuwa hivyo Akhera ...")2 Mola wake anapomsaidia, viumbe bora na vyenye manufaa zaidi vya Allah pia vitamsaidia; Allah ~ amesema: (Kumbukeni Mola wenu alipowafunulia malaika: "Hakika Mimi nipo pamoja nanyi, basi thibitisheni wale walioamini ...")3 Hakuna jambo lolote lenye manufaa zaidi kwa muumini kuliko kuwa na malaika, ambaye ni mlinzi wake wakati wa uhai wake na kifo chake, katika kaburi lake la upweke. Humzuia adui yake (Shetani) asimfikie, humpa habari njema, na humhimiza aendelee kuamini ukweli. Mtume ~ alisema: "Shetani hufanya kazi juu ya mwana wa Adamu kama ifanyavyo malaika. Athari ya Shetani ni kumwahidi uovu na kukataa ukweli. Na athari ya malaika ni kwamba yeye hutoa ahadi ya wema na uthibitisho wa ukweli. Hivyo basi, yeyote anayehisi hili (yaani, ahadi nzuri) amsifu Allah, lakini yeyote anayepata kinyume chake, na ajikinge kwa Allah dhidi ya Shetani aliyelaaniwa. "4 Malaika anapokuwa karibu sana na mja wa Allah, huweka maneno sahihi ulimi wake, lakini anapokuwa mbali naye, shetani husema kupitia ulimi wake. Mtume ﷺ alisema: "Allah ameweka ukweli katika ulimi wa Umar, naye huutamka." 5 Dhambi huwaweka mwana wa Adam mbali na malaika wake aliyepangiwa, ambaye urafiki na msaada wake vingeweza kumletea furaha. Malaika humlinda mja wa Allah na humjibu yeyote anayemtukana. Abu Hurayrah alisimulia kwamba watu wawili walibishana mbele ya Mjumbe wa Allah ﷺ. Mmoja wao alipomtukana mwenzake, Mtume ﷺ aliendelea kutazama na kutabasamu. Yule mwingine alipojibu matusi hayo, Mtume ﷺ aliinuka na kuondoka. Ndipo yule mtu alimfuata Mtume ﷺ na kusema: "Alikuwa ananitukana wakati wewe umekaa, lakini nilipojibu baadhi ya aliyoyasema ulikasirika, ukasimama na kuondoka." Mtume ﷺ alijibu: "Kulikuwa na malaika pamoja nawe akimjibu, lakini ulipomjibu wewe, shetani akashuka." Baadhi ya Maswahaba walisema: "Pia kuna wale (malaika) walio pamoja nawe ambao hawakuachi, kwa hiyo jihadhari nao na uwaheshimu." Allah ﷻ amesema: (Hakika juu yenu wapo malaika walinzi, waheshimiwa, waandishi wa matendo yenu)6 yaani, jihadharini na malaika hao waheshimiwa waliopangiwa, na epukeni kuwaweka katika jambo lolote ambalo mnaliona kuwa la aibu mno miongoni mwenu. Malaika huumizwa na kitu chochote kinachoweza kuwaumiza wana wa Adam.
1 Surat Al-Hashr, Aya ya 19 . 2 Surat at-Tawbah, Aya ya 67 . 3 Surat AI-Baqarah, Aya ya 86. 4 Surat AI-Baqarah, Aya ya 16. 1 Surat Yunus, Aya ya 45. 2 Surat an-Nazi'at, Aya ya 42-46 . 3 Surat Al-Ahqaf, Aya ya 35. 4 Surat Al-Mu'minun, Aya ya 112-114. 5 Surat Ta-Ha, Aya ya 102- 104. 6 Surat at-Tawbah, Aya ya 111. 7 Surat at-Tawbah, Aya ya 112 . I Imepokewa na At-Tirmidhi, kwa mamlaka ya Abdullah bin 'Umar ~- 2 Surat Fussilat, Aya ya 30-31. 3 Surat Al-Anfal, Aya ya 12. 4 Imepokewa na At-Tirmidhi katika kitabu, "Tafsir Surat Al-Baqarah" sura ya 35. 5 Imepokewa na Ahmad katika Musnad yake (1/106). 6 Surat AI-Infitar, Aya ya 10-12.
1 Surat Al-Hashr, Verse 19 . 2 Surat at-Tawbah, Verse 67 . 3 Surat AI-Baqarah, Verse 86. 4 Surat AI-Baqarah, Verse 16. 1 Surat Yunus, Verse 45. 2 Surat an-Nazi'at, Verses 42-46 . 3 Surat Al-Ahqaf, Verse 35. 4 Surat Al-Mu'minun, Verses 112-114. 5 Surat Ta-Ha, Verse 102- 104. 6 Surat at-Tawbah, Verse 111. 7 Surat at-Tawbah, Verse 112 . I Recorded by At-Tirmidhi, on the authority of Abdullah bin 'Umar ~- 2 Surat Fussilat, Verses 30-31. 3 Surat Al-Anfal, Verse 12. 4 Recorded by At-Tirmidhi in the book, "Tafsir Surat Al-Baqarah" chapter 35. 5 Recorded by Ahmad in his Musnad (1/106). 6 Surat AI-Infitar, Verses 10-12.