Ayrıca şöyle de denilmektedir: "Mutlak doğru ve mutlak yanlış diye bir şey yoktur" (Henry Augustus Rowland). Bugün ise şunu söylemek yaygın hâle gelmiştir: "Doğru görecelidir; kişiden kişiye, gruptan gruba, zamandan zamana değişir ve nesnel bir ölçüsü yoktur." Öyleyse rasyonel yöntemin insana bilimin sağlayamadığı kesin mutlak doğrular sunduğu nasıl söylenebilir? Görüşleri, düşünceleri ve inançları yargılarken belirleyiciliği ve mutlakçılığı kuran şey dogmatizm değil midir? Buna ek olarak, rasyonel yöntemin kendi yargılarından bazıları da kesin değildir; öyleyse bu, bilimsel yöntemden farklı değil midir? O hâlde rasyonel yöntem, kesin olduğu iddiasına dayanarak nasıl bir düşünme temeli olabilir?

And it is also said: “There is no such thing as absolute truth and absolute falsehood” (Henry Augustus Rowland), whilst it is now common place to say, “truth is relative, varying from one individual to another, from one group to another, from one time to another, having no objective standards.” So how can it then be said that the rational method provides the human being decisive absolute truths, which science is not able to provide? Is it not Dogmatism that establishes Determinism and Absolutism in judging opinions, thoughts and convictions? In addition, some of the judgments of the rational method itself are indecisive and so is it not similar to the scientific method? So how can the rational method be a basis of thinking, upon the argument that it is decisive?

Bu soruların cevabı, hakikatin gerçekliğini ve akıl tarafından varılan hükmün kesinliği ile kesin olmayışının gerçekliğini açıklığa kavuşturmakla ilgilidir.

The answer to these questions is related to clarifying the reality of truth, as well as the reality of decisiveness and indecisiveness of the judgment arrived at by the mind.

Hakikat kavramı her insan için basittir; bilakis modern Batı teorilerinin ürettiği karmaşık düşünceler gibi değildir. Bu teoriler; faydacılık, korelasyonculuk, ikicilik ve göreceliklik (bilişsel, kültürel ya da ahlaki olsun) ile gerçeklikle hiçbir ilgisi olmayan diğerleridir. Bunlar yalnızca felsefi görüşler ve akıl ile duyuların yanlışlığını ortaya koyduğu hayali yapılardır. Dolayısıyla hakikat, herhangi bir insan topluluğunun keyfi olarak tanımlayacağı bir terim değildir. Hakikat, filozofların keyfi olarak kavradığı salt bir düşünce değildir; milletler arasından bazı ulusların seçtiği bir medeniyet kavramı da değildir. Aksine hakikat, insanların hakikati ifade etme biçimlerindeki farklılıklarından bağımsız olarak, tüm insanlar için belirli bir gerçekliktir. Bu gerçeklik, kavrayıp kavramamalarına bakılmaksızın, tüm insanlar arasında hakikatin doğasıdır. Hakikat, bir yargının ya da düşüncenin işaret ettiği gerçeklikle uyuşmasıdır.

The concept of truth is straightforward for any person, unlike the convolutions manufactured by the modern Western theories, such as utilitarianism, correlationism, dualism and relativism, whether cognitive, cultural or moral, as well as others that have nothing to do with reality. These theories are just philosophies and fanciful constructs falsified by reason and sense. Thus truth is not a term to be defined by any people arbitrarily. Truth is not a mere thought comprehended by the philosophers arbitrarily, nor is it a civilizational concept chosen by some nations amongst nations. Instead, truth is a specific reality for all human beings, regardless of their differences in expressing the truth. This reality is the nature of truth amongst all humans, whether they comprehend it or not. It is in truth that the judgment or thought agrees with the reality that it denotes.

Örneğin, dört eşit ve paralel çizgiye sahip, dört dik açılı bir geometrik şekil çizip bunu hakkında bir yargıda bulunmaları için Zeyd ve Thomas'a gösterdiğimizi varsayalım. Onların yargılarının doğruluğunu onaylamak, bütün insanlar için tek bir yönteme göre olacaktır. Bu yöntem, yargılarının çizilen şeklin gerçekliğiyle uyuşup uyuşmadığıdır. Eğer onlardan biri ya da ikisi şeklin bir kare olduğunu söylerse, bunun doğru olduğunu söyleriz. Eğer içlerinden herhangi biri üçgen olduğunu söylerse, bunun doğru olmadığını söyleriz. Çünkü çizilen geometrik şekil, üç çizgiyle sınırlanmış bir alan değildir.

For instance, if we were to draw a geometric figure with four equal and parallel lines with four right angles and show it to Zaid and Thomas to make a judgment regarding it. Affirming the truth of their judgments will be according to a single method for all humans. The method is the agreement of their judgments with the reality of the shape drawn. If one or both of them says that the shape is a square, we will say that it is true. If any one of them says it is a triangle, we will say that it is not true. This is because the geometrical shape drawn is not an area defined by three lines.

Benzer şekilde, eğer Ali böyle birinin evde olduğunu söylerse ve Jimmy de böyle birinin evde olmadığını söylerse, o zaman doğru, onların yargılarının gerçeklikle uyuşmasıdır. Böyle biri evdeyse, Ali'nin sözü doğrudur. Evde değilse, Jimmy'nin sözü doğrudur. Doğruluk kavramı budur. Doğruluk, düşüncenin, o düşüncenin işaret ettiği gerçeklikle uyuşmasıdır. Bu, düşüncenin kendisi mantıksal, bilimsel ya da başka herhangi bir nitelikte olsa da geçerlidir.

Similarly, if Ali says such a person is at home and Jimmy says: such a person is not at home, then the truth is the agreement of their judgments with the reality. If such a person is at home, then the statement of Ali is true. If he is not at home, then the statement of Jimmy is true. This is the concept of truth. Truth is the agreement of the thought to the reality denoted by the thought. This is regardless of the thinking itself, whether the thinking is rational or scientific or logical or any other.

Gerçeklerin kesinliği ve kesin olmayanlardan ayırt edilmesi için bir ölçüt bulunması, bu gerçeklere ulaşma, onları düşünme ve kesin olmayandan ayırma meselesine gelince, bütün bunlar aynı akli inceleme alanlarına bakmakla yönetilir. Buna göre akli düşünme, gerçeğin duyular aracılığıyla beyne aktarılması ve önceden sahip olunan bilgilerle bağlanarak gerçeğin yorumlanmasıdır. Şeyler ve olaylar hakkındaki hükümler, varlıkları, özleri ve nitelikleri açısındandır.

As for the issue of a criteria to determine the decisiveness and certainty of truths, arriving at them, thinking about them and distinguishing them from indecisiveness, all of this is governed by looking at the same fields of rational study. Accordingly, rational thinking is the transference of reality to the brain through sensations, linked with previous information, by which the reality is interpreted. The judgments upon things and matters are in terms of their existence, essence and characteristics.

Akli hüküm bir nesnenin varlığıyla ilgiliyse, bunun kesin ve şüphesiz olduğunda hiçbir kuşku yoktur. Çünkü varlığa ilişkin hüküm, bir gerçekliğin duyu yoluyla algılanmasıyla gelir. Duyular, bir gerçekliğin varlığı konusunda yanılmaz. Dolayısıyla,

If rational judgment is related to the existence of an object, then there is no doubt that it is definite and certain. This is because the judgment about the existence comes through sensation of a reality. The senses are not mistaken regarding the existence of a reality. So,

Bir gerçekliğin varlığı hakkında akıl yoluyla yapılan düşünme yöntemiyle verilen hüküm kesindir.

judgment issued by the rational method of thinking about the existence of a reality is decisive.

Öz (terkip) veya niteleme (özellikler ve sıfatlar) ile ilgili hüküm, yani bir şeyin özü ya da niteliğine dair hüküm, kesin olmayan, yani hataya açık bir hükümdür. Bunun sebebi, öz veya niteleme üzerine verilen hükmün, şey hakkındaki bilgiler aracılığıyla ya da daha önceki bilgilere göre algılanan gerçekliğin çözümlenmesi yoluyla gelmesidir. Bu hükme hata sızabilir. Bu nedenle bu hüküm, insanların çözümleme yeteneklerindeki, şey hakkındaki bilgi miktarındaki ve bilgilerin nasıl çözümlendiğindeki farklılıktan dolayı ayrılığa ve farklılıklara açıktır. Örneğin bir hareketin sesini duyarsak, hareketin varlığına kesin bir hüküm verebiliriz. Ancak onun özü ya da niteliği konusunda kesin olamayız. Hareket bir insandan da olabilir, bir nesneden de. Dolayısıyla buradaki hükmümüz kesin olmayanlar kapsamına girer. Yine de bazı hükümlerde kesin olmayışın bulunduğunu kabul etmek, kesin mutlak hakikatin bulunmadığı anlamına gelmez. Çünkü hükmümüz gerçeklikle uyuştuğunda, onun doğruluğunu idrak ederiz. Üstelik yukarıdaki örnekte olduğu gibi, hareket eden nesne hakkında algıladığımız harekete dayanarak bir insan ya da bir hayvan olduğuna hükmetseydik ve hükmümüz algılanan gerçeklikle uyuşsaydı, hakikati idrak etmiş olurduk. Dolayısıyla bazı hüküm ve düşüncelerde kesin olmayışın mümkün olması, aklın boyun eğmek zorunda olduğu kesin hakikatin varlığını ortadan kaldırmaz.

As for the judgment related to the essence (composition) or characterization (properties and qualities) of an object, the judgment is indecisive, that is, susceptible to error. This is because the judgment upon the essence or characterization comes through information about the object or through the analysis of the perceived reality, according to previous information. Error can seep into this. Therefore, this judgment is liable to disparity and differences because of disparity in human abilities in terms of analysis, in the amount of information about the thing and in how the information is analyzed. For instance, if we hear the sound of a movement, we can decisively judge the existence of the movement. However, we cannot be certain about its essence or characterization. The movement could be from a man or from an object. So, our judgment here falls within indecisiveness. Nevertheless, acknowledging the occurrence of indecisiveness in some judgments does not mean that there is no, decisive absolute truth. This is because when our judgment agrees with its reality, we perceive its truth. Moreover, if we judged upon the moving object, as in the aforementioned example, that it is a man or an animal from its sensed movement, and our judgment agreed with the sensed reality, then we would have perceived the truth. Therefore, the existence of the possibility of indecisiveness, in some judgments and thoughts, does not negate the existence of decisive truth, which the mind is compelled to submit to.