8.1 Birinchidan: Lashkar
8.1 Firstly: The army
Elchi (ﷺ) Zayd ibn Harisani Mu’tadagi amir sifatida yubordi va agar u shahid bo‘lsa, uning o‘rnidan amirlik qiladigan kishilarni ham tayinladi.
- The Messenger (PBUH) sent Zayd ibn Haritha as an amir in Mu’tah, and he appointed the amirs that were to follow him if he was martyred. .
Ibn Sa’d rivoyat qilgan: Allahning Elchisi ﷺ shunday dedilar:
Ibn Sa’d narrated that the Messenger of Allah (PBUH) said: .
"Xalqning amiri Zayd ibn Horisadir; agar u o‘ldirilsa, amir Ja’far ibn Abu Tolibdir; agar u ham o‘ldirilsa, amir Abdulloh ibn Ruvohadir; agar u ham o‘ldirilsa, musulmonlar ularning orasidan bir kishini tanlab, uni o‘zlariga amir qilsinlar."
“The amir of the people is Zayd ibn Haritha; if he was killed then the amir is Ja’far ibn Abi Talib; and if he was killed the amir is Abdullah ibn Ruwahah; and if he was killed let the Muslims choose one man from among them and make him their amir.”.
Al-Bukhariy rivoyat qilishicha, Abdulloh ibn Umar (ra) aytgan: .
Al-Bukhari narrated that Abdullah ibn ‘Umar (ra) said: .
Allohning Elchisi ﷺ Mu’ta gazotida Zayd ibn Horisani amir etib tayinladilar…
“The Messenger of Allah (PBUH) appointed in the expedition of Mu’tah Zayd ibn Haritha as amir…” .
Imom al-Buxoriy Salama ibn al-Akva’ hadisidan rivoyat qilgan: “Men Zayd bilan jang qilish uchun bordim; u bizning ustimizga amir etib tayinlangan edi”. Imom al-Buxoriy va Imom Muslim Abdulloh ibn Umar (roziyallohu anhu) aytganini rivoyat qilganlar:
Al-Bukhari narrated from the hadith of Salamah ibn Al-Akwa’: “I went to fight with Zayd; he was appointed amir over us”. Al-Bukhari and Muslim narrated that Abdullah ibn ‘Umar (ra) said: .
“Payg‘ambar (PBUH) bir qo‘shin yubordi va ustiga Usома ibn Zayd ni amir etib tayinladi. Ba’zi kishilar uning rahbarligini tanqid qildilar. Shunda Payg‘ambar ﷺ dedilar: «Agar siz uning rahbarligini tanqid qilsangiz, ilgari uning otasining rahbarligini ham tanqid qilgan bo‘lasiz. Allohga qasamki! U rahbarlikka loyiqdir…»” [Buxoriy, Sahih, #4250 va Muslim, Sahih, #2436]. Sahobalar Mu’ta qo‘shinini “amirlar qo‘shini” deb atar edilar. Muslim Ibn Buraydadan rivoyat qildi, u aytdi: “Allohning Elchisi ﷺ biror qo‘shinga yoki yurishga amir tayinlaganlarida, unga nasihat qilar edilar…”
“The Prophet (PBUH) sent an army and appointed Usama ibn Zayd as an amir over them. Some people defamed his leadership, so the Prophet (PBUH) said: ‘If you defame his leadership you defamed the leadership of his father before. By Allah! He is worthy of leadership…’” [Bukhari, Sahih, #4250 and Muslim, Sahih, #2436]. The Sahabah used to call the army of Mu’tah the army of amirs. Muslim narrated from Ibn Buraydah, he said: “The Messenger of Allah ( PBUH) used to advise him when appointing an amir over an army or an expedition…” .
- Abu Bakr Xolidni murtadlarga qarshi kurashda va Al-Yarmuk jangida sarkardalikka tayinladi. Xalifa shunday degan: “U Xolid ibn Al-Validga odamlar ustidan sarkardalik berdi va Ansor ustiga xususan Sobit ibn Qays ibn Shammosni tayinladi, Xolid esa ularning hammasini boshqardi”. Abu Bakr Al-Yarmuk jangida Shom qo'shinlarini Xolidning qo'mondonligi ostida to'pladi.
- Abu Bakr appointed Khalid as a leader in the fight against the apostates and in the battle of Al-Yarmuk. Khalifah said, “He gave Khalid ibn Al-Walid leadership over the people, and appointed upon the ansar specifically Thabit ibn Qays ibn Shammas, whilst Khalid managed all of them”. Abu Bakr gathered the armies of Al-Sham under the leadership of Khalid in Al-Yarmuk. .
Ibn Jarir dedi: “U Iroqda ekanida unga Shomga kelib, u yerdagi qo'shinlarga amir bo'lishni buyurish uchun odam yubordi”. ‘Umar Shom qo'shinlarini Abu ‘Ubayda rahbarligida to'pladi. Ibn ‘Asokir dedi: “U Shomda birinchi bo'lib amirlarning amiri deb nomlangan kishi edi”.
Ibn Jarir said: “And he sent for him while he was in Iraq to come to Al-Sham and be the amir over the armies in it”. ‘Umar gathered the armies of Al-Sham under the leadership of Abu ‘Ubaidah, Ibn ’Asakir said: “And he was the first to name the amir of the amirs in Al-sham”.