5.8 So'nggi imperatorlar
5.8 The Last Emperors
Quraysh qabilasi Islomni qabul qilganda, Shom va Iroqga bo‘lgan savdo yo‘llaridan mahrum bo‘lib qolishdan qo‘rqdilar, chunki bu hududlar Vizantiya va Sosoniylar hukmronligi ostida edi va ikkala imperiya ham Islomga chaqiruvni rad etgan edi. Jobir ibn Samura rivoyat qiladi, Payg‘ambar ﷺ ularning bu xavotirini bartaraf etib, o‘sha imperiyalar ikkala hududdan tez orada yo‘qolishini aytib, Qurayshni tinchlantirgan. U shunday degan: “Kisro o‘lganda, undan keyin boshqa Kisro bo‘lmaydi.
When the Quraysh tribe embraced Islam, they feared being blocked from their trade routes to Shām and Iraq, since these territories were under Byzantine and Sassanid rule and both had rejected the call to Islam. Jābir ibn Samurah reports the Prophet صلى الله عليه وسلم addressing this concern by reassuring Quraysh that those empires would soon vanish from both regions. He said, “When Chosroes dies, there will be no Chosroes after him.
Va Qayser o'lganda, undan keyin boshqa Qayser bo'lmaydi. Muhammadning joni qo'lida bo'lgan Zot nomiga qasamki, ularning xazinalari Alloh yo'lida sarflanadi.”286 Imom ash-Shofi'iy va al-Xattobiy (vaf. 988) bu Suriya viloyatida boshqa hech qachon Qayser bo'lmasligini, Iroqda (Sosoniylar Forsida) esa boshqa hech qanday Xisrav bo'lmasligini bayon qilganlar. Darhaqiqat, Payg'ambar ﷺ hayotlik davrida hokimiyat tepasiga kelgan so'nggi Xisrav Yazdegerd III (vaf. 651) bo'lib, u Sosoniylar imperiyasining 38-chi va so'nggi shohi bo'ldi. Payg'ambar ﷺ hayotlik davridagi so'nggi Qayser Geraklius (vaf. 641) bo'lib, Vizantiya uning hukmronligi davrida haqiqatan ham parchalanib, xristianlikning eng muqaddas joyi bo'lgan Quddusni yo'qotdi.