Kharaç, Cizye, Zekât, Diyet, el kesme ve kefaret gibi konulara ilişkin pek çok şer'î hükmün bilinmesi, Resulullah ﷺ'in zamanında ve şerefli Sahabe'nin (Allah onlardan razı olsun) döneminde kullanılan uzunluk, ölçü ve ağırlık birimlerinin bilinmesini gerektirir. Zaman geçtikçe bu uzunluk, ölçü ve ağırlık ölçülerinin kullanımından uzaklaşılmış, bunların çoğu, hatta hepsi bugün kullanılmaz hâle gelmiştir. Bu nedenle, bu ölçülerin ve değerlerinin, bugün kullanılan, daha kolay ele alınan, daha kolay anlaşılan ve kesin olarak tanımlanabilen uzunluk, ölçü ve ağırlık birimlerine karşılık gelen değerlerini bilmek zorlaşmıştır.

Cognition of many of the Ahkam Shar’iah related to Al-Kharaj, Jizya, Zakat, Diyya, cutting and expiation requires the knowledge of the lengths, measures and weights which were used during the time of the Messenger (saw) and in the era of the honourable Sahabah (may Allah (swt) be pleased with them). As time prolonged away from the usage of these standards of lengths, measures and weights, the majority of them today, if not all of them, have become redundant. Thus, it has become difficult to know these measurements and their values corresponding to the lengths, measures and weights used today, which have become easier to deal with, easier to understand and able to precisely define.

Bu nedenle, bu uzunluk, ölçü ve ağırlıkların standartları, gerçekliklerini ve bugünkü uzunluk, ölçü ve ağırlıklarla olan oranlarını açıklamak amacıyla gösterilecektir; böylece bunlar açık hale gelecek, kullanımı kolay olacak, anlaşılması basit ve tanımı kesin olacaktır.

Therefore, the standards of these lengths, measures and weights will be demonstrated to explain their reality and ratio to today’s lengths, measures and weights in order to make them clear, easy to deal with, simple to understand and precise in definition.

Cerib, arazi ölçüsünde tek temel birimdi. Ekilebilir arazinin ölçülmesinde ve mülkün tanımlanmasında kullanılırdı; Harac da bu esas alınarak tahmin edilirdi. Şa'bi'nin şöyle dediği rivayet edilir: "Şüphesiz Ömer b. Hattab, Sevad'ı (Irak'ın ekilebilir arazisi) ölçtü ve bu, 630.000.000 Cerib'e ulaştı." El-Ahkamü's-Sultaniyye adlı kitapta şöyle denir: "Cerib, 10 Kasabat çarpı 10 Kasabat'tır. Kafiz, 10 Kasabat çarpı bir Kasaba'dır. Kasaba ise 6 zira'a (dirsek) eşittir. Buna göre bir Cerib 3600 zira'a parçasına eşittir, Kafiz ise bir Cerib'in onda biri olan 330 zira'aya eşittir."

A Jareeb was the only basic unit of area. It was applied to measure arable land and define estate, where the Kharaj was estimated based on this basis. It is reported that Sh’abi said, “Indeed ‘Umar b. Al-Khattab surveyed the Sawad (arable land of Iraq) which reached 630,000,000 Jareeb.” In the book, al- Ahkaam al-Sultaniyya it is said, “The Jareeb is 10 Kasabaats times 10 Kasabaats. The Kafeez is 10 Kasabaats times a Kasabah. And the Kasabah is equal to 6 cubits. Hence the Jareeb is equal to 3600 cubit pieces and the Kafeez is equal to 330 cubits which is a tenth of a Jareeb.

Parasang hakkında rivayet edilmiştir ki Ca'fer bin Kudame şöyle demiştir: "Bir kulaç alandır ve Haşimi arşınına eşittir, yani 9000 arşındır." Kalkaşendi şöyle zikretmiştir: "Haşimi arşını, bir arşın ile bir elin üçte birine eşittir; bu da Mursale (uzun gönderilmiş) arşındır. El arşını ise orta boy bir avuç esas alındığında 6 avuca (kabza) eşittir. Her avuç, dört parmaktır; yani en küçük parmak, yüzük parmağı, orta parmak ve işaret parmağıdır. Her parmak ise yan yana dizilmiş 6 küçük kıldır."

Commenting on the parasang, it has been reported that Ja’afar bin Qudamah said that, “It is a cubit area and is equivalent to the Hashemite cubit, that is 9000 cubits.” Qalqashandi mentioned that, “The Hashemite cubit is equal to a cubit and a third of the hand which is the Mursala (long dispatched) cubit. And the cubit of the hand is equal to 6 handfuls (clasps)on the basis of the average handful. Each handful is the four fingers i.e. the smallest finger, ring finger, the middle and the index finger. Each finger is 6 little hairs laid across.

Müslümanlar şu uzunlukları kullandılar:

The Muslims used the following lengths:

Kenetleme = 4 parmak.

The clasp = 4 fingers.

Gönderilen Mursala dirseği = 6 kenet veya 24 parmak.

The dispatched Mursala cubit = 6 clasps or 24 fingers.

Haşimi zirâı = 8 kabza veya 32 parmak.

The Hashemite cubit = 8 clasps or 32 fingers.

Ebu Said el-Hudri'den şöyle rivayet edilmiştir: "Fıtır sadakası olarak bir sa' yiyecek, ya da bir sa' arpa, ya da bir sa' hurma, ya da bir sa' peynir, ya da bir sa' kuru üzüm veriyorduk." Cabir b. Abdullah'tan da şöyle rivayet edilmiştir: "Allah'ın Resulü ﷺ bir sa' ile yıkanır, bir mudd ile temizlenirdi." Ebu Said el-Hudri'den, Peygamber ﷺ'e nispet etmeksizin şöyle rivayet edilmiştir: "Beş evsuktan az olanda sadaka yoktur." Vesk, Hasan ve İbn Sirin'in "Vesk altmış sa'dır" dediklerinden rivayet edildiği üzere, altmış mahtumdur ve bu mahtum bir sa'dır. Şa'bi rivayet etmiştir: Allah'ın Resulü ﷺ Ka'b b. Ucre'ye şöyle buyurdu: "Kesecek bir şeyin yok mu?" O: "Yok" dedi. Resulullah ﷺ: "O halde üç gün oruç tut ya da altı muhtaca üç sa' hurma sadaka ver, bunlardan ikisine birer sa' ver" buyurdu. Muhammed ﷺ b. Übeydullah es-Sekafi'den de şöyle rivayet edilmiştir: "Ömer b. el-Hattab, Sevad halkına, her mamur ya da taşkın Cerib başına bir dirhem ve bir kafiz vergisi koydu." Ebu Ubeyd, el-Emval kitabında şöyle der: "Bir sa' dört emdaddır, mudd ise Bağdat ölçüsüyle bir libre ve üçte birdir. Buna göre bir sa' beş buçuk libredir ve bu, Malik'in ve Hicaz halkının zikrettiği Peygamber ﷺ'in sa'ıdır." Hadislerin incelenmesi ile fakihlerin, muhaddislerin ve dilcilerin ölçü ve ağırlıklar hakkında zikrettikleri, sa'ın kullanılan bütün ölçüler için bir ölçü birimi olduğunu göstermektedir. Bir sa' dört emdada, bir mudd ise Bağdat ölçüsüyle bir libre ve üçte bire eşittir; Bağdat libresi ise 128 4/7 dirhemdir. Bugün kullanılan gram cinsinden dirhemin tahmini değeri 3,17 gramdır. Bu, nakit dirhem değildir. Şer'i gümüş dirhemin ağırlığı 2,975 gramdır. Buna göre Bağdat libresinin ağırlığı 408 gramdır.

It has been narrated that Abu Said al-Khudri said, “We used to give a Sa’a from food for Zakat ul-Fitr, or a Sa’a from barley, or a Sa’a from dates, or a Sa’a from cheese, or a Sa’a from the raisons.” It has been narrated from Jabir ibn Abdullah who said, “The Messenger of Allah (saw) would wash himself with a Sa’a and purify himself with Mudd.” And it has been narrated from Abu Saeed al-Khudri, without metioning the Prophet (saw) who said, “There is no Sadaqah in less then 5 Awsuq.” Al-Wasq is 60 Makhtoom that is a Sa’a by evidence of what has been narrated from al-Hassan and Ibn Sirreen who both said, “Al-Wasq is 60 Sa’a.” Al-Sha’bi narrated that the Messenger of Allah (saw) said to Ka’ab ibn ‘Uzra, “Don’t you have something to slaughter?” He said, “No.” RasoolAllah (saw) said, “Then fast three days or give in charity 3 Sa’a of dates to 6 needy people, giving two of them one Sa’a.” And it has been narrated from Muhammad (saw) bin Ubaidullah al-Thaqafi who said, “‘Umar ibn Al- Khattab imposed on the people of the Sawad on each Jareeb inhabited or overflowing a Dirham and a Kafeez.” Abu ‘Ubaid says in the Book of Funds, “A Sa’a is 4 Amdaad, and the Mud is a pound and third in Baghdadi measurement, thus the a Sa’a is 5 pounds and a third, which is the Sa’a of the Prophet (saw) as Malik and the people of the Hijaz mention.” Examining the Ahadith, what has been mentioned by the Jurists and Muhadditheen and the linguists about the measures and weights shows that a Sa’a is a unit of measurement for all measures which was used. A Sa’a is equal to 4 Amdaad and a Mudd is a pound and third in Baghdadi measurement and the Baghdadi pound is 128 4/7 Dirhams. The estimate of the Dirham in terms of the gram used today was 3.17 grams. This is not the cash Dirham. The weight of the Shar’i silver Dirham is 2.975 grams. Thus the weight of the Baghdadi pound is 408 grams.