این حقِّ مسلمانان است که از اهلِ ذمّه (ذمّی‌ها) و کالاهای تجاری‌شان، و از اهلِ دارالحرب که از مرزهای دولت خلافت عبور می‌کنند، گرفته می‌شود. کسی که مسئولِ جمع‌آوری آن است، «العاشر» نامیده می‌شود.

This is the right of Muslims taken from the people of Zimmah (Zimmis) and their trading goods, and from the people of the land of war (Dar ul-Harb) who are crossing through the frontiers of the Khilafah State. The one who is in charge of collecting it is known as Al- ‘Ashir.

با وجود این که احادیث بسیاری وجود دارد که مکس (عوارض گمرکی) را نکوهش کرده و نسبت به گیرندهٔ آن سخت‌گیرانه سخن گفته، با این حال آن گرفته می‌شود. از جمله آنچه عقبة بن عامر روایت کرده که از رسول خدا ﷺ شنید که می‌فرمود: «گیرندهٔ مکس وارد بهشت نمی‌شود.» چنین مالیاتی، اموالی است که از بازرگانان هنگام عبور از مرزهای دولت گرفته می‌شود. همچنین کَرِیز بن سلیمان روایت کرده که گفت: «عمر بن عبدالعزیز به عبدالله بن عوف القاری نوشت که به خانه‌ای که به «خانهٔ مالیات» در رَفَح معروف است برود و آن را ویران کند، سپس آن را به دریا ببرد و پراکنده سازد. همچنین به عدی بن ارطاة نوشت که از مردم، باج‌راه، خوراک و مالیات‌ها را بردارد، زیرا اینها مالیات نیستند بلکه کاستن (از اموال مردم) است، که خداوند (سبحانه و تعالی) درباره‌اش فرموده است:

The Maks is taken despite the fact that there are many Ahadith which censure taxes (The maks) and are harsh against its collector, such as what was narrated by Uqba b. Amir that he heard the Messenger of Allah (saw) saying: “The tax-collector will not enter Paradise.” Such tax is the funds taken from merchants when they cross the State frontiers. It was also narrated by Kareez b. Sulaiman, who said: “‘Umar b. Abdul Aziz wrote to Abdullah b. Awf al-Qari that he should travel to the house known as the house of tax in Rafah and demolish it, then carry it to the sea and scatter it. He also wrote to Ady b. Arta’a to waive ransom, food and taxes from the people for they are not taxes but reduction (of the people’s properties) about which Allah (swt) said:

«از مردم آنچه را که حق ایشان است دریغ مدارید و در زمین فساد مکنید» [Hud: 85]

“Do not withhold from the people the things that are their due nor commit evil in the land” [Hud: 85]

هرکس با صدقه‌ای نزد شما بیاید، آن را از او بپذیرید، و کسی که نزد شما نیاید، پس الله (سبحانه و تعالی) او را حساب خواهد کرد.

So whoever comes to you with charity accept it from him, and he who doesn’t come to you then Allah (swt) will account him.

همه این احادیث و روایات، جمع‌آوری مکس (باج‌گیری از تاجران) را نکوهش می‌کنند و نسبت به گیرنده‌ی آن سخت‌گیرانه و شدید هستند، که این امر بر حرام بودن جمع‌آوری آن دلالت دارد.

All these Ahadith and reports censure the Maks, and are severe and harsh against its collector which indicates the illegality of collecting it.

همچنین روایات دیگری نقل شده که روشن می‌کند عُشر از مسلمانان یا از کالاهای تجاری ذمّیان هنگام عبور از مرزها گرفته نمی‌شد، بلکه تنها از بازرگانان اهل دار الحرب گرفته می‌شد؛ مانند آنچه عبدالرحمن بن معقل نقل کرده که گفت: «از زیاد بن حُدَیر پرسیدم: از چه کسانی عُشر می‌گرفتید؟ گفت: از مسلمانان یا از کسی که با عهد و پیمان (معاهد) است عُشر نمی‌گرفتیم. گفتم: پس از چه کسانی عُشر می‌گرفتید؟ گفت: از بازرگانان حربی، همان‌گونه که آنان وقتی به سرزمین‌هایشان می‌رسیدیم از ما عُشر می‌گرفتند.» و عمرو بن دینار نقل کرده که: «مسلم بن مِشْکَم به من خبر داد که از ابن عمر پرسید: آیا می‌دانی عمر از مسلمانان عُشر می‌گرفت؟ گفت: نه، چنین چیزی را نمی‌دانم.» این روایات روشن می‌کنند که عُشر از مسلمانان یا ذمّیان گرفته نمی‌شد، بلکه تنها از اهل حرب به‌عنوان اقدامی متقابل گرفته می‌شد.

There also came other reports that clarify that the tithe (Ushr) is not taken from Muslims or the trading goods of the Zimmis when they carry them across the frontiers, but only from businessmen of the traders of Dar ul-Harb such as what was narrated by AbdurRahman bin Ma’qil who said “I asked Ziyad bin Hudayr ‘from whom did you collect Ushr?’ He said: ‘We did not take ushr from Muslims or a Mu’ahid (under covenant).’ I said: “From whom then did you take Ushr?” He said: ‘The merchants of harb just as they used to tax us when we reached their lands.” And Amru bin Dinar narrated: ‘Muslim bin Misbah informed me that he asked ibn ‘Umar: ‘Do you know if ‘Umar took Ushr from Muslims?’ He said: ‘No, I do not know that.’ These reports clarify that Ushr was not taken from Muslims or Zimmis but only from Harbis as a reciprocal measure.

با این حال، گزارش‌های دیگری وجود دارد که نشان می‌دهد عمر بن الخطاب و خلفای پس از او، عثمان، علی و عمر بن عبدالعزیز، از کالاهایی که از مرزهای دولت عبور می‌کرد، عُشر می‌گرفتند. آنان از بازرگانان مسلمان یک‌چهارم عُشر (۲٫۵٪)، از ذمّیان نصف عُشر (۵٪) و از بازرگانان حربی عُشر (۱۰٪) می‌گرفتند. از زیاد بن حُدَیر روایت شده که گفت: «عمر بن الخطاب مرا بر عُشر گماشت و به من فرمان داد که از بازرگانان مسلمان یک‌چهارم عُشر بگیرم.» و در روایت دیگری گفت: «عمر بن الخطاب به من دستور داد که از مسیحیان بنی تغلب عُشر و از مسیحیان اهل کتاب نصف عُشر بگیرم.» در روایت پیشین عبدالرحمن بن معقل از زیاد بن حُدَیر آمده که او از بازرگانان حربی عُشر می‌گرفت. از سائب بن یزید روایت شده که گفت: «در زمان عمر، من بر بازار مدینه گماشته شدم. او گفت: ما از نبطی‌ها عُشر می‌گرفتیم.» عبدالله بن عمر روایت کرده است: «عمر از روغن و گندم نصف عُشر می‌گرفت تا بار آنها به مدینه افزایش یابد (تا نبطی‌ها را به آوردن روغن و گندم به مدینه ترغیب کند) و از سبزیجات عُشر می‌گرفت.» زریق بن حیان دمشقی، که مسئول گذرگاه مصر بود، روایت کرده که عمر بن عبدالعزیز به او نوشت: «از هر بیست دینار، یک دینار از هر ذمّی‌ای که از گذرگاه عبور می‌کند، از کالاهای تجاری ثروتش که در گردش است، بگیر. همین حساب را برای مبلغی که کمتر از بیست دینار است به کار ببر تا به ده دینار برسد، و هرگاه مبلغ به اندازه یک‌سوم دینار کاهش یابد، چیزی مگیر.»

However, there are other reports which indicate that ‘Umar ibn Al-Khattab and the Khulafa’a after him, Uthman, Ali and ‘Umar bin Abdul Aziz, used to take Ushr from merchandise crossing the State frontiers. They used to take quarter-tithe (2.5%) from Muslim merchants, half-tithe (5%) from Zimmis and the tithe (10%) from Harbi merchants. A report from Ziyad bin Hudayr states: “‘Umar ibn Al-Khattab appointed me over the tithe and commanded me to take quarter-tithe from Muslim merchants.” And in another report he said: “Umar ibn Al-Khattab commanded me to take the tithe from the Christians of Bani Taghlib and half-tithe from the Christians of Ahl ul-Kitab (people of the Book).” In the previous mentioned narration of Abdur Rahman bin Ma’qil from Ziyad bin Hudayr, he said that he used to take tithe from Harbi merchants. From As-Saib bin Yazid, he said: “I was appointed over the market of Madinah in the time of ‘Umar. He said: ‘We used to take the tithe from the Nabateans.’” Abdullah bin ‘Umar narrated: “‘Umar used to take half-tithe from oil and wheat so as to increase their load into Madinah (in order to encourage the Nabateans to bring oil and wheat to Madinah) and he took tithe from vegetables.” Zareeq bin Hayyan al-Damashqi who was responsible about the passage of Egypt narrated that ‘Umar bin Abdul Aziz wrote to him: ‘Take one Dinar out of every twenty from whoever passes from the Zimmis from the trading goods of their wealth which they circulate. Use this calculation for whatever is less (than 20 Dinars) until it reaches ten Dinars, and don’t take anything when it decreases by a third of a Dinar.’.

گزارش‌ها صریح‌اند که عمر و خلفای پس از او، از کالای بازرگانان مسلمانی که از مرز عبور می‌کردند، یک‌چهارم عُشر، از بازرگانان ذمی نیم‌عُشر، و از بازرگانان حربی عُشر می‌گرفتند. این امر با رضایت صحابه و در حضور ایشان انجام می‌شد و همین امر، اجماع ایشان را بر جواز گرفتن آن تأیید می‌کند. همچنین عمر بن عبدالعزیز، که به عادی بن أرطاة فرمان داد از گرفتن مالیات از مردم دست بردارد، و به عبدالله بن عوف القاری دستور داد خانه‌ی باج‌گیری در رفح را ویران کند، به کارگزار خود در مصر، زُریق بن حیان الدمشقی فرمان داد که از اهل ذمه نیم‌عُشر بگیرد. افزون بر این، زیاد بن حُدَیر روایت کرده است: «ما از مسلمانان و معاهدان عُشر نمی‌گرفتیم»۔ در روایات دیگر آمده است: «عمر به او فرمان داد که از مسلمانان یک‌چهارم عُشر و از اهل ذمه نیم‌عُشر بگیرد»۔ این احادیث و گزارش‌ها با احادیث پیشین که باج‌گیری را به شدت و سختی نکوهش می‌کنند و گیرنده‌ی آن را سرزنش می‌نمایند، و نیز با آن روایاتی که می‌گویند عمر و زیاد، نه از مسلمانان و نه از اهل ذمه مالیات نمی‌گرفتند، ناسازگار به نظر می‌رسند۔

The reports are explicit that ‘Umar and the Khulafa’a after him, used to take quarter-tithe from the merchandise of Muslim merchants crossing the frontier, half-tithe from Zhimmi merchants and the tithe from Harbi merchants. This was witnessed by the Sahabah with their consent, confirming their Ijma’a on the permissibility of taking it. Also ‘Umar bin Abdul Aziz, who commanded Ady bin Arta’a to stop taking taxes from the people and Abdullah bin Awf al-Qari to destroy the house of tax in Rafah, commanded his governor in Egypt, Zareeq bin Hayyan al-Damashqi to take half-tithe from the Zimmis; In addition Ziyad bin Hudayr narrated: “We did not take Ushr from Muslims or Mu’ahids (people under covenant)” Other narrations state: “‘Umar commanded him to take quarter-tithe from Muslims and halftithe from Zimmis.” These Ahadith and reports appear to contradict the previous Ahadith which censure the Maks with harshness and severity against its collector, and also those which say that ‘Umar and Ziyad did not tax Muslims or Zimmis.

با بررسی دقیق همهٔ این احادیث و روایات دربارهٔ این موضوع روشن می‌شود که میان آن‌ها هیچ تعارضی وجود ندارد. آن مَکس که با شدت بر گیرنده‌اش نکوهش شده، تنها به پولی مربوط است که به ناحق (یعنی به شیوهٔ نامشروع) از مسلمانان گرفته می‌شود؛ مانند گرفتن عشر از ایشان، یا گرفتن بیش از یک‌چهارم عشر از بازرگانانشان هنگام عبور از مرز. عُشر بر مسلمانان واجب نیست و بر کالای تجاری ایشان نیز چیزی جز زکات واجب نمی‌شود که یک‌چهارم عشر (۲٫۵٪) است. این نه مَکس است و نه عُشر. این مطلب معنای احادیث ابن عمر و زیاد بن حُدَیر را روشن می‌کند که گفته‌اند عمر عُشر نمی‌گرفت؛ بلکه از ایشان زکات می‌گرفت و مقدار آن یک‌چهارم عشر، یعنی ۲٫۵٪ بود، نه عشر.

Close scrutiny of all these Ahadith and reports on this issue shows that there is no contradiction between them whatsoever. The Mak which is censured with harshness against the collector refer only to money taken without right (i.e. illegitimately) from Muslims such as taking the tithe from them or taking more than a quarter-tithe from their merchants crossing the frontier. Ushur are not obliged upon the Muslims, nor is anything imposed upon their trading merchandise except Zakat, which is a quarter-tithe (2.5%). This is neither a Maks nor a tithe (Ushr). This clarifies the meaning of the Ahadith of ibn ‘Umar and Ziyad bin Hudayr in saying that ‘Umar did not take the tithe; instead he took Zakat from them and its amount was quarter-tithe not the tithe (2.5%).

اما ذمّی‌ها، عُشر از ایشان گرفته نمی‌شد، و مقدار گرفته‌شده تنها نصف عُشر بود. نصف عُشری که از ایشان گرفته می‌شد، شرطی از شروط صلح (صُلح) بود که در زمان عمر بن الخطاب هنگام فتح عراق، شام و مصر با ایشان منعقد شده بود. بنابراین، «مَکس» که حرام است و گیرنده‌اش به شدت نکوهیده می‌شود، همان است که به ناحق از مسلمانان، ذمّی‌ها یا حربی‌ها گرفته شود، خواه بیش از مقدار تعیین‌شده گرفته شود، یا بیشتر از آنچه از بازرگانان مسلمان هنگام ورود به سرزمین‌هایشان گرفته می‌شود.

As for Zimmis, the tithe was not taken from them, the amount taken was only half-tithe. The half-tithe taken from them was a condition of the peace agreements (Sulh) contracted with them at the time of ‘Umar ibn Al-Khattab when Iraq, Ash-Sham and Egypt were conquered. Thus, the Maks which is prohibited and its collector harshly rebuked is that which is taken illegitimately from Muslims, Zimmis or Harbis, irrespective of whether more than the stipulated amount is taken or is greater than that taken from Muslim merchants when they visit their lands.

بعض روایات این تناقضِ ظاهری را برطرف می‌کنند. ابوعبید در کتاب الأموال، هنگام سخن از عاشر (کارگزار گرفتن عشور) به حدیثی مرفوع استناد کرد که می‌گوید: «او کسی است که صدقه را به ناحق می‌گیرد.» ابوعبید این را چنین توضیح داد: «اگر او بیش از زکاتِ اصلی بگیرد، پس به ناحق گرفته است.» سپس گفت: «همین معنا از حدیث ابن عمر نیز فهمیده می‌شود، آنگاه که از او پرسیدند: آیا می‌دانی عمر از مسلمانان عُشر می‌گرفت؟ گفت: نه، من از این چیزی نمی‌دانم. ما بر این باوریم که او مقصودش گرفتنِ بیش از زکاتِ اصلی بوده، نه خودِ زکات؛ زیرا چگونه ابن عمر آن را انکار کند؟ عمر و دیگر خلفا آن را هنگام توزیع عطایا می‌گرفتند و رأی ابن عمر این بود که آن را به ایشان بدهد.» و گفت: «همانند است حدیث زیاد بن حُدَیر که گفت: "ما از مسلمان یا معاهد عُشر نمی‌گرفتیم." مقصود او این بود که ما از مسلمانان یک‌چهارمِ عُشر و از اهل ذمه نیم‌عشر می‌گرفتیم، چنان‌که در دیگر گزارش‌هایی که او روایت کرده، به صراحت آمده است.» ابوعبید یادآور شد که گرفتن از اهل ذمه برای او مبهم بود، زیرا ایشان نه مسلمانانی‌اند که از آنان صدقه گرفته می‌شود و نه اهل حرب که چنان‌که از مسلمانان می‌گیرند از آنان گرفته شود. وی ادامه داد: «تا آنکه در حدیث تأمل کردم و دیدم عمر با ایشان بر همین امر صلح کرد، جز جزیه بر سرهایشان و خراج بر زمین‌ها.» این با آنچه در روایت قتاده از ابوملیح آمده همانند است، آنجا که عمر عثمان بن حنیف را به عراق فرستاد، در حدیثی طولانی: «و او بر اموال اهل ذمه که با آن تجارت می‌کنند، یک درهم از هر بیست درهم و جزیه بر سرهایشان مقرر کرد.» وی افزود: «گرفتن از بازرگانان ایشان را در اصل پیمان صلح می‌دانم، پس امروز برای مسلمانان حقی است.» همچنین مالک بن انس می‌گفت: «ایشان بر این عهد بستند که در سرزمین‌های خود بمانند، پس هرگاه برای تجارت از آن عبور کنند، باید بر ایشان مالیات بسته شود.» بدین ترتیب روشن می‌شود که هیچ تناقضی وجود ندارد، و مالیاتی (مَکس) که نکوهش شده است، همان گرفتن اموال به‌ناحق است.

Some reports remove this apparent contradiction. Abu Ubaid, in the book of al-Amwal, cited a Marfu’ Hadith when he mentioned the taxman (Al- ’Ashir) which stated: “He is the one who takes the Sadaqah illegitimately.” Abu Ubaid translated this and said: “If he takes more than the original Zakat then he has taken it illegitimately.” Then he continued to say: “Similarly what is understood from the Hadith of ibn ‘Umar when he was asked: ‘Do you know if ‘Umar took Ushr from Muslims?’ He said: ‘No, I do not know of this.’ We consider that he means taking more than the original Zakat but did not mean the Zakat, for how could ibn ‘Umar deny this? ‘Umar and other Khulafa’a took it when they distributed the grants and it was ibn ‘Umar’s opinion to give it to them.” He then said: “Similar is the Hadith of Ziyad bin Hudayr when he said: ‘We did not take Ushr from a Muslim or Mu’ahid.’ What he meant was that we used to take quarter-tithe from Muslims and halftithe from Zimmis as mentioned explicitly in other reports narrated by him.” Abu Ubaid mentioned that collecting from Zimmis was ambiguous to him as they were not Muslims from whom Sadaqah is taken nor Harbis such that it is taken from them as they take from Muslims. He went on to say: “Until I contemplated the Hadith and found that ‘Umar contracted peace with them upon this, apart from Jizya on their heads and Kharaj on the land.” This is similar to what came in the narration of Qatada from Abu Majliz when ‘Umar sent Uthman bin Haneef to Iraq in a long Hadith: “And he imposed on the money of the Zimmis in which they trade with, one dirham in every twenty and Jizya on their heads.” He continued: “I deem the collecting from their merchants is in the origin of the peace treaty so it is a right today for the Muslims.” Similarly Malik bin Anas used to say: “They were covenanted to settle in their lands, so every time they cross it for trade they should be taxed.” Thus it becomes clear that there is no contradiction and the tax (Maks) that is censured is the collection of property illegitimately.

از کالاهای بازرگانان مسلمانی که از مرز دولت عبور می‌کنند، یک‌چهارم عشر (یعنی ۲٫۵٪) به‌عنوان زکات گرفته می‌شود؛ زیرا زکات کالای تجاری همان زکات پول است، چرا که کالا با آن ارزش‌گذاری می‌شود. زکات واجب بر پول یک‌چهارم عشر (۲٫۵٪) است، پس زکات کالای تجاری نیز همان است. این مقدار نه افزایش می‌یابد و نه کاهش، زیرا حقی است در مال مسلمان که الله (سبحانه و تعالی) واجب کرده تا به هشت صنف به‌عنوان زکات و پاکیزگی داده شود. این وجه در بخش صدقات قرار می‌گیرد و میان کسانی که در آیه ذکر شده‌اند، صرف می‌شود.

A quarter-tithe is taken from the merchandise of Muslim merchants crossing the State frontier as Zakat, as Zakat on trade merchandise is the same as Zakat on currency, for merchandise is evaluated by it. The obligatory Zakat on currency is quarter-tithe (2.5%), so the Zakat on trade merchandise is the same. It should neither be increased nor decreased as it is a right on the Muslim’s wealth which Allah (swt) obliged to be given to the eight categories as Zakat and purification. It is placed in the department of Sadaqah and spent amongst those listed in the Ayah.

نیم عُشر (۵٪) از کالاهای بازرگانان ذمی گرفته می‌شود، هنگامی که طبق پیمان صلح و توافق‌هایی که در زمان عمر بن الخطاب با ایشان منعقد شده بود، از مرزها عبور می‌کنند. امروز نیز، اگر توافق‌های جدیدی با اهل کتاب یا دیگران منعقد شود که میزان آنچه از کالاهایی که با آن‌ها از مرزهای دولت عبور می‌کنند گرفته می‌شود تعیین گردد، خواه این میزان یک‌دهم (۱۰٪)، یک‌سوم، یک‌چهارم، نصف، یا بیشتر یا کمتر از آن باشد، آنگاه پیروی از آنچه بر آن توافق شده است واجب است.

Half-tithe (5%) is taken from the merchandise of Zimmi merchants when they cross the frontiers according to the peace treaty and agreements contracted with them at the time of ‘Umar ibn Al-Khattab. Today, if new agreements are contracted with the people of the Book or others, determining the amount taken from the goods with which they cross the State’s frontiers whether this is at the tithe (10%), one-third, one-quarter, one half, or more or less than that, then it is obligatory to conform to what is agreed upon.

عُشر (یک‌دهم) از کالاهای تاجران حربی هنگام عبور از مرزها گرفته می‌شود. این مقدار بر اساس آنچه از تاجران و بازرگانان مسلمان در یک قرارداد متقابل گرفته می‌شود تعیین می‌گردد. عُشر، مبلغی بود که حربی‌ها در زمان عمر و خلفای پس از او از بازرگانان مسلمانی که از سرزمین‌هایشان عبور می‌کردند می‌گرفتند، بنابراین از حربی‌ها نیز در مقام مقابله به مثل، عُشر گرفته می‌شد. از زیاد بن حُدَیر روایت است که گفت: «من نخستین کسی بودم که عمر بن خطاب مرا برای جمع‌آوری عُشر فرستاد. او به من دستور داد که از هیچ‌کس تفتیش نکنم، و از هر کس که از میان مسلمانان می‌گذشت، یک درهم از هر چهل درهم، و از ذمی‌ها یک از بیست، و از کسانی که پیمان ندارند، عُشر بگیرم.» از انس بن مالک روایت است که گفت: «عمر بن خطاب مرا برای جمع‌آوری عُشر فرستاد. او فرمانی به من داد که از آنچه مسلمانان با کالاهای تجارتی خود جابه‌جا می‌کنند، یک‌چهارم عُشر، و از ذمی‌ها نیم عُشر، و از حربی‌ها عُشر بگیرم.»

Tithe (10%) is taken from the goods of Harbi merchants when they cross the frontiers. This amount is determined by what is taken from Muslim traders and merchants in a reciprocal arrangement. The tithe was the amount taken by Harbis from Muslim merchants crossing their lands at the time of ‘Umar and the Khulafa’a after him, so tithe was taken from the Harbis in reciprocation. From Ziyad bin Hudayr, he said: “I was the first person sent by ‘Umar ibn Al-Khattab to collect tithe. He said: ‘He commanded me that I should not search anyone and to take one Dirham out of every forty from whoever passes among the Muslims, one out of twenty from Zimmis and the tithe from those without a covenant.’” From Anas bin Malik, he said: “‘Umar ibn Al-Khattab sent me to collect Ushr. He gave me a decree to take quartertithe from what Muslims moved with of their merchandise, half-tithe from Zimmis and the tithe from Harbis.”.

ابو موسی اشعری به عمر نوشت: «بازرگانان مسلمان به سرزمین جنگ می‌روند و از آنان عُشر می‌گیرند.» عمر به او نوشت: «از آنان همان‌قدر بگیر که ایشان از بازرگانان مسلمان می‌گیرند.» مردم منبج به عمر نوشتند: «به ما اجازه دهید به سرزمین شما به عنوان بازرگان وارد شویم و شما از ما مالیات بگیرید.» عمر دربارهٔ این موضوع با یاران رسول خدا ﷺ مشورت کرد و ایشان او را به پذیرفتن پیشنهادشان و گرفتن مالیات از آنان راهنمایی کردند. بنابراین، مقداری که از اهل حرب گرفته می‌شد، برابر با مقداری بود که آنان از بازرگانان مسلمان می‌گرفتند. اگر امروز قراردادهای جدیدی بسته شود، لازم است مقدار گرفته‌شده از بازرگانان و تجار حربی به اندازهٔ همان مبلغی محدود شود که اهل حرب بر بازرگانان مسلمان مالیات می‌بندند.

Abu Musa al-Ash’ari wrote to ‘Umar saying: “The Muslim merchants go to the land of war and they take tithe from them. He said: ‘’Umar wrote to him: Take from them the same as they take from Muslim merchants.’” The people of Manbaj wrote to ‘Umar: “Allow us to enter your land as merchants and you can tax us. He said: ‘’Umar consulted the companions of the Messenger of Allah (saw) about this and they advised him to accept their offer and tax them.’” Thus the amount that was taken from Harbis was equivalent to the amount they took from Muslim merchants. If new agreements are contracted today it is necessary to restrict the amount taken from Harbi merchants and traders in accordance with the amount taxed by the Harbis on Muslim traders.

اموالی که از بازرگانان ذمی و حربی به عنوان مالیات گرفته می‌شود، غنیمتی برای مسلمانان است. این اموال باید در بیت‌المال غنائم و خراج نگهداری شود و همانند هزینه‌های جزیه و خراج خرج گردد.

Taxes taken from Zimmi and Harbi merchants is booty for Muslims. It is to be placed in the department of booty and Kharaj and to be spent like the expenditure of Jizya and Kharaj.

مقدار مالی که از تاجران ذمی و حربی گرفته می‌شود به خلیفه واگذار شده است. او می‌تواند آن را بر اساس پیمان‌های صلحی که پیش‌تر منعقد شده یا قرار است منعقد شود، افزایش یا کاهش دهد. او همچنین می‌تواند بر اساس مصلحت مسلمانان و رساندن دعوت، با رفتاری متقابل نسبت به نحوه برخورد با تاجران مسلمان عمل کند. عبدالله بن عمر روایت کرد که «عمر از روغن و گندم نصف عشر (۵٪) می‌گرفت تا بار آنها را به مدینه افزایش دهد، و از سبزیجات (نخود، لوبیا، عدس) عُشر می‌گرفت».

The amount taken from Zimmi and Harbi merchants is delegated to the Khalifah. He may increase or decrease it according to the peace agreements either already contracted or to be contracted. He may also act reciprocally to how Muslim merchants are treated in accordance to the interest of the Muslims and the conveying of the Da’wah. Abdullah bin ‘Umar narrated that “‘Umar used to take half-tithe (5%) from oil and wheat so as to increase their load into Madinah and took the tithe from vegetables (peas, beans, lentils).”.

از چه چیزی عُشر (زکات محصولات کشاورزی) گرفته می‌شود و در چه زمانی

From What is the ‘Ushr (Tithe) Taken and When.

عُشر از همهٔ انواع اموال تجاری، با هر نوعی که باشند، گرفته می‌شود؛ خواه کالا باشند، یا حیوانات، یا محصولات کشاورزی، یا میوه‌ها. از اموال غیرتجاری گرفته نمی‌شود، بنابراین از لباس‌های شخص، ابزارهایش، وسایل شخصی یا خوراکی‌اش گرفته نمی‌شود. اگر کسی ادعا کند کالاهایی که حمل می‌کند برای تجارت نیست، در حالی که کالاهای مشابه آن برای تجارت است، ادعای او پذیرفته نمی‌شود، مگر با دلیلی که ادعایش را تأیید کند.

‘Ushr is taken from all types of trading properties, whatever their type, whether goods, animals, crops or fruits. It is not taken from non-trading properties, so it is not taken from a person’s clothes, his tools, personal articles or food. If anyone claims that the commodities he is carrying are not for trade, where similar commodities are for trade, then his claim will not be accepted except with proof supporting his claim.

عُشر از تاجران ذمّی یا حربی گرفته نمی‌شود، مگر از کالاهایی که از مرزها عبور می‌کنند. از کالاهای تجاری ذمّیان یا حربیان در داخل دولت (درون سرزمین اسلامی) گرفته نمی‌شود، مگر آنچه در پیمان‌ها یا توافق‌های تجاری با دولت‌های دیگر ذکر شده باشد. این به آن سبب است که بر ایشان زکات واجب نیست، و بر ذمّیان در داخل دولت نیز چیزی جز جزیه بر سرشان و خراج بر زمین‌هایشان واجب نیست، یا آنچه در عهدنامه‌های صلح با ایشان بیان شده است، مانند پذیرایی از سپاه یا میزبانی مسلمانان، همچون تعهدی که در زمان عمر ﷺ بود. امّا درباره حربیان، لازم است با ایشان بر اساس متقابل و مطابق متن موافقت‌نامه‌ها و شرایطی رفتار شود که به ایشان اجازه ورود به دارالاسلام را می‌دهد. اگر این شرایط اجازه گرفتن چیزی از کالاهایشان را در داخل بدهد، گرفته می‌شود؛ و اگر نه، چیزی از ایشان گرفته نمی‌شود. امّا مسلمانان، زکات بر اموال و کالاهای تجاری ایشان واجب است.

‘Ushr is not taken from Zimmi or Harbi traders except from goods crossing the frontiers. It is not taken from trading goods of Zimmis or Harbis internally (within the State) unless stated in the peace or trading agreements with other states. This is so because there is no Zakat upon them, nor is anything obliged upon Zimmis within the State except Jizya on their heads and Kharaj on their lands, or what was stated in the peace treaties with them such as their feeding the army or showing hospitality to Muslims, as in the contractual obligation in ‘Umar’s time. As for Harbis, it is necessary to deal with them reciprocally and according to the texts of the agreements and conditions that allow them to enter Dar ul-Islam. If these allow the taking of something from their goods internally then it is taken. If not, then nothing is taken from them. As for Muslims, Zakat is imposed upon their properties and trading merchandise.

عُشر تنها یک بار در سال، بر یک کالا گرفته می‌شود، حتی اگر بازرگان با آن کالا چندین بار از نزد عشار (عُشّار) عبور کند. از زیاد بن حُدَیر روایت است که گفت: «پدرش دو بار در هر سال از یک مسیحی عُشر می‌گرفت. پس مسیحیان نزد عمر بن الخطاب رفتند و گفتند: "ای امیرالمؤمنین، عاملِ شما دو بار در هر سال از من عُشر می‌گیرد." عمر گفت: "این درست نیست. او باید فقط یک بار در هر سال بگیرد." سپس آن مرد دوباره آمد و گفت: "من مرد مسیحیِ پیری هستم." عمر گفت: "و من مرد مسلمانِ پیری هستم. دربارهٔ وضعیت تو نامه نوشته‌ام (به عبارت دیگر، به کار تو رسیدگی کرده‌ام)."»

‘Ushr is only taken once each year upon a single good even if the trader crosses with it by the collector (Al-’Ashir) repeatedly. From Ziyad bin Hudayr, he said: “His father used to collect from a Christian twice in every year, so the Christians went to ‘Umar ibn Al-Khattab and said: ‘O Amir al-Mumineen, your governor takes from me Ushr twice each year.’ ‘Umar said: ‘That is not correct. He should collect it only once each year.’ Then he came again and said: ‘I am an old Christian man.’ ‘Umar said: ‘And I am an old Muslim man. I have written regarding your case (in other words, taken care of you).’”.

اگر تاجری ذمّی یا حربی بارها با کالاهای مختلف در هر سفر عبور کند، حکم او برای هر تجارت تازه‌ای که از آن عبور می‌کند همان حکم مسلمانی است که از هر تجارتی که از آن عبور می‌کند زکات گرفته می‌شود. اگر مسلمان ادعا کند که زکات تجارتش را پرداخته است، سخنش با سوگندش یا با ارائه دلیل شرعی مبنی بر پرداخت زکات تجارتش پذیرفته می‌شود، زیرا زکات جز یک بار در سال واجب نیست. از هر تجارتی که زکات آن پرداخته نشده، یک‌چهارم یک‌دهم (۲٫۵٪) به عنوان زکات گرفته می‌شود.

As for a Zimmi or Harbi trader repeatedly crossing with different goods on each trip, his case for each new trade he crosses with is the same as that of the Muslim where Zakat is taken for each trade he crosses with. If the Muslim claims he has given the Zakat on his trade, it will be accepted by his oath or his presenting a legal proof supporting that he has given the Zakat on his trade, as Zakat is not obliged except once in a year. Quarter-tithe (2.5%) is taken as Zakat from each trade that he has not given Zakat upon.

ربع عُشر از تاجر مسلمان گرفته می‌شود، به شرط آن‌که کالای تجارتی‌اش به نصاب زکات برسد و یک سال بر آن گذشته باشد. به بیان دیگر، اگر ارزش آن به ۲۰ مثقال طلا یا ۸۵ گرم طلا، یا ۲۰۰ درهم نقره یا ۵۹۵ گرم نقره برسد. اگر کالای تجارتی او به مقدار نصاب زکات نرسیده باشد، چیزی از او گرفته نمی‌شود. اما از ذمی یا حربی، از تمام اموال تجارتی‌ای که با خود حمل می‌کنند گرفته می‌شود، صرف‌نظر از مقدار آن.

Quarter-tithe is taken from the Muslim trader if his trade reaches the Nisab (limited amount) of Zakat and a year has passed. In other words, if the value has reached 20 golden Mithqal or 85 grams of gold, or 200 silver Dirhams or 595 grams of silver. Nothing is taken from him if his trade has not reached the Nisab amount of Zakat. As for the Zimmi or Harbi, it is taken from all trading properties that they carry irrespective of the amount.

پست «العاشر» (مأمور وصول عُشر) پستی حساس است، زیرا ممکن است مأمور وصول به مردم ستم کند، یا در معرض وسوسه و رشوه قرار گیرد. از این رو ضروری است که مأمور وصول شخصی نیکوکار و پرهیزگار باشد؛ به گونه‌ای که به مردم ستم نکند، با آنان درشتی ننماید و بیش از آنچه بر ایشان واجب است نگیرد. همچنین نباید در برابر وسوسه یا رشوه تسلیم شود تا از آنچه باید از بازرگانان گرفته شود بکاهد. با چنین کاری، حقوق مسلمانان در بیت‌المال زیان می‌بیند. بنابراین مهم است که ویژگی‌های مأمور وصول پیوسته بررسی شود، تا هر کس که آزاردهنده یافته شود، کیفر داده شود، تنبیه گردد یا برکنار شود.

The post of Al-’Ashir (Ushr collector) is a sensitive one since the collector may possibly oppress the people, or be subject to temptation and bribery, therefore it is necessary that the collector be a good and pious person such that he does not oppress people, deal with them harshly nor take more than that which is obliged from them. Similarly he should not be susceptible to temptation or bribery so as to reduce what must be taken from the traders. In doing this, he would harm the rights of Muslims in Bait ul-Mal. It is thus important to continuously examine the characteristics of the collector so that whoever is found to be offensive is punished, disciplined or removed.