مال الغلول مالٌ يكتسبه الولاةُ والموظفون الحكوميون وكبارُ الموظفين بطريقةٍ غيرِ مشروعة، سواءٌ أكان ذلك من أموال الدولة أم من أموال الناس. وليس لهم حلالًا إلا ما فرضته الدولةُ لهم بدلًا عن عملهم أو راتبًا. وكلُّ مالٍ آخر يحصلون عليه بالقوة أو بالسلطة أو بسبب مناصبهم يُعدّ مالًا غلولًا مكتسبًا بطريقٍ محرّم، سواءٌ أكان من أموال الدولة أم من أموال الأفراد. وهو مالٌ غيرُ مملوكٍ لهم بحقٍّ شرعي، لأنه اكتُسب بغيرِ وجهِ حق، ويجب ردُّه إلى صاحبه إن عُرف. فإن لم يُعرف صاحبه، وجب مصادرتُه ووضعُه في بيت مال المسلمين. قال الله سبحانه:

Illicit money (Mal al-Ghulul) is property acquired by the governors, government employees and civil servants illegitimately, whether acquired from the State or peoples’ properties. Nothing is allowed for them except what the State obliged for them as compensation or a salary. Any other money acquired by force, authority or their position is considered illicit property and illegally acquired, whether acquired from the State’s or individuals’ property. It is property not legally owned as it was acquired illegitimately and must be returned to its owner if known. If the owner is not known, then it must be confiscated and placed in the Bait ul-Mal of the Muslims. Allah (swt) says:

هر کس (مالی را) به ناحق برگیرد، آنچه را که به دست آورده است در روز قیامت به دوش خواهد کشید [Al-Imran: 161]

“Whoever took (property) illicitly will bear what he acquired on the Day of Judgement” [Al-Imran: 161]

از معاذ بن جبل روایت است که گفت: «رسول خدا ﷺ مرا به یمن فرستاد. در راه، کسی را به دنبالم فرستاد تا مرا بازگرداند، پس بازگشتم. فرمود: "آیا می‌دانی چرا تو را فراخواندم؟ بدون اجازه‌ی من چیزی را به دست نیاور، زیرا آن غلول است، و هرکس چیزی را به ناحق به دست آورد، آنچه را به دست آورده در روز قیامت بر دوش خواهد داشت. برای همین تو را فراخواندم. پس کار خود را ادامه بده."» (به روایت ترمذی) و از ابومسعود روایت است که گفت: «رسول خدا ﷺ مرا برای جمع‌آوری صدقات فرستاد و فرمود: "نبینم که در روز قیامت بیایی و شتری از شترهای صدقه را که به ناحق به دست آورده‌ای، در حالی که کف بر دهان دارد، بر پشت خود داری!" گفتم: "پس من نخواهم رفت." فرمود: "پس تو را مجبور نمی‌کنم."»

From Mu’az bin Jabal, he said: “The Messenger of Allah (saw) sent me to Yemen. As I traveled he sent someone after me to call me back so I returned. He said: ‘Do you know why I sent for you? Don’t acquire anything without my permission as it is illicit (Ghulul), and whoever acquired illicitly will bear what he acquired on the Day of Judgement. For this I called you. So proceed with your work’” (narrated by Tirmidhi). From Abi Mas’ud, he said: “The Messenger of Allah (saw) sent me to collect Sadaqat, and he said: ‘Let me not observe you on the Day of Judgement coming with a camel of the camels of Sadaqah that you had illicitly acquired, foaming on your back!’ I said: ‘Then I will not proceed,’ and he said: ‘Then I will not force you.’”.

روش‌های نامشروع کسب درآمد از سوی والیان، کارمندان دولتی و کارگزاران حکومتی به شرح زیر است.

The illegitimate methods of acquisition from the governors, government employees and civil servants are as follows.

این تمام پولی است که به والی، مقام رسمی، قاضی یا کارمند دولت داده می‌شود تا یکی از منافع مردم را که او بدون چنین پرداختی موظف به انجام آن است، برآورده کند. هر نوع رشوه‌ای، به هر شکلی که باشد، بدون توجه به میزان، روش یا دلیل پرداخت آن، حرام است. ابوداوود از ابوهریره روایت کرده که گفت: «رسول خدا ﷺ فرمود: لعنت خدا بر رشوه‌دهنده و رشوه‌گیرنده در امر حکومت باد.» ترمذی از عبدالله بن عمرو روایت کرده که گفت: «رسول خدا ﷺ فرمود: لعنت خدا بر رشوه‌دهنده و رشوه‌گیرنده باد.» احمد از ثوبان روایت کرده که گفت: «رسول خدا ﷺ رشوه‌دهنده، رشوه‌گیرنده و واسطه میان آن دو را لعنت کرد.» این احادیث به‌روشنی بر حرمت مطلق رشوه دلالت دارند.

This is all money given to the governor, official, judge or civil servant to fulfil one of the interests of the people that he is obliged to fulfil without such payment. All bribery, whatever its type, is Haram irrespective of the amount, the means, or reason for it’s payment. Abu Dawud narrated from Abu Hurayra, he said: “The Messenger of Allah (saw) said: ‘The curse of Allah (swt) is on the briber and the taker in authority.’” Tirmidhi narrated from Abdullah bin Amru, he said: “The Messenger of Allah (saw) said: ‘The curse of Allah (swt) is on the briber and taker.’” Ahmad narrated from Thauban, he said: “The Messenger of Allah (saw) cursed the briber, taker and the middle-man between them.” These Ahadith are explicit in establishing the absolute prohibition of bribery.

رشوه چنین گرفته می‌شود: پاداشی که در برابر انجام دادن کاری دریافت شود که آن کار بر عهدهٔ کسی است که آن را انجام می‌دهد و بدون این پاداش باید انجامش دهد. همچنین به عنوان پاداش برای خودداری از انجام کاری که باید انجام شود گرفته می‌شود، و می‌تواند به عنوان پاداش برای انجام کاری که دولت آن را منع کرده نیز دریافت شود. در این امر تفاوتی نیست که آن منفعت، به دست آوردن سودی باشد یا دور ساختن زیانی، و نیز تفاوتی نیست که آن کار حق باشد یا باطل. هر مالی که از راه رشوه به دست آید، حرام شمرده می‌شود، چون مالکیت مشروع بر آن وجود ندارد. چنین مالی باید مصادره شده و در بیت‌المال نهاده شود، زیرا به شیوه‌ای نامشروع به دست آمده است. گیرنده، پرداخت‌کننده و واسطهٔ میان آن دو، همگی باید مجازات شوند.

Bribery is taken, as remuneration for fulfilling an interest that must be fulfilled without such remuneration for the one obliged to fulfil it. It is also taken as remuneration for not undertaking an action that must be undertaken, and it can be taken as remuneration for undertaking an action prohibited by the State. There is no difference in the interest whether it is obtaining a benefit or avoiding harm, or whether it was valid (Haqq) or void (Batil). Every property acquired by way of bribery is considered prohibited (Haram) that it is not legally owned. It must be confiscated and placed in Bait ul-Mal for it has been illegitimately acquired. The taker, payer and middleman between them must all be punished.

هر دارایی‌ای که به والیان، مأموران، قاضیان یا کارمندان دولتی به عنوان هدیه یا بخشش تقدیم شود، رشوه به شمار می‌رود و پذیرفتن آن برای افراد یادشده جایز نیست. انسان هیچ دلیلی ندارد که چنین هدیه‌ای به این مأموران تقدیم کند، مگر آنکه منفعتی بخواهد دنبال کند یا بخواهد نوعی لطف و امتیاز به دست آورد. هدایا و بخشش‌ها به والیان، مأموران، قاضیان و کارمندان دولتی، «غلول» (مال حرام و نامشروع) به شمار می‌آیند و به آتش جهنم می‌انجامند. از پیامبر ﷺ درباره پذیرفتن چنین هدایایی نهی صریح آمده است. بخاری و مسلم از ابوحُمید ساعدی روایت کرده‌اند که گفت: «پیامبر ﷺ مردی از بنی اسد را که به ابن‌اللُّتْبِیَّه معروف بود، بر صدقات (زکات) گماشت. وقتی بازگشت، گفت: "این برای شماست و این را به من هدیه داده‌اند." پیامبر ﷺ بر منبر ایستاد، خداوند (سبحانه و تعالی) را ستود و ثنا گفت، سپس فرمود: "چه شده است به مأموری که ما گماشته‌ایم، که می‌آید و می‌گوید: این برای شماست و این را به من هدیه داده‌اند؟ چرا در خانه پدر یا مادرش نمی‌نشست تا ببیند آیا هدیه‌ای به او می‌رسد یا نه؟ سوگند به کسی که جان محمد ﷺ در دست اوست، هیچ‌یک از شما چیزی از این دست به دست نمی‌آورد، جز آنکه روز قیامت آن را بر گردن خود حمل می‌کند؛ اگر شتری نعره‌زن باشد، یا گاوی که بع‌بع می‌کند، یا گوسفندی که مع‌مع می‌کند!" سپس دست‌های خود را تا آنجا بالا برد که موی زیربغل‌هایش را دیدیم و دو بار گفت: "خدایا، آیا [پیام تو را] رساندم؟"».

Any property presented to the governors, officials, judges or civil servants by way of gifts or donations is considered as bribery and it is not allowed for the persons listed to accept it. There is no reason for a person to present such a gift to these officials unless he has an interest he wishes to pursue or if he wishes to gain some kind of favour. Gifts and donations to governors, officials, judges and civil servants are considered illicit property (Ghulul) and lead to Hellfire. There has come explicit prohibition from the Prophet (saw) about accepting such gifts. Al-Bukhari and Muslim narrated from Abu Hamid As-Sa’idi, he said: “The Prophet (saw) appointed a man from Banu Asad, known as ibnul- Lutbiyya, over the Sadaqah.When he returned he said: ‘This is for you and this has been gifted to me.’ The Prophet (saw) stood on the Mimbar, praised and commended Allah (swt) then said: ‘What is wrong with the official we appointed that he comes and says: This is for you and this has been gifted to me.Why did he not sit in his father’s or mother’s house to see if he would get any gifts or not? By the One in whose hand the soul of Muhammad (saw) lies, none of you will obtain anything of the like save that he will come bearing it on his neck on the Day of Judgement, whether a foaming camel or a mooing cow or a bleating sheep!’ Then he raised his arms upwards until we saw the hair of his two armpits and said twice: ‘O Allah (swt), have I conveyed?’”.

بنابراین، هر مالی که به والیان، کارگزاران، قضات و کارمندان دولتی هدیه یا بخشیده شود، مال حرام و غیرقانونی به حساب می‌آید و مالکیت قانونی آن به ایشان تعلق نمی‌گیرد. باید آن را مصادره کرد و به بیت‌المال مسلمانان واریز نمود.

این‌ها اموال و زمین‌هایی است که فرمانروایان، والیان، مقامات، خویشاوندان ایشان یا کارمندان دولتی، از اموال و زمین‌های دولت یا مردم، با زور، قدرت و سلطه‌گری، به‌سبب نفوذ و جایگاه فرمانروا تصرف کرده‌اند. هر مالی که به هر یک از این شیوه‌ها از اموال و زمین‌های دولت یا مردم تصرف شود، نامشروع به‌دست‌آمده و از نظر قانونی متعلق به تصرف‌کننده نیست. همه‌ی این تصرف‌ها ظلم شمرده می‌شود و ظلم حرام و در روز قیامت تاریکی است. همچنین، این مال، غلول (مال نامشروع) است که از آنِ آتش دوزخ است. پیامبر ﷺ فرمود: «هر کس چیزی از زمین را به ناحق بگیرد، در روز قیامت تا هفت طبقه زمین در آن فرو خواهد رفت.» و در روایتی دیگر: «هر کس یک وجب زمین را به ناحق بگیرد، روز قیامت آن زمین به‌صورت طوقی از هفت طبقه زمین بر گردنش انداخته می‌شود» (به روایت شیخین). از عایشه روایت است که گفت: پیامبر ﷺ فرمود: «هر کس یک وجب زمین را به ناحق بگیرد، خداوند (سبحانه و تعالی) آن را به‌صورت طوقی از هفت طبقه زمین بر گردنش می‌اندازد» (متفق علیه).

These are the properties and lands seized by the rulers, governors, officials, their relatives or civil servants from the State’s or people’s properties and lands by coercion, authority and domination due to the ruler’s power and position. Any property seized in any of these ways, whether of the State’s or people’s properties and lands, is considered illegally acquired and is not legally owned. All such seizures are considered injustice (Zulm) and injustice is Haram and darkness on the Day of Judgement. It is also considered illicit property (Ghulul) that belongs to Hellfire. The Prophet (saw) said: “Whoever takes anything from land illegitimately he will be sunk on the Day of Judgement down to seven earth’s.” In another narration: “Whoever takes a hand span of land unjustly it will be put around his neck as a collar of seven earths on the Day of Judgement” (narrated by the two Shaikhs). From Aiesha, she said “that the Prophet (saw) said: ‘Whoever takes unjustly a hand span of land Allah (swt) will put around his neck a collar of seven earth’s’”(agreed upon).

اگر اموال و زمین‌های مصادره‌شده متعلق به مردم باشد و صاحبانشان شناخته‌شده باشند، باید به ایشان بازگردانده شوند. و اگر صاحبانشان ناشناخته باشند، باید در بیت‌المال قرار داده شوند. و اگر از اموال دولت باشند، ناگزیر باید به بیت‌المال بازگردانده شوند. هنگامی که عمر بن عبدالعزیز خلافت را بر عهده گرفت، همه اموال و زمین‌هایی را که بنی امیه از اموال دولت یا مردم مصادره کرده بودند، به بیت‌المال مسلمانان بازگرداند، جز آنچه را که به صاحبانش بازگرداند، زیرا صاحبانش شناخته‌شده بودند. همچنین بنی امیه را از مقرری‌های زمینی که به آنان تخصیص داده شده بود و از هرچه مصادره کرده بودند، محروم ساخت، زیرا آنان را چنین می‌دید که با زور قدرت خود و به شیوه‌های نامشروع آن‌ها را تصاحب کرده‌اند و بنابراین از نظر شرعی مالک آن‌ها نبودند. او خود را نیز آغاز کرد و تمام اموال، دارایی‌ها، چارپایان سواری، عطرها و اسباب زندگی خویش را تسلیم کرد که پس از آن آن‌ها را به ۳۲هزار دینار فروخت و در بیت‌المال نهاد.

If the seized properties and lands are people’s properties whose owners are known, then they must be returned to them. If their owners are not known, then they must be placed in the Bait ul-Mal. If they are of the State’s properties then they must inevitably be returned to the Bait ul-Mal. When ‘Umar bin Abdul Aziz assumed the Khilafah, he returned all properties and lands seized by Banu Umayyah from the State’s or peoples’ properties to the Bait ul-Mal of the Muslims, except those he returned to their owners, as they were known. He also divested Banu Umayyah of their allocated land allowances and all they had seized, as he considered that they seized them by the force of their authority and by illegitimate means, and were thus not legally owned. He actually began with himself, surrendering all his funds, properties, riding animals, perfumes and chattels, which he subsequently sold for 32,000 Dinars, and placed them in the Bait ul-Mal.

این، هر مالی است که کارگزاران، مسئولان و کارمندان دولتی از راه واسطه‌گری و دلالی، از شرکت‌ها یا افراد خارجی یا منطقه‌ای، در ازای قراردادها یا تعهداتی که میان آنان و دولت منعقد می‌شود، به دست می‌آورند. هر مالی که از این راه به دست آید، حرام و نامشروع شمرده می‌شود و از نظر شرعی به مالکیت کسی درنمی‌آید. باید آن را به بیت‌المال مسلمانان واریز کرد، زیرا به شکلی ناحق به دست آمده است. از معاذ بن جبل روایت است که گفت: «پیامبر ﷺ مرا به یمن فرستاد. هنگامی که رفتم، کسی را دنبالم فرستاد تا مرا بازگرداند، و بازگشتم. فرمود: "آیا می‌دانی چرا تو را فرا خواندم؟ بدون اجازه‌ی من چیزی را به دست نیاور، زیرا آن نامشروع است، و هر کس چیزی را به ناحق به دست آورد، روز قیامت آنچه را به دست آورده به دوش خواهد کشید. برای همین تو را فراخواندم، پس اکنون به کار خود برو."»

This is any property acquired by the governors, officials and civil servants via agency and brokerage from foreign or regional companies or individuals in exchange for contracting deals or undertakings between them and the State. Any property acquired through this means is considered illicit and Haram so it is not legally owned. It must be placed in Bait ul-Mal of the Muslims as it was illegitimately acquired. From Mu’az bin Jabal, he said: “The Prophet (saw) sent me to Yemen. As I went away, he sent someone after me to call me back so I returned. He said: ‘Do you know why I sent for you? Do not acquire anything without my permission for it is illicit, and whoever acquires anything illicitly he will bear what he acquired on the Day of Judgement. For this I called you, so go now to your work.’”.

نمایندگی و دلالی، پول‌هایی هستند که شرکت‌ها و افراد به فرمانداران، مقامات و کارمندان دولتی می‌دهند و آنان را بدون اطلاع دولت و پشت سر آن پاداش می‌دهند، همچون رشوه. این پول برای تسهیل معاملات یا تعهدات قراردادی شرکت‌ها یا افراد برای انجام پروژه‌ها به شیوه‌ای به کار می‌رود که برای دستیابی به منافع خودشان طراحی شده، نه منافع دولت یا امت.

Agency and brokerage are funds from companies and individuals to governors, officials and civil servants who remunerates them without the State’s knowledge and behind her back, like bribery. It is used to facilitate companies or individuals contracting bargains or commitments to undertake projects in a manner calculated to achieve their interests, not the interests of the State or Ummah.

یہ وہ مال ہے جو حکام، عہدیداروں یا سرکاری ملازمین کی طرف سے اُس ریاستی مال میں خیانت کے ذریعے حاصل کیا جاتا ہے جو اُن کے زیرِ انتظام رکھا گیا ہو تاکہ وہ اپنے فرائض انجام دیں یا ریاست کے مفادات و سہولیات سے متعلق تنصیبات، منصوبوں اور دیگر امور کی نگرانی کریں۔ اسی سے متعلق وہ مال بھی ہے جو ڈاک، تار، ٹیلی فون یا مواصلات کے عہدیداروں، اور دیگر محکموں کے عہدیداروں کے ذریعے، مقررہ شرح سے زائد، دھوکے، فریب یا جعل سازی کے طور پر لوگوں سے وصول کیا جاتا ہے۔ ریاستی املاک میں خیانت یا لوگوں کو دھوکہ دہی و فریب دے کر حاصل کیا گیا یہ سارا مال حرام کمائی سمجھا جاتا ہے جس کا قانونی طور پر وہ مالک نہیں ہے۔ یہ ناجائز مال ہے جسے ضبط کر کے بیت المال میں جمع کرنا ضروری ہے۔

This is the property embezzled by governors, officials or civil servants from the State property placed under their control to fulfil their duties or supervise installations, projects and other things related to the State’s interests or utilities. Linked to this is what is taken from the people by postal, telegraph, telephone or telecommunications officials, as well as officials of other departments, in excess of the established rates by way of tricking them, deceit or forgery. All these funds acquired through embezzlement from State properties or by the way of tricking people and deceit is considered Haram acquisitions that are not legally owned. These are considered illicit property that must be confiscated and placed in Bait ul- Mal.

اگر عمر بن الخطاب به والی یا کارگزاری بدگمان می‌شد، دارایی‌هایش را که از میزان تعیین‌شده برای او فراتر می‌رفت، مصادره می‌کرد یا میان خود او و دولت تقسیم می‌نمود. او ثروت والیان و کارگزاران را پیش و پس از انتصابشان می‌شمرد. اگر وجوه اضافی می‌یافت یا به آنان بدگمان می‌شد، ثروتشان را مصادره می‌کرد یا نیمی از آن را می‌گرفت و در بیت المال می‌نهاد. او این کار را با ابوسفیان انجام داد، هنگامی که از نزد پسرش معاویه بازگشت؛ معاویه والی عمر در شام بود. ابوسفیان برای سلام به عمر آمده بود. عمر، پس از آنکه گمان برد معاویه هنگام بازگشت پدرش، وجوهی به او هدیه داده است، به او گفت: «ای ابوسفیان، ما را جبران کن.» ابوسفیان پاسخ داد: «چیزی به دست نیاورده‌ایم که شایسته جبران باشد.» پس عمر دست خود را به سوی انگشتری که در دست ابوسفیان بود دراز کرد و آن را از او گرفت. سپس انگشتر را با فرستاده‌ای ﷺ نزد هند، همسر ابوسفیان فرستاد. او به فرستاده ﷺ دستور داد که از قول ابوسفیان به هند بگوید: «آن دو خورجینی را که با آن آمدم، بجوی و بفرست.» فرستاده ﷺ بی‌درنگ بازگشت و آن دو خورجین را که ده هزار درهم در آن بود، آورد؛ پس عمر آن‌ها را در بیت المال نهاد.

If ‘Umar ibn Al-Khattab suspected a governor or official, he would confiscate his properties that exceeded the amount specified for him or divide it between him and the State. He used to count the wealth of the governors and officials before and after their appointment. If he found extra funds or became suspicious, he confiscated their wealth or took half of it and placed it in Bait ul-Mal. He did this with Abu Sufyan when he returned from his son Mu’awiya who was ‘Umar’s governor in Ash-Sham. Abu Sufyan had come to greet ‘Umar, so ‘Umar, after he had suspected that Mu’awiya had presented funds to his father on his return, said to him: “Recompense us, O Abu Sufyan.” Abu Sufyan replied: “We did not obtain anything such that we should recompense you.” So ‘Umar extended his hand to the ring on Abu Sufyan’s hand and took it from him. He then sent the ring with a Messenger (saw) to Hind, Abu Sufyan’s wife. He commanded the Messenger (saw) to say to her quoting Abu Sufyan: “Look for the two saddlebags that I came with and send them.” There was no delay before the Messenger (saw) returned with the two saddlebags containing 10,000 Dirhams, so ‘Umar placed them in the Bait ul-Mal.

از جمله منابع درآمد بیت‌المال، جریمه‌هایی است که دولت بر کسانی که مرتکب جرم می‌شوند یا قوانین، نظام‌های اداری و مقررات را نقض می‌کنند، تحمیل می‌کند. جریمه‌ها با سنت ثابت شده‌اند. عمرو بن شعیب از پدرش، و او از جدش عبدالله بن عمرو بن العاص روایت کرده است که از رسول خدا ﷺ دربارهٔ میوه‌هایی که بر درخت آویزان است پرسیده شد، پس فرمود: «هر کس از روی نیاز بخورد، بی‌آنکه چیزی با خود برگیرد، بر او گناهی نیست. اما هر کس چیزی را با خود ببرد، جریمه‌ای معادل دو برابر ارزش آن به عنوان مجازات بر او تحمیل می‌شود.» همچنین روایت شده که پیامبر ﷺ فرمود: «کسی که شتر بسته‌شده‌ای را رها کند و باعث گم شدن آن شود، باید معادل آن و همانند آن را جریمه بپردازد.» به همین ترتیب، از کسی که از پرداخت زکات خودداری کند، افزون بر زکاتی که بر او واجب است، نیمی از اموالش به عنوان تنبیه گرفته می‌شود؛ زیرا پیامبر ﷺ فرمود: «و هر کس از آن خودداری کند، من آن را با نیمی از اموالش خواهم گرفت.» همهٔ این‌ها دلالت بر مشروعیت تحمیل جریمه به عنوان مجازاتی تنبیهی دارد. تعیین انواع جرایم و تخلفاتی که برای آن‌ها جریمه تعیین می‌شود، میزان این جریمه‌ها از جمله حداکثر و حداقل آن، با خلیفه است، و او والیان، کارگزاران، قضات و کارمندان دولت را ملزم به رعایت آن‌ها می‌کند. یا اینکه خلیفه می‌تواند تعیین آن‌ها را به اجتهاد والیان، کارگزاران، قضات و کارمندان واگذار کند. انتخاب بهترین شیوه با خلیفه است، تا بر اساس اجتهاد خود، امور مسلمانان را اداره کند.

Among the sources of income for the Bait ul-Mal are the fines imposed by the State upon those who commit offences or contravene laws, administrative systems or regulations. Fines are established by the Sunnah. Amru bin Shu’aib narrated from his father from his grandfather Abdullah bin Amru bin al ‘As that the Messenger of Allah (saw) was asked about fruits hanging on a tree so he answered: “Whoever eats out of need, without taking something with himself then there is nothing against him. But whoever leaves taking with him anything then a fine equal to double of its value is imposed as a punishment.” It was also narrated that the Prophet (saw) said: “The one who causes a tethered camel to stray is fined its equivalent plus the same again.” Similarly, a fine is taken from the abstainer of paying Zakat half of his wealth as chastisement above the Zakat obliged upon him due to the Prophet (saw) saying: “and whoever prevented it then I will take it plus half of his wealth.” All this indicates the legality of imposing fines as a chastising punishment. It is for the Khalifah to determine the types of offences and contraventions for which fines are imposed, the amount of these fines including upper and lower limits, and he obliges the governors, officials, judges and civil servants to adhere to these. Alternatively the Khalifah may leave the responsibility of determining them to the Ijtihad of governors, officials, judges and civil servants. It is up to the Khalifah to choose which is best, in looking after the affairs of the Muslims according to his own Ijtihad.