محمد ﷺ در مکه (مکه مکرمه)، عربستان، روز دوشنبه، ۱۲ ربیع‌الاول (۲

Muhammad (pbuh) was born in Mecca ( Makkah), Arabia, on Monday, 12 Rabi' Al-Awal (2

(در ماه آگوست سال ۵۷۰ میلادی). مادرش، آمنه، دختر وهب بن عبد مناف از خاندان زهره بود. پدرش، عبدالله، پسر عبدالمطلب بود. نسب او تا خاندان اصیل اسماعیل، پسر ابراهیم پیامبر، در حدود چهلمین نسل ردیابی شده است.

August A.D. 570). His mother, Aminah, was the daughter of Wahb Ibn Abdu Manaf of the Zahrah family. His father, 'Abdullah, was the son of Abdul Muttalib. His genealogy has been traced to the noble house of Ishmael, the son of Prophet Abraham in about the fortieth descend.

پدرِ محمد ﷺ پیش از تولدِ او درگذشت.

Muhammad's father died before his birth.

قبل از آنکه شش ساله شود مادرش درگذشت، و محمد که اکنون دوبار یتیم شده بود، تحت سرپرستی جدش عبدالمطلب قرار گرفت که با نهایت مهربانی از او مراقبت کرد. اما آن رئیس پیر دو سال بعد درگذشت. او در بستر مرگ، سرپرستی آن یتیم خردسال را به پسرش ابوطالب سپرد.

Before he was six years old his mother died, and the doubly orphaned Muhammad was put under the charge of his grandfather Abdul Muttalib who took the most tender care of him. But the old chief died two years afterwards. On his deathbed he confided to his son Abu Talib the charge of the little orphan.

هنگامی که محمد دوازده ساله بود، همراه عمویش ابوطالب در سفر تجاری به شام رفت و آنان تا بُصری پیش رفتند. این سفر چند ماه به طول انجامید. در بُصری بود که راهب مسیحی بحیرا با محمد ﷺ دیدار کرد. روایت شده که او به ابوطالب گفت:

When Muhammad was twelve years old, he accompanied his uncle Abu Talib on a mercantile journey to Syria, and they proceeded as far as Busra. The journey lasted for some months. It was at Busra that the Christian monk Bahira met Muhammad. He is related to have said to Abu Talib:

«با این پسر بازگرد و او را از کینهٔ یهودیان محافظت کن، زیرا برای برادرزادهٔ تو آیندهٔ بزرگی در انتظار است.»

'Return with this boy and guard him against the hatred of the Jews, for a great career awaits your nephew."

پس از این سفر، دوران جوانی محمد ﷺ ظاهراً بی‌حادثه گذشت، اما همه مورخان متفق‌اند که او را از درستیِ رفتار و پاکیِ اخلاقی برخوردار می‌دانستند که در میان مردم مکه کم‌نظیر بود. منش نیکو و رفتار شایستهٔ این جوانِ فروتن و کم‌ادعا، تحسین شهروندان مکه را برانگیخت، و به اتفاق آرا لقب «الأمین»، یعنی امین، به او داده شد.

After this journey, the youth of Muhammad seems to have been passed uneventfully, but all authorities agree in ascribing to him such correctness of manners and purity of morals as were rare among the people of Mecca. The fair character and the honorable bearing of the unobtrusive youth won the approbation of the citizens of Mecca, and b y common consent he received the title of "Al Ameen," The Faithful.

در سال‌های نخست زندگی‌اش، محمد ﷺ از دغدغه‌های معیشت آزاد نبود. او ناگزیر بود گله‌های عمویش را نگهبانی کند، عمویی که مانند دیگر افراد بنی هاشم بخش بزرگی از ثروتش را از دست داده بود.

In his early years, Muhammad was not free from the cares of life. He had to watch the flocks of his uncle, who, like the rest of the Bani Hashim, had lost the greater part of his wealth.

از دوران جوانی تا مردی، زندگی تقریباً تنهایی‌ای داشت. بی‌قانونی‌ای که در میان مکیان رواج داشت، درگیری‌های خونین و بی‌دلیلی که ناگهان میان قبایلی که به بازار عکاظ (المجمع عربی) رفت‌وآمد داشتند روی می‌داد، و بی‌بندوباری و تردید قریش، طبعاً در دل آن جوان حساس احساس ترحم و اندوه برمی‌انگیخت. صحنه‌هایی از این بدبختی اجتماعی و انحطاط دینی، ویژگی عصری تباه‌شده بود.

From youth to manhood he led an almost solitary life. The lawlessness rife among the Meccans, the sudden outbursts of causeless and bloody quarrels among the tribes frequenting the Fair of Okadh (The Arabian Olympia), and the immorality and skepticism of the Quraish, naturally caused feelings of pity and sorrow in the heart of the sensitive youth. Such scenes of social misery and religious degradation were characteristic of a depraved age.

جب محمدؐ پچیس سال کے ہوئے تو وہ ایک بار پھر شام کی طرف سفر پر گئے، اس بار قریش کی ایک معزز اور دولت مند بیوہ خدیجہ کے مال تجارت کے منتظم کی حیثیت سے۔ اس خاتون کے تجارتی مفادات میں اپنی امانت داری ثابت کرنے کے بعد، انہیں جلد ہی ان کی شادی کے بندھن میں شامل ہونے کا صلہ ملا۔ یہ شادی خوش نصیب اور منفرد طور پر خوشگوار ثابت ہوئی۔ خدیجہ اپنے شوہر سے عمر میں کافی بڑی تھیں، لیکن ان دونوں کی عمروں کے فرق کے باوجود دونوں طرف سے نہایت گہری محبت اور وفاداری قائم رہی۔ اس شادی نے انہیں ایک ایسی خاتون کا محبت بھرا دل عطا کیا جو ہمیشہ ان کی مایوسی میں تسلی دینے کے لیے تیار رہتی تھیں اور جب کوئی شخص ان پر ایمان نہیں لاتا تھا اور دنیا ان کی نظروں میں تاریک دکھائی دیتی تھی، تو وہ ان کے اندر امید کے کمزور اور جھلملاتے ہوئے چراغ کو روشن رکھتی تھیں۔

When Muhammad was twenty five years old, he traveled once more to Syria as a factor of a noble and rich Quraishi widow named Khadijah; and, having proved himself faithful in the commercial interests of that lady, he was soon rewarded with her hand in marriage. This marriage proved fortunate and singularly happy. Khadijah was much the senior of her husband, but in spite of the disparity of age between them, the most tender devotion on both sides existed. This marriage gave him the loving heart of a woman who was ever ready to console him in his despair and to keep alive within him the feeble, flickering flame of hope when no man believed in him and the world appeared gloomy in his eyes.

تا آن‌گاه که محمد ﷺ به سی سالگی رسید، تقریباً از جهان بیرون بی‌خبر بود. پس از درگذشت جدش، اختیار و اقتدار در مکه میان ده سناتور تقسیم شد که هیئت حاکمه کشورِ عربستان را تشکیل می‌دادند. میان آنان هیچ توافقی وجود نداشت که امنیت حقوق و اموال فردی را تضمین کند. اگرچه روابط خانوادگی تا حدی از شهروندان حمایت می‌کرد، با این حال بیگانگان غالباً در معرض آزار و ستم قرار می‌گرفتند. در بسیاری از موارد، آنان نه تنها اموالشان، بلکه حتی همسران و دخترانشان را نیز از دست می‌دادند. به تحریک محمد ﷺ مؤمن، پیمانی کهن به نام «اتحادیه فضول»، یعنی «نیکوکاری‌ها»، از نو احیا شد؛ با هدف سرکوب بی‌قانونی و دفاع از هر فرد ضعیف - چه مکی و چه بیگانه، چه آزاد و چه برده - در برابر هر ستم یا بیدادی که ممکن بود در قلمرو مکه بر او وارد شود.

Until he reached thirty years of age, Muhammad was almost a stranger to the outside world. Since the death of his grandfather, authority in Mecca was divided among the ten senators who constituted the governing body of the Arabian Commonwealth. There was no such accord among them as to ensure the safety of individual rights and property. Though family relations afforded some degree of protection to citizens, yet strangers were frequently exposed to persecution and oppression. In many cases they were robbed, not only of their goods, but even of their wives and daughters. At the instigation of the faithful Muhammad, an old league called the Federation of Fudul, i.e., favors was revived with the object of repressing lawlessness and defending every weak individual - whether Meccan or stranger, free or slave - against any wrong or oppression to which he might be the victim within the territories of Mecca.

جب محمد ﷺ پینتیس سال کے ہوئے تو انہوں نے اپنے فیصلے سے ایک سنگین جھگڑا طے کیا، جو پورے عرب کو ایک بار پھر اُن جنگوں میں دھکیلنے کا خطرہ بن گیا تھا جو وہاں اکثر ہوا کرتی تھیں۔ سنہ 605 عیسوی میں خانۂ کعبہ کی تعمیر نو کے وقت یہ سوال اٹھا کہ اُس مقدس پتھر، یعنی حجرِ اسود، کو اُس کی اصل جگہ پر رکھنے کا اعزاز کسے ملے۔ ہر قبیلہ اس اعزاز کا دعویدار تھا۔ ایک بزرگ نے مشورہ دیا کہ جھگڑنے والے فریق ایک خاص دروازے سے داخل ہونے والے پہلے شخص کو اپنا ثالث مان لیں۔ یہ تجویز منظور ہوئی، اور جو پہلا شخص اس دروازے سے داخل ہوا وہ محمد ﷺ تھے، جنہیں "الامین" کہا جاتا تھا۔ ان کے مشورے سے سب فریق مطمئن ہو گئے۔ انہوں نے حکم دیا کہ پتھر کو ایک کپڑے پر رکھا جائے اور ہر قبیلہ کپڑے کا ایک حصہ تھام کر اسے اٹھانے کا اعزاز شریک ہو۔ یوں پتھر اپنی جگہ پر رکھ دیا گیا، اور خانۂ کعبہ کی تعمیر بغیر کسی رکاوٹ کے مکمل ہو گئی۔

When Muhammad reached thirty-five years, he settled by his judgment a grave dispute, which threatened to plunge the whole of Arabia into a fresh series of her oft-recurring wars. In rebuilding the Sacred House of the Ka'ba in A.D. 605, the question arose as to who should have the honor of raising the black stone, the most holy relic of that House, into its proper place. Each tribe claimed that honor. The senior citizen advised the disputants to accept for their arbitrator the first man to enter from a certain gate. The proposal was agreed upon, and the first man who entered the gate was Muhammad "Al-Ameen." His advice satisfied all the contending parties. He ordered the stone to be placed on a piece of cloth and each tribe to share the honor of lifting it up by taking hold of a part of the cloth. The stone was thus deposited in its place, and the rebuilding of the House was completed without further interruption.

روایت شده است که در همین زمان، شخصی به نام عثمان بن حویرث، که با طلای بیزانسی پشتیبانی می‌شد، تلاش کرد تا سرزمین حجاز را به وابسته‌ای از روم تبدیل کند، اما این تلاش شکست خورد، عمدتاً به واسطه‌ی محمد ﷺ.

It is related that, about this time, a certain Usman, Ibn Huwairith, supported by Byzantine gold, made an attempt to convert the territory of Hijaz into a Roman dependency, but the attempt failed, chiefly through the instrumentality of Muhammad.

این‌ها تقریباً همهٔ کارهای عمومی‌ای است که مورخان نقل کرده‌اند و محمد ﷺ در پانزده سال نخست ازدواجش با خدیجه در آن‌ها شرکت داشت. درباره زندگی خصوصی او گفته شده که همواره به نیازمندان و درماندگان کمک می‌کرد. عمویش ابوطالب در تلاش برای حفظ جایگاه سابق خانواده‌اش دچار تنگدستی شده بود. محمد ﷺ که در این زمان به واسطهٔ پیوند با خدیجه نسبتاً ثروتمند شده بود، کوشید بخشی از دین سپاس و تعهدی را که به عمویش داشت ادا کند؛ پس تربیت و آموزش پسرش علی را بر عهده گرفت. یک سال بعد، عقیل، پسر دیگر عمویش، را به فرزندی پذیرفت.

These are nearly all the public acts related by historians in which Muhammad took part in the first fifteen years of his marriage to Khadijah. As for his private life he is described to have been ever helpful to the needy and the helpless. His uncle Abu Talib had fallen into distress through his endeavors to maintain the old position of his family. Muhammad, being rather rich at this time by his alliance with Khadijah, tried to discharge part of the debt of gratitude and obligation which he owed to his uncle by undertaking the bringing up and education of his son 'Ali. A year later he adopted 'Akil, another of his uncle's sons.

خدیجه سه پسر و چهار دختر برای محمد ﷺ به دنیا آورد. همه پسران در کودکی درگذشتند، اما پیامبر ﷺ در محبت به علی تسلی بسیاری یافت.

Khadijah bore Muhammad three sons and four daughters. All the males died in childhood, but in loving 'Ali he found much consolation.

در همین زمان، محمد ﷺ نمونهٔ نیکی و مهربانی‌ای از خود نشان داد که تأثیری سودمند بر قومش گذاشت. همسرش خدیجه، برده‌ای جوان به نام زید بن حارثه را به او هدیه کرده بود؛ زیدی که به‌عنوان اسیر به مکه آورده شده و به خدیجه فروخته شده بود. وقتی حارثه شنید که محمد ﷺ زید را در اختیار دارد، به مکه آمد و مبلغ هنگفتی برای آزادی او پیشنهاد کرد.

About this time, Muhammad set a good example of kindness, which created a salutary effect upon his people. His wife Khadijah had made him a present of young slave named Zaid Ibn Haritha, who had been brought as a captive to Mecca and sold to Khadijah. When Haritha heard that Muhammad possessed Zaid, he came to Mecca and offered a large sum for his ransom.

پس محمد ﷺ فرمود: «زید را اینجا بیاورید؛ اگر او بخواهد با شما برود، بی‌فدیه او را ببرید؛ اما اگر بخواهد نزد من بماند، چرا او را نگه ندارم؟» زید را به حضور محمد ﷺ آوردند و او اعلام کرد که نزد آقایش خواهد ماند، کسی که با او چون پسر یگانه‌اش رفتار می‌کرد. محمد ﷺ همین که این را شنید، دست زید را گرفت و او را به سوی حجرالاسود کعبه برد، و در آنجا علناً او را به فرزندی خواند. پدر نیز با این کار موافقت کرد و خشنود به خانه بازگشت. از آن پس، زید «پسر محمد ﷺ» خوانده می‌شد.

Whereupon Muhammd said: "Let Zaid come here, and if he chooses to go with you, take him without ransom; but if it be his choice to stay with me, why should I not keep him?' Zaid, being brought into Muhammad's presence, declared that he would stay with his master, who treated him as if he was his only son. Muhammad no sooner heard this than he took Zaid by the hand and led him to the black stone of Ka'ba, where he publicly adopted him as his son, to which the father acquiesced and returned home well satisfied. Henceforward Zaid was called the son of Muhammad.

سال‌ها پس از ازدواجش، محمد ﷺ عادت داشت که در غاری بر کوه حراء، چند مایلی مکه، خلوت کند. او به این غار می‌رفت تا نماز بگزارد و مراقبه کند، گاهی تنها و گاهی همراه خانواده‌اش. در آنجا اغلب تمام شب‌ها را در تفکری عمیق و در مناجات ژرف با الله، آن خداوند نادیدنی اما دانای جهان، می‌گذراند. در یکی از همین خلوت‌ها و در ساعات آرام شب، هنگامی که هیچ همدلی انسانی نزدیک نبود، فرشته‌ای نزد او آمد تا به او بگوید که فرستادهٔ الله است و برانگیخته شده تا قومی گمراه‌شده را به شناخت و بندگی پروردگارشان بازگرداند.

For years after his marriage, Muhammad had been accustomed to secluding himself in a cave in Mount Hira, a few miles from Mecca. To this cave he used to go for prayer and meditation, sometimes alone and sometime with his family. There, he often spent the whole nights in deep thought and profound communion with the Unseen yet All-Knowing Allah of the Universe. It was during one of those retirements and in the still hours of the night, when no human sympathy was near, that an angel came to him to tell him that he was the Messenger of Allah sent to reclaim a fallen people to the knowledge and service of their Lord.

بر اساس روایتی که گردآورندگان معتبر احادیث اسلامی بر آن اتفاق نظر دارند، نخستین وحیی که پیامبر ﷺ دریافت کرد چنین بود.

Renowned compilers of authentic traditions of Islam agree on the following account of the first revelations received by the Prophet.

محمد ﷺ در غار کوه حرا خلوت می‌کرد و سه شبانه‌روز به عبادت می‌پرداخت.

Muhammad would seclude himself in the cave of Mount Hira and worship three days and nights.

او هرگاه که می‌خواست به خانواده‌اش در مکه بازمی‌گشت و سپس دوباره برمی‌گشت و توشه‌های زندگی را با خود می‌برد. بدین‌گونه او پیوسته گاه‌به‌گاه به سوی خدیجه بازمی‌گشت، تا آنکه روزی وحی بر او نازل شد و فرشته جبرئیل نزد او ظاهر شد و گفت:

He would, whenever he wished, return to his family at Mecca and then go back again, taking wihim the necessities of life. Thus he continued to return to Khadijah from time to time until one day the revelation came down to him and the Angel Gabriel (Jibreel) appeared to him and said:

«اقْرَأْ!» امّا از آنجا که محمد ﷺ امّی بود و هرگز هیچ آموزشی در خواندن یا نوشتن ندیده بود، به فرشته گفت:

"Read!" But as Muhammad was illiterate, having never received any instruction in reading or writing, he said to the angel:

«من خواننده نیستم.» فرشته او را گرفت و آن‌قدر فشرد که تحملش را داشت، و سپس دوباره گفت:

"I am not a reader." The angel took a hold of him and squeezed him as much as he could bear, and then said again:

پس از این تجربه، خدیجه نزد پسرعمویش ورقة بن نوفل رفت. او پیرمردی نابینا بود که کتاب‌های مقدس یهودیان و مسیحیان را می‌دانست و گفته می‌شود که آن‌ها را به عربی ترجمه کرده بود. وقتی خدیجه آنچه را شنیده بود برای او تعریف کرد، ورقه فریاد زد: «قدوس! قدوس! به راستی این همان ناموس است که بر موسی نازل شد. او پیامبر قومش خواهد بود. این را به او بگو و به او بفرما که دلش استوار باشد.» بعدها وقتی این دو مرد در کوچه با یکدیگر روبه‌رو شدند، آن دانشجوی پیر و نابینای کتاب‌های مقدس یهود و مسیحیت از ایمان و توکل خود سخن گفت: «سوگند به آن که جان ورقه در دست اوست، الله تو را برای پیامبری این قوم برگزیده است. تو را دروغگو خواهند خواند، آزارت خواهند داد، از دیارت بیرونت خواهند کرد و با تو خواهند جنگید. ای کاش تا آن روزها زنده می‌ماندم. من برای این‌ها می‌جنگیدم.» و بر پیشانی او بوسه زد.

After this experience Khadijah went to her cousin Waraqa Ibn Naufal, who was old and blind and who knew the Scriptures of the Jews and Christians, and is stated to have translated them into Arabic. When she told him of what she had heard, he cried out: "Holy! Holy! Verily, this is the Namus (The Holy Spirit) who came to Moses. He will be the prophet of his people. Tell him this and bid him to be brave at heart." When the two men met subsequently in the street, the blind old student of the Jewish and Christian Scriptures spoke of his faith and trust: "I swear by Him in Who hand Waraqa's life is, Allah has chosen you to be the prophet of this people. They will call you a liar, they will persecute you, they will banish you, and they will fight against you. Oh, that I could live to those days. I would fight for these." And he kissed him on the forehead.

پس از اولین وحی، دورهٔ قابل توجهی گذشت که در آن محمد ﷺ رنج فراوانی از افسردگی روانی متحمل شد. تنها الله سبحانه و تعالی می‌داند که محمد ﷺ در آن زمان چه می‌اندیشید و چه احساسی داشت. او ممکن است نسبت به رؤیاهایش نگران بوده باشد و نمی‌دانسته که اکثریت مکیان با این نعمت الهی چگونه رفتار خواهند کرد، زیرا منافع خودشان در میان بود. مکیان در آن زمان به شدت به تجارتی وابسته بودند که بر محور آیین‌های شرک‌آلود و بت‌پرستانه، با بت‌ها و تندیس‌های دروغین و دیگر چیزهایی که می‌پرستیدند، می‌چرخید. کسی نمی‌تواند آیندهٔ او و مسئولیت‌هایش در برابر مردم جهان، و همچنین چالش‌هایی را که الله سبحانه و تعالی او را برای آن برگزیده بود، در نظر بیاورد.

The first vision was followed by a considerable period, during which Muhammad suffered much mental depression. Only Almighty Allah knows what Muhammad must have been thinking and feeling at that time. He may have been worried about his visions, uncertain as to how the majority of the Makkans would treat Allah's blessing, since their own interests were at stake. The Makkans, at that time, relied heavily on trade that revolved around polytheistic and pagan rituals of false idols and statues and other things that they worshipped. One can't contemplate his future and responsibilities to the people of the world, as well as the challenges that Allah Almighty had chosen him for.

فرشته با دلِ اندوهگینِ او از امید و توکل سخن گفت و از آینده‌ی درخشانی که در آن مردمانِ زمین را خواهد دید که به دینِ حقِ یگانه روی می‌آورند. سرنوشتش برایش آشکار شد، آنگاه که در ژرفای تفکر فرو رفته بود، اندوهناک و غمگین، و خود را فراخوانده یافت، با صدایی از آسمان، که برخیزد و تبلیغ کند.

The angel spoke to the grieved heart of hope and trust and of the bright future when he would see the people of the earth crowding into the one true faith. His destiny was unfolded to him, when, wrapped in profound meditation, melancholy and sad, he felt himself called by a voice from heaven to arise and preach.

ای جامه‌به‌خود‌پیچیده! برخیز و هشدار ده! و پروردگارت (الله) را

"O you (Muhammad) enveloped (in garments)! Arise and warn! And your Lord (Allah)

«کبّر!» (سورۃ المدثر، ۷۴:۱-۳)

magnify!" (Ch 74:1-3 Quran)

او برخاست و خود را وقف کاری کرد که به آن فراخوانده شده بود. خدیجه نخستین کسی بود که رسالت او را پذیرفت. او به وحی ایمان آورد، از بت‌پرستی قوم خود دست کشید و با پاکی دل و با ادای نمازها برای الله متعال به او پیوست.

He arose and engaged himself in the work to which he was called. Khadijah was the first to accept his mission. She was to believe in the revelations, to abandon the idolatry of her people and to join him in purity of heart and in offering up prayers to Allah the Almighty.

در آغاز رسالتش، محمد ﷺ - که از این پس پیامبر نامیده می‌شود - جان خود را تنها بر کسانی گشود که به او دل بسته بودند و کوشید ایشان را از رسوم زشت نیاکانشان رها سازد. پس از خدیجه، علی، پسرعموی او، نخستین یار دیگر بود. پیامبر ﷺ اغلب با همسر و پسرعموی جوانش به بیابان اطراف مکه می‌رفت تا با هم از صمیم دل، برای نعمت‌های بی‌شمار پروردگار جهانیان سپاس گویند. روزی ابوطالب، پدر علی، ایشان را در حال عبادت غافلگیر کرد. او به پیامبر ﷺ گفت: «ای پسر برادرم، این چه دینی است که پیروی می‌کنی؟» پیامبر ﷺ پاسخ داد: «این دین خداوند، فرشتگان او، پیامبرانش و نیای ما ابراهیم است. خداوند مرا به سوی بندگانش فرستاده تا ایشان را به سوی حق راهنمایی کنم، و ای عمو، تو از همه شایسته‌تری. شایسته است که من تو را بدین سو فراخوانم و شایسته است که تو حق را بپذیری و در گسترش آن یاری دهی.» ابوطالب گفت: «ای پسر برادرم، من نمی‌توانم از دین پدرانم دست بردارم؛ اما به پروردگار برتر سوگند، تا زمانی که زنده‌ام، هیچ‌کس جرئت نخواهد کرد به تو آسیبی برساند.» سپس آن بزرگ قبیله رو به علی کرد و پرسید که دین او چیست. علی پاسخ داد: «ای پدر، من به خداوند و پیامبرش ایمان دارم و با او هستم.» ابوطالب گفت: «خوب است، پسرم، او جز به نیکی تو را فرا نخواهد خواند، پس آزادی که با او بروی.» پس از علی، زید، پسرخوانده محمد ﷺ، به آیین نو گروید. سپس ابوبکر به او پیوست، که از بزرگان قبیله قریش و بازرگانی درستکار و ثروتمند بود و در میان هم‌قبیله‌هایش احترام فراوان داشت. او تنها دو سال از پیامبر ﷺ کوچک‌تر بود. گرویدن او به دین جدید اثر اخلاقی بزرگی داشت. اندکی پس از آن، پنج تن از سرشناسان نزد پیامبر ﷺ آمدند و اسلام را پذیرفتند. گروهی نیز از طبقات پایین‌تر عرب به این دین نو روی آوردند.

At the beginning of his mission, Muhammad - hereinafter called the Prophet - opened his soul only to those who were attached to him and tried to free them from the gross practices of their forefathers. After Khadijah, his cousin' Ali was the next companion. The Prophet used often to go into the desert around Mecca with his wife and young cousin that they might together offer their heart felt thanks to the Lord of all nations for His manifold blessings. Once they were surprised by Abu Talib, the father of 'Ali. He said to the Prophet: "O son of my brother, what is this religion you are following?" "It is the religion of Allah of His Angels, of His Messengers and of our ancestor Abraham," answered the Prophet. "Allah has sent me to His servants, to direct them towards the truth, and you, O my uncle, are the most worthy of all. It is meet that I should thus call upon you and it is meet that you should accept the truth and help in spreading it." Abu Talib replied: "Son of my brother, I cannot abjure the religion of my fathers; but by the Supreme Lord, while I am alive, none shall dare to injure you." Then turning towards 'Ali, the venerable chief asked what religion was his. Ali answered: "O father, I believe in Allah and His Prophet and go with him." Abu Talib replied: "Well my son, he will not call you to anything except what is good, therefore you are free to go with him." After 'Ali, Muhammad's adopted son Zaid became a convert to the new faith. He was followed by Abu Bakr, a leading member of the Quraish tribe and an honest, wealthy merchant who enjoyed great consideration among his compatriots. He was but two years younger than the Prophet. His adoption of the new faith was of great moral effect. Soon after, five notables presented themselves before the Prophet and accepted Islam. Several converts also came from lower classes of the Arabs to adopt the new religion.

برای سه سال طولانی و خسته‌کننده، پیامبر ﷺ بسیار بی‌سروصدا کوشید تا مردمش را از پرستش بت‌ها رهایی بخشد. شرک در میان مردم ریشه‌ای عمیق داشت. آیین شرک جاذبه‌هایی داشت که آیین نوین در پاکی خود از آن‌ها بی‌بهره بود. قریش در پرستش کهن منافع مادی شخصی داشت و اعتبار آنان به حفظ آن وابسته بود. پیامبر ﷺ ناگزیر بود با پرستش بت‌پرستانه پیروان آن مقابله کند و با الیگارشی حاکمی که سرنوشت مردم را در دست داشت، مخالفت ورزد.

For three weary long years, the Prophet labored very quietly to deliver his people from the worship of idols. Polytheism was deeply rooted among the people. It offered attractions, which the new faith in its purity did not possess. The Quraish had personal material interests in the old worship, and their prestige was dependent upon its maintenance. The Prophet had to contend with the idolatrous worship of its followers and to oppose the ruling oligarchy, which governed its destinies.

پس از سه سال تلاش مداوم اما آرام، تنها سی پیرو به دست آمد. سپس تغییر مهمی در روابط پیامبر ﷺ با مردم مکه پدید آمد. هم‌وطنانش به عقل او شک کردند و او را دیوانه یا تسخیرشده به دست روحی شریر می‌پنداشتند. تا آن زمان پیامبر ﷺ آرام و بی‌سروصدا تبلیغ می‌کرد. اکنون تصمیم گرفت آشکارا مردم مکه را مخاطب قرار دهد و از ایشان بخواهد که از بت‌پرستی دست بردارند. به همین منظور گردهمایی‌ای بر تپه‌ای نزدیک ترتیب داد و در آنجا برای ایشان از حماقتشان در پیشگاه الله سخن گفت که تکه‌سنگ‌هایی را که خدایان خود می‌نامیدند می‌پرستیدند. ایشان را دعوت کرد که این پرستش گناه‌آلود کهن را رها کنند و به آیین عشق، راستی و پاکی روی آورند. او ایشان را از سرنوشتی که به اقوام گذشته رسیده بود، آن‌هایی که به دعوت پیامبران پیشین گوش نداده بودند، برحذر داشت. اما آن گردهمایی بدون آنکه به هشداری که پیامبر ﷺ به ایشان داده بود گوش فرا دهد، پراکنده شد.

After three years of constant but quiet struggle, only thirty followers were secured. An important change now occurred in the relations of the Prophet with the citizens of Mecca. His compatriots had begun to doubt his sanity, thinking him crazy or possessed by an evil spirit. Hitherto he preached quietly and unobtrusively. He now decided to appeal publicly to the Meccans, requesting them to abandon their idolatry. For this he arranged a gathering on a neighboring hill and there spoke to them of their folly in the sight of Allah in worshipping pieces of stone which they called their gods. He invited them to abandon their old impious worship and adopt the faith of love, truth and purity. He warned them of the fate that had overtaken past races who had not heeded the preaching of former prophets. But the gathering departed without listening to the warning given them by the Prophet.

پس از آنکه نتوانست هموطنانش را به شنیدن سخنش وادار کند، توجه خود را به بیگانگانی معطوف کرد که برای تجارت یا زیارت به شهر می‌آمدند. اما قریش کوشید تلاش او را خنثی کند. آنان پیش از آنکه غریبه‌ها به شهر برسند، از راه‌های مختلف به استقبالشان می‌شتافتند تا آنان را از هرگونه ارتباط با پیامبر ﷺ برحذر دارند؛ کسی را که به عنوان جادوگری خطرناک معرفی می‌کردند. وقتی زائران یا بازرگانان به خانه‌های خود بازمی‌گشتند، خبر ظهور آن مبلغ جسوری را با خود می‌بردند که با خطر جان خویش، آشکارا عرب‌ها را به ترک پرستش بت‌های عزیزشان فرا می‌خواند.

اکنون پیامبر ﷺ و یارانش دچار آزار و خواری شدند. قریش دشمن، او را از نماز گزاردن در خانهٔ محترم کعبه بازمی‌داشتند؛ هرجا که می‌رفت او را تعقیب می‌کردند؛ هنگامی که او و یارانش به عبادت مشغول بودند، خاک و کثافت بر سر و رویشان می‌ریختند؛ و در جاهایی که برای عبادت و مراقبه رفت‌وآمد می‌کرد، خار می‌پاشیدند. با این همه آزمایش‌ها، پیامبر ﷺ سست نشد. او به رسالت خود اطمینان کامل داشت، حتی در مواردی که جانش به‌طور جدی در خطر افتاد.

Now the Prophet and his followers became subject to some persecution and indignity. The hostile Quraish prevented the Prophet from offering his prayers at the Sacred House of the Ka'ba; they pursued him wherever he went; they covered him and his disciples with dirt and filth when engaged in their devotions; they scattered thorns in the places which he frequented for devotion and meditation. Amidst all these trials the Prophet did not waver. He was full of confidence in his mission, even when on several occasions he was put in imminent danger of losing his life.

در این زمان حمزه، کوچک‌ترین پسر عبدالمطلب، اسلام را پذیرفت. حمزه مردی با شجاعتی برجسته، جنگاوری بی‌باک، بخشنده و راستگو بود که دلاوری‌اش او را به لقب «شیر خدا» رساند. او پیرو فداکار اسلام شد و در راه آن جان باخت.

At this time Hamza, the youngest son of Abdul Muttalib, adopted Islam. Hamza was a man of distinguished bravery, an intrepid warrior, generous and true, whose heroism earned for him the title of the "Lion of Allah." He became a devoted adherent of Islam and everlost his life in the cause.

پیامبر ﷺ همچنان با مهربانی و منطق معقول به عرب‌ها دعوت می‌کرد. او مردمی را که به گناه و بدکاری خو گرفته بودند فرا می‌خواند تا از زشتی‌هایشان دست بردارند. با سخنانی آتشین که دل شنوندگانش را به هیجان می‌آورد، آنان را از عذابی که خداوند بر قبیله‌های باستانی عاد و ثمود فرو فرستاده بود بیم می‌داد؛ قوم‌هایی که با لجاجت از تعالیم فرستادگان خدا به سوی خود سرپیچی کرده بودند. او به شگفتی‌های شگرف طبیعت سوگند می‌خورد: به روشنایی نیمروز، به شب هنگامی که پرده‌اش را می‌گستراند، و به روز هنگامی که با شکوه پدیدار می‌شود، تا پیش از آنکه نابودی همانند بر ایشان فرود آید، به هشدار او گوش دهند. او از روز حساب با آنان سخن می‌گفت؛ روزی که کردارهایشان در این جهان در پیشگاه داور جاودانه سنجیده می‌شود، و روزی که از کودکانی که زنده به گور شده بودند پرسیده می‌شود که به کدام گناه کشته شدند.

The Prophet continued preaching to the Arabs in a most gentle and reasonable manner. He called thepeople, so accustomed to iniquity and wrong doings, to abandon their abominations. In burning words which excited the hearts of his hearers, he warned them of the punishment which Allah had inflicted upon the ancient tribes of 'Ad and Thamud who had obstinately disobeyed the teachings of Allah's messengers to them. He adjured them by the wonderful sights of nature, by the noon day brightness, by the night when it spreads its veil, by the day when it appears in glory to listen to his warning before a similar destruction befell them. He spoke to them of the Day of Reckoning, when their deeds in this world will be weighed before the Eternal Judge, when the children who had been buried alive will be asked for what crime they were put to death.

روزی قریش کوشیدند تا پیامبر را وادار کنند که از تعلیمات این دین نوظهور که میان مردمشان تفرقه افکنده بود دست بردارد. عتبه بن ربیعه مأمور شد نزد پیامبر برود و با او سخن بگوید. عتبه گفت: «ای پسر برادرم، تو به خاطر صفات خود سرآمدی؛ اما میان مردم ما تفرقه انداخته‌ای و در خانواده‌های ما اختلاف افکنده‌ای؛ خدایان و الهه‌های ما را نکوهیده‌ای و نیاکان ما را به کفر متهم کرده‌ای. اکنون آمده‌ایم تا پیشنهادی به تو بدهیم و از تو می‌خواهم که خوب بیندیشی پیش از آنکه آن را رد کنی.» پیامبر ﷺ فرمود: «ای ابوولید، من به تو گوش می‌دهم.» [عتبه گفت:] «ای پسر برادرم، اگر از این کار قصد ثروت، جاه و منزلت داری، ما حاضریم برایت ثروتی گرد آوریم که از هر یک از ما بیشتر باشد؛ تو را سرور خود خواهیم کرد و بدون تو هیچ کاری نخواهیم کرد. اگر خواهان فرمانروایی هستی، تو را پادشاه خود خواهیم ساخت؛ و اگر آن جنی که بر تو چیره شده رام نشود، پزشکانی برایت می‌آوریم و به آنان ثروت می‌دهیم تا تو را درمان کنند.» چون عتبه سخنش را به پایان برد، پیامبر ﷺ فرمود: «اکنون به من گوش کن، ای ابوولید.» [عتبه] گفت: «گوش می‌دهم.» پیامبر ﷺ سیزده آیه نخست سورۀ فصلت را برایش تلاوت کرد که می‌توان آن را چنین تفسیر کرد:

One day the Quraish tried to induce the Prophet to discontinue his teachings of the new religion, which had sown discord among their people. 'Utba Ibn Rabi'a, was delegated to see the Prophet and speak to him. 'Utba said: "O son of my brother, you are distinguished by your qualities; yet you have sown discord among our people and cast dissension in our families; you denounced our gods and goddesses and you charge our ancestors with impiety. Now we are come to make a proposition to you, and I ask you to think well before you reject it." "I am listening to you, O father of Walid," said the Prophet. "O son of my brother, if by this affair you intend to acquire riches, honors, and dignity, we are willing to collect for you a fortune larger than is possessed by any one of us; we shall make you our chief and will do nothing without you. If you desire dominion, we shall make you our king; and if the demon which possesses you cannot be subdued, we will bring you doctors and give them riches until they cure you." When 'Utba had finished his discourse, the Prophet said: "Now listen to me, O father of Walid." "I listen." He replied. The Prophet, recited to him the first thirteen verses of Surah Fussilat, which maybe interpreted as follows:

حم (این حروف از معجزات قرآن‌اند و معنای آن‌ها را جز خداوند یکتا کسی نمی‌داند). فرود آمده از جانب خداوند بخشنده‌ی مهربان. کتابی که آیاتش به تفصیل بیان شده است؛ - قرآنی به زبان عربی برای مردمی که می‌دانند. مژده‌دهنده (به بهشت برای کسی که به یکتایی خداوند ایمان می‌آورد، یعنی توحید اسلامی)

"Ha Mim (These letters are one of the miracles of the Quran, and none but Allah Alone knows their meanings). A revelation from Allah the Most Beneficent, the Most Merciful. A Book whereof the Verses are explained in detail; - a Quran in Arabic for people who know. Giving glad tidings (of Paradise to the one who believes in the Oneness of Allah, Islamic Monotheism)

اضطهاد قریش هر روز شدیدتر می‌شد و رنج یاران پیامبر تحمل‌ناپذیر گشته بود. او درباره‌ی درستکاری، بردباری و مهمان‌نوازی پادشاه مسیحی همسایه، یعنی پادشاه حبشه، شنیده بود. او به آن دسته از یارانش که پناهی نداشتند توصیه کرد در قلمرو آن پادشاه پرهیزگار، النجاشی (نجاشی)، پناه جویند. حدود پانزده تن از مسلمانان بی‌پناه بی‌درنگ از این توصیه بهره گرفتند و به حبشه کشتی راندند. آنان در آنجا از سوی نجاشی پذیرایی بسیار مهربانانه‌ای دیدند. این نخستین هجرت در تاریخ اسلام خوانده می‌شود و در سال پنجم بعثت پیامبر محمد ﷺ، یعنی سال ۶۱۵ میلادی، رخ داد. پس از این مهاجران، بسیاری از همدردانشان نیز به ایشان پیوستند، تا آنکه شمار آنان به هشتاد و سه مرد و هجده زن رسید.

Persecution by the Quraish grew fiercer every day and the sufferings of the Prophet's disciples became unbearable. He had heard of the righteousness, tolerance, and hospitality of the neighboring Christian king of Abyssinia. He recommended such of his companions who were without protection to seek refuge in the kingdom of that pious king, Al Najashi (Negus). Some fifteen of the unprotected adherents of Islam promptly availed themselves of the advice and sailed to Abyssinia. Here they met with a very kind reception from the Negus. This is called the first hijrah (migration) in the history of Islam and occurred in the fifth year of the Prophet Muhammad's mission, A.D. 615. These emigrants were soon followed by many of their fellow sufferers, until the number reached eighty-three men and eighteen women.

قریش دشمن، که از گریختن قربانیانشان خشمگین بودند، فرستادگانی نزد پادشاه حبشه فرستادند تا از او بخواهند پناهندگان را تحویل دهد تا به سبب ترک دین پیشین و پذیرفتن دینی تازه کشته شوند. پادشاه آن مهاجران تهیدست را احضار کرد و از ایشان پرسید که آن دینی که بر دین پیشین خود ترجیح داده‌اند چیست. جعفر، پسر ابوطالب و برادر علی، سخنگوی مهاجران شد. او چنین گفت: «ای پادشاه، ما در ژرفای جهالت و بربریت فرو رفته بودیم؛ بت‌ها را می‌پرستیدیم، در ناپاکی زندگی می‌کردیم، لاشه مردار می‌خوردیم، سخنان زشت می‌گفتیم، هر احساس انسانیت و هر وظیفه‌ای نسبت به همسایگان را نادیده می‌گرفتیم و جز قانون زور قانونی نمی‌شناختیم. تا آنکه خداوند مردی را از میان ما برانگیخت که تولد، راستگویی، امانت‌داری و پاکدامنی او را می‌شناختیم. او ما را فراخواند تا به یگانگی خداوند اقرار کنیم و چیزی را با او شریک نسازیم؛ پرستش بت‌ها را بر ما حرام کرد و به راستگویی، ادای امانت، مهربانی و رعایت حقوق همسایگان فرمانمان داد؛ از بدگویی، خونریزی بیهوده، گناهان و دروغ بازمان داشت، به نماز و زکات و روزه فرمانمان داد. ما به او ایمان آوردیم، تعالیمش را پذیرفتیم و به پرستش تنها خداوند و شریک نساختن چیزی با او گردن نهادیم. از این رو قوم ما بر ما ستم کردند، کوشیدند تا ما را از پرستش خداوند بازدارند و به پرستش بت‌های چوبی و سنگی و دیگر پلیدی‌ها بازگردانند. ما را شکنجه کردند و آزار رساندند تا آنکه در میان ایشان امنیتی نیافتیم و به قلمرو تو آمدیم، به این امید که در برابر ستم ایشان از ما حمایت کنی.»

The hostile Quraish, furious at the escape of their victims, sent deputes to the king of Abyssinia to request him to deliver up the refugees, that they might be put to death for adjuring their old religion and embracing a new one. The king summoned the poor fugitives and inquired of them what was the religion, which they had adopted in preference to their old faith. Ja'far, son of Abu Talib and brother of 'Ali, acted as spokesman for the exiles. He spoke thus: "O king, we were plunged in the depth of ignorance and barbarism, we adored idols, we lived in unchastity, and we ate dead bodies, and we spoke abomination, we disregarded every feeling of humanity and sense of duty towards our neighbors, and we knew no law but that of the strong, when Allah raised among us a man, of whose birth, truthfulness, honesty, and purity we were aware. He called us to profess the Unity of Allah and taught us to associate nothing with Him; he forbade us the worship of idols and enjoined us to speak the truth, to be faithful to our trusts, to be merciful, and to regard the rights of neighbors; he forbade us to speak evil of the worship of Allah and not to return to the worship of idols of woos and stone and to abstain from evil, to offer prayers, to give alms, to observe the fast. We have believed in him, we have accepted his teachings and his injunctions to worship Allah alone and to associate nothing with Him. Hence our people have persecuted us, trying to make us forego the worship of Allah and return to the worship of idols of wood and stone and other abominations. They have tortured us and injured us until, finding no safety among them, we have come to your kingdom trusting you will give us protection against their persecution."

پس از شنیدن این سخنرانی، پادشاه مهمان‌نواز به نمایندگان دستور داد که با امنیت به نزد قوم خود بازگردند و در کار پناهندگانشان مداخله نکنند. بدین ترتیب، مهاجران دوران تبعید را در آرامش و آسایش سپری کردند.

After hearing the above speech, the hospitable king ordered the deputies to return to their people in safety and not to interfere with their fugitives. Thus the emigrants passed the period of exile in peace and comfort.

در حالی که پیروان پیامبر ﷺ برای رهایی از آزار قوم خود در سرزمین‌های بیگانه پناه می‌جستند، ایشان ﷺ هشدارهای خود را به قریش با قاطعیتی بیش از پیش ادامه داد. باز هم آنان نزد او آمدند و ثروت و مقام به او پیشنهاد کردند، که او ﷺ آن را با قاطعیت و به‌طور کامل رد کرد. اما آنان او را مسخره کردند و از او معجزه خواستند تا رسالتش را ثابت کند. او پاسخ می‌داد: «خداوند مرا نفرستاده است تا معجزه‌گری کنم؛ مرا فرستاده است تا به شما تبلیغ کنم.» بدین‌سان، پیامبر ﷺ که هرگونه توان معجزه‌آفرینی را از خود نفی می‌کرد، همواره حقانیت رسالت الهی خود را بر آموزه‌های حکیمانه‌اش استوار می‌ساخت. او خطاب خود را به وجدان درونی انسان، به عقل سلیم او و به داوری درست‌تر خود او متوجه می‌ساخت:

While the followers of the Prophet sought safety in foreign lands against the persecution of their people, he continued his warnings to the Quraish more strenuously than ever. Again they came to him with offers of riches and honor, which he firmly and utterly refused. But they mocked at him and urged him for miracles to prove his mission. He used to answer: "Allah has not sent me to work wonders; He has sent me to preach to you." Thus disclaiming all power of wonder working, the Prophet ever rested the truth of his divine mission upon his wise teachings. He addressed himself to the inner consciousness of man, to his common sense and to his own better judgement:

{بگو: «من فقط بشری مانند شما هستم. به من وحی می‌شود که معبود شما معبودی یگانه است، پس به سوی او راست‌روی کنید (با ایمان حقیقی - توحید اسلامی) و او را اطاعت کنید و از او آمرزش بخواهید.» و وای بر مشرکان؛ (بت‌پرستان، کافران و منکران یگانگی خداوند، کسانی که غیر از الله را می‌پرستند یا برای الله شریک و همتا قرار می‌دهند و غیره). (سورۀ فصلت، آیۀ ۶)}

"Say (O Muhammad): "I am only a human being like you. It is inspired in me that your Ilah (God) is One Ilah (God- Allah), therefore take the Straight Path to Him (with true Faith - Islamic Monotheism) and obedience to Him and seek forgiveness of Him. And woe to Al Mushrikeen; (polytheists, pagans, idolaters, and disbeliveers in the Oneness of Allah etc., those who worship others along with Allah or set up rivals or partners to Allah etc. (Ch 41:6 Quran)

قریش با وجود همه‌ی اندرزهای پیامبر، همچنان بر درخواست نشانه‌ای از او اصرار می‌ورزیدند. آنان پافشاری می‌کردند که اگر از سوی پروردگارش نشانه‌ای بر او فرو فرستاده نشود، ایمان نخواهند آورد. کافران می‌گفتند: «چرا محمد ﷺ همچون پیامبران پیشین با معجزات فرستاده نشده است؟» پیامبر ﷺ پاسخ داد: «زیرا معجزات برای قانع کردن ناکافی از آب درآمده‌اند. نوح با نشانه‌ها فرستاده شد، و چه نتیجه‌ای داشت؟ قوم ثمود، آن قوم گم‌شده، کجا رفتند؟ آنان از پذیرفتن دعوت پیامبر صالح ﷺ سر باز زدند، مگر آنکه او نشانه‌ای به ایشان نشان دهد و صخره را وادار کند شتری زنده بیرون آورد. او آنچه را خواستند انجام داد. اما آنان با تمسخر پی‌های شتر را بریدند، و سپس پیامبر را به چالش کشیدند که تهدید عذاب خود را عملی کند. صبحگاهان، مردگان در بسترهایشان یافت شدند، که فرشته‌ی پروردگار آنان را هلاک کرده بود.» پس از شنیدن این سخن، پادشاه مهمان‌نواز دستور داد فرستادگان به سلامت نزد قوم خود بازگردند و در کار پناهندگان دخالتی نکنند. بدین‌سان مهاجران دوران تبعید را در آرامش و آسایش گذراندند.

در قرآن حدود هفده جا به پیامبر محمد ﷺ گفته شده که معجزه‌ای نشان دهد، و او به همه این درخواست‌ها پاسخ‌هایی یکسان یا مشابه داد: خداوند توانایی انجام معجزات را دارد، اما [مردم] ایمان نیاورده‌اند؛ در طبیعت معجزاتی بزرگ‌تر از هر آنچه بیرون از آن می‌توان انجام داد وجود دارد؛ و خود قرآن معجزه‌ای بزرگ و جاودانه است. پیامبر ﷺ برای منکران تأکید می‌کرد که قرآن کتابی پربرکت است که برای تمام جهانیان هشداردهنده است؛ هدایتی کامل است و هر آنچه لازم است را توضیح می‌دهد؛ یادآوری آن چیزی است که در فطرت انسان نقش بسته، و از هرگونه ناهمسانی، خطا و باطل پاک است. این کتاب، کتاب هدایت راستین و نوری برای همگان است.

There are some seventeen places in the Quran, in which the Prophet Muhammad is challenged to work a sign, and he answered them all to the same or similar effect: Allah has the power of working miracles, and has not been believed; there were greater miracles in nature than any which could be wrought outside of it; and the Quran itself was a great, everlasting miracle. The Quran, the Prophet used to assert to the disbeliveers, is a book of blessings which is a warning for the whole world; it is a complete guidance and explains everything necessary; it is a reminder of what is imprinted on human nature and is free from every discrepancy and from error and falsehood. It is a book of true guidance and a light to all.

درباره بت‌های مقدسی که مشرکان عرب بسیار گرامی و محترم می‌داشتند، پیامبر ﷺ آشکارا تلاوت کرد:

As to the sacred idols, so much honored and esteemed by the pagan Arabs, the Prophet openly recited:

«إِنْ هِيَ إِلَّا أَسْمَاءٌ سَمَّيْتُمُوهَا أَنْتُمْ وَآبَاؤُكُم مَّا أَنزَلَ اللَّهُ بِهَا مِن سُلْطَانٍ» (سورۃ النجم، ۲۳)

"They are but names which you have named - you and your fathers - for which Allah has sent down no authority." (CH 53:23 Quran)

هنگامی که پیامبر ﷺ این‌گونه با سرزنش از خدایان مقدّس قریش سخن می‌گفت، آنان آزار و شکنجه‌شان را دوچندان کردند. اما پیامبر ﷺ با این همه، بی‌هراس به تبلیغ خود ادامه داد، نه با دشمنی دشمنانش و نه با آزار سخت آنان نسبت به او. و با وجود همه مخالفت‌ها و افزایش آزارها، آیین نوین رو به گسترش نهاد. بازار سالانه‌ی عکاظ نزدیک مکّه، شمار زیادی از بادیه‌نشینان صحرا و بازرگانان شهرهای دور را به خود جلب می‌کرد. اینان به آموزه‌های پیامبر ﷺ، به پندها و به نکوهش‌های او از بت‌های مقدّسشان و از خرافات‌شان گوش فرا می‌دادند. آنان هرآنچه شنیده بودند را به سرزمین‌های دور خود بازمی‌بردند، و بدین‌گونه ظهور پیامبر ﷺ تقریباً به همه‌ی نقاط شبه‌جزیره رسید.

When the Prophet thus spoke reproachfully of the sacred gods of the Quraish, the latter redoubled their persecution. But the Prophet, nevertheless, continued his preaching undaunted but the hostility of his enemies or by their bitter persecution of him. And despite all opposition and increased persecution, the new faith gained ground. The national fair at Okadh near Mecca attracted many desert Bedouins and trading citizen of distant towns. These listened to the teachings of the Prophet, to his admonitions, and to his denunciations of their sacred idols and of their superstitions. They carried back all that they had heard to their distant homes, and thus the advent of the Prophet was made know to almost all parts of the peninsula.

مکی‌ها اما بیش از پیش از موعظه‌های فزاینده‌ی پیامبر ﷺ علیه دینشان خشمگین بودند. از عمویش ابوطالب خواستند که او را بازدارد، اما او کاری از دستش برنمی‌آمد. در ... (هنگامی که) پیامبر ﷺ در تندترین محکومیت‌های خود علیه بی‌دینی و گناه‌کاری‌شان پافشاری کرد، او را از کعبه که در آن می‌نشست و موعظه می‌کرد بیرون راندند و پس از آن دسته‌جمعی نزد ابوطالب رفتند. آن رئیس محترم را واداشتند که جلوی برادرزاده‌اش را بگیرد تا دیگر خدایانشان را ناسزا نگوید و علیه نیاکانشان سخنان زشت بر زبان نیاورد. به ابوطالب هشدار دادند که اگر چنین نکند، از جمع قومش طرد خواهد شد و ناچار خواهد بود با محمد ﷺ همراهی کند؛ آنگاه این موضوع با جنگ حل می‌شد تا یکی از دو طرف نابود گردد.

The Meccans, however, were more than ever furious at the Prophet's increasing preaching against their religion. They asked his uncle Abu Talib to stop him, but he could not do anything. At , as the Prophet persisted in his ardent denunciations against their ungodliness and impiety, they turned him out from the Ka'ba where he used to sit and preach, and subsequently went in a body to Abu Talib. They urged the venerable chief to prevent his nephew from abusing their gods any longer or uttering any ill words against their ancestors. They warned Abu Talib that if he would not do that, he would be excluded from the communion of his people and driven to side with Muhammad; the matter would then be settled by fight until one of the two parties were exterminated.

ابو طالب نه می‌خواست خود را از قومش جدا کند و نه می‌خواست برادرزاده‌اش را به مشرکان واگذارد تا از او انتقام بگیرند. او با نرمی بسیار با پیامبر ﷺ سخن گفت و از او خواست که این کار را رها کند. پیامبر ﷺ با قاطعیت پاسخ داد: «ای عمو، اگر خورشید را در دست راست من و ماه را در دست چپم بگذارند تا از کارم بازایستم، هرگز از آن دست نخواهم کشید تا آنگاه که خداوند امرش را آشکار سازد یا من در این راه هلاک شوم.» پیامبر ﷺ که از این اندیشه که عمو و حامی‌اش آماده است او را رها کند، دلگیر شد، رو برگرداند تا برود. اما ابو طالب با صدای بلند او را فراخواند که بازگردد، و او بازگشت. ابو طالب گفت: «هر چه می‌خواهی بگو؛ زیرا به پروردگار سوگند هرگز تو را رها نخواهم کرد.»

Abu Talib neither wished to separate himself from his people, nor forsake his nephew for the idolaters to revenge themselves upon. He spoke to the Prophet very softly and begged him to abandon his affair. To this suggestion the Prophet firmly replied: "O my uncle, if they placed the sun in my right hand and the moon in my left hand to cause me to renounce my task, verily I would not desist therefrom until Allah made manifest His cause or I perished in the attempt." The Prophet, overcome by the thought that his uncle and protector was willing to desert him, turned to depart. But Abu Talib called him loudly to come back, and he came. "Say whatever you please; for by the Lord I shall not desert you ever."

قریش بار دیگر بیهوده تلاش کردند تا ابوطالب را وادار کنند که برادرزادهٔ خود را رها کند. این رئیس محترم اعلام کرد که از برادرزادهٔ خود در برابر هر تهدید یا خشونتی حمایت خواهد کرد. او به غیرت و شرف دو خاندان بنی هاشم و بنی مطلب، که هر دو از خویشاوندان پیامبر ﷺ بودند، متوسل شد تا عضو خود را از افتادن قربانی کینهٔ گروه‌های رقیب نگه دارند. همهٔ اعضای این دو خاندان به فراخوان ابوطالب با بزرگواری پاسخ دادند، جز ابولهب، یکی از عموهای پیامبر ﷺ، که به آزاردهندگان پیوست.

The Quraish again attempted in vain to cause Abu Talib to abandon his nephew. The venerable chief declared his intention to protect his nephew against any menace or violence. He appealed to the sense of honor of the two families of the Bani Hashim and the Bani Muttalib, both families being kinsmen of the Prophet, to protect their member from falling a victim to the hatred of rival parties. All the members of the two families nobly responded to the appeal of Abu Talib except Abu Lahab, one of the Prophet's uncles, who took part with the persecutors.

در این دوران، عمر بن خطاب اسلام آورد. با او، این آیین نوین یک پیرو ارزشمند و عاملی مهم در رشد و گسترش آینده اسلام به دست آورد. تا آن زمان، او مخالفی خشن با پیامبر ﷺ و دشمنی سرسخت با اسلام بود. گفته می‌شود که تغییر کیش او بر اثر تأثیر شگفت‌انگیز سوره‌ای از قرآن بر ذهنش رخ داد؛ سوره‌ای که خواهرش در خانه‌اش می‌خواند، جایی که او با قصد کشتن خواهرش به سبب پذیرفتن اسلام، به آنجا رفته بود.

During this period, 'Umar Al-Khattab adopted Islam. In him the new faith gained a valuable adherent and an important factor in the future development and propagation of Islam. Hitherto he had been a violent opposer of the Prophet and a bitter enemy of Islam. His conversion is said to have been worked by the miraculous effect on his mind of a Surah of the Quran which his sister was reading in her house, where he had gone with the intention of killing her for adopting Islam.

بدین ترتیب، گروه پیامبر ﷺ با گفتگوی عمویش حمزه، مردی با شجاعت و شایستگی بسیار، و همچنین با ابوبکر و عمر، که هر دو مردانی با نیرو و اعتبار زیاد بودند، تقویت شده بود. مسلمانان اکنون جرئت یافتند که عبادات خود را در انظار عمومی انجام دهند.

Thus the party of the Prophet had been strengthened by the conversation by his uncle Hamza, a man of great valor and merit; and of Abu Bakr and 'Umar, both men of great energy and reputation. The Muslims now ventured to perform their devotions in public.

هراسان از آن بخش جسورانه‌ای که پیامبر و پیروانش نتوانسته بودند آن را برعهده بگیرند، و برانگیخته از بازگشت نمایندگان از حبشه و اعلام ناکامی مأموریتشان، قریش تصمیم گرفت با یک ضربه‌ی قاطع از هرگونه پیشرفت بیشتر اسلام جلوگیری کند. برای رسیدن به این هدف، در سال هفتم بعثت، پیمانی جدی علیه فرزندان هاشم و مطلب بستند و متعهد شدند که با هیچ‌یک از آنان ازدواج نکنند و هیچ‌گونه ارتباطی با ایشان برقرار نسازند. بر اثر این، قریش به دو گروه تقسیم شد و دو خاندان هاشم و مطلب همگی نزد ابوطالب به عنوان رئیسشان پناه بردند.

Alarmed at the bold part which the Prophet and his followers were not able to assume, and roused by the return of the deputies from Abyssinia and the announcement of their unsuccessful mission, the Quraish determined to check by a decisive blow any further progress of Islam. Towards this end, in the seventh year of the mission, they made a solemn covenant against the descendants of Hashim and Muttalib, engaging themselves to contract no marriage with any of them and to have no communication with them. Upon this, the Quraish became divided into two factions, and the two families of Hashim and Muttalib all repaired to Abu Talib as their chief.

ابولهب، عموی پیامبر ﷺ، اما از سر کینه دیرینه‌اش نسبت به برادرزاده و آیینش، به جبهه مقابل پیوست؛ جبههٔ‌ای که سرکردهٔ آن ابوسفیان بن حرب از خاندان امیه بود. گروه تحت فشار، یعنی مسلمانان و همچنین بت‌پرستان، به دره‌ای تنگ در دامنه‌های شرقی مکه پناه بردند. آنان سه سال در این موضع دفاعی زندگی کردند. آذوقه‌ای که با خود برده بودند، به زودی تمام شد. احتمالاً همگی نابود می‌شدند، اگر نبود همدردی و کمک‌های گاه‌به‌گاهی هم‌وطنانی که کمتر متعصب بودند.

Abu Lahab, the Prophet's uncle, however, out of his inveterate hatred of his nephew and his doctrine, went over to the opposite party, whose chief was Abu Sufyan Ibn Harb, of the family of Umayya. The persecuted party, Muslims as well as idolaters betook themselves to a defile on the eastern skirts of Mecca. They lived in this defensive position for three years. The provisions, which they had carried with them, were soon exhausted. Probably they would have entirely perished but for the sympathy and occasional help received from less bigoted compatriots.

در آغاز سال دهم بعثت، از طریق میانجیگری هشام بن عمرو، زهیر بن ابی امیه و ... آشتی میان قریش و دو خاندان بنی هاشم و بنی عبدالمطلب برقرار شد. بدین ترتیب پیمان ضد این دو خاندان لغو گردید و آنان توانستند به مکه بازگردند.

Towards the beginning of the tenth year of the mission, reconciliation was concluded between the Quraish and the two families of Hashim and Abdul Muttalib through the intermediation of Hisham, Ibn Umar, and Zobeir, Ibn Abu Umayya. Thus, the alliance against the two families was abolished, and they were able to return to Mecca.

در دورانی که پیامبر ﷺ و خویشاوندانش در موضع دفاعی خود به سر می‌بردند، اسلام در بیرون پیشرفتی نداشت؛ اما در ماه‌های حرام، که خشونت در آن‌ها هتک حرمت به شمار می‌رفت، پیامبر ﷺ از زندان موقت خود بیرون می‌آمد تا اسلام را به زائران تبلیغ کند.

During the period the Prophet and his kinspeople passed in their defensive position, Islam made no progress outside; but in the sacred months, when violence was considered sacrilege, the Prophet used to come out of his temporary prison to preach Islam to the pilgrims.

در سال بعد، هم ابوطالب و هم خدیجه درگذشتند. بدین ترتیب، پیامبر ﷺ با از دست دادن ابوطالب، سرپرست مهربان دوران جوانی‌اش که تا آن هنگام او را در برابر دشمنانش حمایت کرده بود، و با از دست دادن خدیجه، همدم دلگرم‌کننده‌اش، هر دو را از دست داد. خدیجه همواره فرشته امید و تسلی او بود. پیامبر ﷺ که از فقدان حامی مهربان و همسر محبوبش اندوهگین بود، و بدون امید به بازداشتن قریش از بت‌پرستی، با دلی غمگین اما سرشار از توکل، تصمیم گرفت رسالت خود را در جای دیگری ادامه دهد. او طائف را برگزید، شهری در حدود شصت مایلی شرق مکه، و همراه با خدمتگزار وفادارش زید به آنجا رفت.

In the following year, both Abu Talib and Khadijah died. Thus the Prophet lost in Abu Talib the kind guardian of his youth who had hitherto protected him against his enemies, and in Khadijah his most encouraging companion. She was ever his angel of hope and consolation. The Prophet, weighed down by the loss of his amiable protector and his beloved wife, without hope of turning the Quraish from idolatry, with a saddened heart, yet full of trust, resolved to exercise his ministry in some of her field. He chose Taif, a town about sixty miles east of Mecca, where he went accompanied by a faithful servant Zaid.

قبیلهٔ ثقیف، که ساکنان طائف بودند، با محمد ﷺ بسیار سرد برخورد کردند. با این حال او یک ماه در آنجا ماند. اگرچه مردان متفکرتر و نیکوتر با او کمی احترام کردند، بردگان و مردم عادی از شنیدن تعالیمش سرباز زدند؛ آنان از دعوت او به رها کردن خدایانی که با چنان آزادی اخلاقی و سبکدلی می‌پرستیدند، به شدت خشمگین شدند. سرانجام علیه او برخاستند و او را تا دیوار شهر راندند و ناچار شد بازگردد و به مکه برگردد.

The tribe of Thakif, who were the inhabitants of Taif, received Muhammad very coldly. However, he stayed there for one month. Though the more considerate and better sort of men treated him with a little respect, the slaves and common people refused to listen to his teachings; they were outrageously indignant at his invitation to abandon the gods they worshipped with such freedom of morals and lightness of heart. At length they rose against him, and bringing him to the wall of the city, obliged him to depart and return to Mecca.

شکست، پیروان او را سخت دلسرد کرد؛ با این همه، پیامبر ﷺ با شجاعت به تبلیغ در مجالس عمومی در ایام حج ادامه داد و چندین مسلمان تازه به دست آورد، که از میان ایشان شش نفر از اهالی شهر یثرب (که بعدها مدینه نامیده شد) از قبیلهٔ یهودی خزرج بودند. هنگامی که این یثربیان به خانه بازگشتند، خبر را در میان قوم خود پخش کردند که پیامبری در میان عرب برخاسته که ایشان را به سوی الله فرا خواهد خواند و به پرسش‌ها و سرگردانی‌های آنان پایان خواهد داد.

The repulse greatly discouraged his followers; however, the Prophet boldly continued to preach to the public assemblies at the pilgrimage and gained several new converts, among whom were six of the city of Yahtrib (later called Medina), of the Jewish tribe of Khazraj. When these Yathribites returned home, they spread the news among their people that a prophet had arisen among the Arabs who was to call them to Allah and put an end to their inquiries.

در سال دوازدهم بعثت، پیامبر ﷺ در یک شب، از مکه به بیت‌المقدس و از آنجا به آسمان سفر کرد. این سفر که در تاریخ به نام معراج (عروج) شناخته می‌شود، سفری جسمانی و واقعی بود و تنها یک رؤیا نبود. در همین زمان بود که الله، مسلمانان را به خواندن پنج نماز روزانه فرمان داد.

In the twelfth year of his mission, the Prophet made his night journey from Mecca to Jerusalem, and thence to heaven. His journey, known in history as Miraj (Ascension) was a real bodily one and not only a vision. It was at this time that Allah ordered the Muslims to pray the five daily prayers.

خداوند متعال فرموده است:

Almighty Allah had said:

«پاک و منزّه است (خداوند) که بندهٔ خود محمّد ﷺ را شبانگاهی از مسجد الحرام (در مکّه) به مسجد الاقصی (در بیت‌المقدس)، که پیرامونش را برکت داده‌ایم، سیر داد تا برخی از نشانه‌های خود را به او بنمایانیم. بی‌گمان، او شنوای بیناست.» (سورهٔ الإسراء، آیهٔ ۱)

“Glorified (and Exalted) be He (Allah) (above all that evil they associate with Him), Who took His slave Muhammad for a journey by night from AL Masjid al Haram (at Makka) to the farthest mosque (in Jerusalem), the neighborhood whereof We have blessed, order that We might show him (Muhammad) of Our Ayat (proofs, evidences, lessons, signs, etc.). Verily, He is the All Hearer, the All Seer." (Ch 17:1 Quran)

عباس بن مالک روایت کرد که مالک بن صعصعہ گفت کہ رسول اللہ ﷺ نے ان کے لیے اپنے معراج کا ذکر کیا، فرمایا: «میں الحطیم یا الحجر میں لیٹا ہوا تھا کہ اچانک کوئی میرے پاس آیا اور میرے جسم کو یہاں سے یہاں تک چیر دیا۔» میں نے الجارود سے، جو میرے پہلو میں تھے، پوچھا: "اس کا کیا مطلب ہے؟" انھوں نے کہا: "اس سے مراد گردن سے لے کر شرمگاہ تک ہے،" یا فرمایا: "سینے کے بالائی حصے سے (زیریں حصے تک)۔" نبی ﷺ نے مزید فرمایا: «پھر اس نے میرا دل نکالا۔ پھر ایک سونے کا طشت ایمان سے بھرا ہوا میرے پاس لایا گیا، اور میرے دل کو دھویا گیا اور (ایمان سے) بھر دیا گیا، پھر وہ اپنی اصل جگہ پر لوٹا دیا گیا۔»

Abbas Ibn Malik reported that Malik Ibn Sasaa said that Allah's Messenger described to them his Night Journey saying: "While I was lying in Al-Hatim or Al-Hijr, suddenly someone came to me and cut my body open from here to here." I asked Al-Jarud, who was by my side, "What does he mean?" He said: "It means from his throat to his public area," or said, "From the top of the chest." The Prophet further said, "He then took out my heart. Then a gold tray of Belief was brought to me and my heart was washed and was filled (with Belief) and then returned to its original place.

سپس حیوانی سفید را که از قاطر کوچک‌تر و از الاغ بزرگ‌تر بود، نزد من آوردند۔ (در این هنگام الجارود پرسید: «ای ابو حمزه، آیا آن در براق بود؟» و من (انس) پاسخ مثبت دادم۔)

Then a white animal which was smaller than a mule and bigger than a donkey was brought to me." (On this Al-Jarud asked: "Was it in the Buraq, O Abu Hamza?" I (Anas) replied in the affirmative.

جبرئیل با من همراه شد تا به نزدیک‌ترین آسمان رسیدیم.

Gabriel set out with me till we reached the nearest heaven.

هنگامی که (جبرئیل) درخواست کرد که در باز شود، پرسیده شد: «کیست؟» جبرئیل پاسخ داد: «جبرئیل.» پرسیده شد: «چه کسی همراه توست؟» جبرئیل پاسخ داد: «محمد ﷺ.» پرسیده شد: «آیا محمد ﷺ را فراخوانده‌اند؟» جبرئیل پاسخ مثبت داد. آنگاه گفته شد: «خوش آمد! دیدار او چه نیکوست!» در باز شد، و چون از آسمان نخست گذشتم، آدم را آنجا دیدم. جبرئیل به من گفت: «این پدرت آدم است؛ بر او سلام کن.» پس بر او سلام کردم و او پاسخ سلامم را داد و گفت: «خوش آمدی، ای فرزند صالح و ای پیامبر صالح.»

"When he asked for the gate to be opened, it was asked, 'Who is it?' Gabriel answered, 'Gabriel.' It was asked, 'Who is accompany you?' Gabriel replied, 'Muhammad.' It was asked, 'Has Muhammad been called?' Gabriel replied in the affirmative. Then it was said. 'He is welcomed. What an excellent visit his is!' The gate was opened, and when I went over the first heaven, I saw Adam there. Gabriel said to me: 'This is your father, Adam; pay him your greetings.' So I greeted him and he returned the greetings to me and said: 'You are welcomed, O pious son and pious Prophet.'

سپس جبرئیل با من بالا رفت تا به آسمان دوم رسیدیم. جبرئیل خواست که دروازه گشوده شود. پرسیده شد: «کیست؟» جبرئیل پاسخ داد: «جبرئیل.» پرسیده شد: «چه کسی همراه توست؟» جبرئیل گفت: «محمدﷺ.» پرسیده شد: «آیا او را فرا خوانده‌اند؟» جبرئیل پاسخ مثبت داد. آنگاه گفته شد: «خوش آمد. چه دیدار نیکویی است!» دروازه گشوده شد. «چون از آسمان دوم گذشتم، در آنجا یحیی و عیسی را دیدم که با یکدیگر پسرعمو بودند. جبرئیل به من گفت: "این‌ها یحیی و عیسی‌اند؛ به آن‌ها سلام کن." پس به ایشان سلام کردم و هر دو سلام مرا پاسخ دادند و گفتند: "خوش آمدی، ای برادر صالح و ای پیامبر صالح."»

Then Gabriel ascended with me till we reached the second heaven. Gabriel asked for the gate to be opened. It was asked: 'Who is it?' Gabriel answered: 'Gabriel.' It was asked: 'Who is accompany you?' Gabriel replied, 'Muhammad.' It was asked: 'Has he been called?' Gabriel answered in the affirmative. Then it was said: 'He is welcomed. What an excellent visit his is!' The gate was opened. "When I went over the second heaven, here I saw John (Yahya) and Jesus (Isa), who were cousins of each other. Gabriel said to me: "These are John and Jesus; pay them your greetings.' So I greeted them and both of them returned my greetings to me and said, 'You are welcomed, O pious brother and pious Prophet.'

سپس جبرئیل مرا تا آسمان سوم بالا برد و خواست که دروازه‌اش گشوده شود. از آن پرسیده شد: «کیست؟» جبرئیل پاسخ داد: «جبرئیل.» پرسیده شد: «چه کسی با تو همراه است؟» جبرئیل پاسخ داد: «محمد ﷺ.» پرسیده شد: «آیا او را فرا خوانده‌اند؟» جبرئیل به تأیید پاسخ داد. آنگاه گفته شد: «خوش آمد، چه دیدار نیکویی است این!» دروازه گشوده شد و چون به آسمان سوم رسیدم، یوسف را دیدم. جبرئیل به من گفت: «این یوسف است، بر او سلام کن.» پس بر او سلام کردم و او به سلامم پاسخ داد و گفت: «خوش آمدی، ای برادر پارسا و پیامبر پارسا.»

Then Gabriel ascended with me to the third heaven and asked for its gate to be opened. IT was asked 'Who is it?' And Gabriel replied: 'Gabriel.' It was asked, 'Who is accompany you?' Gabriel replied, 'Muhammad.' It was asked, 'Has he been called?' Gabriel replied in the affirmative. Then it was said: 'He is welcomed, what an excellent visit his is!' The gate was opened, and when I went over the third heaven there I saw Joseph (Yusuf), Gabriel said to me: 'This is Joseph, pay him your greetings.' So I greeted him and he returned the greetings to me and said: 'You are welcomed, O pious brother and pious Prophet.'

سپس جبرئیل همراه من به آسمان چهارم بالا رفت و درِ آن را باز کرد. از او پرسیده شد: «کیست؟» جبرئیل پاسخ داد: «جبرئیل». پرسیده شد: «و چه کسی همراه توست؟» جبرئیل پاسخ داد:

Then Gabriel ascended with me to the fourth heaven and asked for its gate to be opened. IT was asked 'Who is it?' Gabriel replied, 'Gabriel' It was asked: 'Who is accompany you?' Gabriel replied:

«محمد». پرسیده شد: «آیا او را فراخوانده‌اند؟» جبرئیل پاسخ مثبت داد. سپس گفته شد: «خوش آمد، چه دیدار نیکویی است!» دروازه گشوده شد و چون به آسمان چهارم رسیدم، آنجا ادریس را دیدم. جبرئیل به من گفت: «این ادریس است؛ به او سلام کن.» پس بر او سلام کردم و او پاسخ سلامم را داد و گفت: «خوش آمدی ای برادر صالح و ای پیامبر صالح.»

'Muhammad.' It was asked: 'Has he been called?' Gabriel replied in the affirmative. Then it was said: 'He is welcomed, what an excellent visit his is!' "The gate was opened, and when I went over the fourth heaven, there I saw Enoch (Idris), Gabriel said to me: 'This is Enoch; pay him your greetings.' So I greeted him and he returned the greetings to me and said: 'You are welcomed O pious brother and pious Prophet.'

سپس جبرئیل مرا تا آسمان پنجم بالا برد و خواست که دروازهٔ آن گشوده شود. پرسیده شد: «کیست؟» جبرئیل پاسخ داد: «جبرئیل.» پرسیده شد: «همراهت کیست؟» جبرئیل پاسخ داد: «محمدﷺ.» پرسیده شد: «آیا او را فراخوانده‌اند؟» جبرئیل پاسخ مثبت داد. پس گفته شد: «خوش آمد، چه دیدار خوبی است!» پس چون از آسمان پنجم گذشتم، آنجا هارون را دیدم. جبرئیل به من گفت: «این هارون است؛ بر او سلام کن.» پس بر او سلام کردم و او سلامم را پاسخ داد و گفت: «خوش آمدی، ای برادر صالح و ای پیامبر صالح.»

Then Gabriel ascended with me to the fifth heaven and asked for its gate to be opened. It was asked: 'Who is it?' Gabriel replied: 'Gabriel.' It was asked: 'Who is accompany you?' Gabriel replied 'Muhammad.' It was asked: 'Has he been called?' Gabriel replied in the affirmative. Then it was said: 'He is welcomed, what an excellent visit his is!' So when I went over the fifth heaven, there I saw Aaron (Harun), Gabriel said to me: "This is Aaron; pay hyour greetings.' So I greeted him and he returned the greetings to me and said: "You are welcomed, O pious brother and pious Prophet."

پھر جبرائیل مجھے ساتھ لے کر چھٹے آسمان تک چڑھے اور دروازہ کھلوانے کو کہا۔ پوچھا گیا: "کون ہے؟" جبرائیل نے جواب دیا: "جبرائیل۔" پوچھا گیا: "تمہارے ساتھ کون ہے؟" جبرائیل نے جواب دیا: "محمد ﷺ۔" پوچھا گیا: "کیا انہیں بلایا گیا ہے؟" جبرائیل نے اثبات میں جواب دیا۔ کہا گیا: "خوش آمدید! ان کی آمد کیا ہی بہترین آمد ہے!" "جب میں چھٹے آسمان پر پہنچا تو وہاں موسیٰ (علیہ السلام) کو دیکھا۔ جبرائیل نے مجھ سے کہا: "یہ موسیٰ ہیں، انہیں سلام کہو۔" چنانچہ میں نے انہیں سلام کیا اور انہوں نے میرے سلام کا جواب دیا اور کہا: "خوش آمدید، اے نیک بھائی اور نیک نبی۔" جب میں ان (موسیٰ) سے رخصت ہوا تو وہ رو پڑے۔ کسی نے ان سے پوچھا: "آپ کس بات پر روتے ہیں؟" موسیٰ نے کہا: "میں اس لیے روتا ہوں کہ میرے بعد ایک نوجوان کو (نبی بنا کر) بھیجا گیا ہے جس کی امت کے لوگ میری امت کے لوگوں سے بڑی تعداد میں جنت میں داخل ہوں گے۔"

Then Gabriel ascended with me to the sixth heaven and asked for its gate to be opened. It was asked: 'Who is it?' Gabriel replied: 'Gabriel.' It was asked: 'Who is accompanying you?' Gabriel replied: 'Muhammad.' It was said: 'Has he been called?' Gabriel replied in the affirmative. It was said: 'He is welcomed. What an excellent visit his is!' "When I went over the sixth heaven, there I saw Moses (Musa). Gabriel said to me: "This is Moses; pay him your greeting. So I greeted him and he returned the greetings to me and said: "You are welcomed, O pious brother and pious Prophet." When I left him (Moses) he wept. Someone asked him: 'What makes you weep?' Moses said: 'I weep because after me there has been sent (as Prophet) a young man whose followers will enter Paradise in greater numbers than my followers.'

سپس جبریل با من به آسمان هفتم بالا رفت و خواست که دروازه آن گشوده شود. پرسیده شد: «کیست؟» جبریل پاسخ داد: «جبریل.» پرسیده شد: «چه کسی همراه توست؟» جبریل پاسخ داد: «محمد ﷺ.» پرسیده شد: «آیا او فراخوانده شده است؟» جبریل پاسخ مثبت داد. آنگاه گفته شد: «خوش آمد. چه دیدار نیکویی است دیدار او!» «پس چون (از آسمان هفتم) گذشتم، آنجا ابراهیم را دیدم. جبریل به من گفت: "این پدر توست؛ سلام خود را به او برسان." پس بر او سلام کردم و او سلام مرا پاسخ داد و گفت: "خوش آمدی، ای پسر صالح و ای پیامبر صالح ﷺ." سپس مرا به سدرة المنتهی (درخت سدر در منتهای مرز) بالا بردند.

Then Gabriel ascended with me to the seventh heaven and asked for its gate to be opened. It was asked: 'Who is it?' Gabriel replied: 'Gabriel.' It was asked: 'Who is accompanying you?' Gabriel replied: 'Muhammad.' It was asked: 'Has he been called?' Gabriel replied in the affirmative. Then it said: 'He is welcomed. What an excellent visit his is!' "So when I went (over the seventh heaven), there I saw Abraham (Ibrahim). Gabriel said to me: 'This is your father; pay your greetings to him.' So I greeted him and he returned the greetings to me and said: 'You are welcomed, O pious son and pious Prophet.' Then I was made to ascend to Sidrat-ul-Muntaha (the Lote Tree of the utmost boundary).

میوه‌هایش مانند کوزه‌های هَجَر (جایی نزدیک مدینه) بود و برگ‌هایش به بزرگی گوش‌های فیل. جبریل گفت: «این سِدرةُ المُنتَهی است.» ناگاه چهار نهر جاری شد؛ دو نهر پنهان بود و دو نهر آشکار. پرسیدم: «ای جبریل، این دو نوع نهر چیست؟» پاسخ داد: «اما نهرهای پنهان، دو نهر در بهشت‌اند، و نهرهای آشکار، نیل و فرات‌اند.»

Behold! Its fruits were like the jars of Hajr (a place near Medina) and its leaves were as big as the ears of elephants. Gabriel said: "This is the Lote Tree of the utmost and boundary.' Behold! There ran four rivers, two were hidden and two were visible, I asked: 'What are these two kinds of rivers, O Gabriel?' He replied: 'As for the hidden rivers, they are two rivers in Paradise and the visible rivers are the Nile and the Euphrates.'

پس البیت المعمور به من نشان داده شد، و ظرفی پر از شراب، و ظرفی پر از شیر، و ظرفی سوم پر از عسل نزد من آوردند. من شیر را برداشتم. جبرئیل فرمود: «این همان دین اسلام است که تو و امتت بر آن هستید.» سپس نماز بر من واجب شد: پنجاه نماز در روز. هنگام بازگشت، از کنار موسی گذشتم، و او از من پرسید: «چه چیزی به تو فرمان داده شده است؟» گفتم: «به من فرمان داده شده که پنجاه نماز در روز بگزارم.» موسی گفت: «امت تو توان پنجاه نماز در روز را ندارند، و به خدا سوگند پیش از تو مردم را آزموده‌ام و با بنی اسرائیل نهایت تلاشم را کردم، اما بی‌فایده بود. نزد پروردگارت بازگرد و کاهش بخواه تا بار امتت سبک شود.» پس بازگشتم، و خداوند ده نماز از آن کاست. سپس دوباره نزد موسی آمدم، اما او همان سخن پیشین را تکرار کرد.

"Then Al-Bait-ul-Ma'mur (the Sacred House) was shown to me and a container full of wine and another full of milk and a third full of honey were brought to me. I took the milk. Gabriel remarked: 'This is the Islamic religion which you and your followers are following.' Then the prayers were enjoined on me: they were fifty prayers a day. When I returned, I passed by Moses, who asked me; 'What have you been ordered to do?' I replied: 'I have been ordered to offer fifty prayers a day.' Moses said: 'Your followers cannot bear fifty prayers a day, and by Allah I have tested people before you, and I have tried my level best with Bani Israel in vain. Go back to your Lord and ask for reduction to lessen your followers'' burden.' So I went back, and Allah reduced ten prayers for me. Then again I came to Moses, but he repeated the same as he had said before.

پھر میں دوبارہ اللہ کے پاس گیا، اور اس نے مزید دس نمازیں کم کر دیں۔ جب میں موسیٰ کے پاس آیا تو اس نے بھی وہی بات کہی۔ میں اللہ کے پاس واپس گیا، اور مجھے حکم دیا گیا کہ روزانہ دس نمازیں ادا کروں۔ جب میں موسیٰ کے پاس واپس آیا تو اس نے وہی مشورہ دہرایا، چنانچہ میں اللہ کے پاس گیا اور مجھے حکم دیا گیا کہ روزانہ پانچ نمازیں ادا کروں۔

Then again I went back to Allah, and He reduced ten more prayers. When I came to Moses he said the same. I went back to Allah, and He ordered m to observe ten prayers a day. When I came back to Moses, he repeated the same advice, so I went back to Allah and was ordered to observe five prayers a day.

وقتی به نزد موسی بازگشتم، او گفت: «چه چیزی به تو دستور داده شده است؟» گفتم: «به من دستور داده شده که هر روز پنج نماز بخوانم.» گفت: «پیروان تو توان هر روز پنج نماز را ندارند، و بی‌شک من تجربه‌ای از مردمی که پیش از تو بوده‌اند دارم و با بنی اسرائیل نهایت تلاشم را کردم، پس نزد پروردگارت بازگرد و کاهش بخواه تا بار پیروانت سبک شود.» گفتم: «آن‌قدر از پروردگارم درخواست کرده‌ام که شرمنده شده‌ام، اما اکنون خرسندم و در برابر فرمان خداوند تسلیم هستم.» وقتی دور شدم، صدایی شنیدم که می‌گفت: «فرمان خود را جاری کردم و بار بندگان خود را سبک نمودم.»

"When I came back to Moses, he said: 'What have you been ordered?' I replied: 'I have been ordered to observe five prayers a day.' He said: 'Your followers cannot bear fear prayers a day, and no doubt, I have got an experience of the people before you, and I have tried my level best with Bani Israel, so go back to your Lord and ask for reduction to lesson your followers' burden.' I said: 'I have requested so much of my Lord that I feel ashamed, but I am satisfied now and surrender to Allah's Order.' When I left, I heard a voice saying: 'I have passed My order and have lessened the burden of My worshippers.'"

در این سال، دوازده مرد از یثرب، که ده نفر از آنان از قبیله یهودی خزرج بودند و دو نفر دیگر از قبیله اَوس، به مکه آمدند و در عقبه، تپه‌ای در شمال آن شهر، با پیامبر ﷺ بیعت وفاداری کردند. این بیعت به «بیعت زنان» معروف شد، نه از آن رو که زنانی در آن زمان حضور داشتند، بلکه چون بر اساس آن، مرد موظف به برداشتن سلاح در دفاع از پیامبر ﷺ یا دینش نمی‌شد؛ و این همان بیعتی بود که بعدها از زنان نیز گرفته شد. متن این بیعت چنین بود: «به خدا شریکی قرار نمی‌دهیم؛ دزدی نمی‌کنیم، زنا و فحشا نمی‌کنیم، فرزندانمان را نمی‌کشیم (همان‌گونه که مشرکان عرب می‌کردند، هنگامی که می‌ترسیدند نتوانند آنان را نگه دارند)، و تهمت‌های دروغین نمی‌زنیم؛ در هر کار معقولی از پیامبر ﷺ فرمان می‌بریم و در خوشی و ناخوشی به او وفادار خواهیم بود.» چون آنان با جدیت متعهد شدند که همه این‌ها را انجام دهند، پیامبر ﷺ یکی از یارانش، مصعب بن عمیر، را همراه آنان به خانه‌شان فرستاد تا اصول بنیادین و آیین‌های دین را به ایشان آموزش دهد. مصعب با یاری کسانی که پیش‌تر مسلمان شده بودند به یثرب رسید و شماری از مردم را به اسلام درآورد، به‌ویژه اُسَید بن حُضَیر، از بزرگان شهر، و سعد بن معاذ، سرور قبیله اَوس. اسلام آن‌چنان سریع گسترش یافت که کمتر خانه‌ای بود که در آن مسلمانی نباشد.

In this year, twelve men of Yathrib, of whom ten were of the Jewish tribe of Khazraj and the other two of Aws, came to Meccan and took an oath of fidelity to the Prophet at Al-Aqaba, a hill on the north of that city. This oath was called the Women's' Oath, not that any women were present at this time, but because a man was not thereby obliged to take up arms in defense of the Prophet or his religion, it being the same oath that was afterwards exacted of the women. This oath was as follows: "We will not associate anything with Allah; we will not steal nor commit adultery or fornication, nor kill our children (as the pagan Arabs used to do when they apprehended that they would not be able to maintain them), nor forge calumnies; we will obey the Prophet in everything that is reasonable, and we will be faithful to him in well and sorrow." When they had solemnly engaged to do all this, the Prophet sent one of his disciples, Mus'ab Ibn Umair, home with them to teach them the fundamental doctrines and ceremonies of the religion. Mus'ab, having arrived at Yathrib by the assistance of those who had been formerly converted, gained several new converts, particularly Usaid Ibn Khudair, a chief of man of the city, and Sa'd Ibn Mu'adh, prince of the tribe of Aws. Islam spread so fast that there was a scarce a house that did not have some Muslims in it.

در سال بعد، که سیزدهمین سال بعثت بود (میلادی ۶۲۲)، مصعب با هفتاد و سه مرد و دو زن از اهل آن شهر که اسلام آورده بودند، از یثرب بازگشت؛ افزون بر کسانی که هنوز کافر بودند. پس از ورود، این یثربیان بی‌درنگ نزد پیامبر ﷺ کسی فرستادند و او را به شهرشان دعوت کردند. پیامبر ﷺ چندان نیازی به چنین یاری‌ای نداشت، زیرا مخالفانش تا آن زمان در مکه چنان نیرومند شده بودند که او نمی‌توانست بیش از این در آنجا بماند بی‌آنکه خطری قریب‌الوقوع در کمین باشد. از این رو پیشنهادشان را پذیرفت و یک شب، به قرار قبلی، در عقبه با ایشان دیدار کرد؛ در حالی که عمویش عباس نیز همراهش بود. عباس، هرچند آن زمان مسلمان نشده بود، خیرخواه برادرزاده‌اش بود.

پیامبر سپس دوازده مرد را از میان ایشان برگزید تا نمایندگان او باشند. بدین ترتیب پیمان دوم عقبه منعقد شد. یثربیان به خانه‌های خود بازگشتند و پیامبر ﷺ را برای ترتیب دادن سفر به شهرشان باقی گذاشتند. پیامبر ﷺ به پیروان خود دستور داد تا برای امنیت فوری به یثرب روند، و آنان نیز چنین کردند. حدود صد خانواده بی‌سروصدا از مکه ناپدید شدند و به سوی یثرب رفتند، و در آنجا با شور و شوق و مهمان‌نوازی بسیار پذیرفته شدند. سرانجام همه یارانش به یثرب رفته بودند. پیامبر ﷺ تنها در مکه ماند و فقط پسرعموی جوانش، علی، و دوست فداکارش، ابوبکر، با او بودند.

The Prophet then selected twelve men out of their number to act as his delegates. Thus was concluded the second covenant of Al Aqaba. The Yathribites returned home leaving the Prophet to arrange for the journey to their city. The Prophet directed his followers to seek immediate safety at Yathrib, which they accordingly did. About one hundred families silently disappeared from Mecca and proceeded to Yathrib, where they were received with enthusiasm and much hospitality. Finally, all the disciples had gone to Yathrib. The Prophet alone remained at Mecca, keeping with him only his young cousin, 'Ali, and his devoted friend Abu Bakr.

مکیان، از پیامد این پیمان تازه هراسان، به فکر جدی افتادند که مانع گریز محمد ﷺ به یثرب شوند. با شتاب گرد آمدند. پس از رد چند راه‌حل ملایم‌تر، تصمیم گرفتند که او کشته شود. توافق کردند که از هر قبیله یک مرد برگزیده شود و هر یک با شمشیر خود ضربه‌ای بر او وارد کند، تا مسئولیت این گناه به‌طور یکسان بر دوش همه قبایل قرار گیرد. بنی هاشم، قبیلهٔ خود محمد ﷺ، از نظر قدرت بسیار فروتر بودند و از این رو نمی‌توانستند خون خویشاوند خود را بازخواست کنند.

The Meccans, fearing the consequence of this new alliance, began to think seriously of preventing Muhammad from escaping to Yathrib. They met in all haste. After several milder expedients had been rejected, they decided that he should be killed. They agreed that one man should be chosen out of every tribe and that each man should strike a blow at him with his sword so that responsibility of the guilt would rest equally on all tribes. The Bani Hashim, Muhammad's own tribe, were much inferior and therefore would not be able to revenge their kinsman's death.

برای این عمل خونین، تعدادی از جوانان نجیب برگزیده شدند. با پیشروی شب، قاتلان خود را دور خانهٔ پیامبر ﷺ مستقر کردند. تمام شب را نگهبانی دادند و منتظر ماندند تا هنگام سپیدهٔ صبح که محمد ﷺ از خانه بیرون می‌آید، او را بکشند. پیامبر ﷺ برخی از آنان را از خطر آگاه کرده بود، و به علی دستور داد که در جای او بخوابد و خود را در عبای سبز او بپیچد، و او چنین کرد. پیامبر ﷺ به شکلی معجزه‌آسا از پنجره گریخت و بی‌آنکه کسی از در متوجه شود، به خانهٔ ابوبکر رفت. در این میان، آنان از میان شکافی نگاه کردند و علی را دیدند که او را با محمد ﷺ اشتباه گرفتند و در خواب دیدند، و تا صبح همان‌جا به نگهبانی ادامه دادند.

A number of noble youths were selected for the bloody deed. As the night advanced, the assassins posted themselves round the Prophet's dwelling. They watched all night long, waiting to murder Muhammad when he should leave his house at the early dawn. By some the Prophet had warned of the danger, and he directed 'Ali to lie down in his place and wrap himself up in his green clock, which he did. The Prophet miraculously escaped through the window and he repaired to the house of Abu Bakr, unperceived by door. These, in the meantime, looking through a crevice and seeing 'Ali, whom they mistook for Muhammad himself, asleep, continued watching there until morning.

وقتی علی برخاست، آنان خود را فریب‌خورده یافتند. خشم قریش اکنون بی‌حد و مرز شده بود.

When 'Ali arose, they found themselves deceived. The fury of the Quraish was now unbounded.

خبر بازگشت ناموفق قاتلان احتمالی و گریختن محمد ﷺ، تمام نیروی آنان را برانگیخت. برای سر محمد ﷺ بهای صد شتر تعیین شد.

The news that the would be assassins had returned unsuccessful and that Muhammad had escaped aroused their whole energy. A price of a hundred camels was set upon Muhammad's head.

از عایشه دختر ابوبکر (همسر پیامبر ﷺ) روایت است: «هرگز به یاد ندارم که پدر و مادرم دینی جز دین حق (اسلام) داشته باشند، و هیچ روزی نمی‌گذشت که رسول خدا ﷺ صبح و شام به خانه ما نیاید. هنگامی که مسلمانان به آزمایش افتادند (و مشرکان آنان را آزار می‌دادند)، ابوبکر قصد هجرت به سرزمین حبشه (اتیوپی) کرد، و چون به برک الغِماد رسید، ابن الدَّغِنَه، رئیس قبیله قاره، با او روبه‌رو شد و گفت: "ای ابوبکر! کجا می‌روی؟" ابوبکر پاسخ داد: "قومم مرا از سرزمینم بیرون کرده‌اند، پس می‌خواهم در زمین سیاحت کنم و پروردگارم را عبادت نمایم." ابن الدَّغِنَه گفت: "ای ابوبکر! مردی چون تو نباید سرزمین خود را ترک کند و نباید بیرون رانده شود، زیرا تو به تهیدستان یاری می‌رسانی، معاش آنان را تأمین می‌کنی، با خویشاوندان نیکی می‌کنی، به ناتوانان و بینوایان کمک می‌کنی، مهمان را گرامی می‌داری و به گرفتاران مصیبت یاری می‌دهی. پس من پناه تو هستم. بازگرد و پروردگارت را در شهرت عبادت کن." پس ابوبکر بازگشت و ابن الدَّغِنَه با او همراه شد. در شامگاه، ابن الدَّغِنَه به نزد بزرگان قریش رفت و به آنان گفت: "مردی چون ابوبکر نباید سرزمین خود را ترک کند و نباید بیرون رانده شود. آیا شما (قریش) مردی را بیرون می‌رانید که به تهیدستان یاری می‌رساند، معاش آنان را تأمین می‌کند، با خویشاوندان نیکی می‌کند، به ناتوانان و بینوایان کمک می‌نماید، مهمان را گرامی می‌دارد و به گرفتاران مصیبت یاری می‌دهد؟" پس مردم قریش پناهِ ابن الدَّغِنَه را رد نکردند و به او گفتند: "ابوبکر بگذارد پروردگارش را در خانه‌اش عبادت کند. در آنجا هر چه بخواهد نماز بگزارد و قرآن بخواند، اما نباید ما را با آن آزار دهد و نباید آن را آشکارا انجام دهد، زیرا می‌ترسیم زنان و فرزندان ما تحت تأثیر او قرار گیرند." ابن الدَّغِنَه این سخنان را به ابوبکر گفت. ابوبکر در همان حال ماند و پروردگارش را در خانه خود عبادت می‌کرد. نه آشکارا نماز می‌گزارد و نه بیرون از خانه‌اش قرآن می‌خواند.

Narrated 'Aisha Bint Abu Bakr (the wife of the Prophet): "I never remembered my parents believing in any religion other than the true religion (Islam), and (I don't remember) a single day passing without our being visited by Allah's Messenger in the morning and in the evening. When the Muslims were put to test (troubled by the pagans), Abu Bakr set out migrating to the land of Abyssinia (Ethiopia), and when he reached Bark-al-Ghimad, Ibn Ad-Daghina, the chief of the tribe of Qara, met him and said, 'O Abu Bakr! Where are you going?' Abu Bakr replied: 'My people have turned me out (of my country), so I want to wander on the earth and worship my Lord.' Ibn Ad-Dhagina said: 'O Abu Bakr! A man like you should not leave his homeland, nor should he be driven out, because you help the destitute, earn their living, and you keep good relations with your kith and kin, help the weak and the poor, entertain guests generously, and help the calamity-stricken persons. Therefore, I am your protector. Go back and worship your Lord in your town.' "So Abu Bakr returned and Ibn Ad-Daghina accompanied him. In the evening Ibn Ad-Dhagina visited the nobles of Quraish and said to them. 'A man like Abu Bakr should not leave his homeland, nor should he be driven out. Do you (Quraish) drive out a man who helps the destitute, earns their living, keeps good relations with his kith and kin, helps the weak and poor, entertain guests generously and helps the calamity-stricken persons?' So the people of Quraish could not refuse Ibn Ad-Dhagina's protection, and they said to Ibn Ad-Daghina: 'Let Abu Bakr worship his Lord in his house. He can pray and recite there whatever he likes, but he should not hurt us with it, and should not do it publicly, because we are afraid that he may affect our women and children." Ibn Ad-Dhagina told Abu Bakr all of that. Abu Bakr stayed in that state, worshipping his Lord in his house. He did not pray publicly, nor did he recite Quran outside his house.

پس از آن این فکر به ذهن ابوبکر رسید که در برابر خانهٔ خود مسجدی بسازد، و در آنجا نماز می‌گزارد و قرآن تلاوت می‌کرد. زنان و کودکان مشرکان گرداگرد او گرد آمدن گرفتند و با شگفتی به او می‌نگریستند. ابوبکر مردی بسیار گریان بود و نمی‌توانست در هنگام تلاوت قرآن از گریه خودداری کند. این وضع سران مشرکان قریش را هراسان کرد، پس کسی را دنبال ابن الدغنه فرستادند. چون نزدشان آمد گفتند: «ما حمایت تو از ابوبکر را بدین شرط پذیرفتیم که پروردگارش را در خانهٔ خود بپرستد، اما او شرط را زیر پا گذاشته و در برابر خانهٔ خود مسجدی ساخته که در آن آشکارا نماز می‌گزارد و قرآن تلاوت می‌کند. ما نمی‌ترسیم که او زنان و کودکان ما را تحت تأثیر قرار دهد؛ پس او را از این کار بازدار. اگر خواست پروردگارش را در خانهٔ خود بپرستد چنین کند، و اگر اصرار داشت که این کار را آشکارا انجام دهد، از او بخواه که تو را از تعهد حمایتش رها کند، زیرا دوست نداریم پیمانی را که با تو بسته‌ایم بشکنیم، اما حق اعلام علنی این کار را به ابوبکر نمی‌دهیم.» ابن الدغنه نزد ابوبکر رفت و گفت: «ای ابوبکر! خوب می‌دانی چه پیمانی به نام تو بسته‌ام؛ اکنون یا به آن پایبند باش، یا مرا از تعهد حمایتت رها کن، زیرا نمی‌خواهم عرب بشنود که قوم من پیمانی را که به نام مردی دیگر بسته‌ام خوار شمرده‌اند.» ابوبکر پاسخ داد: «من تو را از پیمان حمایتم رها می‌کنم و به حمایت خداوند خرسندم.» روایت عایشه ادامه می‌یابد: «در آن هنگام پیامبر ﷺ در مکه بود و به مسلمانان فرمود:

"Then a thought occurred to Abu Bakr to build a mosque in front of his house, and there he used to pray and recite the Quran. The women and children of the pagans began to gather around him in great number. They used to wonder at him and look at him. Abu Bakr was a man who used to weep too much, and he could not help weeping or reciting the Quran. That situation scared the nobles of the pagans of Quraish, so they sent for Ibn Ad-Daghina. When he came to them, they said: 'We accepted your protection of Abu Bakr on condition that he should worship his Lord in his house, but he has violated the conditions and he has built a mosque in front of his house where he prays and recites the Quran publicly. We are not afraid that he may affect our women and children unfavorably. So, prevent him from that. If he likes to confine the worship of his Lord to his house, he may do so, but if he insists on doing that openly, ask him to release you from your obligation to protect him, for we dislike to break our pact with you, but we deny Abu Bakr the right to announce his act publicly.' Ibn Ad-Dhagina went to Abu Bakr and said: 'O Abu Bakr! You know well what contract I have made on your behalf; now, you are either to abide by it, or else release me from my obligation of protecting you, because I do not want the Arabs hear that my people have dishonored a contract I have made on behalf of another man.' Abu Bakr replied: 'I release you from your pact to protect me and am pleased with the protection from Allah.' Aisha's narration's continues: "At that time the Prophet was in Mecca, and he said to the Muslims:

«در خواب به من نشان داده شده است محل هجرت شما، سرزمینی با درختان خرما، میان دو کوه، همان دو سنگلاخ.» پس گروهی به مدینه هجرت کردند، و بیشتر کسانی که پیش‌تر به سرزمین حبشه هجرت کرده بودند، به مدینه بازگشتند. ابوبکر نیز آماده شد که به سوی مدینه برود، اما رسول خدا ﷺ به او فرمود: «کمی صبر کن، زیرا امیدوارم که به من نیز اجازه هجرت داده شود.» ابوبکر گفت: «آیا واقعاً چنین امیدی داری؟ پدرم فدای تو باد!» پیامبر ﷺ فرمود: «آری.» پس ابوبکر به خاطر رسول خدا ﷺ هجرت نکرد تا او را همراهی کند. او دو شتر ماده‌ای را که داشت، چهار ماه با برگ درخت سمُر که با چوب زدن فرو می‌ریخت، تغذیه کرد.

روایت شده از عروة بن الزبیر: «رسول خدا ﷺ در کاروانی از بازرگانان مسلمان که از شام بازمی‌گشتند با زبیر دیدار کرد. زبیر به رسول خدا ﷺ و ابوبکر لباس‌های سفید پوشاند. هنگامی که مسلمانان مدینه خبر خروج رسول خدا ﷺ از مکه (به سوی مدینه) را شنیدند، هر صبح به سوی حَرّه می‌رفتند،.

"Narrated 'Urwa Ibn Az-Zubair: "Allah's Messenger met Az Zubair in a caravan of Muslim merchants who were returning from Sham. Az -Zubair provided Allah's Messenger and Abu Bakr with white clothes to wear. When the Muslims of Medina heard the new of the departure of Allah's Messenger from Mecca (towards Medina), they started going to the Harra every morning,.

آنها تا آنجا منتظر او می‌ماندند که گرمای ظهر آنان را به بازگشت وامی‌داشت. روزی پس از انتظار طولانی، به خانه بازگشتند و هنگامی که به خانه‌هایشان رفتند، یک یهودی به پشت‌بام یکی از دژهای قومش بالا رفت تا چیزی را جستجو کند، و دید که رسول خدا ﷺ و یارانش، با لباس‌های سفید، از میان سرابِ بیابان بیرون می‌آیند.

They would wait for him till the heat of the noon forced them to return. One day, after waiting for a long while, they returned home, and when they went into their houses, a Jew climbed up to the roof of one of the forts of his people to look for something, and he saw Allah's Messenger and his companions, dressed in white clothes, emerging out of the desert mirage.

یہودی نے بے اختیار بلند آواز سے پکارا: «اے عربو! یہ ہے تمہارا وہ عظیم شخص جس کا تم انتظار کر رہے تھے!» چنانچہ تمام مسلمان ہتھیار سنبھالتے ہوئے دوڑ پڑے اور حرہ کی چوٹی پر اللہ کے رسول ﷺ کا استقبال کیا۔ نبیﷺ ان کے ساتھ دائیں جانب مڑے اور بنو عمرو بن عوف کے محلے میں اترے، اور یہ ربیع الاول کے مہینے کا پیر کا دن تھا۔ ابوبکرؓ کھڑے ہو کر لوگوں کا استقبال کرنے لگے، جبکہ اللہ کے رسول ﷺ بیٹھے رہے اور خاموش رہے۔ انصار میں سے کچھ لوگ، جنہوں نے اللہ کے رسول ﷺ کو پہلے نہیں دیکھا تھا، آئے اور ابوبکرؓ کو سلام کرنے لگے، لیکن جب دھوپ اللہ کے رسول ﷺ پر پڑی اور ابوبکرؓ آگے بڑھے اور اپنی چادر سے آپ ﷺ پر سایہ کیا، تب جا کر لوگوں نے اللہ کے رسول ﷺ کو پہچانا۔ اللہ کے رسول ﷺ بنو عمرو بن عوف کے ہاں دس راتیں ٹھہرے اور وہ مسجد (مسجدِ قباء) قائم کی جو تقویٰ کی بنیاد پر تعمیر ہوئی تھی۔

"The Jew could not help shouting at the top of his voice: 'O you Arabs! Here is your great man whom you have been waiting for!' So all the Muslims rushed to their arms and received Allah's Messenger on the summit of Harra. The Prophet turned with them to the right and alighted at the quarters of Bani Amr Ibn Auf, and this was on Monday in the month of Rabi ul Awal. Abu Bakr stood up, receiving the people, while Allah's Messenger sat down and kept silent. Some of the Ansar who came and had not seen Allah's Messenger before began greeting Abu Bakr, but when the sunshine fell on Allah's Messenger and Abu Bakr came forward and shaded him with his sheet, only then the people came to know Allah's Messenger. Allah's Messenger stayed with Bani Amr Ibn Auf for ten nights and established the mosque (Mosque of Quba) which was founded on piety.

بدین ترتیب هجرت، یا گریز محمد ﷺ که در روایت‌های تاریخی اروپایی نامیده می‌شود، انجام شد و تقویم اسلامی از آن آغاز می‌گردد.

Thus was accomplished the hijrah, or the flight of Muhammad as called in European annals, from which the Islamic calendar dates.

هنگامی که پیامبر محمد ﷺ و یارانش در یثرب سکونت گزیدند، این شهر نامش را تغییر داد و از آن پس «المدینۃ المنوّرۃ» یعنی شهر روشن، یا به‌طور کوتاه‌تر «مدینه»، یعنی شهر، نامیده شد. این شهر تقریباً در یازده روز راه به شمال مکه واقع است. در آن زمان، دو قبیلهٔ قحطانی، اوس و خزرج، بر آن حکومت می‌کردند. با این حال، این دو قبیله همواره با یکدیگر در نزاع بودند. تنها در همان زمان که پیامبر ﷺ در مکه رسالت خود را اعلام کرد، این قبایل پس از سال‌ها جنگ مداوم، وارد دورانی از آرامش نسبی شدند. هنگامی که پیامبر ﷺ در مدینه مستقر شد، قبایل اوس و خزرج دشمنی‌های دیرینهٔ خود را کاملاً فراموش کردند و در پیوند اسلام با یکدیگر متحد شدند. تفرقه‌های قدیمی‌شان به‌زودی از میان رفت و عنوان «انصار»، یاوران پیامبر ﷺ، به نامی مشترک برای همهٔ مدنیانی تبدیل شد که در راه دعوت او یاری کرده بودند. کسانی که همراه او از مکه هجرت کردند، عنوان «مهاجرین» یعنی مهاجران را یافتند. پیامبر ﷺ به‌منظور پیوند نزدیک‌تر میان این دو گروه، میان آنان برادری برقرار کرد که ایشان را همچون فرزندان یک پدر و مادر به هم پیوند می‌داد، و خود پیامبر ﷺ سرپرست آنان بود.

When the Prophet Muhammad and his companions settled at Yathrib, this city changed its name, and henceforth was called, Al-Medina, Al-Munawara, the Illuminated City, or more shortly, Medina, the City. It is situated about eleven-day's journey to the north of Mecca. At that time it was ruled by two Kahtanite tribes, Aws and Khazraj. These two tribes, however, were constantly quarreling among themselves. It was only about that time when the Prophet announced his mission at Mecca that these tribes, after long years of continuous warfare, entered on a period of comparative peace. When the Prophet settled at Medina, the tribes of Aws and Khazraj forgot entirely their old feuds and were united together in the bond of Islam. Their old divisions were soon effaced and the Ansar", the Helpers of the Prophet, became the common designation of all Medinites who had helped the Prophet in his cause. Those who emigrated with him from Mecca received the title of "Muhajereen" or the Emigrants. The Prophet, in order to unite both classes in closer bonds, established between them a brotherhood, which linked them together as children of the same parents, with the Prophet as their guardian.

اولین گامی که پیامبر ﷺ پس از استقرار در مدینه برداشت، ساختن مسجدی برای عبادت خداوند بر اساس اصول اسلام بود. همچنین، خانه‌هایی برای اسکان مهاجران به زودی ساخته شد.

The first step the Prophet took, after his settlement at Medina, was to built a mosque for the worship of Allah according to principles of Islam. Also, houses for the accommodation of the emigrants were soon erected.

در آن زمان مدینه و حومهٔ آن را سه گروه متمایز سکونت داشتند: مهاجران، انصار و یهودیان. به منظور پیوند دادن این گروه‌ها با یکدیگر در قالب یک فدراسیون منظم، پیامبر ﷺ به مردم منشوری اعطا کرد که حقوق و تعهدات آنان را به روشنی مشخص می‌ساخت. این منشور چارچوب نخستین جامعهٔ مدنی‌ای بود که پیامبر ﷺ سازمان داد. آغاز آن چنین بود:

Medina and its suburb were at this time inhabited by three distinct parties, the Emigrants, the Helpers, and the Jews. In order to weld them together into an orderly federation, the Prophet granted a charter to the people, clearly defining their rights and obligations. This charter represented the framework of the first commonwealth organized by the Prophet. It started thus:

«به نام خداوند بخشنده و مهربان، این منشور از سوی محمد، فرستادهٔ خدا، به همهٔ مؤمنان، چه از قریش و چه از مدینه، و به همهٔ کسانی که از هر تبار باشند و با ایشان هم‌پیمان شده‌اند داده می‌شود، و همگی یک امت را تشکیل می‌دهند.» برخی از بندهای منشور به این شرح است: وضعیت صلح و جنگ برای همهٔ مسلمانان مشترک است؛ هیچ‌یک از ایشان حق ندارد با دشمنان همکیشان خود صلح کند یا با آنان اعلام جنگ نماید. یهودیانی که به جامعهٔ ما می‌پیوندند از هرگونه توهین و آزار در امان خواهند بود؛ آنان در کمک و یاری‌رسانی با مردم ما حقوق برابر خواهند داشت. یهودیان تیره‌های گوناگون و همهٔ دیگرانی که در مدینه سکونت دارند، همراه با مسلمانان یک امت مرکب را تشکیل خواهند داد؛ ایشان آیین خود را همان‌گونه آزادانه برگزار خواهند کرد که مسلمانان. هم‌پیمانان یهودیان نیز از همان امنیت و آزادی برخوردار خواهند بود. مجرمان تعقیب و مجازات خواهند شد. یهودیان همراه با مسلمانان از مدینه در برابر همهٔ دشمنان دفاع خواهند کرد.

'In the name of he Most Merciful and Compassionate Lord, this charter is given by Muhammad, the Messenger of Allah to all believers, whether of Quraish or Medina, and all individuals of whatever origin who have made common cause with them, who shall all constitute one nation." The following are some extracts from the charter: The state of peace and war shall be common to all Muslims; no one among them shall have the right of concluding peace with, or declaring war against, the enemies of his co-religionists. The Jews who attach themselves to our commonwealth shall be protected from all insults and vexations; they shall have an equal right with our people to our assistance and good offices. The Jews of the various branches and all others doiciled in Medina shall form with the Muslims one composite nation; they shall practice their religion as freely as the Muslims. The allies of the Jews shall enjoy the same security and freedom. The guilty shall be pursued and punished. The Jews shall join the Muslims in defending Medina all enemies.

داخل مدینه برای تمام کسانی که این منشور را می‌پذیرند جایگاهی مقدس خواهد بود. همه مسلمانان حقیقی باید از هر مردی که مرتکب جنایت، ظلم یا اخلال در نظم شده باشد بیزار باشند؛ هیچ‌کس نباید از فرد مقصر حمایت کند، حتی اگر نزدیک‌ترین خویشاوند او باشد.

انصار، یعنی یاوران، گروهی از نومسلمانانِ کم‌شور را در خود جای داده بود که گرایش به بت‌پرستی‌شان را آشکارا پنهان نمی‌کردند. این گروه را عبدالله بن ابی، مردی که ادعای برتری داشت، رهبری می‌کرد. آنان در ظاهر به اسلام پیوسته بودند، اما در نهان از آن دلزده بودند. ایشان بارها خطری جدی برای جامعهٔ نوپای اسلامی بودند و پیامبر ﷺ ناچار همواره بر آنان دیده‌بان بود. او در برابر ایشان همواره بیشترین شکیبایی و گذشت را نشان می‌داد و امید داشت که سرانجام آنان را به ایمان جلب کند؛ و نتیجه نیز این انتظار را کاملاً برآورده ساخت. با مرگ عبدالله بن ابی، گروهش که به «منافقین» (دورویان) شناخته می‌شدند نیز از میان رفتند.

The party of the Ansars, or Helpers, included some lukewarm converts who retained an ill-concealed predilection for idolatry. These were headed by Abdullah Ibn Ubai, a man with some claims to distinction. They ostensibly joined Islam, but in secret were disaffected. They often were a source of considerable danger to the newborn commonwealth and required unceasing watchfulness on the part of the Prophet. Towards them he always showed the greatest patience and forbearance, hoping in the end to win them over to the faith, which expectations were fully justified by the result. While the death of Abdullah Ibn Ubai, his party which were known as the party of the "Munafiqeen" (the Hypocrites) disappeared.

یہودی، جو مدینہ کے باشندوں کا تیسرا فریق تھے، تاہم خطرے کا سب سے سنگین عنصر تھے۔ پیغمبر ﷺ کی کسی بھی مہربانی یا فیاضانہ سلوک سے ان کی تسلی ہوتی نظر نہیں آتی تھی۔ جلد ہی وہ الگ ہو گئے اور نئے دین کے دشمنوں کے ساتھ جا کھڑے ہوئے۔ انہوں نے کھلے عام یہ کہنے میں کوئی جھجک محسوس نہ کی کہ وہ اسلام کے عقیدے کے مقابلے میں اپنے لوازمات کے ساتھ بت پرستی کو ترجیح دیتے ہیں۔ چنانچہ پیغمبر ﷺ کو ایک طرف مدینہ سے باہر اپنے دشمنوں پر نظر رکھنی پڑی، اور دوسری طرف شہر کے اندر کے دشمنوں پر بھی۔ جن مکیوں نے محمد ﷺ کی موت کی قسم کھا رکھی تھی، وہ مدینہ کے منافقین اور یہودیوں کے گروہ کی بدولت مسلمانوں کی حقیقی طاقت سے اچھی طرح واقف تھے۔ وہ یہ بھی جانتے تھے کہ یہودیوں نے محمد ﷺ کا عہد محض وقتی مصلحت کے تحت قبول کیا تھا، اور جوں ہی بت پرست مدینہ کے قریب نمودار ہوں گے، وہ اُن سے الگ ہو کر بت پرستوں سے جا ملیں گے۔ ریاست کی سلامتی کا تقاضا تھا کہ ان غداروں کو، جو خفیہ طور پر مشترکہ دشمن کو اطلاعات پہنچا رہے تھے، جلاوطن یا ممنوع قرار دیا جائے۔

The Jews who constituted the third party of the Medinites were, however, the most serious element of danger. No kindness or generous treatment on the part of the Prophet would seem to satisfy them. They soon broke off and ranged themselves with the enemies of the new faith. They did not hesitate to declare openly that they preferred idolatry, with its attendant evils, to the faith of Islam. Thus, the Prophet had to keep an eye on his enemies outside Medina, on the one hand, and those within the city on the other. The Meccans who had sworn Muhammad's death were well acquainted, thanks to the party of the Hypocrites and of the Jews at Medina, with the real forces of the Muslims. They also knew that the Jews had accepted Muhammad's alliance only from motives of temporary expedience and that they would break away from him to join the idolaters as soon as the latter showed themselves in the vicinity of Medina. The safety of the state required the proscription of the traitors who were secretly giving information to the common enemy.

در اواخر سال دوم هجرت، مشرکان مکه دست به سلسله‌ای از اقدامات خصمانه علیه مسلمانان مدینه زدند. آنان گروه‌هایی را فرستادند تا درختان میوه مسلمانان مدینه را غارت کنند و گله‌های ایشان را بربایند. اکنون زمان سخت‌ترین آزمایش برای اسلام فرا رسیده بود. بر پیامبر ﷺ لازم شد تا برای جلوگیری از هر توطئه‌ای که از درون سر برآورد یا حمله ناگهانی‌ای که از بیرون رخ دهد، تدابیر جدی اتخاذ کند.

Towards the second year of the hijrah, the idolaters of Mecca began a series of hostile acts against the Muslims of Medina. They sent men in parties to commit depredations on the fruit trees of the Muslims of Medina and to carry away their flocks. Now came the moment of severest trial to Islam. It became the duty of the Prophet to take serious measures to guard against any plot rising from within or a sudden attack from without.

پیامبر خدا ﷺ مدینه را در وضعیت نظامی منظم قرار داد. ایشان ناچار بود گروه‌های شناسایی را مکرر اعزام کند تا در برابر هر حمله ناگهانی محافظت شود. پیامبر ﷺ هنوز حکومت خود را سامان نداده بود که ارتش بزرگ و به‌خوبی مجهز اهل مکه به میدان آمد. نیرویی متشکل از هزار مرد به فرماندهی ابوجهل، دشمن بزرگ اسلام، به سوی مدینه حرکت کرد تا به این شهر حمله کند. مسلمانان به‌موقع از قصد دشمنانشان آگاه شدند. گروهی سیصد نفره، که دو سوم آنان از شهروندان مدینه بودند، گرد آمد تا با اشغال دره بدر، که در نزدیکی دریا میان مکه و مدینه قرار داشت، مشرکان را پیشدستی کند. هنگامی که پیامبر ﷺ دید لشکر کافران به دره نزدیک می‌شود، دعا کرد که این گروه اندک مسلمانان نابود نشود.

Allah's Prophet put Medina in a state of military discipline. He had to send frequent reconnoitering parties to guard against any sudden onslaught. No sooner did the Prophet organize hi state than a large well-equipped army of the Meccans was afield. A force constituting of one thousand men marched under Abu Jahl, a great enemy of Islam, towards Medina to attack the city. The Muslims received timely notice of their enemies' intention. A body of three hundred adherents, of whom two thirds were citizens of Medina, was gathered to forestall the idolaters by occupying the valley of Badr, situated near the sea between Mecca and Medina. When the Prophet saw the army of the infidels approaching the valley, he prayed that the little band of Muslims might not be destroyed.

لشکر قریش به فضای خالی‌ای که مسلمانان را از بت‌پرستان جدا می‌کرد پیش آمد. بنا بر رسم عرب، جنگ با مبارزات تکی آغاز شد. سپس درگیری عمومی شد. نتیجهٔ جنگ این بود که قریشیان با تلفات سنگین به عقب رانده شدند.

The army of the Meccans advanced into the open space which separated the Muslims from the idolaters. According to Arab usage, the battle was began by simple combats. The engagement that became general. The result of the battle was that the Meccans were driven back with great loss.

چند تن از سران آنان کشته شدند، از جمله ابوجهل.

Several of their chiefs were slain, including Abu Jahl.

تعداد زیادی از بت‌پرستان در دست مسلمانان به اسارت باقی ماندند. آنان بر خلاف همه رسوم و سنت‌های عرب، با بالاترین حد انسانیت رفتار می‌شد.

A large number of idolaters remained prisoners in the hands of the Muslims. They were, contrary to all usage and traditions of the Arabs, treated with the greatest humanity.

پیامبر ﷺ دستور اکید داد که در مصیبتشان با آنان همدردی شود و با مهربانی با ایشان رفتار گردد. مسلمانانی که اسیران به مراقبت ایشان سپرده شده بودند، این دستورات را با وفاداری اجرا کردند. سر ویلیam میور در کتاب زندگی محمد، در بیان این رویداد، سخن یکی از اسیران را نقل می‌کند که می‌گفت: «برکت باد بر مردان مدینه؛ ما را سوار می‌کردند و خودشان پیاده راه می‌رفتند؛ نان گندم به ما می‌دادند، در حالی که از آن اندک بود، و خودشان به خرما بسنده می‌کردند.» خداوند متعال فرمود:

The Prophet gave strict orders that sympathy should be shown to them in their misfortune and that they should be treated with kindness. These instructions were faithfully obeyed by the Muslims to whose care the prisoners were confided. Dealing with this event, Sir William Muir, in his book Life of Muhammad, quotes one of the prisoners saying: "Blessing be on the men of Medina; they made us ride, while they themselves walked; they gave us wheaten bread to eat, when there was little of it, contenting themselves with dates." Almighty Allah said:

{وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَأَنتُمْ أَذِلَّةٌ ۖ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ} Note: the translation above is in Arabic script as the Qur'an verse, and here is the Persian translation of the text: و قطعاً خداوند شما را در جنگ بدر یاری داد، در حالی که ناتوان و اندک بودید. پس از خدا بترسید (از همه گونه گناهان و کارهای زشتی که او حرام کرده است دوری کنید، و خدا را بسیار دوست بدارید و همه گونه کارهای نیکی را که او واجب کرده است به جای آورید) تا شاید سپاسگزار باشید.

"And Allah has already made you victorious at Badr, when you were a weak little force. So fear Allah much (abstain from all kinds of sins and evil deeds which He has forbidden and love Allah much, perform all kinds of good deeds which He has ordained) that you may be grateful.

و یاد کن زمانی را که به مؤمنان می‌گفتی: «آیا برای شما کافی نیست که پروردگارتان با سه هزار فرشته‌ی فرودآمده شما را یاری دهد؟ آری، اگر صبر و تقوا پیشه کنید و دشمن به سوی شما هجوم آورد، پروردگارتان شما را با پنج هزار فرشته‌ی نشاندار یاری خواهد داد.» و خداوند این را جز مژده‌ای برای شما و آرامشی برای دلهایتان قرار نداد، و پیروزی جز از جانب خداوند، آن شکست‌ناپذیر حکیم، نیست. تا بخشی از کسانی را که کافر شدند ریشه‌کن کند، یا خوارشان سازد، تا ناامید و نومید بازگردند.

(Remember) when you (Muhammad) said to the believers, "is it not enough for you that your Lord (Allah) should help you with three thousand angels; sent down? Yes, if you hold on to patience and piety, and the enemy comes rushing at you; your Lord will help you with five thousand angels having marks of distinction. Allah made it not but as a message of good news for you and as an assurance to your hearts. And there is no victory except from Allah the All Mighty, the All Wise. That He might cut off a part of those who disbelieve, or expose them to infamy, so that they retire frustrated." (Ch 3:123-127 Quran).

نبرد بعدی میان قریش و مسلمانان، نبرد احد بود، کوهی در حدود شش کیلومتری شمال مدینه. مشرکان برای انتقام شکستشان در بدر، آمادگی عظیمی برای حمله تازه به مسلمانان دیدند. آنان لشکری سه هزار نفری از مردان جنگی گرد آوردند که هفتصد نفر از ایشان زره به تن داشتند و دویست اسب همراهشان بود. این نیروها به فرماندهی ابوسفیان پیش آمدند و در روستایی به فاصله ده کیلومتری از مدینه اردو زدند، جایی که به غارت مزارع و گله‌های مردم مدینه پرداختند. پیامبر ﷺ که در شمار بسیار از دشمنان خود بسیار کمتر بود، در آغاز تصمیم گرفت در شهر بماند و در آنجا با آنان روبه‌رو شود؛ اما پس از آن، با غلبه یافتن رأی برخی از یارانش، با هزار نفر به سوی آنان بیرون رفت که صد نفر از ایشان زره داشتند؛ او در کل سپاهش جز اسب خودش، تنها یک اسب دیگر داشت. با این نیرو در کوه احد توقف کرد. به زودی عبدالله بن أُبی، سرکرده منافقان، با سیصد نفر از پیروانش او را رها کرد. بدین ترتیب نیروی اندک پیامبر ﷺ به هفتصد نفر کاهش یافت.

The next battle between the Quraish and the Muslims was the battle of Uhud, a hill about four miles to the north of Medina. The idolaters, to revenge their loss at Badr, made tremendous preparations for a new attack upon the Muslims. They collected an army of three thousand strong men, of whom seven hundred were armed with coats of mail, and two hundred horses. These forces advanced under the conduct of Abu Sufyan and encamped at a village six miles from Medina, where they gave themselves up to spoiling the fields and flocks of the Medinites. The Prophet, being much inferior to his enemies in number, at first determined to keep himself within the town and to receive them there; but afterwards, the advice of some of his companions prevailing he marched out against them at the head of one thousand men, of whom one hundred were armed with coats of mail; but he had no more than one horse, besides his own, in his whole army. With these forces he halted at Mount Uhud. He was soon abandoned by Abdullah Ibn Ubai, the leader of the Hypocrites, with three hundred of his followers. Thus, the small force of the Prophet was reduced to seven hundred.

در کوه اُحُد لشکر مسلمانان شب را گذراند و صبح، پس از ادای نماز، به سوی دشت پیش رفت. پیامبر ﷺ ترتیبی داد که کوه پشت سرش باشد و برای آن‌که یارانش از هر سو محاصره نشوند، پنجاه تیرانداز را بر بلندی پشت سر لشکر قرار داد و به آنان دستور اکید داد که هر چه پیش آید، از جای خود تکان نخورند.

At Mount Uhud the Muslim troops passed the night, and in the morning, after offering their prayers, they advanced into the plain. The Prophet contrived to have the hill at his back, and, the better to secure his men from being surrounded, he placed fifty archers on the height in the rear, behind the troops, and gave them strict orders not to leave their posts whatever might happen.

هنگامی که دو لشکر به نبرد رسیدند، در آغاز پیامبر ﷺ برتری داشت. اما پس از آن، تیراندازان ایشان برای به دست آوردن غنیمت از جایگاه خود ترک کردند، و بدین ترتیب به دشمن اجازه دادند تا از پشت، و در حالی که مسلمانان دچار ترس شده بودند، به آنان حمله کند و ایشان را محاصره نماید. پیامبر ﷺ آن روز را از دست داد و نزدیک بود جانش را نیز از دست دهد. ایشان با باران سنگ از پای درآمد، با دو تیر در صورتش زخمی شد و یکی از دندان‌های پیشین ایشان شکست.

قریش آنقدر خسته بودند که نتوانستند از برتری خود بهره بگیرند، نه با حمله به مدینه و نه با بیرون راندن مسلمانان از ارتفاعات احد. آنان پس از مُثلهکردن وحشیانهٔ اجساد دشمنان کشتهشدهٔ خود، از قلمرو مدینه عقبنشینی کردند.

The Quraish were too exhausted to follow up their advantage, either by attacking Medina or by driving the Muslims from the heights of Uhud. They retreated from the Medinite territories after barbarously mutilating the corpses of their dead enemies.

الله تعالى فرمود:

Almighty Allah said:

پس سست نہ ہو (اپنے دشمن کے مقابلے میں)، اور غمگین نہ ہو، اور تم ہی غالب رہو گے Correction: the translation should be in Persian, not Urdu. Here it is in Persian: پس سست نشو (در برابر دشمنت)، و غمگین مشو، و شما برتر خواهید بود (در پیروزی)

"So do not become weak (against your enemy), nor be sad, and you will be superior (in victory)

اگر واقعاً مؤمن هستید. اگر زخم و کشتهای به شما رسیده، بدانید که زخم و کشتهای مشابه به دیگران نیز رسیده است. و روزگار (روزهای خوب و ناخوش) را در میان مردم می‌گردانیم، تا خداوند کسانی را که ایمان آورده‌اند بیازماید و از میان شما شهیدانی برگزیند. و خداوند ستمکاران (مشرکان و ستمگران) را دوست نمی‌دارد.

if you are indeed (true) believers. If a wound (and killing ) has touched you, be sure a similar wound (and killing) has touched the others. And so are the days (good and not so good), We give to men by turns, that Allah may test those who believe, and that He may take martyrs from among you. And Allah likes not the Zalimeen (polytheists and wrongdoers).

و تا خداوند مؤمنان را (از گناهان) پاک گرداند و کافران را نابود سازد. آیا گمان کردید که به بهشت داخل خواهید شد، در حالی که خداوند هنوز کسانی از شما را که جهاد کردند آزمایش نکرده و کسانی را که شکیبایی ورزیدند نیاز نیازموده است؟ شما واقعاً آرزوی مرگ (شهادت) را داشتید.

And that Allah may test (or purify) the believers (from sins) and destroy the disbeliveers. Do you think that you will enter Paradise before Allah tests those of you who fought (in His Cause) and (also) tests those who are patient? You did indeed wish for death (Ash-shahadah- martyrdom)

«پیش از آنکه با آن روبرو شوید. اکنون آن را آشکارا با چشمان خود دیدهاید.» (قرآن، ۳:۱۳۹-۱۴۳)

before you met it. Now you have seen it openly with your own eyes." (Ch 3:139-143 Quran)

و الله تعالى نیز فرمود:

Allah the Exalted also said:

یهودیان نیز در به دردسر انداختن پیامبر ﷺ و پیروان او شتاب نکردند. آنان کوشیدند میان مردم او نفاق بیفکنند و او و پیروانش را بدگویی کردند. کلمات قرآن را نادرست ادا می‌کردند تا معنایی توهین‌آمیز از آن بیرون آید. همچنین شاعرانشان را که از نظر فرهنگ و هوش برتر بودند وادار کردند نفوذ خود را به کار گیرند تا فتنه را میان مسلمانان بپراکنند. یکی از شاعران برجسته‌ی آنان به نام کعب، از بنی النضیر، در علنی کردن اندوه خود از شکست ناموفق مشرکان پس از شکستشان در بدر، از هیچ تلاشی دریغ نکرد.

The Jews also were not slow to involve in trouble the Prophet and his followers. They tried to create disaffection among his people and slandered him and his adherents. They mispronounced the words of the Qur'an so as to give them an offensive meaning. They also caused their poets, who were superior in culture and intelligence, to use their influence to sow sedition among the Muslims. One of their distinguished poets, called Ka'b, of the Bani An-Nadir, spared no efforts in publicly deploring the ill success of the idolaters after their defect at Badr.

با هجوهایی که علیه پیامبر ﷺ و یارانش سروده بود، و با مرثیههایی که برای مکیانی که در بدر کشته شده بودند گفت، کعب توانست قریش را به آن جنون انتقامجویی برانگیزد که در احد سر برآورد. سپس به مدینه بازگشت و در آنجا همچنان به پیامبر ﷺ و مسلمانان، مردان و زنان، با سخنانی بسیار زشت و ناپسند حمله میکرد. با آنکه او از قبیله بنی نضیر بود که با مسلمانان پیمان بسته و خود را هم برای امنیت داخلی و هم برای امنیت خارجی دولت متعهد کرده بود، آشکارا اعمال خود را علیه جامعهای هدایت میکرد که خودش عضوی از آن بود.

By his satires against the Prophet and his disciples, and his elegies on the Meccans who had fallen at Badr, Ka'b succeeded in exciting the Quraish to that frenzy of vengeance which broke out at Uhud. He then returned to Medina, where he continued to attack the Prophet and the Muslims, men and women, in terms of the most obscene character. Though he belonged to the tribe of Bani An Nadir, which had entered into the compact with the Muslims and pledged itself both for the internal and external safety of the State, he openly directed his acts against the commonwealth of which he was a member.

دیگر یهودی‌ای به نام سلام، از همان قبیله، با همان شدت و تلخی علیه مسلمانان رفتار کرد. او با گروهی از قبیله‌اش در خیبر زندگی می‌کرد، روستایی که پنج روز راه به سمت شمال‌غربی مدینه بود. او هر تلاشی می‌کرد تا قبایل عرب همسایه را علیه مسلمانان برانگیزد. جامعه‌ی مسلمانان، به منظور تأمین امنیت در میان جامعه، حکم تبعید (اهدار خون) را علیه کعب و سلام صادر کرد.

Another Jew, Sallam by name, of the same tribe, behaved equally fiercely and bitterly against the Muslims. He lived with a party of his tribe at Khaibar, a village five days' journey northwest of Medina. He made every effort to excite the neighboring Arab tribes against the Muslims. The Muslim commonwealth with the object of securing safety among the community, passed a sentence of outlawry upon Ka'b and Sallam.

در همان سال، دشمنان اسلام هر تلاشی را برای برانگیختن قبایل علیه مسلمانان به کار بستند. یهودیان نیز در آن توطئه‌ها، هرچند پنهانی، نقشی فعال داشتند. ارتشی متشکل از ده هزار مرد کاملاً مسلح به فرماندهی ابوسفیان به سوی مدینه حرکت کرد. آنان در نزدیکی کوه احد، چند مایلی شهر، اردو زدند. مسلمانان تنها توانستند لشکری سه هزار نفره گرد آورند. آنان از یک سو برتری شمار دشمن و از سوی دیگر آشوبگری منافقان درون شهر را دیدند و ترجیح دادند در موضع دفاعی بمانند. گرداگرد بخش‌های بی‌حفاظ مدینه خندقی ژرف کندند و در بیرون شهر، با خندقی در پیش روی خود، اردو زدند. آنان برای امنیت سمت دیگر به هم‌پیمانان خود، بنی قریظه، تکیه داشتند که چند دژ در فاصله‌ای کوتاه به سوی جنوب داشتند و بر اساس پیمان موظف بودند در برابر هر مهاجمی به مسلمانان یاری رسانند. با این حال، مشرکان این یهودیان را وادار کردند که پیمان خود را بشکنند و به قریش بپیوندند. از آنجا که این یهودیان با منافقان درون دیوارهای شهر آشنا بودند، که منتظر فرصتی برای ایفای نقش خود بودند، وضعیت مسلمانان بسیار خطرناک بود.

In the same year, the enemies of Islam made every possible attempt to stir up the tribes against the Muslims. The Jews also took an active, if hidden, part in those intrigues. An army of ten thousand well-equipped men, marched towards Medina under the command of Abu Sufyan. They encamped near Mount Uhud, a few miles from the city. The Muslims could gather only an army of three thousand men. Seeing their inferiority in numbers on the one hand, and the turbulence of the Hypocrites within the town on the other, they preferred to remain on the defensive. They dug a deep moat round the unprotected quarters of Medina and encamped outside the city with a trench in front of them. They relied for safety of the other side upon their allies, the Quaraiza, who possessed several fortresses at a short distance towards the south and were bound by the compact to assist the Muslim s against any raiders. These Jews, however, were induced by the idolaters to violate their pledge and to join the Quraish. As these Jews were acquainted with the Hypocrites within the walls of the city were waiting for an opportunity to play their part, the situation of the Muslims was most dangerous.

این محاصره از قبل بیست روز به طول انجامیده بود. دشمن تلاش فراوانی کرد تا از خندق بگذرد، اما هر بار این تلاش‌ها به‌شدت با نیروی اندک مسلمانان دفع شد. اکنون در میان لشکر محاصره‌کننده، اختلاف و پراکندگی همه‌جا را فرا گرفته بود. اسب‌هایشان با سرعت تلف می‌شدند و آذوقه‌شان هر روز کمتر می‌شد. در شب، طوفانی از باد و باران خیمه‌هایشان را واژگون کرد و چراغ‌هایشان را خاموش ساخت. ابوسفیان و بیشتر لشکرش گریختند و بقیه به قریظه پناه بردند. مسلمانان، هرچند از شکست دشمنانشان خرسند بودند، نمی‌توانستند این اندیشه را از سر به‌در کنند که تا وقتی قریظه، که پیمان سوگندخورده خود را شکسته بودند، در این نزدیکی باقی‌اند، پیروزی رضایت‌بخش نیست. یهودیان ممکن بود هر لحظه از سمت خود به مدینه حمله‌ای غافلگیرانه کنند.

The siege had already lasted for twenty days. The enemy made great efforts to cross the trench, but every attempt was fiercely repulsed by the small Muslim force. Disunion was now rife in the midst of the besieging army. Their horses were perishing fast, and provisions were becoming less every day. During the night, a storm of wind and rain caused their tents to be overthrown and their lights extinguished. Abu Sufyan and the majority of his army fled, and the rest took refuge with the Quraiza. The Muslims, though they were satisfied with the failure of their enemies, could not help thinking that the victory was unsatisfactory so long as the Quraiza, who had violated their sworn pledge, remained so near. The Jews might at any time surprise Medina from their side.

در همین زمان بود که پیامبر ﷺ به راهبان صومعهٔ سنت کاترین، نزدیک کوه سینا، منشور گشادهدستانهٔ خود را عطا کرد؛ منشوری که به موجب آن امتیازها و معافیتهای شریفانه و سخاوتمندانهای برای مسیحیان تضمین شد. ایشان خود متعهد شد و پیروانش را فرمان داد که از مسیحیان حمایت کنند، از کلیساها و محل سکونت کشیشانشان دفاع نمایند و آنان را از هرگونه آسیب نگاه دارند. نباید بر ایشان مالیات ناروا بسته شود؛ هیچ اسقفی نباید از حوزهٔ اسقفیاش رانده شود؛ هیچ مسیحی نباید ناگزیر به ترک دینش گردد؛ هیچ راهبی نباید از صومعهاش بیرون رانده شود؛ هیچ زائری نباید از زیارتش بازداشته شود؛ و کلیساهای مسیحیان نباید برای ساختن مسجد یا خانهٔ مسلمانان ویران گردند. زنان مسیحی که با مسلمانان ازدواج کرده باشند باید از دین خود بهرهمند باشند و هیچگونه اجبار یا آزاری در حق ایشان روا داشته نشود. اگر مسیحیان برای تعمیر کلیساها یا صومعههای خود، یا هر امر دیگری که به دینشان مربوط است، نیازمند یاری باشند، مسلمانان باید ایشان را یاری دهند. این کار حمایت از دین ایشان به شمار نمی‌آید، بلکه صرفاً کمک در شرایط ویژه است. اگر مسلمانان با مسیحیانی بیرون از قلمرو درگیر جنگ شوند، نباید هیچ مسیحی ساکن میان مسلمانان به سبب کیشش خوار شمرده شود.

It was about this time that the Prophet granted to the monks of the Monastry of St. Catherine, near Mount Sinai, his liberal charter by which they secured for the Christians noble and generous privileges and immunities. He undertook himself and enjoined his followers, to protect the Christians, to defend their churches and the residences of their priests and to guard them from all injuries. They were not to be unfairly taxed; no bishop was to be driven out of his diocese; nor Christian was to be forced to reject his religion; no monk was to be expelled from his Monastry; no pilgrim was to be stopped from his pilgrimage; nor were the Christian churches to be pulled down for the sake of building mosques or houses for the Muslims. Christian women married to Muslims were to enjoy their own religion and not to be subjected to compulsion or annoyance of any kind. If the Christians should stand in need of assistance for the repair of their churches or monasteries, or any other matter pertaining to their religion, the Muslims were to assist them. This was not to be considered as supporting their religion, but as simply rendering them assistance in special circumstances. Should the Muslims be engaged in hostilities with outside Christians, no Christian resident among the Muslims should be treated with contempt on account of his creed.

پیامبر ﷺ اعلام کرد که هر مسلمانی که هر بندی از این پیمان‌نامه را نقض کند، باید متجاوز از فرمان‌های خداوند، نقض‌کنندهٔ عهد او و بی‌اعتنا به دینش شمرده شود.

The Prophet declared that any Muslim violating any clause of the charter should be regarded as a transgressor of Allah's commandments, a violator of His testament and neglectful of His faith.

شش سال از زمانی که پیامبر ﷺ و پیروان مکی‌اش زادگاه خود را ترک کرده بودند، سپری شده بود. دل‌هایشان برای خانه‌هایشان و برای خانه مقدسشان، کعبه، بی‌تاب شد. با نزدیک شدن موسم حج، پیامبر ﷺ قصد خود را برای زیارت آن مرکز مقدس اعلام کرد و صداهای فراوانی از یارانش به این فراخوان پاسخ دادند. به‌زودی آماده‌سازی برای سفر به مکه انجام شد. پیامبر ﷺ همراه با هفت یا هشتصد مسلمان، از مهاجران و انصار، که همگی کاملاً بی‌سلاح بودند، برای حج به راه افتاد. قریش که هنوز سرشار از کینه نسبت به مسلمانان بود، سپاه بزرگی گرد آورد تا مانع ورود آنان به مکه شود و با فرستاده‌ای که پیامبر ﷺ برای کسب اجازه زیارت اماکن مقدس فرستاده بود، بدرفتاری کرد. پس از دشواری بسیار، پیمانی بسته شد که بر اساس آن توافق شد که همه خصومت‌ها به مدت ده سال متوقف شود؛ هر کس از قریش بدون اجازه سرپرست یا رئیس نزد پیامبر ﷺ بیاید، به مشرکان بازگردانده شود؛ هر مسلمانی که به مکیان بپیوندد، تحویل داده نشود؛ هر قبیله‌ای که خواهان ورود به پیمان‌بستن، چه با قریش و چه با مسلمانان باشد، بدون اختلاف آزاد باشد؛ مسلمانان در این نوبت به مدینه بازگردند و از پیشروی بیشتر خودداری کنند؛ و در سال بعد اجازه داشته باشند به مکه بیایند و سه روز در آنجا با سلاح‌هایی که در سفرها به کار می‌بردند، یعنی شمشیرهای خود در غلاف، بمانند.

Six years had already elapsed since the Prophet and his Meccan followers had fled from their birthplace. Their hearts began to yearn for their homes and for their Sacred House the Ka'ba. As the season of the pilgrimage approached, the Prophet announced his intention to visit the holy center, and numerous voices of his disciples responded to the call. Preparations were soon made for the journey to Mecca. The Prophet, accompanied by seven or eight hundred Muslims, Emigrants and Ansars, all totally unarmed, set out on the pilgrimage. The Quraish, who were still full of animosity towards the Muslims, gathered a large army to prevent them from entering Mecca and maltreated the envoy whom the Prophet had sent to ask permission to visit the holy places. After much difficulty, a treaty was concluded by which it was agreed that all hostilities should cease for ten years; that anyone coming from the Quraish to the Prophet without the permission of the guardian or chief should be given back to the idolaters; that any Muslim persons going over to the Meccans should not be surrendered; that any tribe desirous of entering into alliance, either with the Quraish or with the Muslims, should be at liberty to do so without disputes; that the Muslims should go back to Medina on the present occasion and stop advancing further; that they should be permitted in the following year to visit Mecca and to remain there for three days with the arms they used on journeys, namely, their scimitars in sheaths.

پس از این، صلح حدیبیه به پایان رسید و پیامبر ﷺ همراه با یارانش به مدینه بازگشت.

The Treaty of Hudaibiya thus ended, the Prophet returned with his people to Medina.

در همین زمان بر پیامبر ﷺ وحی شد که رسالتش باید جهانی باشد. ایشان چند فرستاده برای دعوت فرمانروایان همسایه به اسلام اعزام کرد. هیئت اعزامی به نزد شاه ایران، خسرو پرویز، با تحقیر و توهین پذیرفته شد. او از جسارت آن مرد گریخته‌ی از مکه که با او بر پایه‌ی برابری سخن گفته بود، با غرور در شگفت ماند. چنان خشمگین شد که نامه‌ی دعوت پیامبر ﷺ به اسلام را پاره‌پاره کرد و فرستاده را با نهایت خواری از حضور خود راند. هنگامی که پیامبر ﷺ از این رفتار آگاه شد، آرام فرمود: «این‌گونه امپراتوری خسرو پاره‌پاره خواهد شد.»

About this time it was revealed to the Prophet that his mission should be universal. He dispatched several envoys to invite the neighboring sovereigns to Islam. The embassy to the king of Persia, Chosroes Parvis, was received with disdain and contumely. He was haughtily amazed at the boldness of the Mecca fugitive in addressing him on terms of equality. He was so enraged that he tore up into pieces the Prophet's letter of invitation to Islam and dismissed the envoy from his presence with great contempt. When the Prophet received information on this treatment, he calmly observed: "Thus will the Empire of Chosroes be torn to pieces."

سفارتی که به هرقل، امپراتور روم فرستاده شد، با ادب و احترام بسیار بیشتری پذیرفته شد. او با فرستاده رفتار بسیار محترمانه‌ای کرد و پاسخی مهربانانه به پیام پیامبر ﷺ ارسال نمود.

The embassy to Heraclitus, the Emperor of the Romans, was received much more politely and reverentially. He treated the ambassador with great respect and sent the Prophet a gracious reply to his message.

به فرستادهٔ دیگری نزد یکی از امیران عرب قبیلهٔ غسّان فرستاده شد؛ امیری مسیحی که دست‌نشانده‌ی هِرَقل بود. این امیر، به‌جای آنکه فرستاده را با احترام بپذیرد، او را بی‌رحمانه به قتل رساند. این عمل، مسلمانان را سخت برآشفت، زیرا آن را تجاوزی به تعهدات بین‌المللی می‌دانستند.

Another envoy was sent to an Arab price of the Ghassanite tribe, a Christian feudatory of Heraclius. This prince, instead of receiving the envoy with any respect, cruelly murdered him. This act caused great consternation among the Muslims, who considered it as an outrage of international obligations.

از عبدالله بن عباس روایت شده است: ابوسفیان بن حرب به من خبر داد که هرقل فرستادهای نزد او فرستاد، در حالی که او همراه کاروانی از قریش بود. آنان بازرگانانی بودند که در شام (سوریه، فلسطین، لبنان و اردن) تجارت میکردند، در زمانی که رسول خدا ﷺ با ابوسفیان و قریشِ کافر آتشبس داشت. پس ابوسفیان و همراهانش نزد هرقل در ایلیا (بیتالمقدس) رفتند.

Narrated Abdullah Ibn Abbas: Abu Sufyan Ibn Harb informed me that Heraclius had sent a messenger to him while he had been accompanying a caravan from Quraish. They were merchants doing business in Sham (Syria, Palestine, Lebanon, and Jordan) at the time when Allah's Messenger had a truce with Abu Sufyan and Quraish infidels. So Abu Sufyan and his companions went to Heraclius at Ilya (Jerusalem).

هرقل آنها را به دربار فراخواند و تمام بزرگان رومی را در اطراف خود جمع کرد. او مترجمش را طلب کرد که پرسش هرقل را ترجمه کرد و به آنها گفت: «کدام یک از شما با آن مردی که ادعای پیامبری دارد، نزدیکترین خویشاوندی دارد؟» ابوسفیان پاسخ داد: «من نزدیکترین خویشاوند او (در میان این گروه) هستم.» هرقل گفت: «او (ابوسفیان) را به نزدیک من بیاورید و یارانش را پشت سرش بایستانید.» ابوسفیان افزود: «هرقل به مترجمش گفت که به یارانم بگوید که می‌خواهد درباره آن مرد (پیامبر ﷺ) از من پرسشهایی بکند و اگر دروغ بگویم، آنان (یارانم) ...»

Heraclitus called them in the court and he had all the senior Roman dignitaries around him. He called for his translator who, translating Heraclius's question, said to them: "Who among you is closely related to that man who claims to be a Prophet?" Abu Sufyan replied: "I am the nearest relative to him (amongst the group)." Heraclius said: "Bring him (Abu Sufyan) close to me and make his companions stand behind him." Abu Sufyan added: "Heraclius told his translator to tell my companions that he wanted to put some questions to me regarding that man (The Prophet) and if I told a lie they (my companions)

در همان سال، یهودیان خیبر که سرزمینی استوار و دارای دژهای محکم بود و در چهار روز راه از مدینه فاصله داشت، کینه‌ای سرسخت نسبت به مسلمانان نشان دادند. یهودیان خیبر با پیمان‌بستن با قبیله غطفان و نیز با دیگر قبایل هم‌پیمان، کوشش‌های جدی‌ای برای تشکیل ائتلافی علیه مسلمانان به کار بستند. پیامبر ﷺ و یارانش از این جنب‌وجوش آگاه شدند و بی‌درنگ تدابیری اندیشیده شد تا از هرگونه حمله تازه به مدینه جلوگیری شود.

In the same year the Jews of Khaibar, a strongly fortified territory at a distance of four days' journey from Medina, showed implacable hatred towards the Muslims. United by alliance with the tribe of Ghatfan, as well as with other cognate tribes, the Jews of Khaibar made serious attempts to for ma coalition against the Muslims. The Prophet and his adherents were apprised of this movement and immediate measures were taken in order to repress any new attack upon Medina.

پس از آن، لشکری متشکل از هزار و چهارصد مرد به سرعت برای حرکت به سوی خیبر آماده شد۔ هم‌پیمانان یهودیان، آنان را تنها گذاشتند تا جنگ با مسلمانان را به‌تنهایی رو‌در‌رو شوند۔ یهودیان در برابر حملات مسلمانان به‌سختی مقاومت کردند، اما سرانجام همه دژهای‌شان یکی پس از دیگری به دشمنان تسلیم شد۔ آنان طلب بخشش کردند و با شرایط معینی به ایشان بخشیده شد۔ زمین‌ها و اموال غیرمنقول‌شان برای‌شان تضمین شد، همراه با آزادی در انجام آیین‌شان۔ پس از چیره شدن بر خیبر، مسلمانان با سلامت به مدینه بازگشتند۔

An expedition of fourteen hundred men was soon prepared to march against Khaibar. The allies of the Jews left them to face the war with the Muslims all alone. The Jews firmly resisted the attacks of the Muslims, but eventually all their fortress had to be surrendered, one after the other to their enemies. They prayed for forgiveness, which was accorded to them on certain conditions. Their lands and immovable property were secured to them, together with the free practice of their religion. After subduing Khaibar, the Muslims returned to Medina in safety.

قبل از پایان سال، یعنی سال هفتم هجری، پیامبر ﷺ و پیروانش از آتش‌بس با قریش بهره گرفتند تا به کعبه‌ی مقدس مشرف شوند. پیامبر ﷺ به همراه دویست مسلمان به مکه رفتند تا مراسم حج عمره را به جا آورند. در این هنگام، قریش در طول سه روزی که مراسم ادامه داشت، شهر را خالی کرد.

Before the end of the year, it being the seventh year of the hijrah, the Prophet and his adherents availed themselves of their armistice with the Quraish to visit the holy Ka'ba. The Prophet, accompanied by two hundred Muslims, went to Mecca to perform the rites of pilgrimage. On this occasion the Quraish evacuated the city during the three days which the ceremonies lasted.

سر ویلیام میور در کتاب خود «زندگی محمد»، جلد سوم، درباره این واقعه چنین اظهار نظر می‌کند:

Sir William Muir, in his book, Life of Mohammed Vol. III comments on the incident as follows:

این واقعاً منظره‌ای عجیب بود که در آن زمان در دره‌ی مکه به چشم می‌خورد، منظره‌ای که در تاریخ جهان بی‌نظیر است. آن شهر باستانی در این سه روز از همه‌ی ساکنانش، از بزرگ و کوچک، خالی شده بود و هر خانه‌ای متروک بود. در همین حال، مسلمانان تازه‌مسلمانی که سال‌ها از زادگاهشان تبعید شده بودند، همراه با هم‌پیمانانشان، به صورت گروهی بزرگ نزدیک می‌شدند. آنان خانه‌های خالی دوران کودکی خود را دوباره می‌دیدند و در همان مدت کوتاه مجاز، مناسک حج را به جا می‌آوردند. ساکنان بیرون از شهر، که بر ارتفاعات اطراف بالا می‌رفتند، زیر چادرها یا دیگر پناهگاه‌هایی میان تپه‌ها و دره‌ها پناه گرفته بودند. آنان بر قلّه‌ی سربرآورده‌ی ابوقُبیس گرد آمده بودند و از آنجا حرکات زائران را در پایین می‌نگریستند؛ زائرانی که پیامبر ﷺ پیشاپیش آنان بود و به دور کعبه طواف می‌کردند و با شتاب میان صفا و مروه سعی می‌نمودند. آنان با نگرانی به تک‌تک چهره‌ها می‌نگریستند، شاید در میان عبادت‌کنندگان دوستی یا خویشاوندی را که سال‌ها از او دور بوده‌اند بازشناسند.

It was surely a strange sight, which at this time presented itself at the vale of Mecca, a sight unique in the history of the world. The ancient city is for three days evacuated by all its inhabitants, high and low, every house deserted, and as they retire, the exiled converts, many years banished from their birth-place, approach in a great body accompanied by their allies, revisit the empty homes of their childhood, and within the short allotted space, fulfil the rites of pilgrimage. The outside inhabitants, climbing the heights around take refuge under tents or other shelter among the hills and glens; and clustering on the overhanging peak of Abu Qubeis, thence watch the movements of the visitors beneath, as with the Prophet at their head, they make the circuit of the Ka'ba and rapid procession between Essafa and Marwah, and anxiously scan every figure, if perchance they may recognize among the worshippers some long lost friend or relative.

این صحنه‌ای بود که تنها در میان تحولات و تکانه‌های سخت آن دوران شکل گرفت، و همان‌ها بودند که اسلام را به دنیا آوردند۔

هنگامی که پیامبر ﷺ و یارانش به مدینه بازگشتند، لشکرکشی‌ای ترتیب دادند تا از شاهزاده‌ی غسانی که فرستاده‌ی مسلمانان را کشته بود، قصاص بگیرند. نیرویی سه‌هزار نفری به فرماندهی زید، فرزند خوانده‌ی پیامبر ﷺ، برای گرفتن خون‌بها از قبیله‌ی متجاوز اعزام شد.

When the Prophet and his followers returned to Medina, they arranged in expedition to exact retribution from the Ghassanite prince who had killed the Muslim envoy. A force of three thousand men, under the Prophet's adopted son Zaid, was sent to take reparation from the offending tribe.

خالد بن الوليد كان من القادة الذين اختيروا لهذه الحملة. ولما وصلوا إلى منطقة مؤتة، وهي قرية تقع إلى الجنوب الشرقي من البحر الميت، التقوا بقوة هائلة من العرب والرومان قد اجتمعت لمواجهتهم. غير أن المسلمين عزموا بثبات على المضي قدماً. ولم تُجدِ شجاعتهم نفعاً، فتكبّدوا خسائر فادحة.

Khalid Ibn Al-Walid was one of the generals chosen for the expedition. When they reached the neighborhood of Muta, a village to the southeast of the Dead Sea, they met with an overwhelming force of Arabs and Romans who were assembled to oppose them. The Muslims, however, resolved resolutely to push forward. Their courage was of no avail and they suffered great losses.

در این نبرد زید و جعفر، پسرعموی پیامبر ﷺ، و چند تن دیگر از بزرگان کشته شدند.

In this battle Zaid and Ja'far, a cousin of the Prophet, and several other notables were killed.

خالد بن الولید، با یک سلسله تدبیر نظامی، توانست لشکر را بی‌آنکه تلفات بیشتری بدهد عقب بکشد و به مدینه بازگرداند. با این حال، یک ماه بعد، عمرو بن العاص بی‌هیچ مقاومتی از سرزمین قبایل خصم گذشت، تسلیم آنان را پذیرفت، و اعتبار اسلام را در مرز سوریه بازگرداند.

Khalid Ibn Al-Walid, by a series of maneuvers, succeeded in drawing off the army and conducting it without further loses to Medina. A month later, however, Amr Ibn Al-' As marched unopposed through the lands of the hostile tribes, received their submission, and restored the prestige of Islam on the Syrian frontier.

حدود پایان سال هفتم هجری، قریش و هم‌پیمانانشان، بنی بکر، با حمله به بنی خزاعه که با مسلمانان هم‌پیمان بودند، شرایط صلحی را که در حدیبیه بسته شده بود نقض کردند. بنی خزاعه از پیامبر ﷺ درخواست کمک و حمایت کردند.

About the end of the seventh year of the hijrah, the Quraish and their allies, the Bani Bakr, violated the terms of the peace concluded at Hudaibiya by attacking the Bani Khuzaah, who were in alliance with the Muslims. The Bani Khuzzah appealed to the Prophet for help and protection.

پیامبر ﷺ تصمیم گرفت به حکومت ظلم و ستم که در مکه مدت زیادی ادامه داشت پایان دهد. او بی‌درنگ ده هزار مرد را گرد آورد تا علیه مشرکان حرکت کند و در ژانویه سال ۶۳۰ میلادی عازم شد.

The Prophet determined to make a stop to the reign of injustice and oppression, which had lasted so long at Mecca. He immediately gathered ten thousand men to march against the idolaters and set out on January, 630.

بعد از هشت روز، سپاه مسلمانان توقف کرد و در مرّ الظّهران، در یک روز راه از مکّه، فرود آمد. در شبِ ورودشان، ابوسفیان که قریش او را فرستاده بود تا از پیامبر ﷺ بخواهد که از برنامه‌اش دست بردارد، خود را معرفی کرد و درخواست دیدار نمود. صبحگاهان دیدار پذیرفته شد. پیامبر ﷺ فرمود: «ای ابوسفیان، آیا وقتِ آن نرسیده که اقرار کنی که هیچ معبودی جز الله نیست و من فرستادهٔ اویم؟» ابوسفیان پس از مدّتی تردید، جملهٔ شهادت را بر زبان آورد و اسلام اختیار کرد. سپس برای آماده‌سازی شهر به‌جهت ورود پیامبر ﷺ بازگردانده شد.

After eight days the Muslims army halted, and alighted at Marr Az-Zahran, a day's journey from Mecca. On the night of their arrival, Abu Sufyan, who was delegated by the Quraish to ask the Prophet to abandon his project, presented himself and besought an interview. In the morning it was granted. "Has the time not come, O Abu Sufyan," said the Prophet, "for you to acknowledge that there is no deity save Allah and that I am His Messenger?" Abu Sufyan, after hesitating for awhile, pronounced the prescribed formula of belief and adopted Islam. He was then sent back to prepare the city for the Prophet's approach.

به جز مقاومت اندک برخی قبیله‌ها به سرکردگی عکرمه و صفوان، که در آن شماری از مسلمانان کشته شدند، پیامبر ﷺ تقریباً بدون هیچ مخالفتی وارد مکه شد. شهری که با او چنان بی‌رحمانه رفتار کرده بود، او و یاران وفادارش را به پناهگاه نزد بیگانگان رانده بود، شهری که جان او و جان پیروان فداکارش را سوگند خورده بود، اکنون در برابر بخشش او قرار داشت. آزاررسانان پیشین او اکنون کاملاً زیر پای او بودند. پیامبر ﷺ بر شتر محبوبش، قَصْواء، وارد مکه شد و اسامة بن زید پشت سر او نشسته بود. در راه، سورۀ الفتح را تلاوت می‌کرد که آیات آغازین آن را می‌توان چنین تفسیر کرد:

With the exception of a slight resistance by certain clans headed by Ikrima and Safwan, in which many Muslims were killed, the Prophet entered Mecca almost unopposed. The city which had treated him so cruelly, driven him and his faithful band for refuge among strangers, the city which had sworn his life and the lives of his devoted adherents, now lay at his mercy. His old persecutors were now completely at his feet. The Prophet entered Mecca on his favorite camel Al Kaswa, having Usama Ibn Zaid sitting behind him. On his way he recited Surah Al Fath (Victory), the first verses of which maybe interpreted thus:

لشکر مسلمان بی‌تکلف و با آرامش وارد شهر شد. هیچ خانه‌ای غارت نشد و به هیچ مرد یا زنی توهین نشد. پیامبر ﷺ عفو عمومی را شامل تمام مردم مکه کرد. تنها چهار جنایتکار که عدالت محکومشان کرده بود، از امان بیرون شدند. با این حال، ایشان ﷺ دستور دادند همه بت‌ها و تصاویر پرستش بت‌پرستان نابود شود، و در نتیجه سیصد و پنجاه بت که در خانه مقدس کعبه بودند، به زمین افکنده شدند. خود پیامبر ﷺ کبوتر چوبی‌ای را که از سقف آویزان بود و یکی از خدایان قریش به شمار می‌رفت، نابود کرد. در هنگام فروریختن تصاویر و بت‌ها، صدای ایشان ﷺ بلند شنیده شد که می‌فرمود: «الله اکبر. حق آمد و باطل نابود شد؛ همانا باطل نایپاید.» بت‌پرستان پیر با تأمل نابودی خدایانشان را نظاره می‌کردند، خدایانی که کاملاً ناتوان بودند. پس از آنکه پیامبر ﷺ این بت‌های بت‌پرستی و هر آیین بت‌پرستانه‌ای را لغو کرد، برای مردم گردآمده خطبه‌ای ایراد فرمود. ایشان ﷺ با این سخنان قرآن درباره برادری طبیعی انسان‌ها تأکید کردند:

The Muslim army entered the city unpretentiously and peacefully. No house was robbed, no man or woman was insulted. The Prophet granted a general amnesty to the entire population of Mecca. Only four criminals, whom justice condemned, were proscribed. He did however, order the destruction of all idols and pagan images of worship, upon which three hundred and fifty idols which were in the Sacred House of Ka'ba were thrown down. The Prophet himself destroyed a wooden pigeon hung from the roof and regarded as one of the deities of the Quraish. During the downfall of the images and idols he was heard to cry aloud: "Allah is great. Truth has come and falsehood has vanished; verily falsehood is fleeting." The old idolaters observed thoughtfully the destruction of their gods, which were utterly powerless. After the Prophet had abolished these pagan idols and every pagan rite, he delivered a sermon to the assembled people. He dwelt upon the natural brotherhood of man in the words of the Qur'an:

ای مردم! ما شما را از یک مرد و یک زن آفریدیم، و شما را ملت‌ها و قبیله‌ها قرار دادیم تا یکدیگر را بشناسید. همانا گرامی‌ترین شما نزد خداوند کسی است که پرهیزگارتر باشد (یعنی یکی از متقین، پرهیزگارانی که از خدا بسیار می‌ترسند، از همه گناهان و کارهای زشتی که او حرام کرده است دوری می‌کنند)، و خدا را بسیار دوست دارد (یعنی همه کارهای نیکی را که او واجب کرده است انجام می‌دهد). همانا خداوند داناست و آگاه است. (سوره حجرات، آیه ۱۳ قرآن)

"O Mankind! We have created you for a male and a female, and made you into nations and tribes, that you may know one another. Verily, the most honorable of you in the Sight of Allah is that (believer) who has At-Taqwa (one of the Muttaqun, pious, and righteous persons who fear Allah much, abstain from all kinds of sins and evil deeds which He has forbidden), and love Allah much (perform all kinds of good deeds which He has ordained.) Verily Allah is All-Knowing, All-Aware. (Ch 49:13 Quran)

از هشام به نقل از پدرش: هنگامی که رسول الله ﷺ در سال فتح (مکه) به سوی مکه حرکت کرد و این خبر به (کافران قریش) رسید، ابوسفیان، حکیم بن حزام و بدیل بن ورقاء برای کسب خبر درباره رسول الله ﷺ بیرون آمدند. آنان در راه خود پیش رفتند تا به محلی به نام مرّ الظّهران (که نزدیک مکه است) رسیدند.

با بازگشت ماه حرام حج، پیامبر ﷺ که با پیش‌احساس نزدیک شدن پایان زندگی‌اش، تصمیم گرفت حج وداع را به مکه بگزارد. در فوریهٔ ۶۳۲ میلادی، ایشان با جمعیت بسیار زیادی از مسلمانان از مدینه بیرون آمد. گفته شده که همراه پیامبر ﷺ میان نود هزار تا صد و چهل هزار نفر بودند. پیش از آنکه همهٔ مناسک حج را به پایان برد، ایشان از بالای کوه عرفات، خطاب به جمعیت گردآمده، چنین سخن گفت:

On the return of the sacred month of pilgrimage, the Prophet, under the presentiment of his approaching end, determined to make a farewell pilgrimage to Mecca. In February 632, he left Medina with a very considerable concourse of Muslims. It is stated that from ninety thousand to one hundred and forty thousand people accompanied the Prophet. Before completing all rites of the pilgrimage, he addressed the assembled multitude from the top of Mount Arafat in the following words:

ای مردم! سخنانم را بشنوید، زیرا نمی‌دانم که آیا پس از این سال، سالی دیگر به من داده خواهد شد تا در میان شما باشم. جان‌ها و اموال شما تا زمانی که در پیشگاه پروردگارتان حاضر شوید، برای یکدیگر محترم و مصون است، همان‌گونه که این روز و این ماه برای همه محترم است؛ و به یاد داشته باشید که شما باید در برابر پروردگارتان حاضر شوید و او از شما بازخواست خواهد کرد که در تمام کارهایتان چه کرده‌اید. ای مردم! شما بر زنانتان حقی دارید و زنانتان نیز بر شما حقی دارند.

"O people! Listen to my words, for I know not whether another year will be vouchsafed to me after this year to find myself among you. Your lives and property are sacred and inviolable among one another until you appear before the Lord, as this day and this month are sacred for all; and remember, you will have to appear before your Lord Who will demand from you an account for all your actions. O people, you have rights over your wives, and your wives have a right over you.

ساعتی که آنان را به امانت الهی گرفته‌اید و فرجشان را به کلمات الله بر خود حلال کرده‌اید. و بردگانتان، مراقب باشید که به همان غذایی که خودتان می‌خورید ایشان را غذا دهید، و به همان لباسی که خودتان می‌پوشید ایشان را بپوشانید. و اگر خطایی کردند که دوست ندارید ببخشید، پس از ایشان جدا شوید؛ زیرا آنان بندگان پروردگارند و نباید با آنان بدرفتاری شود. ای مردم، سخنان مرا بشنوید و آن را دریابید. بدانید که همه مسلمانان با یکدیگر برادرند. شما یک برادری هستید؛ اما هیچ کس نباید چیزی از برادرش را جز با رضایت خودش بگیرد. خود را از ستم نگه دارید. آنکه حاضر است، این سخن را به آنکه غایب است برساند.

Verily you have taken them on the security of Allah and have made their people lawful unto you by the words of Allah. And your slaves, see that you feed them with such food as you eat yourselves, and clothe them with the stuff you wear, and if they commit a fault which you are not inclined to forgive, then part with them; for they are the servants of the Lord and are not to be harshly treated. O people, listen to my words and understand them. Know that all Muslims are brothers. You are one brotherhood; but no man shall take ought from his brother, unless by his free consent. Keep yourselves from injustice. Let him who is present tell this to him who is absent.

پس از آنکه پیامبر ﷺ تمام مناسک حج را با دقت انجام داد، تا الگوی او برای همه مسلمانان در همه نسل‌های بعد باشد، همراه یارانش به مدینه بازگشت۔

Having rigorously performed all the ceremonies of the pilgrimage, that his example might be followed by all Muslims for all succeeding ages, the Prophet returned with his followers to Medina.

سال یازدهم هجرت، که آخرین سال زندگی محمد ﷺ بود، در مدینه سپری شد.

The eleventh year of the hijrah, being the last year of Muhammad's life, was spent at Medina.

آنجا او سازماندهی جوامع ایالتی و قبیلگی را که اسلام را پذیرفته و به اجزای تشکیل‌دهنده فدراسیون مسلمانان بدل شده بودند، سامان داد. ناگزیر بود مأموران بیشتری به ایالات داخلی اعزام شوند تا ساکنان آنها را به آموزه‌های دین بیاموزند، داد را برپا دارند و زکات را گرد آورند. معاذ بن جبل به یمن فرستاده شد. هنگام عزیمت او به آن ایالت دورِدست، پیامبر ﷺ او را سفارش کرد که در صورت نیافتن حکم صریح در قرآن، بر اساس اجتهاد خود عمل کند. علی به یَمامه در جنوب‌شرقی شبه‌جزیره اعزام شد. پیامبر ﷺ به او فرمود: «هرگز میان دو طرف دعوایی که برای داوری نزد تو می‌آیند حکم مکن، مگر آنکه نخست سخن هر دو را شنیده باشی.»

There he settled the organization of the provincial and tribal communities which had adopted Islam and become the component parts of the Muslims federation. More officers had to be deputed to the interior provinces for the purpose of teaching their inhabitants the precepts of the religion, administering justice, and collecting Zakat. Muadh Ibn Jabal was sent to Yemen. On his departure to that distant province the Prophet enjoined him to use his own discretion in the event of his being unable to find express authority in the Quran. Ali was deputed to Yamama in the southeast of the peninsula. To him the Prophet said: "Never decide between any two parties who come to you for justice unless you first hear both of them."

پس از آن، سپاهی به فرماندهی اسامہ بن زید، که پدرش در موته کشته شده بود، برای گرفتن انتقام دیرهنگام قتل فرستاده‌ای به شام، علیه بیزانسی‌ها آماده می‌شد. اما خبر بیماری و ناتوانی رو به افزایش پیامبر ﷺ باعث شد آن لشکرکشی متوقف شود. این خبر به‌زودی در همه جا پخش شد و در برخی نواحی آشفتگی به وجود آورد. سه مدعی نبوت ظهور کرده بودند که خود را پیامبر می‌خواندند و با انواع نیرنگ می‌کوشیدند قبایل خود را به دور خویش جمع کنند. خطرناک‌ترین این مدعیان به نام اسود عنسی شناخته می‌شد. او از سران یمن و یک افسونگر بود. به زودی توانست قبیله‌های خود را با خود همراه سازد و با کمک آنان، بسیاری از شهرهای همسایه را تحت سلطه درآورد. او شهر را کشت، همان کسی که پیامبر ﷺ او را به جای پدرش باذان، که تازه درگذشته بود، به فرمانروایی صنعا گمارده بود. باذان والی یمن در زمان خسرو پادشاه ایران بود؛ پس از آنکه اسلام آورد، پیامبر ﷺ به او اجازه داد فرماندار یمن بماند. او توانست تمام جامعه ایرانیان آن ولایت را به اسلام درآورد. اسود افسونگر اکنون شهر را کشته بود، اما اندکی بعد، خود به دست ایرانیان یمن قتل عام شد.

A force was being prepared under Usama Ibn Zaid, whose father was killed at Muta, against the Byzantines, to exact the long-delayed reparation for the murder of the envoy to Syria. However, the news of the Prophet's sickness and failing health caused that expedition to be stopped. This news was soon noised abroad and produced disorder in some districts. Three pretenders had arisen who gave themselves out as prophets and tried by all kinds of imposture to win over their tribes. The most dangerous of these pretenders was known as Al Aswad. He was a chief of Yemen and a conjurer. He soon succeeded in gaining over his tribesmen and, with the help, reduced to subjection many of the neighboring towns. He killed Shahr, whom the Prophet had appointed as Governor of Sana in the place of his father Bazan, who had just died. Bazan had been the viceroy of Yemen under Chosroes of Persia; after he had adopted Islam he was allowed by the Prophet to remain as Governor of Yemen. He was able to convert to Islam all the Persian colony in that province. Al-Aswad, the conjurer, had now killed Shahr, but soon after he was massacred by the Persians of Yemen.

دو مدعی دیگر، طلیحه و هارون به نام، تا پس از وفات پیامبر ﷺ و در دوران خلافت ابوبکر سرکوب نشدند. هارون که بیشتر با نام مسیلمه شناخته می‌شود، نامه‌ای به پیامبر ﷺ نوشت که متنش چنین بود: «از مسیلمه، پیامبر خدا، به محمد، پیامبر خدا ﷺ. سلام بر تو. من شریک تو هستم. اعمال قدرت میان ما تقسیم شود. نیمی از زمین از آنِ من خواهد بود و نیمی از آنِ قریش تو.»

The other two pretenders, Tulayha and Haroun by name, were not suppressed until after the death of the Prophet, during the reign of Abu Bakr. Haroun, better known as Mussaylamah, addressed to the Prophet a letter which ran as follows: "From Mussaylamah the Prophet of Allah, to Muhammad the Prophet of Allah. Peace be to you. I am your partner. Let the exercise of authority be divided between us. Half the earth will be mine, and half will belong to your Quraish.

تندرستی پیامبر ﷺ رو به وخامت گذاشت. روزهای پایانی زندگی او به آرامش و سکون خاطرش شهرت داشت. او با وجود ضعف و ناتوانی، تا سه روز پیش از وفات توانست نمازهای جماعت را امامت کند. او درخواست کرد که در دوران بیماری در خانه عایشه، نزدیک مسجد، بماند، و همسرانش دیگر با این ترتیب موافقت کردند. تا زمانی که توانش باقی بود، در نمازهای جماعت شرکت می‌کرد. آخرین باری که به مسجد آمد، پس از پایان نماز‌های معمول، خطاب به جماعت چنین فرمود: «ای مسلمانان، اگر به کسی از شما ستم کرده‌ام، اینک در برابرش حاضرم تا پاسخ دهم؛ و اگر به کسی بدهکارم، آنچه دارم از آنِ شماست.» مردی از میان جمعیت برخاست و سه درهم را مطالبه کرد که به درخواست پیامبر ﷺ به یک فقیر داده بود. بی‌درنگ آن‌ها را پس داد و فرمود: «رسوایی در این دنیا بهتر از رسوایی در آن دنیاست.» سپس پیامبر ﷺ دعا کرد و از رحمت خداوند برای کسانی که در آزار دشمنانشان جان باخته بودند طلب آمرزش نمود. او همه پیروانش را به انجام وظایف دینی و زیستن در صلح و نیکخواهی سفارش کرد. سپس با احساس و با صدایی که هنوز چنان رسا بود که تا درهای بیرونی مسجد می‌رسید، فرمود: «سوگند به آن کسی که جان محمد در دست اوست، هیچ کس در هیچ کاری نمی‌تواند مرا مؤاخذه کند؛ من چیزی را حلال نکرده‌ام جز آنچه خداوند حلال کرده، و چیزی را حرام نکرده‌ام جز آنچه خداوند در کتابش حرام کرده است.» سپس رو به زنانی که نزدیک نشسته بودند کرد و فریاد زد: «ای فاطمه، دخترم، و ای صفیه، عمه‌ام، شما هر دو به کاری بپردازید که موجب رضایت پروردگار شود، زیرا به راستی من در هیچ حال توان نجات شما را ندارم.» سپس برخاست و به خانه عایشه بازگشت.

The health of the Prophet grew worse. His last days were remarkable for the calmness and serenity of his mind. He was able, though weak and feeble, to lead the public prayers until within three days of his death. He requested that he might be permitted to stay at 'Aisha's house close to the mosque during his illness, an arrangement to which his other wives assented. As long as his strength lasted, he took part in the public prayers. The last time he appeared in the mosque he addressed the congregation, after the usual prayers were over, in the following words: "O Muslims, if I have wronged anyone of you, here I am to answer for it; if I owe anything to anyone, all I may happen to possess belongs to you." A man in the crowd rose and claimed three Dhirhams which he had given to a poor man at the request of the Prophet. They were immediately paid back with these words: "Better to blush in this world than in the next." The Prophet then prayed and implored Allah's mercy for those who had fallen in the persecution of their enemies. He recommended to all his followers the observance of religious duties and the leading of a life of peace and goodwill. Then he spoke with emotion and with a voice still so powerful as to reach beyond the outer doors of the mosque: "By the Lord in Whose hand lies the soul of Muhammad as to myself, no man can lay hold on me in any matter; I have not made lawful anything excepting what Allah has made lawful; nor have I prohibited anything but that which Allah in His Book has prohibited." Then turning to the women who sat close by, he exclaimed: "O Fatimah, my, daughter, and Safia, my aunt, work you both that which procure you acceptance with the Lord, for verily I have no power to save you in any wise." He then rose and re-entered the house of Aisha.

پس از این، پیامبر دیگر در نمازهای جماعت حاضر نشد. چند ساعت پس از بازگشت پیامبر از مسجد، ایشان در حالی که سر خود را بر سینه عایشه نهاده بود، وفات یافت ﷺ. به محض اعلام خبر درگذشت پیامبر ﷺ، گروهی از مردم در خانه عایشه جمع شدند و فریاد برمی‌آوردند.

After this, the Prophet never appeared at public prayers. A few hours after he returned from the mosque, the Prophet died while laying his head on the bosom of Aisha. As soon as the Prophet's death was announced, a crowd of people gathered at the door of the house of Aisha, exclaiming:

«چگونه ممکن است فرستاده‌ی ما مرده باشد؟» عمر گفت: «نه، او نمرده است؛ او به نزد ما بازخواهد گشت، و کسانی که می‌گویند او مرده است، خائنان به آرمان اسلام‌اند. اگر چنین بگویند، باید تکه‌تکه شوند.» اما ابوبکر در همین لحظه وارد خانه شد و پس از آنکه با نشانه‌ای از محبت عمیق، پیکر پیامبر ﷺ را لمس کرد، به در آمد و با مردم چنین سخن گفت: «ای مسلمانان، اگر کسی از شما محمد ﷺ را می‌پرستیده، بداند که محمد ﷺ مرده است. اما اگر واقعاً الله را می‌پرستید، بدانید که الله زنده است و هرگز نمی‌میرد.» آیا این آیه‌ی قرآن را فراموش کرده‌اید: {...}

"How can our messenger be dead?" Umar said: "No, he is not dead; he will be restored to us, and those are traitors to the cause of Islam who say he is dead. If they say so let them be cut in pieces." But Abu Bakr entered the house at this moment, and after he had touched the body of the Prophet with a demonstration of profound affection, he appear at the door and addressed the crowd with the following speech: "O Muslims, if anyone of you has been worshipping Muhammad, then let me tell you that Muhammad is dead. But if you really do worship Allah then know that Allah is living and will never die. Do you forget the verse in the Quran:

محمد ﷺ جز رسولی نیست، و پیش از او نیز رسولانی گذشته‌اند. آیا اگر او بمیرد یا کشته شود، شما به پاشنه‌های خود بازخواهید گشت؟

"Muhammad is not more than a Messenger, and indeed (many) Messengers have passed away before him. If he dies or is killed, will you then turn your back on your heels (as disbeliveers)?

و هر کس به عقب خود برگردد، هرگز کمترین زیانی به خداوند نمی‌رساند، و خداوند به سپاسگزاران پاداش خواهد داد.» (سورۀ آل‌عمران، آیۀ ۱۴۴)

And he who turns back on his heels, not the least harm will he do to Allah, and Allah will give reward to those who are grateful." (Ch 3:144 Quran).

هنگامی که عمر این سخن ابوبکر را شنید، اشتباه خود را پذیرفت و مردم خرسند شدند و پراکنده گشتند.

Upon hearing this speech of Abu Bakr, 'Umar acknowledged his error, and the crowd was satisfied and dispersed.