Mısır'ı yöneten firavun, Yakub'un (aleyhisselam) soyundan gelenlere, yani İsrailoğulları (Bani İsrail) olarak bilinenlere zulmeden bir zalimdi. Onları küçük düşürmek ve aşağılamak için her yolu denedi.

The pharaoh who ruled Egypt was a tyrant who oppressed the descendants of Jacob (pbuh), known as the children of Israel (Bani Israel). He used every means to demean and disgrace them.

Onlar esaret altında tutuldular ve az bir ücret karşılığında ya da hiç ücret almadan onun için çalışmaya zorlandılar. Bu düzen altında halk firavuna itaat edip ona ibadet ediyor, yönetici sınıf da onun emirlerini yerine getiriyordu; böylece firavunun zulmünü ve çılgın heveslerini meşrulaştırmış oluyorlardı.

They were kept in bondage and forced to work for him for small wages or nothing. Under this system the people obeyed and worshipped the pharaoh, and the ruling class carried out his orders, thereby authorizing his tyranny and crazy whims.

Firavun, halkın yalnızca kendisine itaat etmesini ve kendi uydurduğu ilahlara inanmasını istiyordu.

The pharaoh wanted the people to obey him only, and to believe in the gods of his invention.

Belki de o dönemde, şirke inanmayan ya da şirki uygulamayan birçok insan sınıfı vardı; ancak bunlar inançlarını içlerinde saklıyor, dışarıdan ise beklendiği gibi davranıyorlardı; ne isyan ediyor ne de kendilerini kimseye açığa vuruyorlardı.

Perhaps, during that time, there were many classes of people who did not believe in or practice polytheism; however, they kept this to themselves and outwardly did as they were expected to do, without revolting or revealing themselves to anyone.

Böylece Mısır'a art arda hanedanlar geldi ve kendilerini tanrı ya da onun temsilcisi veya sözcüleri sandılar.

Thus, successive dynasties came to Egypt and assumed that they were gods or their representative or spokesmen.

Yıllar geçti ve Mısır'da, Mısırlılar tarafından tapılan zorba bir kral hüküm sürdü. Bu kral, İsrailoğullarının çoğaldığını ve refaha kavuştuğunu gördü. Onların, İsrail oğullarından birinin Mısır firavununu tahttan indireceğine dair belirsiz bir rüya hakkında konuştuklarını işitti. Belki bu rüya, zulme uğrayan azınlığın yüreklerinde süregelen bir hayaldi; belki de kendi kitaplarındaki bir kehanetti.

Years passed, and a despotic king, who was adored by the Egyptians, ruled Egypt. His king saw the children of Israel multiplying and prospering. He heard them talking about a vague vision that one of Israel' s sons would dethrone the pharaoh of Egypt. Perhaps this vision was only a daydream that persisted within the hearts of the persecuted minority, or perhaps it was a prophecy from their books.

Başka bir rivayette, rüyayı gören bizzat Firavun'un kendisi olduğu belirtilmektedir. İbn 'Abbas şöyle rivayet etmiştir:

Another tradition states that it was Pharaoh himself who had the vision. Ibn 'Abbas narrated:

Firavun rüyasında Kudüs'ten çıkıp Mısırlıların evlerini ve bütün Kıptileri yakan, ancak İsrailoğullarına zarar vermeyen bir ateş gördü. Uyandığında dehşete kapıldı. Ardından rahiplerini ve sihirbazlarını topladı ve onlara bu rüyayı sordu. Onlar şöyle dediler:

"Pharaoh saw in his vision a fire, which came from Jerusalem and burned the houses of the Egyptians, and all Copts, and did not do harm to the children of Israel. When he woke up, he was horrified. He then gathered his priests and magicians and asked them about this vision. They said:

"Bu, onların arasından bir erkek çocuğun doğacağı ve Mısır halkının onun elinde helak olacağı anlamına geliyordu.' İşte bu yüzden Firavun, İsrailoğullarının bütün erkek çocuklarının öldürülmesini emretti." Her hâlükârda bu rüya Firavun'un kulağına ulaştı. Bunun üzerine İsrailoğullarından doğacak her erkek çocuğun öldürülmesi için bir ferman çıkardı.

"This means a boy will be born of them and the Egyptian people will perish at his hands.' That is why Pharaoh commanded that all male children of the children of Israel be killed." Either way, this vision reached the ears of the Pharaoh. He then issued a decree to slay any male child that would be born to the children of Israel.

İsrailoğullarının çocuklarının öldürülmesi, ekonomi uzmanlarının Firavun'a şöyle demesine kadar sürdürüldü:

The killing of the children of Israel was carried out until the experts of economics said to Pharaoh:

"İsrailoğullarının yaşlıları ölür, gençleri ise boğazlanır. Bu da onların tamamen yok olmasına yol açacaktır. Sonuç olarak Firavun, kendisine çalışan, köleleştirdiği ve sömürdüğü kadınlarıyla birlikte, insan gücünü kaybedecektir. Bu işi, şu politikayı uygulayarak düzenlemek daha iyidir: erkekler bir yıl boğazlansın, ama ertesi yıl yaşamaları için bağışlansın." Firavun, bu çözümün ekonomik açıdan daha güvenli olduğunu gördü.

"The aged of the children of Israel die and the young are slaughtered. This will lead to their annihilation. As a result, Pharaoh will lose the manpower of those who work for him, those whom he enslaves, and their women whom he exploits. It is better to regulate this procedure by initiating the following policy: males should be slaughtered in one year but spared to live the next year." Pharaoh found that solution to be safer economically.

Musa'nın annesi, erkek çocukların bağışlandığı bir yılda Harun'a (a.s.) hamile kaldı; bu nedenle çocuğunu herkesin içinde ve güvenle doğurdu. Erkek çocukların öldürüleceği bir yılda ise Musa'yı (a.s.) doğurdu; bu yüzden doğumu onun için büyük bir korku kaynağı oldu. Çocuğunun öldürülmesinden korktuğu için onu gizlice emzirdi.

Moses's mother was pregnant with Aaron (pbuh) in a year that boys were spared; thus she gave birth to the child publicly and safely. During a year in which boys were to be slain, she gave birth to Moses (pbuh); thus his birth caused her much terror. She was afraid he would be slain, so she nursed him secretly.

Yüce Allah şöyle vahyetti:

Allah the Almighty revealed:

Bunlar apaçık Kitabın âyetleridir (hakkı batıldan, iyiyi kötüden ayıran, vb.). Sana Musa ve Firavun'un haberlerinden, inanan bir topluluk için (bu Kur'an'a ve Allah'ın birliğine iman edenler için) gerçek olarak bir kısmını okuyoruz. Şüphesiz Firavun yeryüzünde büyüklenmiş, halkını gruplara ayırmış, bir topluluğu (İsrailoğulları'nı) zayıf düşürüyordu (ezip eziyordu).

"These are Verses of the manifest Book (that makes clear truth from falsehood, good from evil, etc.). We recite to you some of the news of Moses and Pharaoh in truth, for a people who believe (those who believe in this Quran, and in the Oneness of Allah). Verily, Pharaoh exalted himself in the land and made its people sects, weakening (oppressing) a group (children of Israel)

aralarında, oğullarını öldürüp kadınlarını canlı bırakıyordu. Gerçekten o, Müfsidîn'den (büyük günahlar ve suçlar işleyen, zalimler, zorbalar vb. olanlardan) biriydi.

among them, killing their sons, and letting their females live. Verily, he was of the Mufsideen (those who commit great sins and crimes, oppressors, tyrants, etc.).

Ve biz, yeryüzünde zayıf düşürülmüş olanlara lütufta bulunmak, onları önderler kılmak, mirasçılar yapmak ve yeryüzünde yerleştirmek istedik. Firavun'u, Haman'ı ve ordularını da onlardan korktukları şeyi görmeye mahkûm ettik. Musa'nın annesine şöyle vahyettik: {Onu emzir. Ona zarar geleceğinden korktuğunda onu ırmağa bırak, korkma ve üzülme. Çünkü biz onu sana geri döndüreceğiz ve onu peygamberlerimizden biri kılacağız.} (Kasas Suresi, 2-7. ayetler).

And we wished to do a favor to those who were weak (and oppressed) in the land, and to make them rulers and to make them the inheritors, and to establish them in the land, and We let Pharaoh and Haman and their hosts receive from them that which they feared. And We inspired the mother of Moses, saying: "Suckle him (Moses), but when you fear for him, then cast him into the river and fear not, nor grieve. Verily! We shall bring him back to you, and shall make him one of (Our) Messengers." (Ch 28: 2-7 Quran).

Vahiy sona erer ermez, anne kutsal ve merhamet dolu çağrıya hemen uydu. Ona Musa için bir sepet yapması emredildi. Onu emzirdi, sonra sepetin içine koydu ve Nil kıyısına gidip onu suya bıraktı. Dünyanın en merhametli kalbine sahip olan annesinin yüreği, oğlunu Nil'e bırakırken burkuldu. Yine de Allah'ın Musa'ya kendisinden çok daha merhametli olduğunu, onu kendisinden daha çok sevdiğini biliyordu. Allah, onun Rabbi ve Nil'in de Rabbiydi.

No sooner had the divine revelation finished that she obeyed the sacred and merciful call. She was commanded to make a basket for Moses. She nursed him, put him into the basket, then went to the shore of the Nile and threw it into the water. Her mother's heart, the most merciful one in the world, grieved as she threw her son into the Nile. However, she was aware that Allah was much more merciful to Moses than to her, that He loved him more than her. Allah was his Lord and the Lord of the Nile.

Sepet daha Nil'in suyuna değer değmez, Allah, ileride peygamber olacak çocuğu taşırken dalgalara sakin ve yumuşak olmalarını buyurdu. Annesi, kızına sepetin akıntısını izlemesini ve kendisine haber getirmesini söyledi. Kız, sepeti nehir kıyısı boyunca takip ederken kendisini saray bahçesinin tam içinde buldu ve gözlerinin önünde olup bitenleri gördü.

Hardly had the basket touched the water of the Nile than Allah issued His command to the waves to be calm and gentle while carrying the child would one day be a prophet. She instructed her daughter to follow the course of the basket and to report back to her. As the daughter followed the floating basket along the riverbank, she found herself right in the palace grounds and saw what was unfolding before her eyes.

Sepet nehir kıyısında durdu; bu kıyı kralın sarayının yanından geçiyordu. Saray hizmetkârları sepeti ve içindeki bebeği buldu ve onu Firavun'a ve kraliçesine götürdü. Kraliçe bu güzel bebeği gördüğünde, Allah onun kalbine bu bebeğe karşı güçlü bir sevgi yerleştirdi. Firavun'un eşi, Firavun'dan çok farklıydı. O bir kâfirdi; kadın ise bir mü'mindi. O zalimdi; kadın ise merhametliydi.

The basket came to rest at the riverbank, which skirted the king's palace. The palace servants found the basket with the baby and took it to the Pharaoh and his queen. When the queen beheld the lovely infant, Allah instilled in her a strong love for this baby. Pharaoh's wife was very different from Pharaoh. He was a disbeliever; she was a believer. He was cruel; she was merciful.

O bir zalimdi; o ise narin ve iyi kalpliydi. Doğuramadığı için üzgündü ve bir oğlu olmasını umuyordu. Bebeği kucağına almasıyla birlikte onu öpmesi bir oldu.

He was a tyrant; she was delicate and goodhearted. She was sad because she was infertile and had hoped to have a son. Hardly had she held the baby than she kissed him.

Yüce Allah şöyle buyurdu:

Almighty Allah said:

"Sonra Firavun'un hanedanı onu aldı; bu, onlar için bir düşman ve bir keder kaynağı olsun diye. Şüphesiz Firavun, Haman ve ordularıysa günahkârdı. Firavun'un karısı da dedi ki: 'Bu benim ve senin için bir göz aydınlığıdır. Onu öldürmeyin; belki bize faydası dokunur ya da onu evlat edinebiliriz.' Oysa onlar (bunun sonucunu) fark etmiyorlardı. (Kur'an, 28:9)"

"Then the household of Pharaoh picked him up, that he might become for them an enemy and a cause of grief. Verily! Pharaoh, Haman, and their hosts were sinners. And the wife of Pharaoh said; "A comfort of the eye for me and for you. Kill him not, perhaps he maybe of a benefit to us, or we may adopt him as a son." And they perceived not (the result of that). (Ch 28:9 Quran)

Kraliçe, bebek Musa'yı emzirmek için birkaç sütanne çağırttı, ama Musa hiçbirinin memesini almadı. Kraliçe üzüldü ve daha fazla sütanne getirtti. Musa'nın kız kardeşi de küçük erkek kardeşinin uzun süredir süt almadığını görünce endişelendi. Kraliçenin kaygısını görünce, bebeği sevgiyle emzirecek annenin kimi tanıdığını bir çırpıda söyledi.

The queen summoned a few wet nurses to suckle the baby Moses, but he would not take any of their breasts. The queen was distressed and sent for more wet nurses. Moses's sister was also worried, as her baby brother was without milk for a long time. Seeing the queen's anxiety, she blurted that she knew jut the mother who would suckle the child affectionately.

Ona neden yüzen sepeti takip ettiğini sordular. O da bunu merakından dolayı yaptığını söyledi.

They asked her why she was following the floating basket. She said she did so out of curiosity.

Ona verilen mazeret makul geldi, bu yüzden ona inandılar. Hemen gidip söz ettiği kadını getirmesini emrettiler. Annesi de ağır bir yürekle, bebeğinin akıbetinden endişe ederek bekliyordu. Tam o sırada kızı müjdeyle koşarak içeri girdi. Annesinin yüreği ferahladı ve vakit kaybetmeden saraya ulaştı. Çocuk annesinin göğsüne verildiğinde, hemen emmeye başladı.

Her excuse sounded reasonable, so they believed her. They ordered her to rush and fetch the woman she was talking about. Her mother also was waiting with a heavy heart, worried about the fate of her baby. Just then her daughter rushed in with the good news. Her heart lifted and she lost no time in reaching the palace. As the child was put to her breast, he immediately started suckling.

Firavun şaşırdı ve sordu: "Sen kimsin? Bu çocuk senin sütünden başka hiçbir göğsü emmeyi reddediyor." Eğer gerçeği söyleseydi, Firavun çocuğun bir İsrailoğlu olduğunu anlar ve Musa'yı hemen öldürürdü. Ancak Allah ona içsel bir güç verdi ve şöyle cevap verdi: "Ben tatlı süt ve tatlı koku olan bir kadınım ve hiçbir çocuk bana sırt çevirmez." Bu cevap Firavun'u tatmin etti.

Pharaoh was astonished and asked: "Who are you? This child has refused to take any other breast but yours." Had she told the truth, Pharaoh would have known that the child was an Israelite and would have killed Moses instantly. However, Allah gave her inner strength and she replied: "I am a woman of sweet milk and sweet smell,and no child refuses me." This answer satisfied Pharaoh.

O günden sonra, Musa'nın sütannesi olarak görevlendirildi. Ona uzun bir süre süt emzirmeye devam etti. Büyüdüğünde ve sütten kesildiğinde, onu ziyaret etme ayrıcalığına sahip oldu. Musa, sarayda bir prens olarak yetiştirildi.

Musa'nın annesinin kalbi boşaldı [Musa'dan başka her düşünceden]. Kalbini (imanla) güçlendirmeseydik, neredeyse çocuğunun durumunu açığa vuracaktı; böylece mü'minlerden olsun diye.

"And the heart of the mother of Mûsa (Moses) became empty [from every thought, except the thought of Mûsa (Moses)]. She was very near to disclose his (case, i.e. the child is her son), had We not strengthened her heart (with Faith), so that she might remain as one of the believers.

Ve (Musa'nın) kız kardeşine dedi ki: "Onun ardından git." Böylece kız kardeşi onu uzaktan gözetledi; onlar ise farkında değildiler.

And she said to his [Musa's (Moses)] sister: "Follow him." So she (his sister) watched him from a far place secretly, while they perceived not.

Ve daha önce ona (kardeşi gelip şöyle diyene kadar) başka sütanneleri yasaklamıştık: "Size, onun bakımını üstlenecek ve onu iyi bir şekilde koruyup gözeteceği bir aileyi göstereyim mi?" Böylece onu annesine geri döndürdük; annesi sevinsin, üzülmesin ve Allah'ın vaadinin gerçek olduğunu bilsin. Ama çoğu bunu bilmez. (Kasas Suresi, 28:

And We had already forbidden (other) foster suckling mothers for him, until she (his sister came up and) said: "Shall I direct you to a household who will rear him for you, and sincerely they will look after him in a good manner?" So did We restore him to his mother, that she might be delighted, and that she might not grieve, and that she might know that the Promise of Allâh is true. But most of them know not." (Ch. 28:

10-13)

10-13)

Ve gücünün tamamına erip olgunluğa ulaştığında, ona Hüküm (peygamberlik, işlerde doğru yargı) ve ilim verdik. İyilik yapanları işte böyle ödüllendiririz." (Kur'an, 28:14)

And when he attained his full strength, and was perfect (in manhood), We bestowed on him Hukman (Prophethood, right judgment of the affairs) and religious knowledge (of the religion of his forefathers, Islamic Monotheism). And thus do We reward the Muhsineen (good-doers)." (Ch 28:14 Quran)

Allah, Musa'ya (aleyhisselam) sağlık, güç, ilim ve hikmet bağışlamıştı. Zayıflar ve mazlumlar koruma ve adalet için ona yönelirdi.

Allah had granted Moses (pbuh) good health, strength, knowledge, and wisdom. The weak and oppressed turned to him for protection and justice.

Bir gün ana şehirde iki adamın kavga ettiğini gördü. Biri İsrailoğullarından, diğeri Mısırlı olan bu adam, öteki tarafından dövülüyordu. İsrailli, Musa'yı görünce ondan yardım istedi. Musa tartışmaya karıştı ve öfkeli bir halde Mısırlıya ağır bir darbe indirdi; Mısırlı olduğu yerde can verdi. Bir insanı öldürdüğünü anlayan Musa'nın kalbi derin bir üzüntüyle doldu ve hemen Allah'tan bağışlanma diledi.

One day in the main city, he saw two men fighting. One was an Israelite, who was being beaten by the other, an Egyptian. On seeing Moses, the Israelite begged him for help. Moses became involved in the dispute and, in a state of anger, struck a heavy blow on the Egyptian, who died on the spot. Upon realizing that he had killed a human being, Moses's heart was filled with deep sorrow, and immediately he begged Allah for forgiveness.

Adamı öldürmeyi niyet etmemişti. Yüce Allah'a bağışlaması için yalvardı ve bütün varlığını dolduran bir huzur hissetti. Bundan sonra Musa insanlara karşı daha fazla sabır ve merhamet göstermeye başladı.

He had not intended to kill the man. He pleaded with Almighty Allah to forgive him, and he felt a sense of peace filling his whole being. Thereafter Moses began to show more patience and sympathy towards people.

Ertesi gün Musa, aynı İsrailoğlu'nu yine bir kavga içinde gördü. Musa ona yaklaştı ve dedi ki:

The next day he saw the same Israelite involved in another fight. Moses went to him and said:

"You seem to be a quarrelsome fellow. You have a new quarrel with one person or another each day." Fearing that Moses might strike him, the Israelite warned Moses: "Would you kill me as you killed the wretch yesterday?" The Egyptian with whom the Israelite was fighting overheard this remark and reported Moses to the authorities. Soon thereafter, as Moses was passing through the city, a man approached and alerted him: "O Moses, the chiefs have taken counsel against you. You are to be tried and killed. I would advise you to escape."

"You seem to be a quarrelsome fellow. You have a new quarrel with one person or another each day." Fearing that Moses might strike him, the Israelite warned Moses: "Would you kill me as you killed the wretch yesterday?" The Egyptian with whom the Israelite was fighting overheard this remark and reported Moses to the authorities. Soon thereafter, as Moses was passing through the city, a man approached and alerted him: "O Moses, the chiefs have taken counsel against you. You are to be tried and killed. I would advise you to escape."

Musa, bir Mısırlıyı öldürmenin cezasının ölüm olduğunu biliyordu. Yüce Allah şöyle anlatmıştır:

Moses knew that the penalty for killing an Egyptian was death. Allah the Exalted recounted:

Şehre, halkının habersiz olduğu bir vakitte girdi ve orada birbiriyle dövüşen iki adam buldu: biri kendi tarafından (dinindeki, İsrailoğullarından olan), diğeri de düşmanlarından. Kendi tarafından olan adam, düşmanına karşı kendisinden yardım istedi. Bunun üzerine Musa onu yumruğuyla vurdu ve öldürdü. Dedi ki: "Bu, Şeytanın işidir. Şüphesiz o, açıkça saptıran bir düşmandır." Dedi ki: "Rabbim! Şüphesiz kendime zulmettim, beni bağışla." Bunun üzerine Allah onu bağışladı. Şüphesiz O, çok bağışlayan, pek merhametli olandır.

"And he entered the city at a time of unawareness of its people, and he found there two men fighting, one of his party (his religion, from the children of Israel), and the other of his foes. The man of his own party asked him for help against his foe, so Moses struck him with his fist and killed him. He said, "This is of Satan's doing, verily, he is a plain misleading enemy." He said: "My Lord! Verily, I have wronged myself, so forgive me." Then He forgave him. Verily, He is the Oft-Forgiving, the Most Merciful.

Dedi ki: "Rabbim! Bana lütfettiğin nimetler hakkı için, bir daha asla suçlulara yardımcı olmayacağım!" Böylece korkuyla şehirde etrafına bakınarak (işlediği cinayetin sonucunu beklerken) durdu. Derken, bir gün önce kendisinden yardım isteyen adam yine yardım için seslendi. Musa ona dedi ki: "Şüphesiz sen apaçık bir sapıksın!" Sonra ikisine de düşman olan adamı yakalamak istediğinde adam dedi ki: "Ey Musa! Dün bir adamı öldürdüğün gibi beni de öldürmek mi istiyorsun? Senin niyetin yalnızca yeryüzünde bir zorba olmak; doğru yolda olanlardan olmak istemiyorsun." Şehrin en uzak ucundan koşarak bir adam geldi. Dedi ki: "Ey Musa! Şüphesiz ileri gelenler seni öldürmek için sana karşı danışıyorlar. Hemen çık, git. Doğrusu ben sana öğüt verenlerdenim." Böylece orayı korkuyla etrafına bakarak terk etti ve dedi ki: "Rabbim! Beni zalim kavimden kurtar!"

He said: "My Lord! For that with which You have favored me, I will never more be a helper for the Mujrimeen (criminals, disobedient to Allah, polytheists, sinners, etc.)!" So he became afraid, looking about in the city (waiting as to what will be the result of his crime of killing), when behold, the man who had sought his help the day before, called for his help again. Moses said to him: "Verily, you are a plain misleader!" Then when he decided to seize the man who was an enemy to both of them, the man said: "O Moses! Is it your intention to kill me as you killed a man yesterday? Your aim is nothing but to become a tyrant in the land, and not to be one of those who do right." And there came a man running, from the farthest end of the city. He said: "O Moses! Verily, the chiefs are taking counsel together about you, to kill you, so escape. Truly, I am to you of those who give sincere advice." So he escaped from there, looking about in a state of fear. He said: "My Lord! Save me from the people who are Zalimeen (polytheists, and wrong-doers)!" (Ch 28:15-21 Quran)

Musa, Firavun'un sarayına gitmeden ve elbiselerini değiştirmeden acele ile Mısır'dan ayrıldı. Yolculuğa da hazırlıklı değildi. Binecek bir hayvanı yoktu ve bir kervanın içinde de değildi. Bunun yerine, mümin adam gelip ona Firavun'un planlarını bildirir bildirmez yola çıktı.

Moses left Egypt in a hurry without going to Pharaoh's palace or changing his clothes. Nor was he prepared for traveling. He did not have a beast of burden upon which to ride, and he was not in a caravan. Instead, he left as soon as the believer came and warned him of Pharaoh's plans.

Mısır ile Suriye arasında yer alan, yerleşim olan en yakın ülke olan Medyen ülkesine doğru yola çıktı. Bu sıcak çölde tek yoldaşı Allah'tı ve tek azığı takvaydı. Açlığını hafifletecek tek bir kök bile yoktu. Sıcak kum ayaklarının tabanlarını yakıyordu. Buna rağmen Firavun'un adamlarının kendisini takip etmesinden korktuğu için kendini yürümeye zorladı.

He traveled in the direction of the country of Midian, which was the nearest inhabited land between Syria and Egypt. His only companion in this hot desert was Allah, and his only provision was piety. There was not a single root to pick to lessen his hunger. The hot sand burned the soles of his feet. However, fearing pursuit by Pharaoh's men, he forced himself to continue on.

Sekiz gece yolculuk yaptı; gündüzleri ise saklanarak ilerledi. Ana çölü geçtikten sonra, çobanların sürülerini suladığı, Medyen dışındaki bir su kuyusuna ulaştı.

He traveled for eight nights, hiding during the day. After crossing the main desert, he reached a watering hole outside Midian where shepherds were watering their flocks.

Musa, Midyan'a ulaşır ulaşmaz dinlenmek için kendini bir ağacın altına attı. Açlık ve yorgunluk çekiyordu. Ayak tabanları, kumlu ve taşlık yollarda uzun uzun yürümekten ve tozdan yıpranmış gibi hissediyordu. Yeni bir çift sandalet alacak, yiyecek ya da içecek satın alacak parası yoktu. Musa, sürülerini sulayan bir grup çobanın farkına vardı. Pınara gitti ve orada, koyunlarını diğerlerine karıştırmamak için uğraşan iki genç kadın gördü.

No sooner had Moses reached the Midian than he threw himself under a tree to rest. He suffered from hunger and fatigue. The soles of his feet felt as if they were worn out from hard walking on sand and rocks and from the dust. He did not have any money to buy a new pair of sandals, nor to buy food or drink. Moses noticed a band of shepherds watering their sheep. He went to the spring, where he saw two young women preventing their sheep from mixing with the others.

Musa, kadınların yardıma ihtiyacı olduğunu sezdi. Susuzluğunu unutarak onlara yaklaştı ve herhangi bir şekilde yardım edebilip edemeyeceğini sordu.

Moses sensed that the women were in need of help. Forgetting his thirst, he drew nearer to them and asked if he could help them in any way.

Büyük kız şöyle dedi: "Çobanlar koyunlarını sulayıp bitirene kadar bekliyoruz, sonra biz de bizimkileri sulayacağız." Musa tekrar sordu: "Neden bekliyorsunuz?" Küçük kız: "Erkekleri itemeyiz." Musa, kadınların çobanlık yapmasına şaşırdı; çünkü bunu yalnızca erkeklerin yapması gerekiyordu. Bu iş zor ve yorucu bir iştir ve insanın tetikte olması gerekir. Musa sordu: "Neden çobanlık yapıyorsunuz?" Küçük kız dedi ki: "Babamız yaşlı bir adam; sağlığı, koyunları otlatmak için dışarı çıkmasına elverişli değil." Musa (aleyhisselam) dedi ki: "Koyunlarınızı ben sularım." Musa suya yaklaştığında, çobanların pınarın ağzına ancak on adamın kıpırdatabileceği devasa bir kaya koymuş olduğunu gördü. Musa kayayı kucakladı ve pınarın ağzından kaldırdı; bunu yaparken boynunun ve ellerinin damarları belirginleşti. Musa gerçekten güçlüydü. Onların koyunlarını suladı ve kayayı yerine geri koydu.

The older sister said: "We are waiting until the shepherds finish watering their sheep, then we will water ours." Moses asked again: "Why are you waiting?" The younger one: "We cannot push men." Moses was surprised that women were shepherding, as only men were supposed to do it. It is hard and tiresome work, and one needs to be on the alert. Moses asked: "Why are you shepherding?" The younger sister said: "Our father is an old man; his health is too poor for him to go outdoors for pasturing sheep." Moses (pbuh) said: "I will water the sheep for you." When Moses approached the water, he saw that the shepherds had put over the mouth of the spring an immense rock that could only be moved by ten men. Moses embraced the rock and lifted it out of the spring's mouth, the veins of his neck and hands standing out as he did so. Moses was certainly strong. He watered their sheep and put the rock back in its place.

Yüce Allah bu olayı şöyle anlatmıştır:

Almighty Allah described this event:

"Medyen suyuna vardığında, orada sürülerini sulayan bir grup insan buldu. Onların yanında da sürülerini geri tutan iki kadın gördü. Dedi ki:"

"And when he arrived at the water of Midian (Midyan) he found there a group of men watering their flocks, and besides them he found two women who were keeping back their flocks. He said:

"Nen var ki?" dediler: "Çobanlar sürülerini çekip götürmedikçe biz (sürülerimizi) sulayamayız. Babamız da çok yaşlı bir adamdır." Bunun üzerine onların sürüleri için suladı, sonra gölgeye çekilip şöyle dedi: "Rabbim! Şüphesiz ki bana indirdiğin her hayra muhtacım!" (Kur'an, Kasas Suresi 22-24)

"What is the matter with you?" They said: "We cannot water (our flocks) until the shepherds take their flocks. And our father is a very old man." So he watered their flocks for them, then he turned back to shade, and said: "My Lord! Truly, I am in need of whatever good that You bestow on me!" (Ch 28:22-24 Quran)

Kızlar normalden daha erken evlerine döndüler, bu durum babalarını şaşırttı. Erken dönmelerinin sebebi olan olayı, pınarın başında yaşananları anlattılar. Babaları, yabancıyı evine davet etmesi için kızlarından birini gönderdi. Utangaç bir tavırla kadın Musa'ya yaklaştı ve mesajı iletti: "Babam bizim için yaptıklarınızdan dolayı size minnettar. Ona bizzat teşekkür edebilmek için sizi evimize davet ediyor." Musa bu daveti memnuniyetle kabul etti ve genç kızla birlikte babasının yanına gitti. Musa, bu ailenin rahat bir hayat sürdüğünü, mutlu ve huzurlu bir hane halkı olduklarını görebiliyordu. Kendisini tanıttı ve yaşadığı talihsizliği, yani onu Mısır'dan kaçmaya mecbur bırakan olayı yaşlı adama anlattı. Yaşlı adam onu şöyle teselli etti: "Korkma, zalim insanlardan kurtuldun." Musa'nın nazik davranışı babası ve kızları tarafından fark edildi. Bu iyi kalpli adam, onu yanlarında kalmaya davet etti. Musa, bu mutlu ailede kendini evinde hissetti; çünkü onlar samimi insanlardı ve Allah'tan korkuyorlardı.

The young ladies returned home earlier than usual, which surprised their father. They related the incident at the spring which was the reason that they were back early. Their father sent one of his daughters to invite the stranger to his home. Bashfully, the woman approached Moses and delivered the message. "My father is grateful for what you have done for us. He invites you to our home so that he may thank you personally." Moses welcomed this invitation and accompanied the maiden to her father. Moses could see that they lived comfortably as a happy and peaceful household. He introduced himself and told the old man about the misfortune that he had befallen him and had compelled him to flee from Egypt. The old man comforted him: "Fear not, you have escaped from the wrong-doers." Moses's gentle behavior was noticed by the father and his daughters. The kind man invited him to stay with them. Moses felt at home with this happy household, for they were friendly and feared Allah.

Kızlardan biri babasına, güçlü ve güvenilir olduğu için Musa'yı çalıştırmasını önerdi. Onlara, özellikle de haydutların uğradığı su kuyusunda, onun gibi birine ihtiyaç vardı.

One of the daughters suggested to her father that he employ Moses, as he was strong and trustworthy. They needed someone like him, especially at the water hole, which was visited by ruffians.

Babası, bu kadar kısa sürede ona nasıl güvenebildiğini sormuş. Kız şöyle cevap vermiş: "Onu evimize gelmesi için çağırdığımda, bedenimi görmemesi için (cinsel çekimden sakınmak amacıyla) önden değil, arkadan yürümesinde ısrar etti." Yaşlı adam bunu duyunca memnun olmuş. Musa'nın yanına gidip ona şöyle demiş: "Kızlarımdan birini seninle evlendirmek istiyorum; ancak sekiz yıl boyunca benim için çalışmayı kabul etmen şartıyla." Bu teklif Musa'ya çok uygun gelmiş; çünkü bu ülkede yabancı olduğu için kısa sürede barınacak bir yer ve iş aramak zorunda kalacaktı. Musa, Medyenli adamın kızıyla evlenmiş ve uzun on yıl boyunca yaşlı adamın hayvanlarına bakmıştır.

The father asked her how she could be sure of his trustworthiness in such a short time. She replied: "When I bade him to follow me to our home, he insisted that I walk behind him so he would not observe my form (to avoid sexual attraction)." The old man was pleased to hear this. He approached Moses and said: "I wish to marry you to one of my daughters on condition that you agree to work for me for a period of eight years." This offer suited Moses well, for being a stranger in this country, he would soon have to search for shelter, and work. Moses married the Midianite's daughter and looked after the old man's animals for ten long years.

Yüce Allah şöyle buyurmuştur:

Almighty Allah recounted:

Sonra, ikisinden biri utana sıkıla yürüyerek ona geldi. Dedi ki: "Babam, bizim hayvanlarımıza su vermen karşılığında seni ödüllendirmek için çağırıyor." Böylece (Musa) ona gelip kıssayı anlattığında, (Şuayb) dedi ki: "Korkma. Zalimler (müşrikler, kâfirler ve haksızlık edenler) topluluğundan kurtuldun." Kızlardan biri dedi ki: "Ey babacığım! Onu işe al. Çünkü işe alacağın kişilerin en hayırlısı, güçlü ve emin olandır." (Şuayb) dedi ki:

"Then there came to him one of the two women, walking shyly. She said: "Verily, my father calls you that he may reward you for having watered our flocks for us." So when he came to him and narrated the story, he said; "Fear you not. You have escaped from the people who are Zalimeen (polytheists, disbeliveers, and wrong-doers)." And said one of them (the two women): "O my father! Hire him! Verily, the best of men for you to hire is the strong, the trustworthy." He said:

"Bu iki kızımdan birini seninle evlendirmek istiyorum, şu şartla ki sekiz yıl bana hizmet edeceksin; eğer on yılı tamamlarsan, bu senin lütfun olur. Ama seni zorluğa sokmak istemem. Allah dilerse, beni salih kullardan biri olarak bulacaksın." (Musa) dedi ki:

"I intend to wed one of these two daughters of mine to you, on condition that you serve me for eight years, but if you complete ten years, it will be a favor from you. But I intend not to place you under a difficulty. If Allah wills, you will find me one of the righteous." He (Moses) said:

"Bu, benimle sizin aranızda kararlaştırılmıştır: İki süreden hangisini yerine getirirsem getireyim, bana bir haksızlık olmayacaktır. Söylediklerimiz hakkında Allah vekildir." (Kur'an, 28:25-28)

"That is settled between me and you whichever of the two terms I fulfill, there will be no injustice to me, and Allah is Surety over what we say." ( Ch 28:25-28 Quran)

Zaman geçti ve o, ailesinden ve halkından uzakta, inzivada yaşadı. Hayatındaki bu on yıllık dönem önemliydi. Büyük bir hazırlık dönemiydi. Musa'nın zihni her gece yıldızlarla meşguldü, şüphesiz. Her gün güneşin doğuşunu ve batışını takip etti. Bitkinin nasıl yarılıp topraktan çıktığını ve sonra göründüğünü düşündü. Suyu düşündü; yeryüzünün onunla nasıl canlandığını ve ölümünden sonra nasıl yeşerdiğini tefekkür etti.

Time passed, and he lived in seclusion far from his family and his people. This period of ten years was of importance in his life. It was a period of major preparation. Certainly Moses's mind was absorbed in the stars every night. He followed the sunrise and the sunset every day. He pondered on the plant and how it splits and soil and appears thereafter. He contemplated water and how the earth is revived by it and flourishes after its death.

Elbette, o, Yüce Allah'ın Kitabı'na, yani Kur'an-ı Kerim'e, içgörüsü ve kalbi açık olarak dalmıştı. Allah'ın varlığında derin derin dalmıştı. Bütün bunlar onun içinde gizli bir potansiyel olarak birikti. Musa (aleyhisselam)'ın dini, Yakub (aleyhisselam)'ın dini ile aynıydı; bu da İslami tevhiddi. Atası, İbrahim (aleyhisselam)'ın torunu Yakub (aleyhisselam)'dı. Dolayısıyla Musa (aleyhisselam), İbrahim (aleyhisselam)'ın soyundan geliyordu ve İbrahim'den sonra gelen her peygamber, İbrahim'in halefiydi. Fiziksel bir hazırlığın yanı sıra benzer bir manevi hazırlık da yapılmıştı. Bu hazırlık tam bir inziva içinde, çölün ortasında ve otlakların bulunduğu yerlerde gerçekleştirildi. Sessizlik onun yaşam biçimi, yalnızlık ise onun vasıtasıydı. Yüce Allah, peygamberi için, ileride Yüce Allah'ın emirlerini layıkıyla taşıyabilmesi için ihtiyaç duyacağı araçları hazırladı.

Of course, he was immersed in the Glorious Book of Allah, open to the insight and heart. He was immersed in the existence of Allah. All these became latent within him. The religion of Moses (pbuh) was the same as that of Jacob (pbuh), which was Islamic monotheism. His forefather was Jacob (pbuh) the grandson of Abraham (pbuh). Moses (pbuh), therefore, was one of the descendants of Abraham (pbuh) and every prophet who came after Abraham was one of Abraham's successors. In addition to physical preparation, there was a similar spiritual preparation. It was made in complete seclusion, in the middle of the desert, and in the places of pasture. Silence was his way of life, and seclusion was his vehicle. Allah the Almighty prepared for His prophet the tools he would need later on to righteously bear the commands of Allah the Exalted.

Bu sürenin bitişinden bir gün sonra, Musa'nın kalbinde belirsiz bir memleket hasreti belirdi. Mısır'a dönmek istedi. Kararını almakta çabuk ve kararlıydı; eşine, "Yarın Mısır'a doğru yola çıkacağız" dedi. Eşi kendi kendine şöyle düşündü: "Henüz ortaya çıkmamış binlerce tehlike var bu yolculukta." Yine de kocasına itaat etti.

One day after the end of this period, a vague homesickness arose in Moses's heart. He wanted to return to Egypt. He was fast and firm in making his decision, telling his wife: "Tomorrow we shall leave for Egypt." His wife said to herself. "There are a thousand dangers in departing that have not yet been revealed." However, she obeyed her husband.

Musa'nın kendisi, Mısır'a bu ani ve beklenmedik dönüş kararının sırrını bilmiyordu. Ne de olsa on yıl önce başının bir bedeli olduğu için oradan kaçmıştı. Şimdi neden geri dönsün ki?

Moses himself did not know the secret of the quick and sudden decision to return to Egypt. After all, he had fled from their ten years ago with a price on his head. Why should he go back now?

Annesini ve kardeşini görmeyi iple çekiyor muydu? Kendisini büyütmüş, onu annesiymiş gibi seven Firavun'un eşini ziyaret etmeyi düşünüyor muydu?

Did he look forward to seeing his mother and brother? Did he think of visiting Pharaoh's wife who had raised him and who loved him as if she were his mother?

Musa'nın Mısır'a döndüğünde aklından neler geçtiğini kimse bilmiyor. Bildiğimiz tek şey, Allah'ın takdirlerine duyulan sessiz bir itaatin onu bir karar vermeye sevk ettiği ve onun da bu kararı verdiği. Bu yüce takdirler, adımlarını büyük önem taşıyan bir işe doğru yönlendirdi.

No one knows what went through Moses's mind when he returned to Egypt. All we know is that a mute obedience to Allah's destinies impelled him to make a decision and he did. These supreme destinies steered his steps towards a matter of great importance.

Musa, ailesiyle birlikte Medyen'den ayrıldı ve Sina Dağı'na ulaşana kadar çölde yol aldı.

Moses left Midian with his family and traveled through the desert until he reached Mount Sinai.

Orada Musa yolunu kaybettiğini fark etti. Allah'tan yol gösterilmesini diledi ve doğru yol kendisine gösterildi. Akşam karanlığında Tur Dağı'na vardılar. Musa uzakta bir ateş gördü. "Bize ısınmak için bir kor getireceğim." Ateşe yaklaştığında, kendisini çağıran gür bir ses duydu: "Ey Musa, ben Allah'ım, alemlerin Rabbiyim." Musa şaşkına döndü ve etrafına bakındı. Yine o garip sesi duydu. "Sağ elinde ne var, ey Musa?" Titreyerek Musa şu cevabı verdi: "Bu, dayandığım ve koyunlarım için dalları silkelemekte ve başka birçok işte kullandığım asamdır." (Bu soru, Musa'nın dikkatinin asaya yönelmesi ve gerçekleşecek mucizeye hazırlanması için sorulmuştu. Bu, Musa'nın peygamberlik görevinin başlangıcıydı -aleyhisselam-.)

There Moses discovered that he had lost his way. He sought Allah's direction and was shown the right course. At nightfall they reached Mount Tur. Moses noticed a fire in the distance. "I shall fetch a firebrand to warm us." As he neared the fire, he heard a sonorous voice calling him: "O Moses, I am Allah, the Lord of the Universe." Moses was bewildered and looked around. He again heard the strange voice. "And what is in you right hand, O Moses?" Shivering, Moses answered: "This is my staff on which I lean, and with which I beat down branches for my sheep, and for which I find other uses." (This question was asked so that Moses' attention would focus on the staff and to prepare him for the miracle which was to happen. This was the beginning of Moses's mission as a prophet -pbuh).

Aynı ses ona emretti: "Asanı at!" O da attı ve asası hemen kıvrılıp kımıldayan bir yılana dönüştü. Musa arkasını dönüp kaçmaya başladı, ancak ses ona yine seslenerek dedi ki: "Korkma ve onu tut; onu eski haline döndüreceğiz." Yılan tekrar asaya dönüştü. Musa'nın korkusu dindi ve yerini huzur aldı, çünkü Hakk'ı müşahede ettiğini anlamıştı.

The same voice commanded him: "Throw down your staff!" He did so, and at once the staff became a wriggling snake. Moses turned to run, but the voice again addressed him: "Fear not and grasp it; We shall return it to its former state." The snake changed back into his staff. Moses's fear subsided and was replaced by peace, for he realized that he was witnessing the Truth.

Sonra Allah ona, elini cübbesinin koltuk altına sokmasını emretti. Onu çıkardığında el parlak bir ışıkla parlıyordu. Allah sonra Musa'ya şöyle buyurdu: "Rabbinden iki mucizen var; Firavun'a ve onun ileri gelenlerine git, çünkü onlar kötü bir topluluk ve her sınırı aştılar." Ancak Musa, Firavun tarafından tutuklanmaktan korktu ve Allah'a yönelerek şöyle dedi: "Rabbim! Onlardan bir adam öldürdüm ve beni öldürecekler diye korkuyorum." Allah ona güvenliğini temin etti ve kalbini rahatlattı.

Yüce Allah bu olayı şöyle anlatmıştır:

Almighty Allah narrated this event:

Musa'nın kıssası sana ulaştı mı? O bir ateş görüp ailesine dedi ki: "Bekleyin! Gerçekten ben bir ateş gördüm; belki size oradan bir kor getirebilirim ya da ateşin yanında bir yol gösterici bulabilirim." Ateşin yanına varınca ona seslenildi: "Ey Musa! Şüphesiz ben Rabbinim! Ayakkabılarını çıkar, çünkü sen kutsal vadi Tuva'dasın. Seni seçtim, öyleyse sana vahyolunana kulak ver. Şüphesiz ben Allah'ım! Benden başka hiçbir ilah yoktur, öyleyse yalnız bana kulluk et ve beni anmak için namazı dosdoğru kıl. Şüphesiz kıyamet gelecektir; ben onu gizli tutmak istiyorum ki her nefis çabasının karşılığını görsün. Öyleyse ona (Kıyamet'e, Hesap'a, Cennet'e, Cehennem'e vb.) inanmayıp kendi hevasına uyan kimse seni ondan alıkoymasın, yoksa helak olursun." "Sağ elindeki nedir, ey Musa?" Dedi ki: "Bu benim asamdır; ona dayanırım, onunla koyunlarım için dallar silkerim ve onda başka faydalar da bulurum." Allah buyurdu: "Onu at, ey Musa!" Onu attı, bir de baktı ki o, hızla hareket eden bir yılan oldu.

"And has there come to you the story of Moses? When he saw a fire, he said to his family: "Wait! Verily, I have seen a fire, perhaps I can bring you some burning brand therefrom, or find some guidance at the fire." And when he came to it the fire, he was called by name: "O Moses! Verily! I am your Lord! So take off your shoes, you are in the sacred valley, Tuwa. And I have chosen you. So listen to that which is inspired to you. Verily! I am Allah! La ilaha illa Ana (none has the right to be worshipped but I), so worship Me, and offer prayers perfectly, for My Remembrance. Verily, the Hour is coming - and My Will is to keep it hidden - that every person may be rewarded for that which he strives. Therefore, let the one who believes not therein (in the Day of Resurrection, Reckoning, Paradise and Hell etc) but follows his own lusts, divert your therefrom lest you perish. And what is that in your right hand, O Moses?" He said: "This is my stick, whereon I lean, and wherewith I beat down branches for my sheep and wherein I find other uses." Allah said: "Cast it down, O Moses!" He cast it down, and behold! It was a snake, moving quickly.

Allah şöyle buyurdu: "Onu tut ve korkma, onu eski haline döndüreceğiz. Elini kanadına (koltuğunun altına) bastır, o beyaz ve parlak olarak, herhangi bir hastalık olmaksızın başka bir mucize olarak çıkacak; böylece sana Büyük Ayetlerimizden bazılarını gösterelim."

Allah said: "Grasp it, and fear not, We shall return it to its former state, and press your right hand to your left side, it will come forth white and shining, and without any disease as another sign, that We may show you some of Our Greater Signs.

Musa dedi ki: "Rabbim! Göğsümü aç bana (bana özgüven, huzur ve cesaret ver). İşimi de kolaylaştır. Dilimdeki düğümü çöz (konuşmamdaki kusuru gider), ki sözümü anlasınlar. Ailemden bana bir yardımcı ata: kardeşim Harun'u. Onunla gücümü artır ve görevimde ona ortak et (Allah'ın Mesajını ve Peygamberliğini iletmede). Böylece Seni çok tesbih edelim ve çok zikredelim. Şüphesiz Sen bizi hakkıyla görensin." Allah buyurdu: "Dilediğin sana verildi, ey Musa! Andolsun, daha önce de bir kez daha sana lütufta bulunmuştuk. Annene, ilham ettiğimiz şeyi ilham ettiğimizde, şöyle diyerek: 'Onu bir sandığa koy, sonra sandığı nehre bırak; nehir onu kıyıya atacak, ve oraya Benim düşmanım ve onun düşmanı olan biri onu alacak.' Sana Kendimden bir sevgi bağışladım, böylece Benim gözetimim altında yetiştirilesin diye. Kız kardeşin gidip şöyle dediğinde: 'Size onu emzirecek birini göstereyim mi?' Böylece gözü aydın olsun ve üzülmesin diye seni annene geri döndürdük. Sonra bir adam öldürdün, ama seni büyük bir sıkıntıdan kurtardık ve sana ağır bir imtihan yaptık. Sonra Medyen halkı arasında birkaç yıl kaldın. Sonra, ey Musa, Benim belirlediğim vakitte buraya geldin. Ben seni Kendim için seçtim. Git, sen ve kardeşin, Ayetlerimle, ve Beni anmakta gevşeyip zayıflamayın."

Moses said: "O my Lord! Open for me my chest (grant me self-confidence, contentment, and boldness). And ease my task for me; and make loose the knot (the defect) from my tongue, (remove the incorrectness of my speech) that they understand my speech, and appoint for me a helper from my family, Aaron, my brother; increase my strength with him, and let him share my task (of conveying Allah's Message and Prophethood), and we may glorify You much, and remember You much, Verily! You are of us Ever a Well-Seer." Allah said: "You are granted your request, O Moses! And indeed We conferred a favor on you another time before. When We inspired your mother with that which We inspired, saying: "Put him (the child) into the Tabut (a box or a case or a chest) and put him into the river (Nile), and then the river shall cast it up on the bank, and there, an enemy of Mine and an enemy of his shall take him.' And I endured you with love from Me, in order that you maybe brought up under My Eye, when your sister went and said; "Shall I show you one who will nurse him?' So We restored you to your mother, that she might cool her eyes and she should not grieve. Then you did kill a man, but We saved you from a great distress and tried you with a heavy trial. Then you stayed a number of years witthe people of Midian. Then you came here according to the term which I ordained (for you), O Moses! "And I have Istana'tuka (chosen you for My Inspiration and My Message) for Myself. Go you and your brother with My Ayat (proofs, lessons, verses, evidences, signs, revelations, etc), and do not, you both, slacken and become weak in My Remembrance.

"Gidin ikiniz de Firavun'a, çünkü o kesinlikle küfürde ve isyanda had aşmıştır ve kibirli ve zorba biri gibi davranmıştır. Ona yumuşak sözle konuşun, belki öğüde kulak verir ya da Allah'tan korkar." Dediler ki: "Rabbimiz! Gerçekten biz, bizi cezalandırmak için acele etmesinden ya da bize karşı had aşmasından korkarız." (Allah) buyurdu ki: "Korkmayın, şüphesiz ben ikinizle beraberim, işitirim ve görürüm. Öyleyse ikiniz de ona gidin ve deyin ki: 'Şüphesiz biz Rabbinizin elçileriyiz; İsrailoğullarını bizimle birlikte gönder ve onlara azap etme. Doğrusu, Rabbinizden bir mucizeyle geldik! Doğru yola uyana selam olsun! Gerçekten bize vahyolundu ki, azap, yalanlayan (Allah'ın birliğine ve elçilerine inanmayan vb.) ve yüz çeviren (hakikatten ve Allah'a itaatten) kimse içindir.'" (Kur'an, Taha Suresi 20:9-48).

Musa ve Harun birlikte Firavun'a gittiler ve mesajlarını ilettiler. Musa, ona Allah'tan, O'nun rahmetinden ve Cennetinden, ayrıca tevhidin ve O'na kulluk etmenin yükümlülüklerinden söz etti.

Moses (pbuh) and Aaron (pbuh) went together to Pharaoh and delivered their message. Moses spoke to him about Allah, His mercy and His Paradise and about the obligations of monotheism and His worship.

Firavun, Musa'nın konuşmasını küçümseyerek dinledi. Onun, en yüksek konumunu sorgulamaya cesaret ettiği için deli olduğunu düşündü. Sonra elini kaldırdı ve sordu: "Ne istiyorsun?" Musa cevap verdi: "İsrailoğullarını bizimle birlikte göndermeni istiyorum." Firavun sordu: "Onları neden göndermeliyim? Onlar benim kölelerim değil mi?" Musa şöyle karşılık verdi: "Onlar, Alemlerin Rabbi olan Allah'ın kullarıdır." Firavun bunun üzerine alaycı bir tavırla, adının Musa olup olmadığını sordu. Musa, "Evet" dedi. "Nil'den çaresiz bir bebek olarak aldığımız Musa sen değil misin? Bu sarayda, bizim yiyeceklerimizden yiyip içerek büyüttüğümüz, servetimizin sadakalarıyla beslendiğin Musa sen değil misin? Hafızam beni yanıltmıyorsa, bir Mısırlı adamı öldüren, kaçak durumda olan Musa sen değil misin? Öldürmenin küfür olduğu söylenir. O halde öldürdüğünde kâfirdin. Adaletten kaçan birisin ve gelip benimle konuşuyorsun! Ne diyordun Musa, unuttum?" Musa, Firavun'un kendi geçmişinden, yetiştirilişinden ve kendisine yapılan iyiliklerden söz etmesinin, onu tehdit etme yolu olduğunu biliyordu. Musa, Firavun'un alaycılığını önemsemedi ve Mısırlıyı öldürdüğünde kâfir olmadığını, yalnızca yolunu şaşırdığını, o sırada Yüce Allah'ın kendisine henüz vahyi vermediğini anlattı. Öldürme bir kazaya bağlı olsa da, onların kendisinden öç alacaklarından korktuğu için Mısır'dan kaçtığını Firavun'a anlattı. Allah'ın kendisini bağışladığını ve onu peygamberlerden biri kıldığını bildirdi.

Pharaoh listened to Moses' speech with disdain. He thought that Moses was crazy because he dared to question his supreme position. Then he raised his hand and asked: "What do you want?" Moses answered: "I want you to send the children of Israel with us." Pharaoh asked: "Why should I send them, as they are my slaves?" Moses replied: "They are the slaves of Allah, Lord of the Worlds." Pharaoh then inquired sarcastically if his name was Moses. Moses said "Yes." "Are you not the Moses whom we picked up from the Nile as a helpless baby? Are you not the Moses whom we reared in this palace, who ate and drank from our provisions and whom our wealth showered with charity? Are you not the Moses who is a fugitive, the killer of an Egyptian man, if my memory does not betray me? It is said that killing is an act of disbelief. Therefore, you were a disbeliever when you killed. You are a fugitive from justice and you come to speak to me! What were you talking about Moses, I forgot?" Moses knew that Pharaoh's mentioning his past, his upbringing, and his receiving Pharaoh's charity was Pharaoh's way of threatening him. Moses ignored his sarcasm and explained that he was not a disbeliever when he killed the Egyptian, he only went astray and Allah the Almighty had not yet given him the revelation at that time. He made Pharaoh understand that he fled from Egypt because he was afraid of their revenge upon him, even though the killing was an accident. He informed him that Allah had granted him forgiveness and made him one of the messengers.

Allah Teâlâ, Musa (a.s.) ile Firavun arasındaki diyaloğun bir bölümünü bize bildirmiştir:

Allah the Almighty revealed to us part of the dialogue between Moses (pbuh) and Pharaoh:

"Allah buyurdu: "Hayır! İkiniz de Ayetlerimizle gidin. Şüphesiz ki Biz de sizinle beraberiz, işitiriz. İkiniz Firavun'a gelip deyin ki: 'Biz, Alemlerin (insanların, cinlerin ve var olan her şeyin) Rabbi'nin Elçileriyiz. Öyleyse İsrailoğullarını bizimle göndermesine izin ver.'"" Firavun, Musa'ya dedi ki: "Seni çocukken aramızda büyütmedik mi? Ömrünün birçok yılını da aramızda geçirmedin mi? Bir de yaptığın o işi yaptın (bir adamı öldürme suçunu işledin) ve sen nankörlerdensin." Musa dedi ki: "Onu, Rabbime ve O'nun Risaletine dair bilgisizken yaptım. Sizden korkunca da sizden kaçtım. Ama Rabbim bana Hükm (dini bilgi, işlerde doğru hükmetme ve Peygamberlik) verdi ve beni Elçilerden biri kıldı."

"Allah said: "Nay! Go you both with Our Signs, Verily! We shall be with you, listening. And when you both come to Pharaoh, say: "We are the Messengers of the Lord of the Alamin (mankind, jinn and all that exists), and So allow the children of Israel to go with us."" Pharaoh said to Moses: "Did we not bring you up among us as a child ? And you did dwell many years of your life with us. And you did your deed which you did (the crime of killing a man) and you are one of the ingrates." Moses said: "I did it then, when I was an ignorant (as regards my Lord and His Message). So I fled from you when I feared you. But my Lord has granted me Hukman (religious knowledge, right judgments of the affairs and Prophethood), and appointed me as one of the Messengers.

Ve bu, bana karşı öne sürdüğün ve İsrailoğullarını köleleştirmiş olmanın karşılığı olan nimetin mi? Firavun dedi ki: "Peki, Âlemlerin Rabbi nedir?" Musa cevap verdi: "Eğer kesin bir inanca ulaşmak istiyorsanız, göklerin, yerin ve ikisinin arasında bulunan her şeyin Rabbi'dir." Firavun çevresindekilere dedi ki: "Duymuyor musunuz, ne diyor?" Musa dedi ki: "Sizin Rabbiniz ve önceki atalarınızın Rabbi!" Firavun dedi ki: "Sizin size gönderilmiş olan bu elçiniz, kesinlikle bir delidir!" Musa dedi ki: "Eğer akıl erdirirseniz, doğunun ve batının ve ikisinin arasındaki her şeyin Rabbi'dir!" Firavun dedi ki: "Benden başka bir ilah edinirsen, mutlaka seni zindanda tutulanlardan kılarım." Musa dedi ki: "Size apaçık bir delil getirsem bile mi?" Firavun dedi ki: "Doğru sözlülerden isen, getir onu bakalım!"

And this is the past favor with which you reproach me, and that you have enslaved the children of Israel." Pharaoh said: "And what is the Lord of the Alamin (mankind, jinn and all that exists)?" Moses replied: "Lord of the heavens, and the earth, and all that is between them, if you seek to be convinced with certainty." Pharaoh said to those around: "Do you not hear what he says?" Moses said: "Your Lord and the Lord of your ancient fathers!" Pharaoh said: "Verily, your Messenger who has been sent to you is a madman!" Moses said: "Lord of the east, and the west, and all that is between them, if you did but understand!" Pharaoh said: "If you choose an ilah (a god) other than me, I will certainly put you among the prisoners." Moses said: "Even if I bring you something manifest (and convincing)." Pharaoh said: "Bring it forth then, if you are of the truthful!" (Ch 26:16-31 Quran)

Bu diyalogda yaşanan çatışmanın derecesi doruğa ulaştı; bu yüzden diyaloğun tonu değişti. Musa, Firavun'a karşı ikna edici bir entelektüel tartışma kullandı. Ancak Firavun mantığa dayalı diyalog çemberinden kaçtı ve Musa'nın takip etmeye tahammül edemeyeceği başka bir türde diyaloğa başladı: tehdit ve gözdağı içeren bir diyalog. Firavun bilerek mutlak hükümdarın üslubunu benimsedi. Musa'ya Allah'a nasıl ibadet etmeye cüret ettiğini sordu! Firavun'un bir tanrı olduğunu bilmiyor muydu?

The degree of the conflict expressed in this dialogue reached its apex; thus, the tone of dialogue changed. Moses used a convincing intellectual argument against Pharaoh. However, Pharaoh escaped from the circle of dialogue based on the logic and began a dialogue of another type, a type which Moses could not bear to follow; a dialogue of menacing and threatening. Pharaoh deliberately adopted the style of the absolute ruler. He asked Moses how he dared to worship Allah! Did he not know that Pharaoh was a god?

Firavun ilahlığını ilan ettikten sonra Musa'ya, başka bir tanrıya nasıl tapmaya cüret ettiğini sordu. Bu suçun cezası hapisti. Firavun'dan başkasına tapmak hiç kimse için caiz değildi. Musa, akli delillerin sonuç vermediğini anladı. Sakin diyalog, alaycılıktan sadaka anmaya, ardından aşağılamaya ve nihayet hapis tehdidine dönüştü.

After declaring his divinity, Pharaoh asked Moses how he dared to worship another god. The punishment for this crime was imprisonment. It was not permitted for anyone to worship anyone other than the Pharaoh. Moses understood that the intellectual arguments did not succeed. The calm dialogue was converted from sarcasm to mentioning charity, then to scorn, then to the threat of imprisonment.

Musa şöyle dedi: "Ya size açık ve ikna edici bir şey getirsem de mi?" Firavun dedi ki: "Doğru sözlüyorsan, getir onu bakalım!" Bunun üzerine Musa asasını attı; bir de baktılar ki, apaçık bir yılan oldu. Elini çekip çıkardı; bir de baktılar ki, bakanlara bembeyaz görünüyordu! (Şuara 26:30-33)

Moses said: "Even if I bring you something manifest and convincing." Pharaoh said; "Bring it forth, then, if you are of the truthful!" So Moses threw his stick, and behold, it was a serpent, manifest. And he drew out his hand, and behold, it was white to all beholders! (Ch 26:30-33

Kur'an)

Quran)

Firavun'un hayreti dehşete dönüştü. Egemenliğinin tehlikede olduğundan korkarak danışmanlarına şöyle seslendi: "Bunlar, en iyi geleneklerinizi elinizden alıp sihirleriyle sizi ülkeden çıkaracak iki sihirbaz. Ne tavsiye edersiniz?" Danışmanları Firavun'a, Musa ile kardeşini alıkoymasını, bu arada ülkenin en becerikli sihirbazlarını çağırmasını önerdiler. Böylece onlar da sihirdeki becerilerini gösterebilecek ve değnekleri yılanlara çevirebileceklerdi. Bu yolla, Musa'nın mucizelerinin halk üzerindeki etkisini azaltmayı amaçladılar.

Pharaoh's amazement turned to terror. Fearing that his rule was in danger, he addressed his advisors: "These are two wizards who will strip you of your best traditions and drive you of the country with their magic. What do you advise?" they counseled Pharaoh to detain Moses and his brother while they summoned the cleverest magicians in the country. Then they too, could show their skills of magic and change sticks into serpents. In this way they sought to reduce the influence of Moses's miracles on the masses.

Firavun, Musa ile Harun'u alıkoydu. Ülkenin her yanına ulaklar gönderip en iyi büyücüleri topladı. Başarılı olan her büyücüye büyük bir ödül vaat etti; bunların arasında saray erkanına katılmak da vardı. Mısır imparatorluğunun dört bir yanından halkın akın ettiği âdet olan bayram gününde Firavun, Musa ile büyücüler arasında herkesin görebileceği bir yarışma düzenletti. Firavun'un pek çok büyücüsü ile iddia eden tek bir adam arasında yapılacak bu en büyük yarışmanın haberi duyulunca, halk daha önce de olduğu gibi akın akın geldi. Halk ayrıca, bir zamanlar sepet içinde Nil Nehri'nde süzülüp Firavun'un saray bahçesine vardığını, bir prens gibi büyütüldüğünü ve daha sonra tek bir yumrukla bir Mısırlıyı öldürdüğü için kaçtığını da duymuştu.

Pharaoh detained Moses and Aaron. He dispatched couriers all o ver the land to enlist the best magicians. He offered each successful magician a big reward, including appointment as a royal courtier. On the customary festival day, which attracted citizens from all over the Egyptian empire, Pharaoh arranged for a public contest between Moses and the magicians. The people came in droves as near before when they heard of the greatest contest ever between Pharaoh's many magicians and a single man who claimed to be a prophet. They had also heard of a baby who had once floated down the river Nile in a basket, landed on Pharaoh's palace grounds, been reared as a prince, and who later had fled for killing an Egyptian with a single blow.

Herkes bu büyük yarışmayı izlemek için hevesli ve heyecanlıydı. Başlamadan önce Musa ayağa kalktı. Muazzam kalabalıkta bir sessizlik oldu. Musa sihirbazlara hitap etti: "Vay halinize, eğer Allah'a karşı yalan uydurur, O'nun mucizelerine sihir diyerek ve Firavun'a karşı dürüst davranmayarak onları inkâr ederseniz. Vay halinize, eğer hakla batılın farkını bilmezseniz. Allah, yalan uyduran kişinin perişan olacağı gibi, sizi de cezasıyla helak edecektir." Musa samimi konuşmuş ve sihirbazları düşündürmüştü. Ancak onlar para ve şan hırsına yenik düşmüşlerdi. Sihirleriyle halkı etkilemeyi, Musa'yı bir sahtekâr ve dolandırıcı olarak ortaya çıkarmayı umuyorlardı.

Yüce Allah bu olayı şöyle anlatmıştır:

Almighty Allah recounted this event:

(Firavun) dedi ki: "Ey Musa, bizi büyünle yurdumuzdan çıkarmak için mi geldin?

"He (Pharaoh) said: "Have you come to drive us out of our land with your magic, O Moses?

"Gerçekten biz de onun benzerini yapabiliriz. Öyleyse aramızda ve sizin aranızda bir buluşma tayin edin; ne biz ona muhalefet edeceğiz, ne de siz. Herkesin görebileceği açık bir yerde buluşalım." Musa dedi ki: "Buluşma vaktiniz bayram günüdür; insanlar güneş yükselince toplansınlar." Firavun geri çekildi, planını kurdu, sonra geri geldi. Musa onlara dedi ki: "Yazıklar olsun size! Allah'a karşı bir yalan uydurmayın; yoksa sizi bir azapla kökünüzden kurutur. Gerçekten, Allah'a karşı yalan uyduran, mutlaka hüsrana uğrar." Bunun üzerine aralarında ne yapmaları gerektiğini tartıştılar ve konuşmalarını gizli tuttular. Dediler ki:

Then verily, we can produce magic the like thereof; so appoint a meeting between us and you, which neither we, nor you shall fail to keep, in an open wide place where both shall have a just and equal chance (and beholders could witness the competition)." Moses said: "your appointed meeting is the day of the festival, and let the people assemble when the sun has risen (forenoon)." So Pharaoh withdrew, devised his plot and then came back. Moses said to them: "Woe unto you! Invent not a lie against Allah, lest He should destroy you completely by a torment. And surely, he who invents a lie (against Allah) will fail miserably." Then they debated with one another what they must do, and they kept their talk secret. They said:

"Şüphesiz bunlar iki sihirbazdır. Amaçları sihirleriyle sizi yurdunuzdan çıkarmak ve ileri gelenlerinizi alt etmektir. Öyleyse planınızı kurun, sonra saf tutarak gelin. Bugün üstün gelen kimse gerçekten kurtuluşa erecektir." Dediler ki: "Ey Musa! Ya sen atarsın ya da biz ilk atanlar oluruz?" Musa dedi ki: "Hayır, siz atın!" Derken, sihirleri sayesinde, ipleri ve değnekleri ona sanki hızla koşuyormuş gibi gögöründü. Bunun üzerine Musa içinde bir korku duydu.

"Verily! There are two magicians. Their object is to drive you out from your land with magic and overcome your chiefs and nobles. So devise your plot, and then assemble in line. And whoever overcomes this day will be indeed successful." They said: "O Moses! Either you throw first or we be the first to throw?" Moses said: "nay, throw you (first)!" Then behold, their ropes and their sticks, by their magic, appeared to him as though they moved fast. So Moses conceived a fear in himself.

Dedi ki (Allah): "Korkma! Şüphesiz, sen üstün gelecek olansın. Sağ elindekini at! O, onların yaptıklarını yutacaktır. Onların yaptıkları yalnızca bir sihirbaz hilesidir ve sihirbaz, ne kadar ustalığa erişirse erişsin, asla başarılı olmaz." Bunun üzerine sihirbazlar secdeye kapandılar. "Musa'nın ve Harun'un Rabbine inandık" dediler. Firavun dedi ki: "Ben size izin vermeden önce ona mı inanıyorsunuz? Doğrusu o, size sihri öğreten büyüğünüzdür. Bu yüzden ellerinizi ve ayaklarınızı karşılıklı olarak kesip, sizi hurma ağaçlarının gövdelerine çarmıha gereceğim ve hangimizin (ben Firavun'un mu, yoksa Musa'nın Rabbi olan Allah'ın mı) daha şiddetli ve daha kalıcı bir azap verebileceğini elbette bileceksiniz." Dediler ki: "Bize gelen apaçık delillere ve bizi yaratana karşı seni tercih etmeyiz. Öyleyse bu dünya hayatı hakkında ne hüküm vereceksen ver. Şüphesiz biz, Rabbimize iman ettik ki bizim hatalarımızı ve bizi zorlayarak yaptırdığın sihri bağışlasın. Allah, mükâfat bakımından daha hayırlı ve azap bakımından daha kalıcıdır."

Şüphesiz! Kim Rabbine bir mücrim (suçlu, müşrik, Allah'ın birliğine ve elçilerine inanmayan kâfir, günahkâr vb.) olarak gelirse, muhakkak ki onun için cehennem vardır; orada ne ölür ne de yaşar.

Verily! Whoever comes to his Lord as a Mujrim (criminal, polytheist, disbeliever, in the Oneness of Allah and His Messengers, sinner, etc.), then surely, for him is Hell, therein he will neither die nor live.

Ama kim O'na (Allah'a) mümin olarak gelir ve salih amellerde bulunursa (Allah'ın birliğine inanarak vb.), işte onlar için yüksek dereceler vardır (Ahiret'te): Altlarından ırmaklar akan Adn Cennetleri; orada sonsuza dek kalacaklardır. Arınanların mükâfatı budur. (Taha Suresi, 20:75-76)

But whoever comes to Him (Allah) as a believer (in the Oneness of Allah, etc.), and has done righteous good deeds, for such are the high ranks (in the Hereafter), - Everlasting Gardens (And Paradise), under which rivers flow, wherein they will abide forever; such is the reward of those who purify themselves (by abstaining from all kinds of sins and evil deeds which Allah has forbidden and by doing all that which Allah has ordained). (Ch 20:58-76 Quran).

Sihirbazlar Mısır toplumunun seçkinlerini temsil ediyordu. Onlar toplumun âlimleriydi. Hakka secde ettiler, ama halk onları yalnız bırakıp kaderlerine terk etti. Hakkın yolu açıktı, buna rağmen halk yalnızca durup seyretmekle yetindi.

The magicians represented the elite of the Egyptian society. They were its scholars. They prostrated before righteousness, but the people abandoned them and left them to their fate. The path of righteousness was plain, but in spite of this, the people did nothing but stand by and watch.

Mısırlıların her biri bir tuğla parçasını almak için durup Firavun'a atsaydı, Firavun ölürdü ve Mısır tarihi değişirdi.

If every one of the Egyptians had stopped to pick up a piece of brick and had thrown it at Pharaoh, he would have fallen dead and the history of Egypt would have been changed.

Bu açıkça olmamıştı. Hiç kimse kıpırdamadı. Herkes olduğu yerde hareketsiz durdu. İnsanlar yalnızca seyretti; ve bu atıl duruşun bedelini ödediler: bir günkü korkaklığın bedeli olarak sonradan boğuldular.

This obviously did not happen. None of the people moved. Each one stood motionless in his place. The people did nothing but watch, and they paid the price of this inactivity: they were drowned later as the price for the cowardice of one day.

Musa ile Harun oradan ayrıldılar ve Firavun sarayına döndü. Firavun sarayına girdi. Firavun, iki mucizeyle karşılaştığında tamamen şaşkına döndü. Musa huzurundan çıkıp gittiğinde, hayranlık ve korku içindeki duygusu şiddetli bir öfkeye dönüştü. Vezirleri ve adamlarıyla tartıştı, sebepsiz yere onlara acımasızca sövdü ve huzurundan defolmalarını emretti.

Moses and Aaron left, and Pharaoh returned to his palace. Pharaoh entered to his palace. Pharaoh was completely stupefied when he faced the two miracles. When Moses went out of his presence, his emotions changed from amazement and fear to violent rage. He quarreled with his ministers and men, reviled them bitterly for no reason, and commanded them to get out of his presence.

Yalnız bırakıldığında daha sakin düşünmeye çalıştı. Birkaç kadeh şarap içti, ama öfkesi dinmedi.

When he was left alone, he tried to think more calmly. He drank several cups of wine, but his anger did not abate.

Sonra firavun bütün bakanlarını, liderlerini ve sorumlu kişilerini ciddi bir toplantı için çağırdı. Firavun, katı bir yüzle toplantıya girdi. Kolay kolay teslim olmayacağı belliydi. Mısır halkı tarafından tapılan bir tanrı olmasına dayanan bir krallık kurmuştu. Şimdi ise Musa, onun inşa ettiği şeyi yıkmaya gelmişti. Musa, Allah'tan başka hiçbir Rab bulunmadığını söylemişti. Bu da firavunun bir yalancı olduğu anlamına geliyordu.

Then he summoned all the ministers, leaders, and responsible men for a serious meeting. Pharaoh entered the meeting with a rigid face. It was obvious that he would never surrender easily. He had established a kingdom on the basis of his being a god worshipped by the Egyptian people. Now Moses came to destroy what he had built. Moses said that there was no Lord other than Allah in existence. This meant that Pharaoh was a liar.

Firavun, oturumu Haman'a ani bir soruyla başlattı: "Ey Haman, ben yalancı mıyım?" Haman şaşkınlıkla dizlerinin üzerine çöktü ve sordu: "Firavun'a yalancılık isnat etmeye kim cesaret etti?" Firavun şöyle dedi: "O (Musa) göklerde bir Rab olduğunu söylemedi mi?" Haman cevap verdi: "Musa yalan söylüyor." Yüzünü öte tarafa çeviren Firavun, sabırsızlıkla iddia etti: "Onun bir yalancı olduğunu biliyorum." Sonra Haman'a baktı ve haykırdı:

Pharaoh opened the session by throwing a sudden question at Haman: "Am I a liar, O Haman?" Haman fell to his knees in amazement and asked: "Who dared to accuse Pharaoh of lying?" Pharaoh said: "Has he (Moses) not said that there is a Lord in the heaven?" Haman answered: "Moses is lying." Turning his face to the other side, Pharaoh asserted impatiently: "I know he is a liar." Then he looked towards Haman (and cried):

Firavun yeni sorunuyla meşgul oldu. Sarayında bir dizi ciddi toplantı başladı. Ordudan, polisten ve bugün istihbarat müdürü dediğimiz kişiden sorumlu olanları çağırdı. Bakanları, prensleri ve din adamlarını da çağırdı. Olayların gidişatı üzerinde güçlü etkisi olan herkesi çağırdı.

Pharaoh was absorbed in his new problem. A series of serious meetings began in his palace. He summoned those responsible for the army, the police and, what we call today his director of intelligence. He also summoned the ministers, princes, and priests. He called whoever had a powerful effect on the direction of events.

Firavun istihbarat müdürüne sordu: "İnsanlar ne diyor?" O da dedi ki: "Adamlarım aralarında yaydı ki Musa, bir entrikayla yarışmayı kazandı ve bu planda büyük bir sihirbaz da ona katıldı. Entrika ortaya çıktı ve bizce bunu bilinmeyen bir otorite finanse etti." Firavun polis müdürüne sordu: "Sihirbazların cesetleri ne olacak?" O da dedi ki: "Adamlarım, halkı korkutmak için onları meydanlara ve çarşılara astı. Firavun, bu entrikayla bir ilgisi olan herkesi öldüreceğini söyleyen bir söylenti yayacağız." Sonra Firavun ordu komutanına sordu: "Ordu ne diyor?" O da dedi ki: "Ordu, Firavun'un istediği yöne hareket etmesi için emirler verileceğini umuyor." Firavun dedi ki: "Ordunun rolü henüz gelmedi. Rolü gelecek."

Pharaoh asked his director of intelligence: "What do people say?" He said: "My men have spread among them that Moses won the contest because of a plot and that a major magician had joined with him in this plan. The plot had been disclosed, and we believe an unknown authority financed it." Pharaoh asked his director of police: "What about the magicians' corpses?" He said: "My men hung them in public squares and markets to terrify the people. We will spread a rumor that Pharaoh will kill whoever had anything to do with the plot." Then Pharaoh asked the commander of the army: "What does the army say?" He said: "The army hopes that commands will be issued to move in whatever direction Pharaoh desires." Pharaoh said: "The role of the army has not come yet. Its role will come."

Firavun sustu. Başvezir Haman kıpırdadı ve konuşmak için elini kaldırdı. Firavun ona izin verdi ve Haman sordu: "Musa'yı ve kavmini, sizin ibadetinizi terk etmeleri için, yeryüzündeki diğer insanları bozmaya bırakacak mıyız?" Firavun dedi ki: "Düşüncelerimi okudun, ey Haman. Oğullarını öldüreceğiz, kadınlarını ırzına geçeceğiz ve onları boyunduruk altına alacağız." Emirler verdi ve Firavun'un adamları oğulları öldürmek, kadınlara tecavüz etmek ve bu fiillere karşı çıkan herkesi hapsetmek için hemen harekete geçti.

Pharaoh fell silent. Haman, the Prime Minister, moved and raised his hand to speak. Pharaoh permitted him and Haman asked: "Will we leave Moses and his people to corrupt the rest of the people on the earth so that they leave your worship?" Pharaoh said: "You read my thoughts, O Haman. We will kill their sons, rape their women, and conquer them." He issued commands, and Pharaoh's men rushed to slay the sons, rape the women, and imprison whomever objected to these acts.

Musa, olup bitenleri izliyordu. Müdahale edemiyordu, bu fiilleri yasaklayacak gücü de yoktu. Yapabildiği tek şey, halkına sabretmelerini öğütlemekti. Onlara Yüce Allah'a Mısırlılar hakkında bir musibet dilemelerini emretti. Allah rızası için şikayet etmeden sabreden Mısırlı sihirbazların örneğini onlara gösterdi. Firavun'un askerlerinin yeryüzünde sanki bu topraklarının özel sahipleriymiş gibi davrandıklarını anlamalarına yardımcı oldu.

Moses stood watching what was happening. He could not interfere, nor did he have the power to forbid these acts. All he could do was to advise his people to be patient. He ordered them to ask Allah the Almighty for a calamity on the Egyptians. He pointed out to them the model of the Egyptian magicians who endured for Allah's sake without complaint. He helped them to understand that Pharaoh's soldiers behaved on earth as if they were its private owners.

Firavun'un terörü, İsrail oğullarına bir yenilgi ruhu aşıladı. Musa'ya şikayet ettiler:

Pharaoh's terrorism infused the children of Israel with a spirit of defeat. They complained to Moses:

"(İsrail oğulları) bize gelmenden önce de, sen bize geldikten sonra da eziyet çektik." (Musa) dedi ki: "Umulur ki Rabbiniz düşmanınızı helak edecek ve sizi yeryüzünde halife kılacak; böylece nasıl davranacağınıza bakacaktır."

"We (children of Israel) had suffered troubles before you came to us, and since you have come to us." He said: "It maybe that your Lord will destroy your enemy and make you successors on the earth, so that He may see how you act." (Ch 7:129 Quran).

Musa zor bir duruma düşmeye başladı. Firavun'un öfkesi ve entrikalarıyla yüzleşmek zorundaydı; aynı zamanda kavminin isyanıyla da başa çıkmak durumundaydı. Tüm bunların ortasında Karun (Qaroun) harekete geçti.

Moses began to face a difficult situation. He had to confront Pharaoh's anger and his plots, while at the same time he had to deal with the mutiny of his people. In the midst of all this, Korah (Qaroun) moved.

Kārūn, Musa'nın kavminden biriydi. Çok zengindi ve görkemli bir konakta yaşardı. Yalnızca en pahalı giysileri giyerdi. Çok sayıda köle ona hizmet eder, bilinen her türlü lüksün tadını çıkarırdı. Muazzam servatı onu kibirli kılmıştı. Kārūn yoksullara hor davranır, yoksulluklarının akıl eksikliklerinden kaynaklandığını söylerdi. Sahip olduklarının kendi zekâsının ve iş kabiliyetinin bir sonucu olduğuna inanırdı.

Korah was one of Moses' s people. He was very rich and lived in a magnificent mansion. He wore only the most expensive clothes. Numerous slaves waited on him and he indulged in every known luxury. His enormous wealth made him arrogant. Korah treated the poor with contempt and told them that their poverty was due to their lack of intelligence. He believed that what he owned was due to his own cleverness and business ability.

Musa, Karun'a malının bir kısmının yoksullara hak olduğunu hatırlatarak zekât vermesini öğütledi. Zekât, bütün müminlere farz kılınmıştır. Karun bu öğüde içerlendi ve Musa'ya, zenginliğinin Allah'ın kendisini gözettiğinin bir kanıtı olduğunu, Allah'ın yaşam tarzını onayladığını ve servetini her gün artırdığını söyledi. Musa onunla tartıştı ve kötü düşüncelerinin sonucu konusunda onu uyardı.

Moses reminded Korah to pay alms (zakat) on his wealth, a portion of which was rightfully due to the poor. Alms are compulsory upon all the believers. Korah was annoyed by this advice and told Moses that his being wealthy was proof that he was favored by Allah, Who approved of his life-style and increased his wealth daily. Moses argued with him and warned him of the result of his wicked thoughts.

Kārûn zekâtının miktarını hesaplayınca, ödemesi gereken büyük miktar karşısında şoka uğradı. Yalnızca zekât vermeyi reddetmekle kalmadı, Musa'nın zekât kanununu kendi çıkarı için uydurduğuna dair bir dedikodu yaydı. Hatta insanlara rüşvet vererek Musa'ya karşı çıkmalarını ve hakkında kötü söylentiler yaymalarını sağladı. Allah, Musa'yı Kārûn'un planından önceden haberdar etti. Musa, Allah'a yalvararak onun cimriliği ve Allah'ın yasalarına karşı gelmesi nedeniyle cezalandırılmasını diledi. Allah'ın gazabı Kārûn'un üzerine indi. Yer yarıldı, onu, konağını ve bütün servetini yutarak sanki hiç var olmamış gibi yok etti.

When Korah did calculate the alms due on his wealth, he was shocked at the large amount he had to part with. He not only refused to give alms, but spread a rumor that Moses had invented the law of zakat for his own gain. He even bribed the people to oppose Moses and to spread wicked rumors about him.Allah warned Moses of Korah's plot. Moses appealed to Allah to punish him for his stinginess and for defying His laws. Allah's anger fell on Korah. The earth opened up and swallowed him, his mansion and all his wealth, as if he had never existed.

Yüce Allah şöyle buyurdu:

Almighty Allah revealed:

Gerçekten Karun, Musa'nın kavmindendi, ama onlara karşı kibirlendi. Ve ona öyle hazineler verdik ki, anahtarlarını bir grup güçlü adamın taşıması bile zor olurdu.

"Verily, Korah was of Moses's people, but he behaved arrogantly towards them. And We gave him of the treasures, that of which the keys would have been a burden to a body of strong men.

Kavmi ona şöyle dediğinde: "Şımarma! Allah şımaranları sevmez. Allah'ın sana verdiği nimetlerle ahiret yurdunu ara, dünyadan da nasibini unutma. Allah sana iyilik ettiği gibi sen de iyilik et ve yeryüzünde bozgunculuk arama. Çünkü Allah bozguncuları sevmez." dedi. O ise, "Bu servet bana, sahip olduğum bilgi sayesinde verildi." dedi. Kendinden önce, kuvvet bakımından ondan daha güçlü ve mal bakımından daha zengin olan nice nesilleri Allah'ın helak ettiğini bilmiyor muydu? Suçlular günahları hakkında sorguya çekilmezler. (Çünkü Allah onları iyi bilir, bu yüzden hesap sorulmadan cezalandırılırlar.) Kârun, süslenip kavminin karşısına çıktı. Dünya hayatını isteyenler, "Keşke Kârun'a verilenin benzeri bize de verilseydi! Gerçekten o büyük bir servetin sahibi." dediler. İlim verilmiş olanlar ise, "Yazık size! İman edip salih amel işleyenler için Allah'ın sevabı daha hayırlıdır. Bunu ancak sabredenler elde eder." dediler. Sonunda Kârun'u ve evini yere geçirdik. Artık onu Allah'a karşı yardım edecek bir topluluk da yoktu, kendini kurtaracak biri de değildi. Dün onun yerinde olmayı arzulayanlar, sabah olunca, "Görmüyor musun? Allah dilediği kullarının rızkını genişletir, dilediğinin de daraltır. Eğer Allah bize lütfetmeseydi, bizi de yere geçirirdi! Görmüyor musunuz? Kâfirler asla felaha ermezler." demeye başladılar.

When his people said to him: "Do not be glad with ungratefulness to Allah's Favors). Verily! Allah likes not those who are glad (with wealth) which Allah has bestowed on you, the home of the Hereafter, and forget nor your portion of legal enjoyment in this world, and do good as Allah has been good to you, and seek not mischief in the land. Verily, Allah likes not the Mufsideen (those who commit great crimes and sins, oppressors, tyrants, and mischief-makers, corrupts)." He said: "This has been given to me only because of knowledge I possess." Did he not know that Allah had destroyed before him generations, men who were stronger than him in might and greater in the amount of riches, they had collected. But the Murimun (criminals, disbeliveers, polytheists, sinners, etc.) will not be questioned of their sins (because Allah knows them well, so they will be punished without account). So he went forth before his people in his pomp. Those who were desirous of the life of the world said: "Ah, would that we had the like of what Korah has been given! Verily! He is the owner of a great fortune." But those who had been given religious knowledge said: "Woe to you! The Reward of Allah (in the Hereafter) is better for those who believe and do righteous good deeds, and this none shall attain except those who are patient (in following the truth)." So We caused the earth to swallow him and his dwelling place. Then he had no group or party to help him against Allah, nor was he one of those who could save themselves. And those who had desired (for a position like) his position, the day before, began to say; "Know you not that it is Allah Who enlarges the provision or restricts it to whomsoever He please of His slaves? Had it not been that Allah was Gracious to us, He could have caused the earth to swallow us up also!" Know you not that the disbeliveers will never be successful? (Ch 28:76-82 Quran).

Mısırlılar ve İsrailoğulları mucizeyi incelediklerinde, Musa ile Firavun arasındaki çatışma yeniden doruğa ulaştı; çünkü Firavun, Musa'nın kendi krallığını tehdit ettiğine inanıyordu.

When the Egyptians and children of Israel examined the miracle, the conflict between Moses and Pharaoh again reached a crisis because Pharaoh believed that Moses was threatening his kingdom.

Firavun, Musa'nın insanları saptıracağından korkuyordu. Bakanlarına ve ileri gelenlerine Musa'nın öldürülmesini önerdi. Biz, Haman'ın bu fikri inkârcılardan oluşan bir cephenin desteğiyle benimsediğine inanıyoruz. Fikir neredeyse kabul edilecekti; ancak devletin ileri gelenlerinden birinin oyu bunu engelledi. Bu kişinin adı Kur'an'da zikredilmez. Kur'an yalnızca bu adamın bir mümin olduğunu bildirir.

Pharaoh was afraid that the people would be misled by Moses. He suggested to his ministers and notable men that Moses be killed. We believe that Haman supported the idea along with a front of disbeliveers. It was on the verge of approval, except for the vote of one of the notable men of the state, whose name is not mentioned in the Quran. The Quran says only that this man was a believer.

Bu mümin, Musa'nın öldürülmesi fikrinin ortaya atıldığı mecliste konuştu. Bunun iyi bir fikir olmadığını ispatladı: "Musa, Allah'ın Rabbi olduğunu söylemekten başka bir şey söylemedi. Sonra peygamber olduğuna dair açık delillerle geldi. İki ihtimal vardır: Musa ya doğru sözlüdür ya da yalancıdır. Eğer yalan söylüyorsa, yalanının sorumluluğu kendisine ait olacaktır. Eğer doğru sözlüyse ve onu öldürürsek, Allah'ın azabından kurtulacağımızın garantisi nerede? Her iki durumda da, onu öldürmemizi gerektirecek hiçbir söz söylemiyor ve hiçbir şey yapmıyor." Bu sözler Firavun'u ve danışmanlarını öfkelendirdi ve adamı zarara uğratmakla tehdit ettiler, ancak adam tutumundan geri adım atmadı. Sonra onu tekrar kazanmaya çalıştılar, ama o yine de onları kendi helaklerini davet ettikleri konusunda uyardı. Bu, Firavun'u daha da öfkelendirdi ve şimdi adamı öldürmekle tehdit etti. Ancak Allah, mü'min kulunu korudu.

This believer spoke in the assembly where the idea of killing Moses had been introduced. He proved that it was not a good idea: "Moses did not say more than that Allah is his Lord. Later, he came with clear evidence that he is a messenger. There are two possibilities; either Moses is righteous or a liar. If he lies, he will be responsible for his lie. If he is righteous and we slay him, where is the guarantee that we will be rescued from the torment of Allah? Either way, he neither says nor does anything that merits our killing him." This angered Pharaoh and his counselors and they threatened to harm the man, but he refused to budge from his stance. Then they tried to woo him back, but he still warned them that they were inviting their doom. This angered Pharaoh more, and he now threatened to kill the man. However, Allah protected His believer.

Yüce Allah onların diyaloğunu vahyetti:

Almighty Allah revealed their dialogue:

Firavun dedi ki: "Bırakın beni, Musa'yı öldüreyim; o da Rabbine yalvarsın! Korkarım ki dininizi değiştirir veya yeryüzünde fesat çıkarır!" Musa dedi ki: "Şüphesiz ben, hesap gününe inanmayan her kibirliden, benim Rabbime ve sizin Rabbinize sığınırım!" Firavun'un ailesinden, imanını gizleyen mü'min bir adam dedi ki: "Yalnızca 'Rabbim Allah'tır' dediği için bir adamı öldürecek misiniz? Oysa o, Rabbinizden size apaçık delillerle gelmiştir?

Pharaoh said: "Leave me to kill Moses, and let him call his Lord (to stop me from killing him)! I fear that he may change your religion, or that he may cause mischief to appear in the land!" Moses said: "Verily, I seek refuge in my Lord and your Lord from every arrogant who believes not in the Day of Reckoning!" And a believing man of Pharaoh's family, who hid his faith said: "Would you kill a man because he says: My Lord is Allah, and he has come to you with clear signs (proofs) from your Lord?

Eğer yalancıysa, yalanının vebali kendisine aittir; ama doğru söylüyorsa, sizi tehdit ettiği azabın bir kısmı başınıza gelecektir. Şüphesiz Allah, aşırı giden, yalancı olan kimseyi doğru yola iletmez. Ey kavmim! Bugün mülk sizindir, yeryüzünde üstünlük sizdedir. Peki ya Allah'ın azabı bize gelirse, bizi ondan kim kurtaracak?" Firavun dedi ki: "Ben size yalnızca kendi gördüğüm doğruyu gösteriyorum ve sizi yalnızca doğru yola iletiyorum!" İman eden kimse de dedi ki: "Ey kavmim! Şüphesiz ben sizin için, geçmiş toplulukların başına gelen o yıkım gününün benzerini, yani Nuh kavminin, Ad'ın, Semud'un ve onlardan sonra gelenlerin başına gelenleri korkuyorum. Allah kullarına zulmetmek istemez. Ey kavmim! Şüphesiz ben sizin için, cehennemliklerle cennetliklerin birbirini çağıracağı günden korkuyorum. Sırtınızı dönüp kaçacağınız, Allah'a karşı hiçbir koruyucunuz olmayacağı bir gün. Allah'ın saptırdığını ise artık hiçbir yol gösterici doğru yola iletemez. Andolsun, daha önce Yusuf da size açık delillerle gelmişti, ama onun getirdiği şeyden hep şüphe ettiniz; ölünce de dediniz ki: 'Allah ondan sonra asla bir peygamber göndermeyecek.' İşte Allah, aşırı giden, şüpheci olan kimseyi böylece saptırır. Kendilerine gelen herhangi bir delil olmaksızın Allah'ın ayetleri hakkında tartışanlar var ya, bu, Allah katında ve iman edenler katında çok büyük bir öfke sebebidir. Allah, her kibirli, zorba kimsenin kalbini böyle mühürler."

And if he is a liar, upon him will be (the sin of) his lie; but if he is telling the truth, then some of that calamity wherewith he threatens you will befall on you. Verily, Allah guides not one who is a Musrif (a polytheist, or a murderer who shed blood without a right, or those who commit great sins, oppressor, transgressor, a liar! O my people! Yours is the kingdom this day, you are uppermost in the land. But, who will save us from the Torment of Allah, should it befall us?" Pharaoh said: "I show you only that which I see correct and I guide you only to the path of right policy!" And he who believed said: "O my people! Verily, I fear for you a fate like that day of disaster of the confederate of old! Like the fate of the people of Noah, and 'Ad, and Thamud, and those who came after them. And Allah wills no injustice for His slaves. And, O my people! Verily! I fear for you the Day when there will be mutual calling between the people of Hell and of Paradise." A Day when you will turn your backs and flee having no protector from Allah, and whomsoever Allah sends astray, for him there is no guide. And indeed Joseph did come to you, in times gone by, with clear signs, but you ceased not to doubt in that which he did bring to you, till when he died you said: "No Messenger will Allah send after him." Thus Allah leaves astray him who is a Musrif (a polytheist, oppressor, a criminal, sinner who commits great sins) and a Murtab (one who doubts Allah's warning and His Oneness). Those who dispute about the Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, revelations and signs, etc.) of Allah, without any authority that has come to them, it is greatly hateful in the Sight of Allah and in the sigh of those who believe. Thus does Allah seal up the heart of every arrogant, tyrant. (So they cannot guide themselves to the Right Path).

Musa, İsrailoğullarını köleliğden kurtarmaları için Firavun'a verdiği talebi yinelemeye devam etti. Buna karşılık Firavun, İsrailoğulları da dahil olmak üzere tebaasını büyük bir toplantıya çağırdı ve orada onların rabbi olduğunu, bütün ihtiyaçlarını karşıladığını hatırlattı. Musa'nın altın bilezikleri ya da peşinden gelen melekleri olmadığını, sadece fakir bir adam olduğunu söyledi.

Moses repeated his demand that Pharaoh release the children of Israel from slavery. In response, Pharaoh called his subjects, including the children of Israel, to a huge gathering where he reminded them that he was their lord and provided all their needs. Moses, he said, had no gold amulets nor angels following him; he was just a poor man.

Uzun bir süre zulme uğramış bir halk olarak, görüş yoktu. Yargıları yalnızca maddi dünyada gördüklerinin sınırları içinde kalıyordu. Yöneticilerinin zengin olduğunu ve dünyevi ihtiyaçlarının tümünü karşılayabileceğini düşünüyorlardı. Cahillikleri içinde Firavun'a itaat ettiler ve Musa'nın çağrısını göz ardı ettiler.

Being a people who had been oppressed for a very long time, they lacked vision. Their judgment were limited to what they could see in the material world. They regarded their ruler to be wealthy and able to provide all their worldly needs. In ignorance, they obeyed Pharaoh and ignored Moses's call.

Allah, Musa'ya Firavun'u, inkârı ve İsrailoğullarına yaptığı zulüm sebebiyle bu dünyada uğrayacağı bir azap konusunda uyarmasını emretti. Allah'ın vereceği cezanın bir alameti olarak Nil, her zamanki gibi taşıp kuru toprakları sulamadı. Bunun sonucunda ekinler mahvoldu ve kıtlık baş gösterdi. Buna rağmen Firavun kibrini sürdürdü; bunun üzerine Allah büyük bir sel gönderdi ve bu sel ülkeyi harap etti.

Allah commanded Moses to warn Pharaoh of a punishment in this world for his faithlessness and his persecution of the children of Israel. As a portent of the punishment which Allah would meet out, the Nile did not flood its banks to soak the dry land as it normally did. As a result, crops failed, leading to famine. However Pharaoh remained arrogant, so Allah caused a huge flood, which devastated the land.

Her ne zaman ağır bir sıkıntıya düşseler, Musa'ya şöyle yalvarırlardı:

As often as they were troubled grievously, they appealed to Moses thus:

"Ey Musa! Rabbin sana verdiği söz uyarınca bizim için Ona dua et. Eğer bizden azabı kaldırırsan, sana mutlaka inanacağız ve İsrailoğullarını seninle birlikte göndereceğiz." (Kur'an, 7:134)

"O Moses! Invoke your Lord for us because of His Promise to you. IF you will remove the punishment from us, we indeed shall believe in you, and we shall let the children of Israel go with you." (Ch 7:134 Quran)

Musa, Rabbine dua etti ve Rabbi, tufanın yol açtığı sıkıntıyı giderdi. Coşan sular çekildi, karadan geri çekildi ve toprak ekilebilir hale geldi. Ancak Musa, onlara İsrailoğullarını serbest bırakma sözlerini yerine getirmelerini emrettiğinde, cevap vermediler.

Moses prayed to his Lord and He relived the suffering caused by the flood. The surging water ceased and withdrew from the land, and it became cultivatable. But when Moses bade them to fulfill their promise to release the children of Israel, they did not respond.

Sonra Allah onlara çekirge sürüleri gönderdi; bunlar, yetiştirdikleri ekinleri yediler. İnsanlar Musa'ya koşup, Allah'a dua ederek bu belayı kaldırmasını istediler ve bu sefer İsrailoğullarını onunla birlikte göndereceklerine söz verdiler. Çekirgeler gitti, ancak sözlerini yerine getirmediler.

Then Allah sent swarms of locusts which ate whatever corps they had grown. The people hurried to Moses, asking him to invoke Allah to remove this affliction and promising they would send the children of Israel with him this time. The locusts departed, but they did not fulfill their promise.

Sonra bir başka ayet geldi: Mısırlılara yayılan, hastalıklar taşıyan bit belası.

Then another sign came, the sign of lice, which spread amongst the Egyptians, carrying diseases.

Musa'ya sığınmaları ve ona verdikleri söz tekrarlandı. Onun Allah'a duası tekrarlandı ve yine her zamanki gibi sözlerini bozmaları da tekrarlandı.

Their refuge to Moses and their promise to him was repeated. His prayer to Allah was repeated and so, too, their breach of promise, as usual.

Kurbağalardan oluşan bir ayet indirildi. Ülke birdenbire kurbağalarla doldu. Mısırlıların yiyeceklerinin üzerine atladılar, evlerini paylaştılar ve onları büyük bir sıkıntıya soktular. Mısırlılar yeniden Musa'nın yanına gittiler, İsrailoğullarını serbest bırakacaklarına dair söz verdiler. Musa Rabbine dua etti ve Allah onları kurbağa belasından kurtardı, ama yine sözlerini bozdular.

A sign of frogs was revealed. The land suddenly filled with frogs. They jumped on the food of the Egyptians, shared their houses, and distressed them greatly. The Egyptians went to Moses again, promising him to release the children of Israel. He prayed to his Lord, and Allah relieved them of the problem of the frogs, but they again broke their promise.

Sonra son işaret indirildi, kan işareti. Nil suyu kana dönüştürüldü. Musa ve kavmi suyu içtiğinde, bu onlar için sıradan su idi. Ancak herhangi bir Mısırlı bardağını suyla doldurduğunda, bardağının kanla dolu olduğunu fark ediyordu. Her zamanki gibi Musa'ya koştular, ama her şey normale döner dönmez Allah'a sırtlarını döndüler.

Then the last sign was revealed, the sign of blood. The Nile water was changed into blood. When Moses and his people drank the water, it was, for them, ordinary water. However, if any Egyptian filled his cup with the water, he discovered his cup full of blood. They hurried to Moses as usual, but as soon as everything returned to normal, they turned their backs on Allah.

Yüce Allah şöyle buyurdu:

Almighty Allah said:

Andolsun, Firavun'un halkını yıllarca süren kuraklık ve ürün kıtlığıyla cezalandırdık, belki ibret alırlar diye. Ancak onlara bir iyilik geldiğinde: "Bu bizim hakkımızdır" dediler. Başlarına bir kötülük geldiğinde ise bunu Musa ve onunla birlikte olanların uğursuzluğuna bağladılar. Dikkat edin! Onların uğursuzluğu ancak Allah katındadır; fakat çoğu bunu bilmezler.

"And indeed We punished the people of Pharaoh with years of drought, and shortness of fruits (crops, etc.), that they mighty remember (take heed). But whenever good came to them, they said: "Ours is this." And if evil athem, they ascribed it to evil omens connected with Moses and those with him. Be informed! Verily, their evil omens are with Allah but most of them know not.

Ona: "Ne gibi bir ayet (delil, kanıt, ayet, ders, işaret, vahiy vb.) getirirsen..."

They said to Moses: "Whatever Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.)

"Bizi büyünle etkilemek için hangi mucizeyi getirirsen getir, sana asla inanmayacağız." Bunun üzerine onların üzerine: tufanı, çekirgeleri, bitleri, kurbağaları ve kanı gönderdik; (bunlar birbiri ardınca gelen) apaçık ayetler olarak.

you may bring to us, to work therewith your sorcery on us, we shall never believe in you." So We sent on them: the flood, the locusts, the lice, the frogs, and the blood: (as a succession of)

apaçık ayetler gelmesine rağmen kibirlendiler ve onlar suçlu, müşrik ve günahkâr bir topluluktu. (Araf Suresi, 7:130-133)

manifest signs, yet they remained arrogant, and they were of those people who were Mujrimeen (criminals, polytheists, sinners, etc.) (Ch 7:130-133 Quran)

Yüce Allah şöyle buyurmuştur:

Almighty Allah also said:

Ama onlardan, ulaşacakları belirli bir süreye kadar uyguladıkları azabı kaldırdığımızda, bakın, sözlerini bozdular!

" But when We removed the punishment from them to a fixed term, which they had to reach, behold! They broke their word! (Ch 7:135 Quran)

Firavun daha da küstahlaştı ve kibirlendi. Halkına ilan etti: "Firavun, tek ilahtır."

Pharaoh became ruder and more arrogant. He proclaimed to his people. "Pharaoh is the only god.

"Mısır'ın mülkü ve altından akan nehirler benim değil mi?" Musa'nın bir yalancı, bir büyücü ve bir bilezik bile takmayan fakir bir adam olduğunu ilan etti.

Has he not the kingdom of Egypt and rivers flowing under it?" He declared that Moses was a liar, a magician, and a poor man who did not wear even one bracelet of gold.

Yüce Allah şöyle buyurdu:

Almighty Allah declared:

"Andolsun, Musa'yı ayetlerimizle ve Firavun ile ileri gelenlerine (onları Allah'ın İslam dinine davet etmesi için) gönderdik. Dedi ki:

“And indeed We did sent Moses with Our Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.) to Pharaoh and his chiefs (inviting them to Allah's Religion of Islam). He said:

"Muhakkak ki ben, Alemlerin Rabbi'nin bir Elçisiyim (insanlar, cinler ve var olan her şey)."

"Verily! I am a Messenger of the Lord of the Alamin (mankind, jinn and all that exists).

Ama o, ayetlerimizle onlara geldiğinde, işte onlar bunlara gülmeye başladılar. Onlara gösterdiğimiz her ayet, bir öncekinden daha büyüktü; ve onları, şirklerinden Allah'ın dinine (İslami tevhide) dönsünler diye azapla yakalıyorduk.

But when he came to them with our Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.) behold! They laughed at them. And not an Ayah (sign, etc.) We showed them but it was greater than its fellow, and We seized them with torment in order that they might turn from their polytheism to Allah's Religion (Islamic Monotheism).

Ve dediler ki: "Ey büyücü! Bize karşı, sana verdiği ahit gereğince Rabbine dua et. Doğrusu biz, mutlaka doğru yola ileteceğiz kendimizi." Ancak azabı onlardan kaldırdığımız zaman, bakarsın ki ahitlerini bozdular (onlardan azabı kaldırırsak iman edecekleri sözünü).

And they said to Moses: "O you sorcerer! Invoke your Lord for us according to what He has covenanted with you. Verily, we shall guide ourselves aright." But when We removed the torment from them, behold! They broke their covenant (that they will believe if We remove the torment for them).

Firavun halkının arasında şöyle bağırdı: "Ey halkım! Mısır'ın hükümranlığı ve altımda akan ırmaklar benim değil mi? Görmüyor musunuz? Ben, şu (Musa) denen adamdan daha üstün değil miyim? O, aşağılık ve değersiz biri; üstelik açıkça konuşmayı da beceremiyor. Ona neden altın bilezikler verilmiyor ya da yanında melekler gelmiyor?" Böylece Firavun halkını aldattı ve yoldan çıkardı; onlar da ona itaat ettiler. Gerçekten onlar fasık (Allah'a karşı gelen, itaatsiz) bir toplulukturlar.

Firavun'un Musa'nın risaletine asla inanmayacağı ve İsrailoğullarına yaptığı işkenceye son vermeyeceği anlaşılmıştı. Bunun üzerine Musa, Rabbine şöyle dua etti:

It appeared that Pharaoh would never believe in Moses' s message, nor would he stop the torture of the children of Israel. Therefore, Moses prayed to his Lord thus:

"Ey Rabbimiz! Sen, Firavun'a ve ileri gelenlerine dünya hayatında süs ve servet verdin; Ey Rabbimiz! Bu, insanları Senin yolundan saptırsınlar diye. Ey Rabbimiz! Mallarını yok et ve kalplerini katılaştır, öyle ki acı azabı görmedikçe iman etmesinler." Allah buyurdu: "Gerçekten, ikinizin duası kabul edilmiştir. O halde dosdoğru yolda devam edin (iyi işler yapmaya ve Allah'ın Mesajını sabırla tebliğ etmeye devam edin) ve bilmeyenlerin yoluna uymayın (Allah'ın birliğine inanmak ve ayrıca Allah'ın Mükâfatına, yani Cennet vb.'ne inanmak hakkındaki gerçeği bilmeyenlerin yoluna)." (Kur'an, 10:88-89)

"Our Lord! You have indeed bestowed on Pharaoh and his chiefs splendor and wealth in the life of this world, our Lord! That they may lead men astray from Your Path. Our Lord! Destroy their wealth, and harden their hearts, so that they will not believe until they see the painful torment." Allah said: "Verily, the invocation of you both is accepted. So you both keep to the Straight Way (keep on doing good deeds, and preaching Allah's Message with patience), and follow not the path of those who know not (the truth, to believe in the Oneness of Allah, and also to believe in the Reward of Allah: Paradise etc.)." (Ch 10:88-89 Quran)

Allah, Musa'ya (Moses) Mısır'daki kavmini yönetmesi için vahyetti, ancak kavminden yalnızca birkaçı onun çağrısına inandı. Allah şöyle buyurdu:

Allah inspired Moses to conduct his people of Egypt, but only a few of his people believed in his message. Allah revealed:

"Ama Musa'ya kavminden bir grup dışında kimse iman etmedi; çünkü Firavun'dan ve ileri gelenlerinden, onlara zulmedeceklerinden korkuyorlardı. Gerçekten Firavun yeryüzünde büyüklenen bir zorbaydı; o, gerçekten Musrifeen'den (müşrikler, günahkârlar ve haddi aşanlar; hakikati bırakıp kötülüğe uyan ve her türlü büyük günahı işleyenler) biriydi."

"But none believed in Moses except the offspring of his people, because of the fear of Pharaoh and his chiefs lest they should persecute them; and verily, Pharaoh was an arrogant tyrant on the earth, he was indeed one of the Musrifeen (polytheists, sinners, and transgressors, those who give up the truth and follow the evil, and commit all kinds of great sins).

Musa dedi ki: "Ey kavmim! Eğer Allah'a inandıysanız ve Müslümanlar iseniz (Allah'ın iradesine boyun eğenler), yalnız O'na tevekkül edin." Dediler ki: "Yalnız Allah'a tevekkül ettik. Rabbimiz! Bizi zalim olan kavim için bir fitne kılma (bize üstün gelmelerine izin verme). Ve bizi Senin rahmetinle kâfir kavimden kurtar." (Yunus Suresi, 83-86. ayetler)

Gece karanlığında Musa, kavmini Kızıldeniz'e doğru yönetti ve sabah olduğunda sahile ulaştılar. O zamana kadar Firavun, onların yola çıktığını fark etmişti, bu yüzden onları takip etmek için büyük bir ordu seferber etti.

In the darkness of night, Moses led his people towards the Red Sea, and in the morning they reached the beach. By then Pharaoh was aware of their departure, so he mobilized a huge army to pursue them.

Sabırsız İsrail oğulları kısa sürede huzursuzlandı ve Nun oğlu Yuşa (Yusha) şöyle haykırdı:

The impatient children of Israel soon became agitated and Joshua (Yusha), Ibn Nun, exclaimed:

"Önümüzde aşılamaz bir engel, deniz var; arkamızda da düşman! Ölümden kaçış yok!" dediler. Musa, Allah'tan yeni bir yol gösterilmesini bekleyeceğini söyledi. Bu sözler onlara bir miktar umut verdi; ama insan sonuç karşısında hep sabırsızdır: Yeniden köleliğe teslim olmaya bile razı oldular. Tam o anda Allah Musa'ya şunu vahyetti: "Asanla denize vur!" Musa emredileni yaptı. Şiddetli bir rüzgâr esti, güneş parlak biçimde açtı ve bir anda deniz ikiye ayrıldı; dalgaların tepeleri iki yanda dağlar gibi durdu.

"In front of us is this impassable barrier, the sea, and behind us the enemy; surely death cannot be avoided!" Moses replied that he would wait for further guidance from Allah. These words filled them with some hope, but man is always impatient for results: they were willing to surrender themselves back into slavery. At that moment Allah revealed to Moses: "Smite the sea with your staff!" Moses did as he was commanded. A fierce wind blew, the sun shone brightly, and in a flash the sea parted, the crests of the waves standing like mountains on each side.

Musa halkını karşıya geçirdi. Bu mucize, Musa'nın sık sık tekrarladığı iddiasını doğruladı: {Şüphesiz ki Rabbim benimledir!}. Arkalarına baktıklarında, Firavun'un ve ordusunun yaklaştığını, kendilerine açılan yoldan geçmek üzere olduklarını gördüler. Büyük bir korku ve panik içinde Musa'dan denizi kapatması için Allah'a dua etmesini istediler. Ancak Allah, Musa'ya asasıyla denize bir daha vurmamasını emretti, çünkü Allah'ın takdiri zaten yürürlükteydi.

Moses led his people across. This miracle proved Moses's oft-repeated claim. "Verily! My Lord is with me!" As they looked back, they saw Pharaoh and his army approaching, about to take the very path which had been opened for them. In great fear and panic, they pleaded with Moses to ask Allah to close the sea. However, Allah commanded Moses not to smite the sea with his staff again, for Allah's decree was already in action.

Firavun ve ordusu denizin nasıl yarıldığı mucizesini görmüşlerdi; ancak iddiacı biri olan Firavun, adamlarına dönerek şöyle ilan etti: "Bakın! Deniz benim emrimle açıldı, böylece şu isyankârları takip edip yakalayabileceğim!" Ayrılmış sular arasından hızla geçtiler ve tam ortaya geldiklerinde Allah denize eski haline dönmesini emretti.

Pharaoh and his army had seen the miracle, how the sea had parted, but being the pretender that he was, Pharaoh turned to his men and proclaimed: "Look! The sea has opened at my command so that I may follow those rebels and arrest them!" They rushed across the parted waters, and when they were midway, Allah commanded the sea to return to its former state.

Korkuya kapılan Firavun, sonunun geldiğini anlayınca korkudan şöyle dedi: "İsrailoğullarının inandığı Allah'tan başka hak bir ilah olmadığına inanıyorum ve ben O'na teslim olanlardanım." Ancak Allah, bu zalim adamın bu ikrarını kabul etmedi ve sular onun üzerine kapandı; onu ve bütün ordusunu boğdu.

Terror-stricken Pharaoh, realizing his end had come, declared out of fear: "I believe that there is no god worthy of worship except Allah in Whom the children of Israel believe, and I am of those who surrender to Him." But Allah did not accept this declaration from the tyrant, and the waters closed over him, drowning him and his entire army.

Yüce Allah şöyle buyurmuştur:

Almighty Allah narrated:

"Ve Musa'ya vahyettik: 'Kullarımı geceleyin götür, şüphesiz siz takip edileceksiniz.' Bunun üzerine Firavun bütün şehirlere çağrıcılar gönderdi. Dedi ki: 'Şüphesiz bunlar ancak küçük bir topluluktur.

"And We inspired Moses, saying: "Take away My slaves by night, verily, you will be pursued." Then Pharaoh sent callers to all the cities. Saying: "Verily! These indeed are but a small band.

Ve gerçekten, bizi öfkelendiren şeyi yaptılar; fakat biz hepimiz tetikteyiz, gereken uyarıda bulunulmuştur." Böylece onları bahçelerden, pınarlardan, hazinelerden ve her türlü değerli makamdan çıkardık.

And verily, they have done what has enraged us; but we are host all assembled, amply fore-warned." So, We expelled them from gardens and springs, treasures, and every kind of honorable place.

Böylece (Onları Firavun'un halkından çıkardık) ve İsrailoğullarını onların mirasçıları kıldık.

Thus (We turned them Pharaoh's people) out, and We caused the children of Israel to inherit them.

Böylece firavun ve ordusu güneş doğarken onları takibe koyuldu. İki topluluk birbirini görünce Musa'nın kavmi, "Kesinlikle yakalanacağız!" dedi. Musa, "Hayır, asla! Rabbim benimle beraberdir, bana yol gösterecektir" dedi. Bunun üzerine Musa'ya şöyle vahyettik: "Asanla denize vur." Deniz yarıldı ve her parça, koca bir dağ gibi sağlam bir kütle hâline geldi.

Başka bir surede Yüce Allah şöyle buyurmuştur:

In another surah Almighty Allah narrated:

"Ve İsrailoğullarını denizden geçirdik. Firavun ve ordusu da zulüm ve düşmanlıkla onları izledi. Nihayet boğulma kendisini yakalayınca, dedi ki: "İsrailoğullarının inandığı, O'ndan başka hiçbir ilah bulunmadığına (hiç kimsenin ibadete layık olmadığına) inanıyorum ve ben Müslümanlardanım (Allah'ın iradesine teslim olanlardanım)." (Şimdi mi inanıyorsun?) Oysa daha önce isyan ettin ve bozguncu (müfsid, kötülük yapan) kimselerden oldun. Bugün bedenini, arkandan gelenlere bir ibret olsun diye, kurtaracağız. Gerçekten insanlardan birçoğu âyetlerimizden (delillerimizden, ibretlerimizden, işaretlerimizden, vahiylerimizden) gafildir. (Yunus Suresi, 90-92. âyetler)"

"And We took the children of Israel across the sea, and Pharaoh with his hosts followed them in oppression and enmity, till when drowning overtook him, he sai: "I believe that La ilaha illa huwa (none has the right to be worshipped but) He, in whom the children of Israel believe, and I am one of the Muslims (those who submit to Allah's Will)." Now (you believe) while you refused to believe before and you were one of the mufsideen (evildoers, corrupts, etc.). So this day We shall deliver your dead body out from the sea that you maybe a sign to those who come after you! And verily, many among mankind are heedless or our Ayah (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.). (Ch 10:90-92 Quran)

Firavun'un zulmünün perdesi indi ve dalgalar onun cesedini batı sahiline fırlattı.

The curtain fell on Pharaoh's tyranny, and the waves threw his corpse up to the western seashore.

Mısırlılar onu gördüklerinde, taptıkları ve itaat ettikleri ilahlarının, kendi boyunlarından ölümü uzak tutamayan birer köle olduğunu anladılar.

The Egyptians saw him and knew that their god whom they worshipped and obeyed were mere slaves who could not keep death away from their own necks.

Firavun ölmüş olmasına rağmen, İsrailoğullarının ruhları üzerinde kötü bir etki bırakmıştır. Zulüm ve yoğun alçaltılmanın yılları kolayca geçip gitmesi zor olmuştu. Onları, Allah'tan başkasına boyun eğip kendilerini alçaltmaya alıştırmıştı. Ruhlarını o kadar ezmiş ve doğalarını o kadar bozmuştu ki, cahillik ve inatçılıkla Musa'ya eziyet etmeye başladılar.

In spite of Pharaoh's death, he left a bad influence on the souls of the children of Israel. It was difficult for the years of oppression and intense humilty to pass easily. He had made them accustomed to humbling themselves and submitting to someone other than Allah. he had so suppressed their souls and spoiled their nature that they began to torture Moses out of ignorance and obstinacy.

Denizin yarıldığı mucizenin etkisi hâlâ zihinlerinde tazeyken, ayaklarındaki altlarına yapışmış ıslak deniz kumları kurumadan, putlara tapan bir kavimin yanından geçtiler. Putperestlerin akıllarını köleleştirmelerine öfke duymak, Allah'ın hidayetine şükrederek O'nun hamdini yüceltmek yerine, Musa'dan bu diğer kavimler gibi tapacakları bir ilah belirlemesini istediler. Diğer kavme ve onların putlarına imrendiler, aynısını arzuladılar. Firavun'un saltanatı döneminde yaşadıkları eski putperestliği özlediler.

The miracle of the parting of the sea was still fresh in their minds, damp sea sands were still stuck on their soles, when they passed by a people worshipping idols. Instead of manifesting their indignation at the idolaters' oppression of the intellect by celebrating the praises of Allah for His guidance, they looked to Moses for him to specify a god for them to worship as those other people did. They were jealous of the other people and their idols, and they desired the same. They missed the ancient idolatry which they had lived with during the reign of Pharaoh.

Yüce Allah şöyle buyurmuştur:

Allah the Exalted revealed:

"Ve İsrailoğullarını denizden (sağ salim) geçirdik. Derken putlarına tapan bir topluluğa rastladılar. Dediler ki: "Ey Musa! Onların ilahları (tanrıları) olduğu gibi bize de bir ilah yap." O dedi ki: "Doğrusu siz cahil bir topluluksunuz (Allah'ın Yüceliğini ve Ululuğunu ve sizin üzerinizde olan görevinizi bilmiyorsunuz; yani var olan her şeyin Tek ve Yegâne Tanrısı olan Allah'tan başkasına ibadet etmemek görevinizdir)." [Musa şöyle ekledi:] "Şüphesiz bu insanlar, içinde bulundukları (put yapıp tapma) işi yüzünden yok edilecekler. Yaptıkları her şey de boşa gidecek." Dedi ki: "Sizi âlemlere (zamanınızın insanları ve cinleri) üstün kıldığı halde, Allah'tan başka size bir ilah mı arayayım?" Ve hatırlayın, sizi Firavun'un kavminden kurtardığımızı; onlar size en kötü işkenceyi yapıyor, oğullarınızı öldürüp kadınlarınızı sağ bırakıyorlardı. Bunda Rabbinizden büyük bir imtihan vardı." (Araf Suresi: 138-141)

"And We brought the Children of Israel (with safety) across the sea, and they came upon a people devoted to some of their idols (in worship). They said: "O Mûsa (Moses)! Make for us an ilâhan (a god) as they have âliha (gods)." He said: "Verily, you are a people who know not (the Majesty and Greatness of Allâh and what is obligatory upon you, i.e. to worship none but Allâh Alone, the One and the Only God of all that exists)." [Mûsa (Moses) added:] "Verily, these people will be destroyed for that which they are engaged in (idols-worship). And all that they are doing is in vain." He said: "Shall I seek for you an Ilâhan (a God) other than Allâh, while He has given you superiority over the 'Alamîn (mankind and jinns of your time)." And (remember) when We rescued you from Fir'aun's (Pharaoh) people, who were afflicting you with the worst torment, killing your sons and letting your women live. And in that was a great trial from your Lord." (Ch. 7: 138-141)

İsrailoğulları Allah'ın lütuf ve nimetlerine mazhar kılınmıştı. Zulümden kurtarılmışlar ve zalim hükümdarları Firavun'un suda boğulmasına tanık olmuşlardı. Kurak arazide suya ihtiyaç duyduklarında, Allah Musa'ya bir kayayı vurmasını emretti; kaya yarıldı ve on iki farklı kabile için on iki pınar fışkırdı, böylece su kıtlığı yüzünden birbirleriyle çekişmeleri gerekmedi. Allah ayrıca onları yakıcı güneşten korumak için gökyüzünü bulutlu tuttu. Açlıklarını gidermek için ise kendileri için man (belirli bitkilerin kuruyan özsuyu) ve bıldırcın gönderildi.

The children of Israel were favoured with Allah's grace and bounty. They were saved from oppression and had witnessed the drowning of their cruel ruler Pharaoh. When they needed water in the dry land, Allah commanded Moses to strike a rock, which parted and sent forth twelve springs of water for the twelve different tribes so that they need not dispute over a shortage of water. Allah also kept the skies cloudy to protect them from the scorching sun. To relieve their hunger, manna (the dried exudate of certain plants) and quail were provided for them.

Allah'ın cömertliğine rağmen, cimri ruhlu olanlar Musa'nın kavmini bu yiyeceklerden tiksindiklerini söyleyerek itiraz etmeye teşvik etmeye başladılar; Mısır'ın geleneksel yiyecekleri olan soğan, sarımsak, fasulye ve mercek istiyorlardı. Bu yüzden İsrailoğulları, Hz. Musa'dan Allah'a dua etmesini ve toprağın bu yiyecekleri üretmesini istemesini istediler. Musa, onların kendilerine zulmetmelerini ve Mısır'daki alçaltıcı hayata geri dönme arzularını yeniden azarladı. Ayrıca, en iyi ve en bol yiyeceğe karşı nankörlük ettiklerine dikkat çekti. En iyiyi değil, en kötüyü istiyorlardı.

In spite of Allah's generousity, the mean spirited ones began to stir Moses' people to object that they were disgusted with this food; they desires onions, garlic, beans, and lentils, which were traditional Egyptian foods. That is why the children of Israel asked Prophet Moses to pray to Allah to make the earth produce these foods. Moses again admonished them for oppressing themselves and for their desire to return to a life of humiliation in Egypt. He also pointed out that they were ungrateful for the bet and most abundant food. They wanted the worst instead of the best.

Yüce Allah şöyle buyurdu:

Allah the Exalted said:

Musa'nın kavmi için su istediğini hatırlayın; biz de demiştik ki: "Asanla taşa vur." Bunun üzerine ondan on iki pınar fışkırdı. Her grup suyunun yerini bilmekteydi. "Allah'ın size rızık olarak verdiklerinden yiyin, için, ve yeryüzünde bozgunculuk yaparak fesat çıkarmayın." Ve hatırlayın, siz demiştiniz ki: "Ey Musa! Bir tek çeşit yiyeceğe katlanamayız. Bu yüzden Rabbine dua et de bizim için yerin bitirdiği şeylerden, sebzelerinden, salatalığından, sarımsağından, mercimeğinden ve soğanından çıkarsın." Musa dedi ki: "Daha iyi olanın yerine daha aşağı olanı mı istiyorsunuz? Haydi bir kente inin, istediğiniz şey orada sizindir!"

" Remember when Moses asked for water for his people, We said: "Strike the stone with your stick." Then gushed forth therefrom twelve springs. Each group of people knew its own place for water. "Eat and drink of what which Allah had provided and do not act corruptly, making mischief on the earth." And remember when you said: "O Moses! We cannot endure one kind of food. So invoke your Lord for us to b ring forth for us of what the earth grows, its herbs, its cucumbers, its Fum (wheat, or garlic), its lentils and its onions." He said: "Would you exchange that which is better for that which is lower? Go you down to any town and you shall find what you want!" (Ch 2:60-61 Quran).

Allah ayrıca Musa'ya onları Vaat Edilmiş Topraklara (Filistin'e) götürmesini emretmişti; bu topraklar, İbrahim'e, soyundan gelen takva sahibi ve Allah'tan korkan kimselerin yaşayıp Allah'ın kanunlarını yaşatacakları bir diyar olarak vaat edilmişti. İsrail oğulları nankör bir halktı. Allah'ın bunca lütfuna rağmen kötülükten uzak duramıyor, Allah'ın kanunlarını reddetmeye devam ediyorlardı. Musa, onlara Kenanlıların şehrini, yani onları sürekli taciz eden düşmanları Hitit'leri fethetmelerini emrettiğinde, İsrail oğulları korkaklık gösterdi ve bahaneler öne sürdü: "Ey Musa, orada güçlü bir kavim yaşıyor; onlar oradan çıkmadıkça biz asla girmeyeceğiz." Eski kitaplara göre bunlar altı yüz bin erkekti. Musa, aralarında savaşmaya hazır yalnızca iki adam buldu. Bu iki adam halka şöyle dedi: "Kapıdan girdiğimiz anda Allah bizi zafere ulaştıracaktır." Ancak İsrail oğullarının tamamı korkaklığın cisimleşmiş hali gibiydi ve içten içe titriyorlardı.

Allah had also directed Moses to lea them to the Promised Land (Palestine) which had been promised to Abraham as a land in which the pious and Allah-fearing of his offspring would live and uphold Allah's law. The children of Israel were an ungrateful people. In spite of all of Allah's favors, they could not stay away from evil and continued to reject Allah's Laws. When Moses ordered them to conquer the town of the Canaanites the Hittites (their enemies who had hounded them), the children of Israel were cowardly and made excuses: "O Moses, a great people dwell therein, We will not go in unless they leave." Ancient books tell that they were six hundred thousand men. Moses did not find among them but two men who were ready to fight. These two said to the people: "Once we enter through the door, Allah will make us victorious." However, all the children of Israel were an incarnation of cowardice and quivered from within.

Musa, halkının hiçbir işe yaramaz olduğunu biliyordu. Firavun ölmüştü, ancak onun ruhları üzerindeki etkisi hâlâ devam ediyordu. Onların kendilerine gelmesi uzun bir zaman dilimi gerektiriyordu. Musa, Rabbine döndü ve yalnızca kendi ve kardeşinin işlerinden sorumlu olduğunu O'na bildirdi. Rabbine, kendisi ile halkı arasında hüküm vermesi için dua etti.

Moses knew that his people were fit for nothing. Pharaoh was dead, but his effect upon their souls still remained. Their recovery needed a long period of time. Moses returned to his Lord, telling Him that he was responsible only for the actions of himself and his brother. He prayed to his Lord to judge between his people and himself.

Allah Teâlâ, Mısırlılar tarafından bozulmuş olan bu neslin aleyhine hükmünü verdi: Bu nesil ölene ya da bunaklaşıp yerine, içten yenilgiye uğramamış, savaşabilecek ve zafer kazanabilecek başka bir nesil yetişene kadar çölde huzursuzca dolaşmak zorunda kalacaklardı.

Allah the Exalted issued His judgment against this generation whose nature was corrupted by the Egyptians: they must wander restlessly in the wilderness until this generation had died or become senile and had created another generation, a generation which had not been defeated from within and which could fight and score victory.

Yüce Allah şöyle buyurdu:

Almighty Allah revealed:

"Ve hatırla ki Musa kavmine şöyle demişti: "Ey kavmim! Allah'ın size olan nimetini hatırlayın: Aranızda peygamberler çıkardığında, sizi hükümdarlar kıldığında ve sizden önce hiçbir başkasına vermediği şeyleri (âlemlere) vermişken. Ey kavmim! Allah'ın size yazdığı mukaddes topraklara (Filistin'e) girin ve geriye dönüp kaybedenlerden olmayın." Dediler ki: "Ey Musa! Orada çok güçlü bir kavim var; onlar oradan çıkmadıkça biz asla oraya girmeyiz. Çıktıklarında ise gireriz." Allah'tan korkan ve Allah'ın kendilerine lütfettiği iki adam şöyle dedi: "Onlara kapıdan girin; içeri girdiğinizde zafer sizin olacaktır. Eğer gerçekten mü'minseniz, yalnız Allah'a tevekkül edin." Dediler ki: "Ey Musa! Onlar orada durdukça biz asla oraya girmeyiz. Sen ve Rabbin gidin de savaşın; biz burada oturuyoruz." (Maide Suresi, 20-24)

" And remember when Moses said to his people: "O my people! Remember the Favor of Allah to you, when He made Prophets among you, made you kings, and gave you what He had not give to any other among the Alamin (mankind and jinn), in the past. O my people! Enter the holy land (Palestine) which Allah has assigned to you and turn not back in flight for then you will be returned as losers." They said: "O Moses! In it (this holy land) are a people of great strength, and we shall never enter it, till they leave it; when they leave, then we will enter." Two men of those who feared Allah and in whom Allah had His Grace said: "Assault them through the gate, for when you are in, victory will be yours, and put your trust in Allah if you are believers indeed." They said: "O Moses! We shall never enter it as long as they are there. So go you, and your Lord and fight you two, we are sitting right here." (Ch. 5: 20-24)

Dedi ki: "Rabbim! Ben yalnızca kendime ve kardeşime hâkimim. Bizimle fasıklar (Allah'a karşı isyankâr ve itaatsiz olanlar) topluluğu arasını ayır!" Allah buyurdu: "Bu sebeple o (kutsal) topraklar onlara kırk yıl yasaklanmıştır; yeryüzünde şaşkın bir halde dolaşacaklardır. O hâlde fasıklar (Allah'a karşı isyankâr ve itaatsiz olanlar) topluluğu hakkında üzülme."

He (Moses) said: "O my Lord! I have power only over myself and my brother, so separate us from the people who are the Fasiqeen (rebellious and disobedient to Allah)!" Allah said: "Therefore it (this holy land) is forbidden to them for forty years; in distraction they will wander through the land. So be not sorrowful over the people who are the Fasiqeen (rebellious and disobedient to Allah)." (Ch 5:20-26 Quran)

Huzursuz dolaşmanın günleri başladı. Her gün başladığı yerde bitti ve bitttiği yerde başladı.

The days of restless wandering began. Each day ended where it began and began where it ended.

Hedefsiz bir şekilde yürümeye başladılar, gece ve gündüz, sabah ve akşam. Sina'ya girdiler.

They started walking to no destination, day and night, morning and evening. They entered Sinai.

Musa, Allah ile ilk kez konuştuğu yere geri geldi. Halkı arasında hükmederken kendisine yol göstermesi için Allah'a yalvardı. Allah ona, otuz gün oruç tutarak kendini arındırmasını, ardından Tur-ı Sina'ya gitmesini emretti; orada halkını yönetmesi için kendisine kanun verilecekti.

Moses came to the same place where he had spoke to Allah for the first time. He appealed to Allah for guidance in judging over his people. Allah instructed him to purify himself by fasting for thirty days, after which he was to go to Mount Sinai, where he would be given the law by which he would govern his people.

Eskiler şöyle derdi: Musa otuz gün oruç tuttuktan sonra, ağzının kokusu yüzünden Rabbi ile konuşmaktan çekindi. Yeryüzünden bir bitki yedi. Bunun üzerine Rabbi ona şöyle dedi: "Orucunu neden bozdun?" Musa şöyle dedi: "Ey Rabbim, ağzım hoş kokmazken Seninle konuşmayı istemedim." Allah şöyle buyurdu: "Bilmez misin ey Musa, oruçlunun ağzının kokusu Bana gülden daha güzel kokar. Geri dön, on gün daha oruç tut; sonra Bana dön." Musa, Allah'ın emrettiğini yerine getirdi.

The ancients said that after Moses fasted thirty days, he hated to speak to his Lord because of the odor of his mouth. He ate a plant of the earth and then his Lord said to him: "Why did you break your fast?" Moses said: "O my Lord, I disliked to speak to You with my mouth not having a pleasant smell." Allah said: "Do you not know, Moses, the odor of the faster's mouth is more fragrant to Me than the rose. Go back and fast ten days; then come back to Me." Moses did what Allah commanded.

Yüce Allah şöyle buyurdu:

Almighty Allah declared:

{Ve Musa'ya otuz gece vaat ettik ve buna on gece daha ekledik; böylece Rabbinin belirlediği süre kırk geceye tamamlandı. Musa kardeşi Harun'a şöyle dedi:}

" And We appointed for Moses thirty nights and added to the period ten more, and he completed them term, appointed by his Lord, of forty nights. And Moses said to his brother Aaron:

"Benim yerime halkımın içinde geç, doğruyu gözet (halka Allah'a itaat etmelerini ve yalnızca Ona ibadet etmelerini emrederek) ve bozguncuların yoluna uyma." Musa, belirlediğimiz vakte ve yere geldiğinde ve Rabbi onunla konuştuğunda, şöyle dedi:

"Replace me among my people, act in the Right Way (by ordering the people to obey Allah and to worship Him Alone) and follow not the way of the Mufsideen (mischief makers)." And when Moses came the time and place appointed by Us, and his Lord spoke to him, he said:

"Ey Rabbim! Bana (Kendini) göster, Sana bakayım." Allah şöyle buyurdu: "Beni göremezsin; ama dağa bak, eğer yerinde durabilirse, o zaman Beni göreceksin." Rabbi dağa tecelli edince, onu toz haline getirdi ve Musa baygın bir halde yere yığıldı. Kendine geldiğinde şöyle dedi: "Sen noksan sıfatlardan münezzehsin, Sana tövbe ederim ve ben mü'minlerin ilkiyim." Allah şöyle buyurdu: "Ey Musa, seni Mesajlarım ve seninle konuşmam ile insanlara üstün kıldım. Sana verdiğimi sımsıkı tut ve şükredenlerden ol." Biz ona levhalara her şey için bir öğüt ve her şeyin açıklamasını yazdık (ve dedik ki): "Bunları sağlam bir şekilde tut ve kavmini bunların en güzelini almaya teşvik et. Ben sana Fasıkların (Allah'a isyan edenlerin) yurdunu göstereceğim. Yeryüzünde haksız yere kibirlenenleri Ayetlerimden (Kur'an'ın ayetlerinden, delillerden, öğütlerden, işaretlerden, vahiylerden vb.) uzaklaştıracağım. Tüm Ayetleri (delilleri, kanıtları, ayetleri, öğütleri, işaretleri, vahiyleri vb.) görseler bile, onlara iman etmeyecekler. Doğru yolu (tevhidi, takvayı ve iyi amelleri) görseler, onu yol olarak benimsemeyecekler; fakat sapıklık yolunu (şirki, suçları ve kötü amelleri) görseler, o yolu benimseyeceklerdir. Bunun sebebi, Ayetlerimizi (delilleri, kanıtları, ayetleri, öğütleri, işaretleri, vahiyleri vb.) inkâr etmeleri ve bunlardan ders almaktan gafil olmalarıdır. Ayetlerimizi ve ahiret buluşmasını (kıyamet gününü) inkâr edenlerin amelleri boşa gitmiştir."

"O my Lord! Show me (yourself), that I may look upon You." Allah said: "You cannot see Me, but look upon the mountain if it stands still in its place then you shall see Me." So when his Lord appeared to the mountain, He made it collapse to dust, and Moses fell down unconscious. Then when he recovered his senses he said: "Glory be to You, I turn to You in repentance and I am the first of the believers." Allah said: "O Moses, I have chosen you above men by My Messages, and by My speaking to you. So hold that which I have given you and be of the grateful." And We wrote for him on the Tablets the lesson to be drawn from all things and the explanation of all things (and said): "hold unto these with firmness, and enjoin your people to take the better therein, I shall show you the home of Al Fasiqeen (the rebellious, disobedient to Allah). I shall turn away from My Ayat (verses from the Quran), those who behave arrogantly on the earth, in a wrongful manner, and even if they see all the Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.) they will not believe in them. And if they see the way of righteousness (monotheism, piety, and good deeds), they will not adopt it as the Way, but if they see the way of error (polytheism, crimes, and evil deeds), they will adopt that way, that is because they have rejected Our Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.) and were heedless to learn a lesson from them. Those who deny Our Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.) and the Meeting in the Hereafter (Day of Resurrection), vain are their deeds.

Selef âlimleri, Tevrat'ın On Emri'nin Kur'an'ın iki âyetinde yer aldığını söylemişlerdir.

The Earlier scholars said that The Ten Commandments of the Torah are included in two verses of the Quran.

"De ki: "Gelin, Rabbinizin size neleri haram kıldığını okuyayım: Ona hiçbir şeyi ortak koşmayın; anne babanıza iyilik edin; yoksulluk yüzünden çocuklarınızı öldürmeyin, sizi de onları da rızıklandıran Biziz; açıktan da gizlice de işlenen çirkin işlere, zina gibi fuhşa yaklaşmayın; Allah'ın öldürülmesini yasakladığı cana, hak olmadıkça (İslam hukukuna göre) kıymayın. Akıl erdirmeniz için size bunları emretti." Yetim malına da, onu güçlü çağına erişinceye kadar, ancak en iyi şekilde iyileştirmek amacı dışında yaklaşmayın; ölçüyü ve tartıyı adaletle tam yapın. Biz hiç kimseye gücünün yeteceğinden fazlasını yüklemeyiz. Bir söz söylediğinizde, yakın bir akrabanız da olsa adil davranın; hüküm verirken ya da şahitlik yaparken doğruyu söyleyin ve Allah'ın ahdini yerine getirin. Hatırlamanız için size bunları emretti."

"Say: "Come, I will recite what your Lord has prohibited you from: Join not anything in worship with Him; be good and dutiful to your parents; kill not your children because of poverty- We provide sustenance for you and for them; come not near to shameful sins (illegal sexual intercourse, etc.) whether committed openly or secretly; and kill not anyone whom Allah has forbidden, except for a just cause (according to Islamic law). This He has commanded you that you may understand. And come not near to the orphan's property, except to improve it, until he or she attains the age of full strength; and give full measure and full weight with justice. We burden not any person but that which he can bear. And whenever you give your word (judge between men or give evidences, etc.) , say the truth even if a near relative is concerned, and fulfill the Covenant of Allah. This He commands you, that you may remember." (Ch 6:151-152

Kur'an).

Quran).

Musa (a.s.) dört onnu gideli kırk gün olmuştu ve halkı huzursuzlanmaya başlamıştı; çünkü Allah'ın onun süresini on gün daha uzattığını bilmiyorlardı. Kötülüğe meyilli biri olan Samiri, Musa'nın sözünü tutmadığını ileri sürerek onlara başka bir önder bulmalarını önerdi. Onlara şöyle dedi: "Gerçek hidayeti bulmak için bir ilaha ihtiyacınız var ve ben sizin için bir tane yapacağım." Böylece bütün altın takılarını topladı, içine hepsini koyacağı bir çukur kazdı ve hepsini eritmek için büyük bir ateş yaktı. Döküm sırasında, cahilleri etkilemek için bir büyücünün hareketlerini taklit ederek bir avuç toz attı. Erimiş metalden altın bir buzağı şekillendirdi. İçi boştu ve içinden geçen rüzgâr bir ses çıkarıyordu. Geçmişlerinde batıl inançlar köklü olduğundan, bu garip sesi hemen doğaüstü bir şeyle, sanki yaşayan bir ilahla ilişkilendirdiler. İçlerinden bazıları altın buzağıyı ilahları olarak kabul ediyor.

Moses (pbuh) had been gone for forty days and his people were becoming restless, for they did not know that Allah had extended his time by a further ten days. Samiri, a man who was inclined towards evil, suggested that they find themselves another guide, as Moses had broken his promise. He said to them: "In order to find true guidance, you need a god, and I shall provide one for you." So he collected all their gold jewelry, dug a hole in which he placed the lot, and lit a huge fire to melt it down. During the casting, he threw a handful of dust, making actions like a magician's to impress the ignorant. From the molten metal he fashioned a golden calf. It was hollow, and the wind passing through it produced a sound. Since superstition was imbedded in their past, they quickly linked the strange sound to something supernatural, as if it were a living god. Some of them accept the golden calf as their god.

Musa'nın kardeşi Harun (a.s.), Musa'nın yokluğunda onların önderi olarak hareket etti; üzüldü ve şöyle seslendi: "Ey kavmim! Siz bu sayede imtihana düşürüldünüz. Rabbiniz Rahman'dır. Bana uyun ve itaat edin." Onlar şöyle cevap verdiler: "Musa bize dönünceye kadar bu ilaha tapmayı bırakmayacağız." İman etmekte sebat edenler ise putperestlerden ayrıldılar.

Moses's brother Aaron (pbuh), who acted as their leader in Moses' s absence, was grieved and spoke up: "O my people! You have been deceived. Your Lord is the Most Beneficent. Follow and obey me." They replied: "We shall stop worshipping this god only if Moses returns." Those who had remained steadfast in belief separated themselves from the pagans.

Musa geri döndüğünde halkının buzağı heykelinin etrafında şarkı söyleyip dans ettiğini gördü. Bu putperest ayine öfkelenerek, onlar için taşıdığı Kanun Levhalarını yere fırlattı. Harun'un sakalını ve saçını çekiştirerek bağırdı: "Onların sapkınlığa düştüğünü gördüğünde seni alıkoyan neydi? Bu bozgunculuğa neden karşı koymadın?" Harun şöyle cevap verdi: "Ey annemin oğlu, sakalımı bırak! Topluluk beni zayıf gördü ve neredeyse öldürecekti. Bu yüzden düşmanların benimle ilgili sevinmesine fırsat verme, beni de zalimler arasına koyma." Musa, Harun'un çaresizliğini anlayınca öfkesi dinmeye başladı ve durumu sakin ve akıllıca ele almaya koyuldu.

On his return Moses saw his people singing and dancing around the calf statue. Furious at their paganistic ritual, he flung down the Tablet of the Law he was carrying for them. He tugged Aaron's beard and his hair, crying: "What held you back when you saw them going astray? Whey did you not fight this corruption?" Aaron replied: "O son of my mother, let go of my beard! The fold considered me weak and were about to kill me. So make not the enemies rejoice over me, nor put me among the people who are wrong-doers." Moses' s anger began to subside when he understood Aaron's helplessness, and he began to handle the situation calmly and wisely.

Yüce Allah şöyle buyurmuştur:

Almighty Allah narrated:

"Dediler ki: "Sana verdiğimiz sözü kendi isteğimizle bozmadık, ancak Firavun halkının süs eşyalarının yükünü taşımak zorunda bırakıldık, sonra onları ateşe attık. As-Samiri de böyle önermişti." Sonra onlar için ateşten böğürüyormuş gibi görünen bir buzağı heykeli çıkardı. Dediler ki: "Bu sizin ilahınız, Musa'nın da ilahıdır, ama Musa (ilahını) unutmuş." Onlar, bunun kendilerine bir söz bile döndüremediğini ve ne zarar verme ne de fayda sağlama gücü olmadığını görmediler mi?"

"They said: "We broke not the promise to you, of our own will, but we were made to carry the weight of the ornaments of the Pharaoh's people, then we cast them into the fire, and that was what As-Samiri suggested." Then he took out of the fire, for them a statue of a calf which seemed to low. They said: "This is your ilah (god), and the ilah (god) of Moses, but Moses has forgotten (his god)." Did they not see that it could not return them a word (for answer), and that it had no power either to harm them or to do them good?

Andaki ve Harun onlara daha önce şöyle demişti: "Ey kavmim! Siz bununla imtihan edildiniz; gerçekten Rabbiniz Rahmân olan Allah'tır. Öyleyse bana uyun ve emrime itaat edin." Dediler ki: "Musa bize dönünceye kadar ona (buzağıya) tapmaktan asla vazgeçmeyeceğiz." (Tâhâ 20:87-91)

Yüce Allah, Sina Dağı'nda Kendisi ile Musa arasında geçen bazı konuşmaları vahyetmiştir:

Allah the Exalted revealed some of the dialogue that took place between Him and Moses on Mount Sinai:

"Ey Musa, kavminden seni acele ettiren nedir?" dedi. O da şöyle dedi: "Onlar da işte benim izimde, ben de Sana gelmek için acele ettim, ey Rabbim, Sen hoşnut olasın diye." Allah şöyle buyurdu: "Biz senin yokluğunda kavmini imtihana çektik ve Samiri onları saptırdı." Bunun üzerine Musa, öfkeli ve üzgün bir halde kavmine döndü. Dedi ki: "Ey kavmim! Rabbiniz size güzel bir vaadde bulunmadı mı? Yoksa bu vaat size uzun mu geldi? Yoksa üzerinize Rabbinizden bir gazabın inmesini mi istediniz de bana verdiğiniz sözü bozdunuz?" (Taha Suresi, 83-86. ayetler)

"And what made you hasten from your people, O Moses?" He said: "They are close on my footsteps, and I hastened to You, O my Lord! That you might be pleased." Allah said: "Verily! We have tried your people in your absence, and As-Samiri has led them astray." Then Moses returned to his people in a state of anger and sorrow. He said: "O my people! Did not your Lord promise you a fair promise? Did then the promise seem to you long in coming? Or did you desire the Wrath should descend from your Lord on you, so you broke your promise to me (disbelieving in Allah and worshipping the calf)?" (Ch 20: 83-86 Quran)

Allah, yüce olan, Musa'nın dönüşünde sonrasında olanları şöyle vahyetti:

Allah the Exalted revealed what happened further on Moses's return:

Musa dedi ki: "Ey Harun! Onları sapmış gördüğünde seni engelleyen neydi, benim emrime uymadın mı? Yoksa emrime karşı mı geldin?" Harun dedi ki: "Ey annemin oğlu! Sakalımdan da başımdan da tutma! Gerçekten, 'Sen İsrailoğulları arasında ayrılık çıkardın ve sözümü gözetmedin' diyeceğinden korktum." Musa dedi ki: "Peki ey Samiri, senin durumun nedir? (Neden böyle yaptın?)" Samiri dedi ki: "Onların görmediğini ben gördüm. Bu yüzden Resul'ün (Cibril'in atının) ayak izinden bir avuç toprak aldım ve onu (Firavun kavminin süslerinin atıldığı ateşe ya da buzağıya) attım. Nefsim bana böyle telkin etti." Musa dedi ki: "O halde git! Gerçekten, bu dünyadaki cezan, 'Bana dokunmayın' diyeceğin olacaktır ve..."

"Moses said: "O Aaron! What stopped you when you saw them going astray, that you followed me not (according to my advice to you)? Have you then disobeyed my order?" He (Aaron) said; "O my son of my mother! Seize me not by my beard, nor by my head! Verily, I feared lest you should say: 'You have caused a division among the children of Israel, and you have not respected my word!'" (Moses) said: "And what is the matter with you, O Samiri? (why did you do so?)" Samiri said: "I saw what you saw not, so I took a handful of dust from the hoof print of the Messenger (Gabriel's horse) and threw it (into the fire in which were put the ornaments of the Pharaoh's people, or into the calf). Thus my inner-self suggested to me." Moses said: "Then go away! And verily, your punishment in this life will be that you will say:

"Bana dokunma" (insanlardan uzak, sürgün olarak tek başına yaşayacaksın); şüphesiz (gelecekte bir azap için) asla bozulmayacak bir vaadin var. Ayrıca kendisine tapınmakta sürdüğün ilahına bak. Onu mutlaka yakacağız ve külünü denize savuracağız." (Kur'an, Tâhâ 20:83-98)

'Touch me not' (you will live alone exiled away from mankind); and verily (for a future torment), you have a promise that will not fail. And look at your ilah (god), to which you have been devoted. We will certainly burn it, and scatter its particles in the sea." (Ch 20:83-98 Quran)

Ancak buzağıya tapanlara uygulanan ceza ağırdı: ölüm.

However, the punishment which was imposed upon the calf worshippers was severe, death.

"Hatırla ki Musa kavmine şöyle demişti: "Ey kavmim! Buzağıya tapmakla gerçekten kendinize zulmettiniz. Öyleyse yaratıcınıza tövbe edin ve kendinizi öldürün (aranızdaki suçsuzlar, aranızdaki zalimleri öldürsün); bu, yaratıcınızın katındaki durumunuz için sizin için daha hayırlıdır." Bunun ardından O, tövbenizi kabul etti. Şüphesiz O, tövbeyi kabul eden, pek merhametli olandır."

“Remember when Moses said to his people: "O my people! Verily, you have wronged yourselves by worshipping the calf. So turn in repentance to your Creator and kill yourselves (the innocent kill the wrong doers among you), that will be better for you in the Sight of your Creator." Then He accepted your repentance. Truly, He is the One Who accepts repentance, the Most Merciful.

(Bakara 2:54)

(Ch 2:54 Quran)

Bu nedenle, buzağıyı tapınma suçu cezasız kalmadı. Musa, İsrail oğullarının seçkinlerine Allah'a dua etmelerini, tevbe ettiklerini göstermelerini emretti. Onların arasından yetmiş kişi seçti ve onlara şunu buyurdu: "Allah'a yönelin, yaptığınız şey için tevbe edin ve geride bıraktıklarınız için O'ndan bağışlanma dileyin."

Therefore, the crime of worshipping the calf did not pass unpunished. Moses commanded the elite of the children of Israel to pray to Allah for forgiveness and demonstrate their repentanc. He chose seventy en out of them and ordered them: "Rush towards Allah and repent for what you did and ask His forgiveness for what you left."

Musa, yetmiş ihtiyarla birlikte Sina Dağı'na geri döndü ve orada Allah ile konuştu.

Moses returned to Mount Sinai with the seventy elders and there he communicated with Allah.

Kıdemliler, Musa'nın Rabbiyle konuştuğunu işittiler. (Allah Musa ile doğrudan konuştu.) Bu, belki de görecekleri son mucizeydi ve bunun dinin onların kalplerine sonsuza dek ulaştırmaya yeter olacağı umuluyordu. Ancak mucizeleri işitmiş olan seksen seçkin kişi hoşnutsuzluğa düştü. Musa'ya şöyle dediler:

The elders heard Moses speaking with his Lord. (Allah spoke to Moses directly.) This was, perhaps, the last miracle that they would see, and it was hoped that it would be sufficient enough to convey the religion to their hearts forever. However, the seventy elite who heard the miracles were dissatisfied. They said to Moses:

"Ey Musa! Allah'ı apaçık görmedikçe sana asla inanmayacağız." (Bakara 2:35 Kur'an)

"O Moses! We shall never believe in you till we see Allah plainly." (Ch 2:35 Quran)

Bu, insanı hayrete düşüren bir felaketti. Kalpleri katılaşmış ve hâlâ şehvani ve maddi kaygılara tutunmaya devam eden kimseleri gösteren bir felaketti. Onların inatçı talebi, ruhlarını ve bedenlerini aynı anda sersemleten ve onları ölüme terk eden yıldırıcı şimşeklerle ve şiddetli bir sarsıntıyla karşılık buldu.

This was a tragedy that amazes one. It was a tragedy that indicated those who were hard-hearted and who continued to hold onto sensual and material concerns. Their stubborn demand was rewarded with punishing lightning bolts and a violent quaking that stupefied their souls and bodies at once, leaving them dead.

Musa, seçkin yetmiş kişinin başına gelenleri öğrendiğinde derin bir üzüntüye kapıldı. Rabbine dua ederek onları bağışlaması için yalvardı, çünkü onlar akılsızdı. Akılsızlık ancak ölümle kefaret olur.

Moses knew what had happened to the seventy elite and was filled with sorrow. He prayed to his Lord, entreating Him to forgive them, for they were fools. Foolishness is only expiated by death.

Allah, büyüklerin günahlarını bağışladı ve onları öldükten sonra diriltti.

Allah forgave the elders and revived them after their death.

Yüce Allah şöyle buyurdu:

Allah the Exalted declared:

"Musa, kavminden, Bizim belirlenmiş vakit ve yerdeki buluşmamız için en iyi yetmiş adamı seçti. Onları şiddetli bir deprem yakalayınca dedi ki: "Ey Rabbim, dileseydin, onları ve beni daha önce helak edebilirdin. Bizden bazı beyinsizlerin işleri yüzünden bizi helak mı edeceksin? Bu, yalnızca Senin imtihanındır; onunla dilediğini saptırır, dilediğini doğru yolda tutarsın. Sen bizim Veli'miz (Koruyucumuz)sun; bizi bağışla ve bize merhamet et, çünkü Sen bağışlayanların en hayırlısısın. Bize bu dünyada da, ahirette de iyilik yaz. Gerçekten biz Sana yöneldik." (Allah) buyurdu: "Azabım, dilediğime isabet ettiririm; rahmetim ise her şeyi kuşatmıştır. O rahmeti, Muttakiler olan ve zekât veren ve Ayetlerimize (kanıtlarımıza, delillerimize, ayetlerimize, derslerimize, işaretlerimize, vahiylerimize vb.) iman edenler için yazacağım. Yanlarındaki Tevrat'ta ve İncil'de yazılı olarak bulduklarıyla, okuma yazma bilmeyen Peygamber olan Resûl'e (Muhammed ﷺ) uyanlar; (Kur'an 7:155-157, Tesniye 18:18; Mezmur)"

"Moses chose out of his people seventy of the best men for Our appointed time and place of meeting, and when they were seized with a violent earthquake, he said: "O my Lord, if it had been Your Will, You could have destroyed them and me before; would You destroy us for the deeds of the foolish ones among us? It is only Your Trial by which You lead astray whom You will, and keep guided whom You will. You are our Wali (Protector), so forgive us and have Mercy on us, for You are the Best of Those who forgive. And ordain for us good in this world, and in the Hereafter. Certainly we have turned unto You." He said (as to ) My Punishment I afflict therewith whom I will and My Mercy embraces all things. That (Mercy) I shall ordain for those who are the Muttaqun and give Zakat; and those who believe in our Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.); Those who follow the Messenger, the Prophet who can neither read nor write (Muhammad) whom they find written with them in the Torah and the Gospel, (Ch 7:155-157 Quran , Deut. 18:18; Psl.

Musa (a.s.) halkının arasında kalıp onları Allah'a çağırmaya devam etti. Görebilen bir göz için bile belli olan bir huzursuzluk vardı sanki insanların kalplerinde. Hakkında "İnek Kıssası" denen konudaki inatçılıkları ve boş konuşmaları yersizdi. Bu mesele Musa ile halk arasında bu kadar pazarlık gerektirmezdi; onların bu kadar önyargılı olmasına da gerek yoktu.

Moses (pbuh) stayed among his people calling them to Allah. It seems their souls were uneasy in a way that the observant eye could not mistake. Their obstinacy and chattering about what has become known as "The Story of the Cow" was unwarranted. This topic did not need so many negotiations between Moses and the people, nor did it need all their bias.

Benî İsrâil'den salih bir adamın yaşadığı rivayet edilir. Adam fakirdi, ama geçimini nasıl sağladığı konusunda çok titizdi; kazancı helal olmalıydı. Yaptığı her şeyi Allah rızası için yapar, asla bencil bir çıkar gözetmezdi. Ölüm döşeğindeyken son sözleri şöyleydi: "Ey Allah'ım, karımı, küçük oğlumu ve tek malım olan buzağıyı Sana emanet ediyorum." Garip olan şu ki, karısından buzağıyı ormana götürüp orada bırakmasını istedi. Bunu, Benî İsrâil'e güvenmediği için yaptı; çünkü onlar bencil ve açgözlü bir topluluktu.

It was said that among the children of Israel there lived a pious man. He was poor but very careful about how he earned the living; it had to be honestly earned. Everything that he did was done for the sake of Allah, never for selfish gain. On his deathbed his last words were: "O Allah, I place my wife, my little son, and my only possession, a calf, in Your care." Strangely, he asked his wife to lead the calf to the forest and leave it there. He did this because he did not trust the children of Israel, for they were a selfish and greedy folk.

Birkaç yıl sonra çocuk büyüdüğünde annesi ona şöyle dedi: "Baban sana Allah'ın emanetine bir buzağı bıraktı. Şimdiye kadar büyüyüp bir inek olmuş olmalı." Oğlan şaşırdı. Bunca yıl içinde hiçbir buzağıdan haberi yoktu ve annesine onun nerede olduğunu sordu. Annesi şöyle cevap verdi: "Babana benzeyip 'Allah'a güveniyorum' de, sonra onu aramaya git." Elinde bir ip ile ormana gitti ve Allah'a secde ederek şöyle dedi: "Ey İbrahim'in, Yakub'un ve Eyüp'ün Rabbi Allah'ım, babamın emanetini bana geri ver." Başını kaldırdığında, kendisine doğru gelen bir inek gördü. Yanına boyun eğerek durdu. Oğlan ipi ineğin boynuna bağlayıp evine götürdü. İnek, gençten başkasının yanına yaklaşmasına izin vermiyordu.

After a few years when the boy had grown up, his mother told him: "Your father has left you a calf in the trust of Allah. It must have grown into a cow by now." The son was surprised. He did not know of any calf all these years and asked his mother where it was. She replied: "Be like your father and say: 'I trust in Allah,' then go look for it." With a rope in his hand, he went to the forest and prostrated himself before Allah: "O Allah, Lord of Abraham and Jacob and Job, return to me my father's trust. " As he raised his head, he saw a cow coming towards him. It stopped submissively beside him. He tied the rope around its neck and led it to his house. The cow would not allow anyone else come near it except the young man.

Zengin bir adam öldü ve geride, babasının malını miras alan tek bir oğul bıraktı. Amcaoğulları onun bu talihine imrendiler ve mirası kendileri almak için onu gizlice öldürdüler.

About this a wealthy man died, leaving behind an only son, who inherited his father's wealth. His cousins envied his good fortune, and secretly killed him so that they could inherit it.

Ölen çocuğun diğer akrabaları Hz. Musa'nın yanına geldi ve çocuğun katilini bulmada yardım istedi. Musa onlara bir inek kesmelerini, dilini çıkarıp cesedin üzerine koymalarını emretti. Bunun katili ortaya çıkaracağını söyledi. Onlar Musa'yı alay etmekle suçladılar. O da şöyle cevap verdi:

The dead boy's other relatives came to the Prophet Moses (pbuh) and asked his help in tracing the boy's murderer. Moses instructed them to slaughter a cow, remove its tongue and place it on the corpse. This would reveal the murderer, he told them. They accused Moses of joking. He replied:

"Allah'a sığınırım ki cahil olayım!" Ona, kesmeleri gereken ineğin türü hakkında sorular sordular; o da şöyle dedi: "Bu inek ne genç ne de yaşlıdır, ikisinin arasındadır; öyleyse size emredileni yapın." Ona verdiği yönergeye uymak yerine daha fazla soru sormaya devam ettiler. "Rengi nasıl olmalı?" Dedi ki: "Doğrusu, rengi sarıdır." Yine de cevabından tatmin olmadılar ve daha fazla ayrıntı istediler. Musa şöyle cevap verdi: "O, boyunduruk altına alınmamış bir inektir; toprağı sürmez, ekini sulamaz ve tamamen lekesizdir."

"Allah forbid that I be foolish!" They questioned him about the type of cow they should slaughter, and he said: "This cow is neither young nor mature, but in between the two conditions, so do as you have been commanded." Instead of following his direction, they asked him more questions. "What color must it be?" He replied: "Verily, it is yellow in color." They still were not satisfied with his answer and asked for more details. Moses replied: "It is an unyoked cow; it does not plow the soil nor water the tilth, and is entirely without marks."

Onu bulmak için böyle bir inek aramaya çıktılar. Tarif edilen özelliklere uyan tek inek, yetim bir gencin sahip olduğu ineğti. Yolda ona rastlayıp ineğini hangi fiyata satacağını sordular. Gençlik, önce annesine danışması gerektiğini söyledi; bunun üzerine onunla birlikte evine gittiler ve annesine üç altın dinar teklif ettiler. Annesi bu teklifi reddetti ve ineğin bundan çok daha değerli olduğunu söyledi.

They went out in search of such a cow. The only one that matched the description was the one owned by the orphaned youth. They met him on the way and asked the price for which he would sell his cow. He told them he would have to consult his mother first, so they accompanied him to his house and offered her three gold coins. She refused their offer, saying that the cow was worth much more.

Teklifi giderek artırıyorlardı, ancak anne sürekli reddediyordu. Sonunda oğlunu annesiyle konuşup makul davranması için ikna ettiler. Oğlu onlara şöyle dedi: "Annemin onayı olmadan ineği satmam, derisi altınla dolu olsa bile!" Bunu duyan annesi gülümsedi ve şöyle dedi: "Bedeli şu olsun: derisi altınla dolu." Onlar, başka hiçbir ineğin işlerini görmeyeceğini anladılar; bu ineğe ne pahasına olursa olsun sahip olmaları gerekiyordu. İneği satın almaya razı oldular ve bedelini derisi altınla doldurularak ödediler.

They were on increasing their offer and the mother kept on refusing. Finally the urged the son to speak to his mother to be reasonable. He told them: "I will not sell the cow without my mother's approval, even if you offered me its skin filled with gold!" On hearing this, his mother smiled and said: "Let that be the price: its skin filled with gold." They realized that no other cow would do; they had to have it at any price. They agreed to buy the cow and paid with its skin filled with gold.

Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:

Allah the Almighty narrated:

"Hani Musa kavmine demişti ki: "Şüphesiz Allah, bir inek kesmenizi emrediyor." Dediler ki: "Bizimle alay mı ediyorsun?" Dedi ki: "Cahillerden olmaktan Allah'a sığınırım." Dediler ki: "Rabbine bizim için dua et de bize onun ne olduğunu açıklasın!" Dedi ki: "O şöyle buyuruyor: 'Şüphesiz o, ne çok yaşlı ne de çok genç olmayan, bu ikisinin arasında bir inektir. Öyleyse emrolunduğunuzu yapın.'" Dediler ki: "Rabbine bizim için dua et de bize rengini açıklasın." Dedi ki: "O şöyle buyuruyor: 'O, rengi parlak sarı bir inektir, bakanların hoşuna gider.'" Dediler ki: "Rabbine bizim için dua et de bize onun ne olduğunu açıklasın. Çünkü bize göre bütün inekler birbirine benziyor. Allah dilerse, biz de elbette doğru yola iletileceğiz." (Musa) dedi ki: "O şöyle buyuruyor: 'O, toprağı sürmek ya da tarlaları sulamak için eğitilmemiş, sağlam, parlak sarıdan başka rengi olmayan bir inektir.'" Dediler ki: "Şimdi gerçeği getirdin." Ve neredeyse bunu yapmayacak olmalarına rağmen onu kestiler.

"And remember when Moses said to his people: "Verily, Allah commands you that you slaughter a cow." They said: "Do you make fun of us?" He said: "I take Allah's Refuge from being among Al Jahileen (the ignorants or the foolish)." They said: "Call upon your Lord for us that He may make plain to us what it is!" He said: "He says, 'Verily, it is a cow neither too old nor too young, but it is between the two conditions, so do what you are commanded." They said; "Call upon your Lord for us to make plain to us its color." He said: "He says, 'It is a yellow cow bright in its color, pleasing to the beholders.'" They said: "Call upon your Lord for us to make plain to us what it is. Verily to us all cows are alike, and surely, if Allah wills, we will be guided." He (Moses) said: "He says, 'It is a cow neither trained to till the soil nor water the fields, sound, having no other color except bright yellow.'" They said: "Now you have brought the truth." So they slaughtered it though they were near to not doing it.

Hatırlayın ki bir adam öldürmüştünüz ve bu cinayet konusunda birbirinizle çekişmeye girmiştiniz. Ama Allah, gizlemekte olduğunuz şeyi açığa çıkardı. Bunun üzerine dedik ki: "Ölüye, ineğin bir parçasıyla vurun." Böylece Allah ölüleri diriltir ve size Ayetlerini (delillerini, kanıtlarını, işaretlerini, vahiylerini, dersleri vb.) gösterir, umulur ki akledersiniz.

And remember when you killed a man and fell into dispute among yourselves to the crime. But Allah brought forth that which you were hiding. So We said: "Strike him (the dead man) with a piece of it (the cow)." Thus Allah brings the dead to life and shows you His Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.) so that you may understand.

Bir gün Musa (aleyhisselam) öyle etkileyici bir hutbe irad etti ki, dinleyenlerin hepsi derinden etkilendi. Cemaatten biri sordu: "Ey Allah'ın Elçisi, yeryüzünde senden daha bilgili başka biri var mı?" Musa, Allah'ın ona mucize gücü verdiğine ve Tevrat ile onu şerefləndirdiğine inandığı için, "Hayır!" diye cevap verdi.

One day Moses (pbuh) delivered such an impressive sermon that all who heard it was deeply moved. Someone in the congregation asked: "O Messenger of Allah, is there another man on earth more learned than you?" Moses replied: "No!", believing so, as Allah had given him the power of miracles and honored him with the Torah.

Ancak Allah, Musa'ya hiçbir insanın her şeyi bilemeyeceğini ve tek bir elçinin bütün ilmin yegâne sahibi olmayacağını vahyetti. Her zaman başkalarının bilmediğini bilen biri olacaktı. Musa, Allah'a şöyle sordu: "Ey Allah'ım, bu adam nerede? Onunla görüşmek ve ondan öğrenmek isterim." Ayrıca bu kişinin kimliğine dair bir işaret istedi.

However, Allah revealed to Moses that no man could know all there is to know, nor would one messenger alone be the custodian of all knowledge. There would always be another who knew what others did not. Moses asked Allah: "O Allah, where is this man? I would like to meet him and learn from him." He also asked for a sign to this person's identity.

Allah ona, canlı bir balığı su dolu bir kaba koymasını emretti. Balık kaybolduğunda, arayıp bulacağı adama kavuşacaktı. Musa yola çıktı; yanında balığı taşıyan genç bir adam vardı. İki nehrin birleştiği bir yere vardılar ve orada dinlenmeye karar verdiler. Musa hemen uykuya daldı.

Allah instructed him to take a live fish in a water filled vessel. When the fish disappeared, he would find the man he sought. Moses set out on his journey, accompanied by a young man who carried the vessel with the fish. They reached a place where two rivers met and decided to rest there. Instantly, Moses fell asleep.

Uyurken arkadaşı, balığın kabın içinden çıkıp nehre doğru sıçradığını ve yüzüp uzaklaştığını gördü. Ancak bu olayı Musa'ya anlatmayı unuttu. Uyandıklarında yolculuklarına devam ettiler; yorulup acıkana kadar yürüdüler. Musa sabah yemeğini istedi. İşte o zaman arkadaşı, yanlarında getirdikleri balığın kaçıp gittiğini hatırladı. Bunu duyan Musa şöyle haykırdı: "İşte aradığımız tam da budur!" Hızla geldikleri yoldan geri döndüler; iki nehrin birleştiği ve balığın sıçradığı yere vardılar. Orada yüzü kısmen bir başlıkla örtülü bir adam buldular. Duruşu, onun salih bir kişi olduğunu gösteriyordu. Bu, rehber olan Hızır'dı.

While he was asleep, his companion saw the fish wriggle out of the vessel into the river and swim away. However, he forgot to relate the incident to Moses. When he awoke, they continued their journey until they were exhausted and hungry. Moses asked for his morning meal. Only then did his companion recall that the fish they had brought with them had gotten away. Hearing this, Moses exclaimed: "This is exactly what we are seeking!" They hurriedly retraced their steps to the place where the rivers met and where the fish had jumped out. There they found a man, his face partly covered with a hood. His bearing showed he was a saintly man. He was Al-Khidr, the guide.

Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:

Allah the Almighty narrated:

Ve hatırla ki Musa, hizmetçisi olan genç adama şöyle demişti: "İki denizin birleştiği yere varıncaya kadar, ya da yıllarca yol almaya devam edeceğim, vazgeçmeyeceğim." Fakat iki denizin birleştiği yere vardıklarında balıklarını unuttular; balık denizde bir tünel gibi kendi yolunu tuttu. Oradan biraz daha ilerledikten sonra Musa hizmetçisine dedi ki: "Bize sabah yemeğimizi getir; gerçekten bu yolculukta çok yorulduk." Hizmetçi dedi ki: "Hani kayaya sığındığımızda, balığı unutmuştum. Onu hatırlatmayı unutturan yalnızca şeytandı. Balık denizde garip bir şekilde kendi yolunu tuttu!" Musa dedi ki: "İşte aradığımız da buydu." Böylece izlerini takip ederek geri döndüler.

"And remember when Moses said to his boy servant: "I will not give up (traveling) until I reach the junction of the two seas or until I spend years and years in traveling." But when they reached the junction of the two seas, they forgot their fish, and it took its way through the sea as in a tunnel. So when they had passed further on (beyond that fixed place), Moses said to his boy servant: "Bring us our morning meal; truly, we have suffered much fatigue in this, our journey." He said: "Do you remember when we betook ourselves to the dock? I indeed forgot the fish, none but Satan made me forget to remember it. It took its course into the sea in a strange way!" Moses said: "That is what we have been seeking." So they went back retracing their footsteps.

Bunun üzerine, kendisine katımızdan bir rahmet verdiğimiz ve katımızdan bir ilim öğrettiğimiz kullarımızdan birini buldular. (Kehf Suresi: 60-65)

Then they found one of Our slaves, unto whom We had bestowed mercy from Us, and whom We had taught knowledge from Us. (Ch. 18: 60-65)

Musa ona dedi ki: "Sana uyabilir miyim, bana öğretilen o bilgiden (rehberlik ve doğru yoldan) bir kısmını bana öğretmen için?" O da dedi ki: "Muhakkak ki sen benimle sabır gösteremezsin! Bilmediğin bir şeye nasıl sabredebilirsin?" Musa dedi ki: "Allah dilerse, beni sabırlı bulacaksın ve sana hiçbir konuda karşı gelmeyeceğim." O da dedi ki: "Madem bana uyacaksın, ben sana kendisinden bahsedinceye kadar hiçbir şey hakkında soru sorma." Böylece ikisi yola koyuldular; nihayet gemiye bindiklerinde, o gemiyi delip deşti. Musa dedi ki:

Moses said to him (Khidr) "May I follow you so that you teach me something of that knowledge (guidance, and true path) which you have been taught by Allah?" He (Khidr) said: "Verily! You will not be able to have patience with me! And how can you have patience about a thing which you know not?" Moses said; "If Allah will, you will find me patience, and I will not disobey you in aught." He (Khidr) said: "Then, if you follow me, ask me not about anything till I myself mention it to you." So they both proceeded, till, when they were in the ship, he (Khidr) scuttled it. Moses said:

"Gemiyi batırmak için onu delip mi attın? Gerçekten çok kötü bir şey yaptın." Hızır dedi ki: "Sana, benimle beraber sabredemeyeceğini söylemedim mi?" Musa dedi ki: "Unuttuğum şeyden dolayı beni sorumlu tutma ve benim işimde bana zorluk çıkarma." Sonra ikisi yola devam ettiler, nihayet bir çocukla karşılaştılar; Hızır onu öldürdü. Musa dedi ki: "Hiç kimseyi öldürmemiş masum bir canı mı öldürdün? Gerçekten çok çirkin bir şey yaptın!" Hızır dedi ki: "Sana, benimle beraber sabredemeyeceğini söylemedim mi?" Musa dedi ki: "Bundan sonra sana bir şey sorarsam, artık beni yanında tutma; bana karşı bir özür hakkın doğmuş olsun." Sonra ikisi yola devam ettiler, nihayet bir kasabanın halkına geldiklerinde, onlardan yiyecek istediler, ama onlar misafir etmeyi reddettiler. Orada yıkılmak üzere olan bir duvar buldular ve Hızır onu doğrulttu. Musa dedi ki: "İstesen, bunun karşılığında elbette bir ücret alabilirdin!" Hızır dedi ki: "Bu, benimle senin aranın ayrılmasıdır. Sabredemediğin şeylerin yorumunu sana bildireceğim."

"Have you scuttled it in order to drown its people? Verily, you have done Imra- a Munkar (evil, bad, dreadful) thing." He (Khidr) said: "Did I not tell you, that you would not be able to have patience with me?" Moses said: "Cal me not to account for what I forgot, and be not hard upon me for my affair with you." Then they both proceeded, till they met a boy, he (Khidr) killed him. Moses said: "Have you killed an innocent person who had killed none? Verily, you have done Nukra a great Munkar (prohibited, evil dreadful) thing!" Khidr said: "Did I not tell you that you can have no patience with me?" Moses said: "If I ask you anything after this, keep me not in your company, you have received an excuse from me." Then they both proceeded, till, when they came to the people of a town, they asked them for food, but they refused to entertain them. Then they found therein a wall about to collapse and he (Khidr) set it up straight. Moses said: "If you had wished, surely you could have taken wages for it!" Khidr said: "This is the parting between me and you, I will tell you the interpretation of those things over which you were unable to hold patience.

Musa ile Hızır'ın kıssası bir hadiste de anlatılmaktadır. Said İbn Cübeyr şöyle dedi: "İbn Abbas'a dedim ki: Nevf el-Bukali, Hızır'ın yoldaşı Musa'nın, İsrailoğulları'ndan olan Musa (peygamber) olmadığını, başka bir Musa olduğunu iddia ediyor." İbn Abbas şöyle dedi: "Allah'ın düşmanı (Nevf) yalan söylemiştir."

The story of Moses and Al-Khidr is also told in a hadith. Said Ibn Jubair said: "I said to Ibn' Abbas, Nauf Al Bukah claims that Moses, the companion of Al Khidr, was not Moses (the Prophet) of the children of Israel, but some other Moses.' Ibn Abbas said: 'Allah's enemy (Nauf)

Ubey İbn Kab bize şunu anlattı: Peygamber ﷺ şöyle buyurdu: "Bir gün Musa, İsrailoğulları'na hitap etmek üzere ayağa kalktı. Ona insanlar arasında en bilgili kişinin kim olduğu soruldu. O da şöyle dedi:

has told a lie. Ubai Ibn Kab told us that the Prophet (pbuh) said: "Once Moses stood up and addressed Bani Israel. He was asked who was the most learned man amongst the people. He said:

"Ben." Allah sert bir şekilde uyardı onu, çünkü ilmin mutlak olarak Allah'a ait olduğunu kabul etmemişti. Bunun üzerine Allah ona şöyle buyurdu: "Evet, iki denizin birleştiği yerde, senden daha bilgili olan kullarımdan biri var." Musa şöyle dedi: "Ey Rabbim! Ona nasıl kavuşabilirim?" Allah şöyle buyurdu: "Bir balık al, onu büyük bir sepete koy. Balığı kaybettiğin yerde onu bulacaksın." Musa bir balık aldı, onu bir sepete koydu ve hizmetçisi genç Yuşa İbn Nun ile birlikte yola koyuldu. Nihayet yaslanıp uyudukları kayanın yanına vardılar. Musa uyudu ve balık sepetten çıkarak denize düştü. Balık, bir tünel gibi düz bir yol açarak denize doğru yoluna devam etti.

"I." Allah admonished him as he did not attribute absolute knowledge to Him (Allah). So, Allah said to him: "Yes, at the junction of the two seas there is a slave of Mine who is more learned than you." Moses said; "O my Lord! How can I meet him?" Allah said: "Take a fish and put it in a large basket and you will find him at the place where you will lose the fish." Moses took a fish and put it in a basket and proceeded along with his servant boy, Joshua (Yusha Ibn Nun), till they reached the rock where they laid their heads (lay down). Moses slept, and the fish, moving out of the basket, fell into the sea. It took its way into the sea straight as in a tunnel.

Allah durdurdu balığın üzerindeki suyun akışını ve su bir kemer gibi oldu (Peygamber ﷺ bu kemeri elleriyle işaret etti). Geri kalan geceyi yolculukla geçirdiler. Ertesi gün Musa, genç hizmetkârına şöyle dedi: "Yemeğimizi getir, çünkü bu yolculuğumuzda çok yorulduk." Musa, Allah'ın kendisine aramasını emrettiği o yere varıncaya kadar yorgunluk hissetmedi. Genç hizmetkârı ona dedi ki: "Biliyor musun, o kayanın yanında otururken balığı unuttum ve bunu sana söylemeyi unutturan Şeytandan başkası değildi. Balık, şaşırtıcı bir biçimde denize doğru yolunu buldu." Böylece balık için bir yol vardı ve bu onları hayrete düşürdü. Musa, "İşte aradığımız yer buydu" dedi. Bunun üzerine ikisi de izlerini takip ederek geri döndüler ve kayaya ulaştılar. Orada bir adamın, üzerini bir elbiseyle örtmüş olarak yattığını gördüler.

Musa ona selam verdi, o da karşılık verip şöyle dedi: "Sizin diyarınızda insanlar birbirlerini nasıl selamlar?" Musa dedi ki: "Ben Musa'yım." Adam sordu: "İsrailoğullarından Musa mı?" Musa dedi ki: "Evet, bana Allah'ın öğrettiği şeylerden bana da öğretmen için sana geldim." O dedi ki: "Ey Musa! Allah'ın bana öğrettiği ve senin bilmediğin bir ilim bende var; sen de Allah'ın sana öğrettiği ve benim bilmediğim bir ilme sahipsin." Musa sordu:

Moses greeted him, and he replied saying: "How do people greet each other in your land?" Moses said: "I am Moses." The man asked: "Moses of Bani Israel?" Moses said: "yes, I have come to you so that you may teach me from those things which Allah has taught you." He said: "O Moses! I have some of the knowledge of Allah which Allah has taught me and which you do not know, wyou have some of the knowledge of Allah which Allah has taught you and which I do not know." Moses asked:

"Sana uyabilir miyim?" dedi. O da şöyle dedi: "Ama benimle birlikte sabredemezsin; anlayamayacağın şeylere nasıl sabredebilirsin ki?" Musa, "Allah dilerse, beni sabırlı bulacaksın ve sana hiçbir konuda karşı gelmeyeceğim" dedi. Böylece ikisi deniz kıyısı boyunca yürümeye başladılar. Yanlarından bir gemi geçti ve gemi mürettebatından kendilerini gemiye almalarını istediler. Mürettebat Hızır'ı tanıdı, bu yüzden onları ücretsiz olarak gemiye aldılar. Gemiye bindiklerinde, bir serçe gelip geminin kenarına kondu ve gagasını bir ya da iki kez denize daldırdı. Hızır Musa'ya dedi ki: "Ey Musa! Benim bilgim ve senin bilgin, Allah'ın bilgisinden ancak bu serçenin gagasıyla denizden aldığı kadar eksiltebilir." Sonra birden Hızır bir balta alıp bir tahtayı söktü; Musa, o baltayla bir tahtayı söktüğünü fark etmeden önce bunu fark etmedi.

"May I follow you?" He said: "But you will not be able to remain patient with me, for how can you be patient about things which you will not be able to understand?" Moses said: "You will find me, if Allah so will, truly patient, and I will not disobey you in aught." So both of them set out walking along the seashore. A boat passed by them, and they asked the crew of the boat to take them on board. The crew recognized Al-Khidr, so they took them on board without fare. When they were on board the boat, a sparrow came and stood on the edge of the boat and dipped its beak once or twice into the sea. Al Khidr said to Moses: "O Moses! My knowledge and your knowledge have not decreased Allah's knowledge except as much as this sparrow has decreased the water of the sea with its beak." Then suddenly Al Khidr took an adz and pulled up a plank, and Moses did not notice it till he had pulled up a plank with the adz.

Musa ona dedi ki: "Ne yaptın? Bizi hiçbir ücret almadan gemiye bindirdiler; oysa sen bile bile geminin içine bir delik açarak yolcularını boğmak istedin. Doğrusu çok kötü bir iş yaptın." Hızır şöyle cevap verdi: "Sana, benimle beraber sabredemeyeceğini söylemedim mi?" Musa dedi ki: "Unuttuğum şey yüzünden beni sorumlu tutma ve bu hatam için bana zorluk çıkarma." Musa'nın ilk mazereti, unuttuğu idi.

Musa (sallallahu alayhi ve sellem) değil; Musa peygamber için ﷺ kullanılmaz. Bu cümlede "pbuh" ifadesi "(pbuh)" olarak yazılmış bir onur ifadesidir; diğer peygamberler için ﷺ yazılmadığından, Türkçede yazılı bir onur ifadesi olarak "(aleyhisselam)" kullanılmalıdır. Musa (aleyhisselam), kavminden çok büyük eziyet gördü ve Allah'ın rızası için birçok şeye katlandı.

Moses (pbuh) suffered terribly from his people and endured much for the sake of Allah.

Abdullah İbn Ömer rivayet etti: "Bir keresinde Peygamber ﷺ (bir şeyi) ashabına dağıttı. Bir adam, 'Bu dağıtım Allah'ın rızası gözetilerek (adaletle) yapılmadı' dedi. Ben Peygamber ﷺ'in yanına gidip bunu ona bildirdim. Öyle öfkelendi ki yüzünde öfkenin izlerini gördüm. Sonra şöyle buyurdu: 'Allah Musa'ya rahmet etsin; çünkü ondan daha kötü bir şekilde incitilmişti, yine de sabretti.'" (Sahih-i Buhari)

Abdullah Ibn Umar narrated: "Once the Prophet Muhammad (pbuh) distributed something (among his companions). A man said: "This distribution has not been done (with justice) seeking Allah's Countenance.' I went to the Prophet (pbuh) and told him of that. He became so angry that I saw the signs of anger on his face. Then he said: 'May Allah bestow His Mercy on Moses, for he was harmed more (in a worse manner) than this; yet he endured patiently.'" (Sahih Al-Bukhari)

İsrailoğulları Musa'ya (a.s.) çok eziyet ettiler. Onun çektiği sıkıntı isyan, aptallık, boş konuşma, cahillik ve putperestlikle sınırlı kalmadı; bunu aşarak ona bizzat zarar vermeye kadar vardı.

The children of Israel mistreated Moses (pbuh) a lot. His agony was not limited to mutiny, stupidity, chattering, ignorance, and idolatry; it exceeded this and went as far as inflicting personal harm on him.

Yüce Allah şöyle buyurmuştur:

Almighty Allah commanded:

"Ey iman edenler! Musa'yı incitenler gibi olmayın; Allah onu, onların iddia ettiklerinden beri kıldı. O, Allah katında itibarlı biriydi!" (Ahzab Suresi, 33:69)

"O you who believe! Be not like those who annoyed Moses, but Allah cleared him of that which they alleged, and he was honorable in Allah's sight! (Ch 33:69 Quran).

Ebu Hureyre rivayet etti: Allah'ın Resulü Muhammed (ﷺ) şöyle buyurdu: "Hz. Musa çok utangaç bir kişiydi ve aşırı utangaçlığı yüzünden bedenini tamamen örterdi. İsrailoğullarından biri ona eziyet ederek şöyle dedi: 'Bedenini bu şekilde ancak derisinde bir kusur olduğu için örtüyor; ya cüzzam ya da fıtık gibi bir kusuru var, ya da başka bir kusuru var.' Allah, Musa'yı onun hakkında söylenenlerden temize çıkarmak istedi. Bir gün Musa yalnızken elbiselerini çıkarıp bir taşın üzerine koydu ve yıkanmaya başladı. Yıkanmasını bitirdiğinde elbiselerini almak için yöneldi, ancak taş elbiselerini alıp kaçtı. Musa asasını alıp taşın peşinden koştu ve 'Ey taş! Elbisemi ver!' diyordu. Nihayet İsrailoğullarından bir topluluğa vardı; onlar onu çıplak olarak gördüler, ve Allah'ın yarattığı en güzel biçimde buldular ve Allah onu, hakkında iddia edilenlerden arındırmış oldu. Taş orada durdu, Musa elbisesini alıp giydi ve asasıyla taşa vurmaya başladı. Allah'a yemin olsun ki, taşta hâlâ vuruşun izleri vardır; üç, dört ya da beş iz. Yüce Allah'ın şu sözüyle kastettiği budur:

Abu Hurairah narrated that Allah's Messenger Muhammad (pbuh) said: "Prophet Moses was a shy person and used to cover his body completely because of his extensive shyness. One of the children of Israel hurt him by saying: 'He covers his body in this way only because of some defect in his skin, either leprosy or scrotal hernia, or he has some other defect.' Allah wished to clear Moses of what they said about him, so one day while Moses was in seclusion, he took his clothes and put them on a s tone and started taking a bath. When he had finished the bath, he moved towards his clothes so as to take them, but the stone took his clothes and fled. Moses picked up his stick and ran after the stone saying: 'O stone! Give me my garment!' till he reached a group of children of Israel who saw him naked then, and found him in the best shape of what Allah had created, and Allah cleared him of what they had accused him of. The stone stopped there, and Moses took and put on his garment and started hitting the stone with his stick. By Allah, the stone still has some traces of the hitting, three, four, or five marks. This was what Allah the Almighty refers to in His saying:

“Ey iman edenler! Musa'yı incitenler gibi olmayın; Allah onu, onların iddia ettiklerinden beri kıldı ve Allah katında o, itibarlı biriydi!” (Kur'an, 33:69) (Sahih Al-Bukhari)

“O you who believe! Be not like those who annoyed Moses, but Allah cleared him of that which they alleged, and he was honorable in Allah's sight!" (Ch 33:69 Quran) (Sahih Al-Bukhari)

Harun (a.s.) Musa'dan (a.s.) kısa bir süre önce vefat etti. Kavmi, o vefat ettiğinde hâlâ çölde dolaşıyordu.

Aaron (pbuh) died shortly before Moses (pbuh). His people were still wandering in the wilderness when he died.

Ebu Hureyre rivayet etti: "Ölüm Meleği Musa'ya (a.s.) gönderildi. Musa'nın yanına geldiğinde Musa onu gözüne tokatladı. Melek Rabbine döndü ve dedi ki: 'Beni ölmek istemeyen bir kulun yanına gönderdin.' Allah buyurdu: 'Ona geri dön ve elini bir öküzün sırtına koymasını söyle; elinin altına gelen her kıl için ona bir yıl ömür verilecek.' Musa dedi ki: 'Ey Rabbim! Bundan sonra ne olacak?' Allah cevap verdi: 'Sonra ölüm.' Musa dedi ki: 'Öyleyse şimdi gelsin!' Musa daha sonra Allah'tan, Kutsal Topraklara bir taş atımı kadar yakın bir yerde ölmesini istedi." Ebu Hureyre ekledi: "Allah'ın Resulü ﷺ şöyle buyurdu: 'Eğer orada olsaydım, yol kenarındaki kırmızı kumluğun altındaki kabrini size gösterirdim.'" (Sahih-i Buhari)

Abu Hurairah narrated: "The Angel of Death was sent to Moses (pbuh). When he came to Moses, Moses slapped him on the eye. The Angel returned to his Lord and said: 'You have sent me to a slave who does not want to die.' Allah said: 'Return to him and tell him to put his hand on the back of an ox and for every hair that will come under it, he will be granted one year of life.' Moses said: 'O Lord! What will happen after that?' Allah replied: 'then death.' Moses said: 'Let it come now!' Moses then requested Allah to let him die close to the Holy Land so that he would be at a distance of a stone's throw from it." Abu Hurairah added: "Allah's Messenger (pbuh) said: 'If I were there, I would show you his grave below the red sandhill on the side of the road.'" (Sahih Al Bukhari)

Musa (Aleyhisselam), Allah'ın Peygamberi ve Allah'ın doğrudan konuştuğu kişi, huzurlu bir ruh ve salih olana yönelen, selamet müjdesini getiren Rabbi'ne kavuşmaya acele eden imanlı bir kalple vefat etti.

Moses (pbuh), Prophet of Allah and the one to whom Allah spoke to directly, met his death with a contented soul and a faithful heart that looked forward to righteousness and made haste to meet with Him Who bore tidings of peace.