Para fuqaha telah sepakat tentang kesucian sisa (air liur/bekas minuman) orang Islam dan binatang ternakan, tetapi mereka berselisih secara meluas mengenai kategori-kategori lain. Sebahagian berpendapat bahawa sisa setiap haiwan adalah suci, manakala yang lain mengecualikan babi sahaja. Kedua-dua pandangan ini diriwayatkan daripada Malik. Sebahagian fuqaha mengecualikan babi dan anjing, iaitu pendapat al-Shafi'i. Sebahagian yang lain menganggap haiwan buas secara umum (sebagai najis), iaitu pendapat Ibn al-Qasim. Yang lain berpendapat bahawa sisa haiwan mengikut hukum dagingnya: jika dagingnya haram, maka sisanya najis; jika dagingnya terlarang (makruh), maka sisanya makruh; tetapi jika dagingnya halal, maka sisanya suci. Mengenai sisa orang musyrik, dikatakan bahawa ia najis, manakala dikatakan pula bahawa ia makruh hanya jika dia meminum khamar (arak), iaitu pendapat Ibn al-Qasim. Hukum yang sama berlaku bagi semua haiwan yang tidak biasa memakan kotoran, seperti ayam hutan yang memakan kotoran, unta, dan anjing.
The jurists agreed about the purity of the leftovers of Muslims and cattle, but J he? disagreed extensively about other categories. Some believed that the e ^°ver of every animal is pure, while others made an exception in the case of SWlne alone. These two views are related from Malik. Some jurists made an excePtion in the case of swine and dogs, which is al-Shafi Fs opinion. Some c ai deluded the beasts of prey generally, which is Ibn al-Qasim’s opinion. Others Jp ntained that leftovers of animals are subservient to the hukm of (their) flesh; I hc A sh is prohibited the leftover is impure, if the flesh is abominable the e over is abominable too, but if the flesh is permissible the leftover is pure. t0 the leftover of an idolater, it is said that it is impure, while it is said that it is abominable only if he drinks khamr (wine), which is Ibn al-Qasinf. opinion. The same is the case for him of all animals that do not normally avok filth, like filth-consuming wild hens, camels, and dogs.
Perselisihan mereka didasarkan pada tiga perkara. Pertama ialah pertentangan qiyas dengan makna zahir Kitab. Kedua ialah pertentangannya dengan makna literal hadis-hadis. Ketiga ialah pertentangan hadis-hadis itu sesama sendiri.
Their disagreement is based on three points. First is the conflict of analog) with the obvious meaning of the Book. Second is its conflict with the literal meaning of the traditions. The third is the conflict of the traditions among themselves.
Perkara bahawa kematian tanpa sembelihan menjadi sebab najisnya bangkai haiwan memberikan asas bagi qiyas bahawa kehidupanlah yang mesti menjadi asas bagi kesucian tubuh haiwan. Jika demikian, maka setiap makhluk yang hidup adalah suci, dan apa sahaja yang suci maka sisanya juga mesti suci. Makna zahir Kitab bertentangan dengan qiyas ini dalam kes babi dan orang musyrik, sebagaimana firman Allah Yang Maha Tinggi tentang babi: "daging babi, kerana sesungguhnya ia kotor",47 dan apa yang kotor pada zatnya juga najis. Maka sekumpulan fuqaha telah mengecualikan babi sahaja daripada semua haiwan yang hidup, manakala mereka yang tidak mengecualikannya mentafsirkan ayat tersebut sebagai membawa maksud pengurangan hukum baginya. Adapun orang musyrik, firman Yang Maha Tinggi ialah: "Wahai orang-orang yang beriman! Sesungguhnya orang-orang musyrik itu najis. Oleh itu, janganlah mereka mendekati Masjid al-Haram",48 Mereka yang mentafsirkan ayat ini mengikut makna zahirnya mengecualikan orang musyrik daripada implikasi qiyas tersebut, manakala mereka yang menganggapnya sekadar menunjukkan pengurangan hukum bagi mereka mengembalikan semula kewajipan qiyas.
The point that death resulting without slaughter is legally the cause oi impurity of the animal’s carcass provides the basis for the analogy that life must be the basis for the purity of the body of the animal. If this is the case, then each living thing is pure, and whatever is pure its leftover must also be pure. The apparent meaning of the Book opposes this analogy in the case of swine and polytheists, as Allah, the Exalted, has said about swine, “swine flesh—for that verily is foul”,47 and that which is filthy in its essence is also impure. Thus, one group of jurists have excluded only swine from all living animals, while those who do not exclude it interpret the verse to imply derogation for it. As to the polytheists, the words of the Exalted are, “0 ye who believe! The idolaters are unclean. So let them not come near the Inviolable Place of Worship”.48 Those who interpreted this too in its literal sense excluded the idolaters from the implication of the analogy, while those who considered this to be merely derogatory for them reimposed the requirement of analogy.
Hadis-hadis tersebut bercanggah dengan kiasan mengenai anjing, kucing dan haiwan buas. Hadis mengenai anjing ialah riwayat Abu Hurayrah, yang disepakati keshahihannya, dan ia ialah sabda Nabi ﷺ: "Apabila anjing menjilat bekas milik salah seorang daripada kamu, hendaklah dia menyucikannya dengan membasuhnya tujuh kali." Dalam sebahagian riwayatnya disebut, "Yang pertama dengan tanah," dan dalam riwayat lain, "Basuhlah ia kali kelapan dengan tanah."
Mengenai kucing pula ialah riwayat Qurra daripada Ibn Sirin daripada Abu Hurayrah, yang berkata: "Rasulullah ﷺ bersabda: 'Penyucian bekas yang telah dijilat kucing ialah dengan membasuhnya sekali atau dua kali.'" Qurra ialah perawi yang dipercayai menurut ahli hadis.
Mengenai haiwan buas pula ialah hadis Ibn Umar yang terdahulu daripada bapanya, yang berkata: "Rasulullah ﷺ ditanya tentang air dan sisa minuman haiwan buas serta haiwan lain. Baginda bersabda: 'Jika air itu mencapai dua qullah, ia tidak membawa najis.'"
The traditions conflicted with the analogy about dogs, cats, and beasts of prey. The tradition about the dog is Abu Hurayra’s, which is agreed upon for its authenticity, and it is the saying of the Prophet (God’s peace and blessings be upon him), “If a dog licks a utensil belonging to one of you, he should purify it by washing it seven times”. In some of its versions it says, “The first time with dust”, and in others, “Cover it the eighth time with dust”. With respect to the cat it is the tradition related by Qurra from Ibn Sirin from Abu Hurayra, who said, “The Messenger of Allah (God’s peace and blessings be upon him) said, ‘The purification of a utensil, when a cat has licked it, is to wash it once or twice’”. Qurra is a trustworthy narrator according to the traditionists. About the beasts of prey is the preceding tradition of Ibn ^mar from his father, who said, “that the Messenger of Allah (God’s peace and blessings be upon him) was asked about water and about the leftover of beasts of prey and other animals. He said, ‘If the water is more than two qullahs rt does not retain impurity’”.
Satu riwayat yang bercanggah dalam topik ini ialah riwayat daripada Nabi (semoga rahmat dan kesejahteraan Allah ke atasnya) bahawa baginda ditanya tentang kolam-kolam di antara Makkah dan Madinah yang sering didatangi anjing dan binatang buas. Baginda bersabda: "Bagi mereka ialah apa yang ada dalam perut mereka, dan bagi kamu ialah apa yang tinggal, minuman yang suci." ﷺ
Serupa dengan ini ialah riwayat Umar yang dinukilkan oleh Malik dalam kitabnya, iaitu kata-katanya: "Wahai pemilik kolam, janganlah engkau beritahu kami, kerana kami mengikuti binatang buas dan mereka mengikuti kami."
Seterusnya, terdapat riwayat Qatadah, juga dinukilkan oleh Malik, bahawa Kabsyah menuang air untuk wuduknya, lalu seekor kucing datang untuk minum daripadanya. Beliau lalu memiringkan bekas itu untuk kucing tersebut sehingga ia minum daripadanya. Kemudian beliau berkata: "Rasulullah ﷺ bersabda bahawa ia tidak najis. Ia termasuk dalam kalangan (makhluk) yang berkeliaran di sekeliling kamu."
Para fuqaha berbeza pendapat tentang tafsiran riwayat-riwayat ini dan tentang cara mendamaikannya dengan qiyas yang dinyatakan.
A conflicting tradition in this topic is the report from the Prophet (Gods peace and blessings be upon him) “that he was asked about the ponds between Mecca and Medina frequented by dogs and beasts of prey. He said, ‘To them belongs what they carry in their bellies, and for you is what is left, a drink that is pure’ ”. Similar to this is TJmar’s tradition that was related by Malik in his which is the saying, “O owner of the pond, let’s know not, for we follow up the beasts of prey arid they follow us”. Further, there is the tradition of Qatada, also related by Malik, “that Kabsha poured out water for his ablution and a cat came to drink from it. He tilted the utensil for it until it drank from it. He then said, ‘The Messenger of Allah (God’s peace and blessings be upon him) said that it is not unclean. It is one of those (creatures) that move among you’”. The jurists differed about the interpretation of these traditions and about their reconciliation with the stated analogy.
Malik berpendapat bahawa air liur (sisa) anjing hendaklah dibuang dan bekas tersebut dicuci, kerana ia adalah suatu amalan ibadah yang tidak dapat difahami secara rasional (ta'abbudi), kerana air yang dijilat oleh anjing itu tidak najis. Menurut pandangan yang masyhur daripadanya, beliau tidak mewajibkan membuang selain air yang dijilat oleh anjing. Sebabnya, sebagaimana telah kami sebutkan, ialah kerana ia bercanggah dengan qiyas menurut beliau. Beliau juga berpendapat bahawa jika difahami daripada hadith bahawa anjing itu najis, maka ia bertentangan dengan makna zahir Kitab, iaitu firman Yang Maha Tinggi, "Maka makanlah daripada apa yang mereka tangkap untukmu",49 yang bermaksud bahawa sekiranya anjing itu najis, nescaya buruan itu akan menjadi najis dengan sentuhannya. Beliau menyokong tafsiran ini dengan bilangan basuhan yang diwajibkan, kerana bilangan bukanlah syarat dalam membasuh benda-benda najis. Beliau berpendapat bahawa basuhan ini hanyalah suatu amalan ibadah. Beliau tidak berpegang kepada riwayat-riwayat lain kerana ia lemah pada pandangan beliau.
Malik held the view that the leftover of a dog is to be spilled and the utensil is to be washed, as it is a ritual act of non-rational worship, for the water it has lapped up is not unclean. He did not require, according to the widely known opinion from him, the spilling of things other than water, which a dog had licked. The reason, as we have said, is the conflict with analogy according to him. He also believed that if it is to be understood from the tradition that a dog is unclean, it opposes the apparent meaning of the Book, that is, the words of the Exalted, “So eat of what they catch for you”,49 meaning thereby that if it had been unclean the prey would have become unclean by its touch. He supported this interpretation by the required number of washings, as number ,s not a condition in the washing of unclean things. He held that this washing is merely an act of worship. He did not rely on the remaining traditions as they were weak in his view.
Al-Shafi'i mengecualikan anjing sahaja daripada semua haiwan hidup, dengan berpendapat bahawa makna literal hadith tersebut membayangkan kenajisan sisanya. Beliau berpendapat, saya rasa, bahawa kenajisan itu terletak pada liurnya dan bukan pada anjing itu sendiri, manakala Abu Hanifah berpendapat bahawa makna semua hadith yang ditetapkan ini mengenai kenajisan sisa haiwan buas, kucing, dan anjing berkaitan dengan larangan memakan dagingnya. Ini termasuk dalam kaedah hukum tertentu yang dimaksudkan secara umum. Beliau berkata bahawa hukum sisa itu bergantung kepada hukum daging haiwan tersebut.
Al~Shafi T excluded the dog alone from all living animals maintaining that c the literal meaning of the tradition implies the impurity of its leftover. He e d, I think, that the uhcleanliness lies in its saliva and not in the dog itself, u HanTfa believed that the meaning of all these traditions laid down about e Uncleanliness of the leftover of beasts of prey, cats, and dogs relates to the Prohibition of their flesh (for eating). This pertains to the rule of a particular yeaning intended generally. He said that the leftovers are dependent upon the . ukm of the) flesh of the animal.
Sebahagian ahli fiqh mengecualikan daripada hukum ini anjing, kucing dan binatang buas, sesuai dengan hadis-hadis yang berkaitan. Manakala sebahagian yang lain menganggap sisa minuman anjing dan kucing itu suci, dan hanya mengecualikan binatang buas. (Mereka berpendapat anjing itu) najis, kerana sisanya (dianggap najis) disebabkan bilangan basuhan, kerana hal itu bertentangan dengan makna jelas daripada Kitab, dan juga kerana ia bercanggah dengan riwayat Qatadah; jika sebab hukum kesucian kucing ialah kerana ia bergerak-gerak di kalangan manusia, maka anjing juga berbuat demikian. Berkenaan kucing, (mereka menyatakannya suci) dengan memutuskan untuk mengutamakan riwayat Abu Qatadah berbanding riwayat Qurra daripada Ibn Sirin, dan dengan mengutamakan riwayat Ibn 'Umar berbanding riwayat 'Umar dan lain-lain yang membawa makna yang sama, kerana riwayat itu bercanggah dengan riwayat Abu Qatadah melalui petunjuk tidak langsung daripada teks, iaitu apabila sebab hukum kesucian kucing ialah kerana ia bergerak di kalangan manusia; daripada situ difahami bahawa sisa (binatang) yang tidak bergerak di kalangan manusia, iaitu binatang buas, adalah dilarang. Antara mereka yang berpegang kepada pendapat ini ialah Ibn al-Qasim.
0T ne jurists excluded from this a dog, cat, and beast of prey in conformity left ^tera^ mean* S of the related traditions, while some deemed the n over of the dog and cat as pure, excluding only the beast of prey. (They are d clean) the leftover of the dog (considered unclean) because of the number of washings, as that is opposed by the obvious meaning of the Book, and also because of its conflict with Qatadah’s tradition; if the underlying reason for the cleanliness of the cat is its moving around among people, then the dog does so too. With respect to the cat, (they declared it clean) by deciding to prefer Abu Qatada’s tradition over the tradition of Qurra from Ibn Sirin, and by preferring Ibn ‘Umar’s tradition over that of ‘Umar and of others that convey the same meaning, because of its conflict with Abu Qatada’s tradition through the (indirect) indication of the text, that is, when the underlying reason for the cleanliness of the cat is its moving among people; it is to be understood from that that the leftovers of those (beasts) that do not move among people, namely the beasts of prey, is prohibited. Among those who held this opinion is Ibn al-Qasim.
Abu Hanifah berpegang, sebagaimana telah kami sebutkan, kepada kenajisan sisa jilatan anjing, dan tidak menganggap bilangan (basuhan) sebagai syarat bagi penyucian bekas yang dijilat anjing, kerana hal ini, pada pandangannya, bertentangan dengan qiyas yang timbul daripada membasuh benda-benda najis, iaitu bahawa perkara yang diambil kira di sini hanyalah penghapusan kotoran semata-mata. Ini selaras dengan amalannya dalam menolak riwayat-riwayat tertentu apabila riwayat tersebut bertentangan dengan kaedah-kaedah (usul).
Abu HanTfa upheld, as we have said, the uncleanliness of the leftover of a dog, and did not deem the number to be a condition for the purification of the utensil licked by the dog, as this is opposed, in his view, by analogy arising from the washing of unclean things, that is the point considered here is the removal of the filth alone. This conforms with his practice of rejecting individual narrations when they are opposed to the principles.
Qadi (Ibn Rushd) berkata, "Maka beliau menggunakan sebahagian daripada hadis-hadis dan tidak menggunakan yang lain; maksud saya, beliau menggunakan yang tidak bercanggah dengan prinsip-prinsip, dan tidak menggunakan yang bertentangan dengan prinsip-prinsip. Beliau menyokong hal ini dengan dakwaan bahawa ini adalah pendapat Abu Hurairah, yang telah meriwayatkan hadis tersebut. Maka inilah faktor-faktor yang mendorong para fuqaha* berselisih pendapat yang begitu meluas dalam persoalan ini dan membawa mereka untuk berbantah tentang implikasinya. Persoalan ini bersifat ijtihadi dan sukar untuk mengutamakan sebahagian pendapat daripada yang lain. Barangkali, adalah lebih baik untuk mengecualikan daripada kesucian sisa minuman itu, sisa anjing, babi, dan orang musyrik, kerana keaslian hadis-hadis mengenai anjing, dan juga kerana lebih baik untuk memakai makna zahir Kitab, berbanding qiyas, dalam mengekalkan kenajisan (sisa) babi dan orang musyrik; begitu juga makna zahir hadis. Inilah pendapat majoriti fuqaha*, iaitu mengekalkan kenajisan sisa anjing. Arahan untuk menumpahkan apa yang telah dijilat oleh anjing adalah berdasarkan ikhalah (keyakinan berasaskan penalaran: mukhil) dan selaras (munasib) dengan syariat, kerana kenajisan air yang telah tersentuh; maksud saya, bahawa implikasi lazim syariat dalam menghendaki sesuatu ditumpahkan dan bekas dibasuh biasanya adalah disebabkan kenajisan benda tersebut." Mengenai bantahan yang mereka kemukakan bahawa sekiranya ini disebabkan oleh kenajisan benda itu, bilangan basuhan tidak akan ditetapkan, tidak dapat dinafikan bahawa syariat boleh mengasingkan sesuatu bentuk pencemaran daripada yang lain dan memberikan hukum yang berbeza baginya, kerana tahap keburukan pencemaran tersebut.
Al-Qadi (Ibn Rushd) berkata: "Datuk saya, semoga Allah merahmatinya, memutuskan dalam kitab al-Muqaddimat bahawa hadith ini mempunyai sebab rasional yang mendasarinya, yang tidak berkaitan dengan kenajisan, tetapi berdasarkan kemungkinan bahawa anjing yang menjilat bekas itu menghidap penyakit rabies, dan jangkitan [virus] itu ditakuti. Beliau berkata bahawa atas sebab inilah bilangan tujuh ditetapkan untuk basuhannya. Bilangan ini telah digunakan dalam banyak keadaan dalam syariat berkaitan rawatan dan perubatan bagi penyakit-penyakit. Apa yang beliau nyatakan, semoga Allah merahmatinya, merupakan pandangan yang unggul dan selaras dengan manhaj Malikiyyah. Jika kita katakan air ini tidak najis, maka lebih baik memberikan sebab rasional yang mendasarinya daripada mengatakan ia tidak rasional sedangkan air pada dirinya adalah suci."
"Sebahagian orang membangkitkan bantahan terhadap pandangan ini, menurut apa yang sampai kepada saya, dengan mengatakan bahawa anjing yang menghidap rabies tidak mendekati air apabila ia mengalami hidrofobia. Apa yang mereka katakan adalah benar apabila penyakit anjing ini telah mencapai tahap yang serius, tetapi tidak demikian apabila ia berada pada peringkat awal. Oleh itu, bantahan mereka tidak berasas. Selanjutnya, hadith tersebut tidak menyebut tentang air, dan hanya bekas sahaja yang disebutkan. Mungkin terdapat dalam sisanya suatu sifat yang berbahaya, maksud saya, sebelum rabies mencapai tahap yang lebih serius. Ketetapan syariat seperti ini tidak dapat dinafikan. Yang serupa dengannya ialah hadith mengenai lalat yang jatuh ke atas makanan, bahawa ia hendaklah dicelupkan sepenuhnya (kemudian dibuang). Sebab asasnya ialah terdapat penyakit pada salah satu sayapnya, manakala pada sayap yang satu lagi terdapat penawarnya."
Pendapat dalam mazhab Malik bahawa rujukan dalam hadis mengenai jilatan anjing hanya merujuk kepada anjing yang haram dipelihara, atau bahawa ia adalah anjing jalanan, adalah lemah dan jauh daripada sebab ini, melainkan jika pendakwa berkata bahawa yang dimaksudkan dengannya ialah larangan terhadap memelihara anjing [sebagai haiwan peliharaan].
The opinion in Malik’s school that the reference in the tradition concerning the dog’s licking relates only to a dog whose taking as a pet is forbidden, or that it is a street dog, is weak and remote from this cause, unless the claimant w ere to say that by this is meant a proscription of its restraining [as a pet]”.