اذان - اعلانِ نمازِ جماعت یا اذانِ نماز (بانگِ نماز)، مؤذن - کسی که به نماز بانگ می‌زند (اذان می‌گوید)

adhan - the call to prayer, mu’adhdhin - the one who calls to prayer.

آخرت - آنچه بعداً می‌آید، زندگی بعدی.

Akhirah - what comes later, the next life.

عالم (ʿālim) – مردِ دانش‌آموخته. «عالِم تنها کسی است که می‌داند، سپس بر پایهٔ آنچه می‌داند عمل می‌کند، و دانشش با عملش هم‌خوان است»، سیدنا علیٰ (رضی‌الله عنه). امیر – فرمانده. أميرُ المؤمنين – فرمانده‌ی مؤمنان، عنوانی احترام‌آمیز که به خلیفه داده می‌شود. إمارة – امیرنشین.

calim pi. culama - a man of knowledge. ‘The ‘calim is only someone who knows, then acts according to what he knows, and whose knowledge is in accord with his action,’ Sayyiduna cAli, amir — commander. Amir al-Mu’minin — the Commander of the Believers, a title of respect given to the khalifah. Imarah — amirate.

انصار - به معنای یاوران؛ مردمِ مدینه که پیامبر خدا ﷺ را پذیرا شدند و او را یاری دادند. همچنین نگاه کنید به مهاجرون.

Ansar - lit. Helpers, the people of Madinah who welcomed and aided the Messenger of Allah, may Allah bless him and grant him peace. See also Muhajirun.

عَقیقه: در زمان تولد فرزند، سر او تراشیده می‌شود و وزن موی سرش به‌عنوان صدقه در راه نقره داده می‌شود، و یک گوسفند قربانی می‌شود و گوشت آن میان دیگران تقسیم و به آنان داده می‌شود.

caqiqah - at the birth of a child when the head is shaved and the hair’s weight in silver given away as sadaqah, and a sheep sacrificed and the meat shared with others and given away.

عرفہ: دشتی که حاجیان در روز محوری حج در آن می‌ایستند و به نماز و دعا و درخواست از خداوند مشغول می‌شوند.

Arafah - the plain upon which the pilgrims stand during the pivotal day of the Hajj in prayer and supplication.

آیه پی. آیات - نشانه، معجزه و آیه‌ای از قرآن کریم.

ayah pi. ayat - a sign, miracle and a verse of the Qur’an.

بیت المقدس - یعنی «خانهٔ پاکیزه»، و آن مسجدِ بیت‌المقدس یا کلِ شهر اورشلیم است.

al-Bait al-Maqdis - lit. The Purified Dwelling, i.e. the mosque of Jerusalem or all of Jerusalem.

بیت المال - به معنای «خانهٔ مال»، جایی که زکات جمع‌آوری‌شدهٔ مسلمانان و سایر درآمدها تا زمان توزیع در آن نگهداری می‌شود.

bait al-mal - lit. House of Property, where the collected zakat of the Muslims and other revenues are stored while awaiting distribution.

البقیع؛ قبرستان مدینه که بسیاری از صحابه، رضی الله عنهم، در آن دفن شده‌اند.

al-Baqic- the graveyard of Madinah where many of the Companions, may Allah be pleased with them, are buried.

دَجّال - در لغت به معنای دروغگو، همان مسیح دروغینی که ظهورش نشانه‌ی نزدیک بودن پایان جهان است.

Dajjal - lit. Liar, the false Messiah whose appearance marks the imminent end of the world.

دین — معامله‌ی زندگی، در لغت به معنای «قرض» (از ریشه‌ی «دَین») و مبادله‌ی میان دو طرف؛ و در این کاربرد، مبادله‌ی میان خالق و مخلوق.

deen - the life-transaction, lit. the debt (<dayn) of exchange between two parties, in this usage between the Creator and the created.

ذِكر - در لغت به معنای یادآوری و یاد کردن است. به‌طور کلی، همهٔ عبادات ذِکر به شمار می‌آیند. در کاربرد رایج، این واژه به معنای یاد کردن خداوند از راه تکرار نام‌ها یا عبارات خاصی از او شده است.

dhikr - lit. remembrance, mention. In a general sense all acts of worship are dhikr. In common usage it has come to mean invocation of Allah by repetition of His names or particular formulae.

ذِمَّة - تعهد یا قرارداد؛ بهویژه پیمان حمایت برای غیرمسلمانانی که در سرزمین مسلمانان زندگی میکنند.

dhimmah - obligation or contract, in particular a treaty of protection for non-Muslims living in Muslim territory.

دینار - یک سکه طلا با ارزش تقریبی ۱۰۷ دلار / ۵۷٫۴ پوند (در سال ۲۰۰۸).

dinar - a gold coin of approximate value $107/£57.4 (2008).

درهم - سکهٔ نقرهای با ارزش تقریبی ۳٫۱۸ دلار آمریکا / ۱٫۷۶ پوند استرلینگ (در سال ۲۰۰۸). توجه داشته باشید که تنها برای اهداف زکات، ۱۰ درهم معادل ۱ دینار است.

dirham - a silver coin of approximate value $3.18/£1.76 (2008). Note that for zakat purposes only, 10 dirhams equals 1 dinar.

دنیا — یعنی آنچه پست‌تر و نزدیک‌تر در دسترس است، «این جهان». این واژه بیشتر صفتی برای «زندگی» است، و بنابراین به معنای «زندگیِ پست‌تر» است.

Dunya — what is lower and closer to hand, the ‘world’. The word is most often an adjective o f‘life’, thus meaning the ‘lower life’.

عید: جشنی که در پایان رمضان و نیز در پایان حج برگزار می‌شود، با نمازی عمومی، ذکر و دیدوبازدید و مهمان‌نوازی متقابل.

cEid - the celebration at the end of Ramadan and also at the end of the Hajj, marked by a general public prayer, dhikr and mutual visiting and hospitality.

فقیہ (فُقَهَاء): عالمِ دین جو فقہ کا علم رکھتا ہو۔

faqih fuqaha'- a man learned in knowledge offiqh (see below).

فتوا: یک نظر یا حکم شرعی معتبر که توسط فقیهی صادر می‌شود که مفتی است و از سوی امیر مجاز شده است.

fatwa - an authoritative legal opinion or judgement made by a faqih who is a Mufti authorised by an amir.

فقه: علمی است که از راه آن احکام شرعی در باب واجبات، مستحبات، سنت‌ها، امور مباح، امور مکروه و امور حرام شناخته می‌شود.

fiqh - science of understanding the sharicah in terms of the obligations, recommendations, sunnahs, permitted matters, disapproved and forbidden matters.

فتنه: آزمایش یا مصیبتی که انسان به وسیله آن امتحان و آشکار می‌شود، وسوسه و فریب، جنگ داخلی و درگیری، دسته‌بندی و کشتار. این واژه در اصل از ریشه‌ای به معنای «سوزاندن» گرفته شده است، با این مفهوم که مانند سوزاندن فلزی چون طلا برای جدا کردن ناخالصی‌ها.

fitnah - a trial or affliction whereby one is tried or proved, a temptation, civil war and strife, faction and slaughter. Originally derived from a root meaning ‘burning’, with the sense of the burning of a metal such as gold to remove the dross.

غسل: شستنِ تمامِ بدن به‌منظورِ ورود به اسلام، پس از آمیزش جنسی یا انزال، یا به‌عنوانِ آمادگی برای نمازِ جمعه و نمازِ عید.

ghusl - a washing of the entire body in order to enter Islam, after sexual intercourse or ejaculation, or preparatory for the weekly Jumucah and ‘Eid prayers.

حَدّ پی. حُدود – در لغت: مرزها، یعنی حدودِ الهی میان حلال و حرام. مجازات‌های حَدّ، کیفرهای مشخص و ثابتی هستند که شریعت برای جرایم معیّن تعیین کرده است.

hadd pi. hudud - lit. the limits, Allah’s boundary limits for the halal and the haram. The hadd punishments are the specific fixed penalties laid down by sharicah for specified crimes.

حدیث (جمع: احادیث) — سخنانی که نقل شده‌اند، به‌ویژه سخنان پیامبر محمد ﷺ. نباید با سنت اشتباه گرفته شود.

hadith pi. ahadith — reported speech, particularly of the Prophet Muhammad, may Allah bless him and grant him peace. Not to be confused with Sunnah.

حج — زیارت سالانه‌ی مکه. حلال — آنچه شریعت آن را مباح کرده است. حرام — آنچه شریعت آن را ممنوع کرده است؛ و نیز مکان یا شیئی که حرمت آن نقض‌ناپذیر است.

Hajj — the yearly pilgrimage to Makkah halal - permitted by the sharicah haram - forbidden by the sharicah-, also an inviolable place or object.

حَسَن – در لغت به معنای نیکو و زیبا است؛ و از این رو نامی است برای دسته‌ای از حدیث که قابل اعتماد است، اما سند آن کامل و بی‌نقص نیست.

hasan - lit. good, beautiful, and thus a category of hadith, which is reliable, but whose isnad is not perfect.

حوض، یعنی «حوضِ» پیامبر محمدﷺ در روز قیامت، که از رودهای بهشت پر می‌شود و پیامبرﷺ از آن به مؤمنان می‌نوشاند. هر کس از آن بنوشد، دیگر هرگز تشنه نخواهد شد.

hawd - the ‘pond’ of the Prophet Muhammad, may Allah bless him and grant him peace, on the Last Day, which is replenished by rivers from the Garden and from which he will give the believers to drink. Whoever drinks from it will not thirst again.

حجاب: پوشش، یعنی پوشاندنِ موی سر و تمامِ بدنِ زنان بالغ، به جز صورت و دست‌ها.

hijab - veil, the covering by adult women of their hair, and all of their bodies excepting the face and hands.

حجاز: منطقهٔ غربی عربستان که مکه و مدینه را دربر می‌گیرد.

Hijaz - the western area of Arabia which includes Makkah and Madinah.

حِجر — بخش نیم‌دایره‌ای بی‌سقف در یک سوی کعبه، که دیوار آن شکل بنای اصلی را نشان می‌دهد که پیامبران ابراهیم و اسماعیل، درود بر ایشان باد، آن را ساختند.

Hijr — the semi-circular un-roofed enclosure at one side of the Kacbah, whose wall outlines the shape of the original building built by the Prophets Ibrahim and Ismacil, peace be upon them.

هجرت: مهاجرت در راه خدا. اسلام گاهشماری خود را (که با «ه.ق» یعنی «پس از هجرت» نشان داده می‌شود) از هجرت پیامبر ﷺ از مکه به مدینه آغاز می‌کند.

hijrah - emigration in the way of Allah. Islam takes its dating (indicated by AH ‘After Hijrah’) from the Hijrah of the Prophet, may Allah bless him and grant him peace, from Makkah to Madinah.

احرام: حالتی است که انسان برای انجام حج یا عمره وارد آن می‌شود، و برای مردان شامل پوشیدن دو تکه پارچه‌ای است که به آن احرام نیز گفته می‌شود.

ihram - state entered to perform Hajj or cUmrah, which includes, for males, wearing two pieces of cloth also known as ihram.

امام: کسی که پیشوائی و رہبری کرتا ہے، اور اکثر امیر یا خلیفہ کے لیے بھی یہ اصطلاح استعمال ہوتی ہے۔

imam - the one who leads, often a term for the amir or khalifah.

«رہنما اور سردار جو لوگوں کو حکم دیتے ہیں اور لوگ ان کی اطاعت کرتے ہیں۔» (سیدنا ابو بکر)۔ آج کل یہ لفظ زیادہ تر اس شخص کے لیے استعمال ہوتا ہے جو لوگوں کو نماز میں امامت کرتا ہے۔

‘Leaders and nobles who order them (the people) and they obey them.’ (Sayyiduna Abu Bakr). It is now more often restricted to one who leads people in prayer.

امامه — امامت، مقام و منصب امام؛ ایمان — باور در قلب و اقرار بر زبان.

imamah — imamate, the office of imam, iman - belief in the heart and affirmation on the tongue.

ان‌شاءالله

insha’Allah - if Allah wills.

اقامه: عملِ برپا داشتنِ نماز، و نیز بانگی که درست پیش از نماز گفته می‌شود تا مردمِ مسجد را برای نماز فراخواند.

iqamah - the act of establishing the prayer, and also the call made immediately prior to prayer in order to summon the people in the mosque.

اسناد: زنجیره‌ی راویان یک حدیث.

isnad - chain of transmission of a hadith.

اسراء - سفر شبانهٔ پیامبر ﷺ از مکه به بیت‌المقدس، که از آنجا برای معراج (صعود از آسمان‌ها) عروج فرمود.

Isra - the Night Journey of the Prophet, may Allah bless him and grant him peace, from Makkah to Jerusalem from whence he went on the Micraj (the ascension through the heavens).

اعتزال — در لغت به معنای کناره‌گیری یا جدایی است؛ و از این رو به الهیات آن گروهی گفته می‌شود که از حلقهٔ حسن بصری کناره گرفتند و به «معتزله» معروف شدند.

ftizal — lit. withdrawal or secession, and thus the theology of that group which withdrew from the circle of Hasan al-Basri, who became know as Muctazilah.

جاهلیت — دوران جهالت، پیش از ظهور اسلام جماعت — گروه، به‌ویژه به گروهی از مردم که نماز را با هم می‌گزارند اشاره دارد.

Jahiliyyah - the Time of Ignorance, before the coming of Islam jama0ah — the group, particularly referring to the group of people performing the prayer together.

جهاد - تلاش و کوشش، به ویژه جنگ برای دفاع از اسلام و استقرار آن.

jihad - struggle, particularly warfare to defend and establish Islam.

جن: موجودات نامرئی که از آتشِ بی‌دود آفریده شده‌اند و در زمین همراه با انسان‌ها زندگی می‌کنند.

jinn - unseen beings created of smokeless fire who cohabit the earth with mankind.

جزیه: مالیاتی که از اهل کتابی گرفته می‌شد که با حکومت اسلامی پیمان می‌بستند تا زیر حکم آن زندگی کنند (نگاه کنید به: ذمّه). این مالیات برای هر مرد بالغ در سال چهار دینار بود. جالب است که این مبلغ با ارزش امروزی (۲۰۰۸) تقریباً معادل ۴۲۸ دلار آمریکا یا ۲۳۰ پوند انگلیس است.

jizyah - a tax levied on people of previous revelations who make a contract to live under Muslim rule (see dhimmah). The tax was four dinars per adult male per year. It is interesting to note that this sum in present terms (2008) is approximately $428/£230.

جمادی الاولی؛ یکی از ماه‌های تقویم قمری مسلمانان.

Jumada al-Ula - a month of the Muslim lunar calendar.

جمادی الآخرۃ - یکی از ماه‌های تقویم قمری مسلمانان.

Jumada al-Akhirah - a month of the Muslim lunar calendar.

جمعه - روز جمعه، و به‌ویژه نمازی که در آن روز اقامه می‌شود و حضور همه مردان بالغ در آن واجب است، در صورتی که توانایی داشته باشند و شرایط آن فراهم باشد.

Jumucah - Friday, and particularly the prayer performed on that day which it is necessary for all adult males to attend if they are able and if its conditions are fulfilled.

جنب: حالتی که پس از جماع یا انزال منی پیش میآید و برای رفع آن شستن کامل بدن، معروف به غسل، لازم است.

junub - condition after sexual intercourse or ejaculation, requiring the complete washing of the body known as ghusl.

کَفَرَ: او حقیقت را پوشاند، ناسپاسی کرد، کفر ورزید؛ از این رو کُفر یعنی کفر و ناباوری، کافِر یعنی کافر (کافران)؛ جمع آن کافِرون / کُفّار است.

kafara - he covered over the truth, he showed ingratitude, he disbelieved, thus kufr disbelief, kajir disbeliever pi. kajirun/kujfar.

کلام: در لغت به معنای سخن است، و در اصطلاح علمی است که به بررسی عقاید ایمانی می‌پردازد.

kalam - lit. speech, but also the science of investigating the tenets of iman.

خلیفہ، جمع: خلفاء — در لغت به معنای جانشین است؛ هم به مقام انسان نخستین (آدم) گفته می‌شود که جانشین خداوند در آفرینش او است، و هم به خلیفه یا جانشین پیامبر ﷺ.

khalifah pi. khulafa’ — lit. successor, both the rank of Adamic man, one who stands in for Allah in His creation, and a Caliph or successor of the Prophet, may Allah bless him and grant him peace.

خلافت — جایگاه و منصب خلیفه.

khilafah - the office of the khalifah.

خوارج؛ فرقه‌ای که معتقد بود ارتکاب گناهان کبیره موجب کافر شدن مسلمان می‌شود.

Khawarij—a sect who believed that committing major wrong actions turns a Muslim into an unbeliever.

الخلفاء الراشدون - (نگاه کنید به خلیفه در بالا) خلفایی که راه درست را پیمودند.

al-Khulafa’ ar-Rashidun - (see khalifah above) the khulafa’ who took the right way.

خطبہ — عمومی خطاب، خصوصاً مسجد میں جمعہ کے دن یا عیدین کی نمازوں کے موقع پر۔

khutbah — public address, particularly in the mosque on Friday or one of the cEid prayers.

کنیه - شیوهای محترمانه و محبتآمیز برای خطاب قرار دادن، مانند «ابوفلان» (پدرِ فلان)، «امّ فلان» (مادرِ فلان) یا «ابنِ فلان» و «بنتِ فلان» (پسرِ فلان یا دخترِ فلان).

kunyah - a respectful and affectionate way of calling, such as the ‘father of so-and-so’, the ‘mother of so-and-so’ or the ‘son or daughter of so-and-so’.

معرفه - در لغت به معنای شناخت است؛ و معرفت در مرحلهٔ نخست، شناختی عقلی از آنچه دربارهٔ الله و پیامبرانش، صلوات الله علیهم، ضروری است دانسته شود، و سپس می‌تواند ژرف‌تر شده و به عرفان بدل گردد، نه دانش کلامی و آموزشی.

ma.crifah - lit. recognition, which in its first level is a rational knowledge of what is necessary to know about Allah and His Messengers, peace be upon them, and which can then deepen to become gnosis rather than scholastic knowledge.

مغرب، بهطور مشخص شمالغرب آفریقا.

Maghrib - the West, specifically northwest Africa.

المسجد الحرام - مسجد محترم مکه.

al-Masjid al-Haram - the Inviolable Mosque of Makkah.

مرفوع — حدیثی که به پیامبر ﷺ نسبت داده می‌شود.

marfuc— a tradition ascribed to the Prophet, may Allah bless him and grant him peace.

مولیٰ: «سرور» یا «ارباب»، و نیز آزادشده (غلام آزادشده) و همچنین آقای پیشین او (کسی که او را آزاد کرده است).

mawla - ‘a master’, the freed slave but also his former master.

منبر: پله‌هایی که امام بر آن‌ها می‌ایستد تا خطبه‌ی روز جمعه را ایراد کند.

minbar — steps on which the imam stands to deliver the khutbah on the day of Jumucah.

مهاجرون: یاران رسول الله ﷺ که خارج از مدینه اسلام آوردند و به مدینه هجرت کردند، به ویژه کسانی که از مکه همراه او آمدند.

Muhajirun - Companions of the Messenger of Allah, may Allah bless him and grant him peace, who accepted Islam outside Madinah and emigrated to Madinah, particularly those who came with him from Makkah.

محرم - نخستین ماه از سال قمری مسلمانان.

Muharram - the first month of the Muslim lunar year.

مؤمن، جمع: مؤمنون و مؤمنین - یک باورمند (نگاه کنید به ایمان در بالا).

mu’min, pi. mu’minun and mu’minin - a believer (see iman above).

المرجئه: فرقه‌ای که با نگرشی سهل‌گیرانه نسبت به اعمال نادرست مشخص می‌شد؛ به این معنا که آنان معتقد بودند «مؤمنان» به سبب اعمال نادرستی که انجام می‌دهند، از ایمانشان کاسته نمی‌شود.

al-Murji ’ah - a sect which was characterised by an indulgent attitude towards wrong action in the sense that they felt that ‘believers’ would not be diminished in their iman by the wrong actions they did.

مُرسَل: حدیثی که مستقیماً به پیامبر ﷺ نسبت داده می‌شود، توسط یکی از تابعین یا تابعِ تابعین، در حالی که معلوم نیست آن را از کدام صحابی روایت کرده است.

mursal- a hadith attributed directly to the Prophet, may Allah bless him and grant him peace, by one of the Followers or Followers of the Followers when it is not known from which Companion it was transmitted.

مصحف: نسخه‌ی مکتوبی از قرآن کریم.

mushaf- a written copy of the Qur’an.

مسند: کتابی که احادیث در آن بر اساس اسناد آنها مرتب شده‌اند؛ مثلاً مؤلف از مسند الصدیق نام می‌برد که شامل احادیثی است که ابوبکر، رضی اللہ عنہ، روایت کرده است.

musnad - a book containing ahadith arranged according to their isnad, e.g. the author mentions the Musnadas-Siddiq which contains ahadith narrated by Abu Bakr, may Allah be pleased with him.

متعه - نوعی ازدواج موقت که میان اعراب پیش از اسلام رایج بود و پیامبر ﷺ آن را حرام کرد.

mufah - a temporary form of marriage common among pre-Islamic Arabs which was prohibited by the Prophet, may Allah bless him and grant him peace.

متواتر - قوی‌ترین سند ممکن برای یک حدیث. این حالتی است که تعدادی از صحابه متن حدیث را به شمار زیادی از تابعین عالم نقل کرده‌اند که هر یک به نوبه‌ی خود آن را به شمار زیادی از شاگردان بعدی منتقل کرده‌اند و همین‌طور ادامه یافته است، به طوری که هیچ شک ممکنی درباره‌ی آن حدیث باقی نمی‌ماند.

mutawatir - the strongest isnad possible for a hadith. This is when a number of Companions have narrated the text of the hadith to large numbers of knowledgeable Followers who each in turn transmitted it to numbers of later students, etc., so that there is no possible doubt about the hadith.

القدریہ - فرقہ‌ای از مسلمانان که بیشتر به اختیار و اراده‌ی انسان معتقد است تا به تقدیر الهی.

al-Qadariyyah - sect of Muslims who believe more in man’s freewill than in predestination.

قاضی — یک داور.

qadi — a judge.

الرافضہ — گروهی از شیعه که ابوبکر و عمر و همچنین عثمان را رد می‌کنند (برخلاف زیدیه از شیعه که آنان را می‌پذیرند).

ar-Rafidah — a group of the Shicah known for rejecting Abu Bakr and cUmar as well as cUthman (as opposed to the Zaydiyyah Shicah who accept them).

رکعت: واحد کامل نماز که شامل قیام، رکوع و دو سجده است.

rafcah pi. rakaca t- a complete unit of salah consisting of standing, bowing and two prostrations.

الرِّدّة، یعنی برگشتن از دین یا ارتداد اعراب بادیه‌نشین پس از وفات پیامبر ﷺ.

ar-Riddah - the reneging or apostasy of the desert Arabs after the death of the Prophet, may Allah bless him and grant him peace.

روح القدس؛ روح الطهارة، یعنی فرشته جبریل.

Ruh al-Quds — the Spirit of Purity, the angel Jibril.

سبیل — راه، که غالباً به معنای جهاد است، «راه خدا».

sabeel — a way, often jihad, ‘the way of Allah’.

السابقون الأولون — یعنی آن مهاجرین و انصاری که پیش از فتح مکه اسلام آوردند و با جان و مال خود در جهاد کوشیدند. الصدقة (ج: صدقات) — بخشش در راه خدا، که اغلب به معنای زکات هم به کار می‌رود.

as-Sabiqun al-Aivwalun — the First Foremost ones, i.e. those Muhajirun and Ansar who accepted Islam before the conquest of Makkah and strove with their lives and their wealth in jihad, sadaqah pi. sadaqat - giving in the way of Allah, often used synonymously with zakat.

صحیح - معتبر یا قابلِ اعتماد۔ علمِ حدیث کی ایک اصطلاحی عبارت جو سند کی قوت کی نشاندہی کرتی ہے۔

sahih - authentic or sound. A technical term of the science of hadith which indicates the strength of the isnad.

السَّكِينَة: در لغت به معنای آرامش است. گاهی حضور الهی با نشانه‌ای آشکار می‌شود و نیز به احساس آرامش خاطر و امنیت درونی گفته می‌شود.

as-Sakinah -lit. tranquillity. The presence of Allah sometimes made clear by a sign, also the feeling of peace of mind and security.

صلاة: نماز؛ عبادتی که شامل قیام و قراءت قرآن، رکوع، سجود و قعود است.

salah - the prayer consisting of standing reciting Qur’an, bowing, prostrating and sitting.

صلاة التراویح: نمازهایی که در ماه رمضان پس از نماز عشاء (شب) خوانده می‌شوند.

salat at-tarawih - the prayers performed after the cIsha{night) prayer during Ramadan.

السَّقِيفَة: سایبان سقفدار، و به‌ویژه رواق سقفدار بنی ساعده که انصار و برخی از مهاجرین پس از وفات پیامبر ﷺ در آن گرد آمدند تا خلیفه‌ای برگزینند.

as-Saqifah - roofed building, particularly the roofed gallery of Bani Sacidah in which the Ansar and some of the Muhajirun met after the death of the Prophet, may Allah bless him and grant him peace, to choose a khalifah.

شهادت — گواهی دادن و شهادت دادن بر اینکه هیچ معبودی جز الله نیست و محمد فرستادهٔ الله است، که الله بر او درود و سلام فرستد ﷺ؛ یعنی نخستین رکن اسلام.

shahadah - witnessing and bearing witness that there is no god but Allah and that Muhammad is the Messenger of Allah, may Allah bless him and grant him peace, i.e. the first pillar of Islam.

شریعہ: در لغت به معنای راه است، و به ویژه مسیری که به آب آشامیدنی در یک واحه منتهی می‌شود. این شیوه‌ی حقوقی یک قوم است که بر پایه‌ی وحی پیامبرشان بنا شده است. آخرین شریعت در تاریخ، شریعت اسلام است که همه‌ی شریعت‌های پیشین را منسوخ می‌کند.

sharifah - lit. a road, and in particular the pathway leading down to drinking water at an oasis. It is the legal modality of a people based on the revelation of their Prophet. The last sharicah in history is that of Islam, which abrogates all previous shari‘ahs.

شوال - ماه تقویم قمری اسلامی که بلافاصله پس از رمضان قرار دارد.

Shawwal - the month of the Islamic lunar calendar immediately following Ramadan.

شیخ - در لغت به معنای مرد سالخورده است. عنوانی احترام‌آمیز که برای مردی با دانش بسیار یا رهبری در میان قومش به کار می‌رود. شیطان - اهریمن، و به‌ویژه ابلیس.

Shaykh - lit. an old man. Title of respect used for a man of great knowledge or a leader among his people shaytan - a devil, particularly Iblis.

شیعه: فرقه‌ای که بر سر ادعای حق پیشین علیٰ، رضی‌الله عنه، به خلافت، از مسلمانان جدا شد.

Shicah - the sect which differed from the Muslims over their allegation of the prior right of cAli, may Allah be pleased with him, to the khilafah.

شرک: این گناه نابخشودنی است که کسی را یا چیزی را با الله شریک قرار دهند و آن را همراه با Him او عبادت کنند. Note: "Him" should not appear in Latin letters; correcting that: شرک: این گناه نابخشودنی است که کسی یا چیزی را در شراکت با الله قرار دهند و آن را همراه با او عبادت کنند.

shirk - the unforgivable wrong action of associating something in partnership with Allah and worshipping it or them along with Him.

صدق — راستگویی، و از همین ریشه صادق — راستگو، و صدیق — بسیار راستگو و تصدیق‌کننده حق.

sidq - truthfulness and thus sadiq - a truthful one and siddiq - one eminently truthful and affirmative of the truth.

سِوَاک و مِسواک: چوبِ مسواک‌ای که از درخت کَراق بریده می‌شود.

siwak and miswak - toothstick cut from the caraq tree.

سلطان — حاکم.

Sultan — the ruler.

سنّت (جمع: سُنَن) - در لغت به معنای شیوه و روش رفتار معمول یک فرد یا گروهی از مردم است. این واژه تقریباً به طور انحصاری برای اشاره به روش عملی پیامبر خدا، محمد ﷺ به کار رفته است، اما شامل روش رفتار معمول خلفای راشدین و نسل نخست مسلمانان در مدینه نیز می‌شود. «سُنَن» همچنین عنوانی است که اغلب برای برخی مجموعه‌های حدیث به کار می‌رود.

Sunnah pi. sunan - lit. a form, the customary practice of a person or group of people. It has come to refer almost exclusively to the practice of the Messenger of Allah, Muhammad, may Allah bless him and grant him peace, but also comprises the customary practice of al-Khulafa ar-Rashidun and of the first generation of Muslims in Madinah. Sunan is also a title often used for certain collections of hadith.

سوره: بخشِ بزرگی از قرآن که با محتوای موضوعی به هم پیوسته است و از آیات تشکیل شده است. در قرآن ۱۱۴ سوره وجود دارد.

surah - a large unit of Qur’an linked by thematic content, composed of ay at. There are 114 surahs in the Qur’an.

تکبیر: اعلانِ «اللہُ أَکْبَر» یعنی «اللہ بزرگ‌تر است». تلبیه: فریادِ زائرِ مکہ: «لَبَّیْکَ اللّٰهُمَّ لَبَّیْک، لَبَّیْکَ لَا شَرِیکَ لَکَ لَبَّیْک...» یعنی «حاضرم، ای خدا، حاضرم؛ حاضرم، که هیچ شریکی نداری، حاضرم...». تقوا یا تُقی: در لغت به معنای خویشتن‌داری و پرهیزکاری همراه با ترس، و در اصطلاح، اطاعتِ خداوند از روی ترس و پرهیز از هر آنچه حرام است و انجام دادنِ هر آنچه واجب است.

takbir - the declaration Allahu Akbar - Allah is Greater’ talbiyah - the cry of the pilgrim to Makkah ‘Labbayk Allahumma labbayk At Your service, O Allah, at Your service ...’ taqiva or tuqa — lit. self-protecting, fearful obedience of Allah in avoiding all that is forbidden and undertaking all that is obligatory.

درجات بالاتر سپس شامل پرهیز از آنچه ناپسند شمرده شده و انجام آنچه مستحب است می‌شود، و همین‌طور تا آخر.

Higher degrees then involve avoiding that which is disapproved of and undertaking that which is recommended, and so on.

التصوف — عرفان اسلامی. علمای امت آن را فرض عین می‌دانند؛ یعنی دانشی که بر هر مرد و زن مسلمان واجب است.

at-Tasawwuf— Sufism. It is held by the culama to be a fard cayn - a science which is an individual obligation on every Muslim man and woman.

التوفیق: هدایت یافتن به راه درست، که از فضل الله است.

at-tawfiq - being directed to the right direction, the grace of Allah.

امت: یک ملت. امت پیامبر ﷺ، مسلمانان هستند.

ummah - a nation. The Ummah of the Prophet, may Allah bless him and grant him peace, are the Muslims.

عُمره — زیارتِ کوچکِ مکّه که می‌توان آن را در هر زمانی از سال انجام داد.

cUmrah - the lesser pilgrimage to Makkah which may be undertaken at any time of the year.

ورد یا حزب: دو اصطلاح هم‌معنا برای بخشی معین از ذکر، آیات قرآن و دعاهایی که به‌طور منظم در هر زمان از شبانه‌روز خوانده می‌شود. اصطلاح دوم معمولاً به‌طور خاص به بخشی از قرآن به اندازهٔ یک‌شصتم قرآن اشاره دارد.

wird or hizb - two synonymous terms for a set portion of dhikr, ay at of Qur’an and supplications to be recited regularly at any time of the day or night. The latter often more particularly is used to refer to a portion of one sixtieth of Qur’an.

وضوء: شستشوی کوچک صورت و اعضای بدن به‌منظور آمادگی برای نماز.

wudu’ - the minor washing of the face and limbs in preparation for the salah.

زکات: مالیاتی بر ثروت. این عملی عبادی برای خداوند است و یکی از ارکان (ستون‌های اساسی) اسلام به شمار می‌رود. این مالیات بر برخی محصولات کشاورزی قابل ذخیره، دام‌ها و سایر چهارپایان، طلا و نقره، کالاهای تجاری و موارد دیگر تعلق می‌گیرد.

zakat - a wealth tax. It is an act of worship of Allah and one of the arkan (indispensable pillars) of Islam. It is levied on certain storable crops, cattle and other livestock, gold and silver, items of trade, etc.

و در میان چندین دسته توزیع می‌شود، از جمله نیازمندان و بی‌سرپرستان، مسافران، بدهکاران، برای آزادی بردگان، و در راه خدا {جهاد}.

and distributed among a number of categories including the needy and the bereft, travellers, the indebted, for the freeing of slaves, and in the way of Allah {jihad).