4.5 Spirtli ichimliklar va erkinlik
4.5 Alcohol And Freedom
Islam ozodlik va tanlov erkinligini hurmat qilmaydi, degan fikrni tez-tez eshitish mumkin. Bunga misol qilib Islomda spirtli ichimliklarni taqiqlash, ularni iste'mol qilish va sotishni man etish ko'rsatiladi. Erkinlikni qadrlaydigan G'arbda esa spirtli ichimliklar erkin oqadi. Agar xohlasangiz, ularni iste'mol qilishingiz mumkin; xohlamasangiz, tark etishni tanlashingiz mumkin. Oxir-oqibat, spirtli ichimlik faqat sizning o'z tanangizga ta'sir qiladi va hech kimga zarar yetkazmaydi. Shunday ekan, voyaga yetgan inson sifatida bu qarorni o'zi qabul qilishi mumkin, va biror shaxs yoki dinning bu tanlovni amalga oshirishga to'sqinlik qilishi zulm bo'lardi.
One of the common lines you hear is that Islam does not respect freedom of choice. This is highlighted by Islam’s prohibition of alcohol, its consumption and sale. In the freedom-loving West, alcohol flows freely. If you wish to partake, you have that freedom of choice. If not, you can choose to abstain. Ultimately, alcohol just affects your own body and doesn’t cause anyone else any harm. So as an adult, you can make that decision for yourself and it would be oppressive for a person or a religion to prevent you from exercising that choice.
Keling, buni tekshirib ko'raylik.
Let’s investigate this.
Barcha huquqiy tizimlar qandaydir shaklda tanlov erkinligini cheklaydi va bu tizimning qonunlari uchun turli asoslar keltiriladi. Masalan, AQSh qonunchiligiga ko‘ra, avtomobilni boshqarish uchun shaxsda haydovchilik guvohnomasi bo‘lishi shart. Bu qonun odamlarning harakatlanish erkinligini jiddiy cheklaydi, lekin amaliy sabablarga ko‘ra zarur deb hisoblanadi. Agar odamlarga guvohnomasiz haydashga ruxsat berilsa, yo‘l-transport hodisalari soni keskin ortib ketadi. Avtohalokatlardan o‘lim holatlari keskin ko‘payadi. Odamlar mulkiga yetkaziladigan zarar esa geometrik progressiya bilan o‘sadi. Demak, bunday qonunni joriy etishni istashimizning amaliy sabablari shundan iboratki, u zararning oldini oladi.
All legal systems constrain choice in one shape or another and there are justifications that are given for the laws of that system. For example, US law requires a person to have a driver’s license in order to operate an automobile. That law severely constrains people’s freedom of mobility, but it is seen as necessary for practical reasons. If people are allowed to drive without a license, the number of car accidents will skyrocket. Car accident fatalities will balloon. Damage to people’s property will increase exponentially. So, these are all practical reasons why we would want to have such a law in place. It prevents harm.
Endi bitta nazariy masalani ko'rib chiqish mumkin: "zarar" nima va "amaliy" nima ekani siz dunyo haqida qabul qilgan taxminlarga, shuningdek umumiy e'tiqod va sadoqatlaringizga bog'liq. Lekin hozircha buni chetga surib qo'yaylik.
Now, one theoretical point that can always be pursued is: What is considered “harm” and what is considered “practical” depend on the assumptions you make about the world and your broader beliefs and commitments. But let’s bracket that for now.
Keling, alkogol iste'molini tezroq ko'rib chiqaylik, Western amaliyot va zararga oid umumiy me'yorlardan kelib chiqib. Eng so'nggi tadqiqotlarga ko'ra, Fetal Alkogol Spektr Buzilishi (FASD) AQShda aholining kamida 5 foizini qamrab oladi, ba'zi jamoalarda esa bu ko'rsatkich 40 foizga yetadi. FASD turli xil psixologik va o'qish qobiliyati buzilishlariga sabab bo'ladi hamda og'ir antijamiyat xulq-atvorga olib kelishi mumkin. Bunday bolalarning ko'pchiligi maxsus ta'lim muassasalarida o'qishga majbur bo'ladi, ko'pi qamoqqa tushadi, ko'pi ishga yaroqsiz bo'lib qoladi va giyohvandlik hamda jinoyatga botadi. Bularning barchasi homilador ayollarning ichishi natijasida yuzaga keladigan buzilishning oqibatidir. Hatto oz miqdordagi alkogol ham go'dakni bu spektrga kiritishi mumkin. Gap shundaki, ba'zan ayollar homilador ekanliklarini bilmaydi va ichish odatlarini davom ettiradi, go'dagiga FASD xavfi solayotganini anglamasdan.
Let’s just assume common Western standards of practicality and harm and take a closer look at alcohol consumption. According to the most recent research, Fetal Alcohol Spectrum Disorder (FASD) affects at least 5% of the population in the US and in some communities affects 40%. FASD causes all kinds of psychological and learning disabilities and can result in severe anti-social behavior. A lot of the kids affected by this have to go through special education, many end up in prison, many are unemployable and end up falling into drugs and crime. All of this is the result of a disorder caused by pregnant women who drink. Even a small amount of alcohol consumption can be enough to cause an infant to be on this spectrum. The thing is, sometimes women don’t realize they are pregnant and continue their drinking habits not knowing that they are potentially giving their unborn child FASD.
Har holda bolaga yetkaziladigan zarar behisob darajada katta. Insonga aqliy zaiflik yetkazishdan ko'ra og'irroq zararlar kam. Bolaga yetkaziladigan zarardan tashqari, umuman jamiyatga yetkaziladigan zarar ham bor. Bu bolalar davlatning qaramog'iga o'tadi. Ularga g'amxo'rlik qilish yoki ularning oqibatlarini bartaraf etish, ularni nazorat qilish va boshqa ishlarni davlat muassasalari amalga oshirishga majbur bo'ladi. Bu katta ijtimoiy xarajat bo'lib, u bizning daromadimizdan olinadigan soliq mablag'lari hisobiga qoplanadi. Bularning barchasi G'arb madaniyati qattiq intilayotgan erkinlikni cheklaydi va kamaytiradi.
In any case, the harm that is caused to a child is astronomical. There are fewer harms greater than causing a person to have mental retardation. And beyond the harm caused to the child, there is also the harm caused to society overall. These children become wards of the state. It is state institutions that have to take care of these kids or clean up after them, police them, etc. This is a gigantic public cost that is paid for with our tax dollars coming from our income. All of these things restrict and attenuate the freedom that Western culture so ardently claims to covet.
Shunga ko'ra, ushbu faktlar va shu nuqtai nazardan kelib chiqqanda, alkogol masalasida AQSh qonunchiligi "erkinlikni sevuvchi" va "tanlov imkoniyatini saqlovchi" bo'lishi aniq emas, Islom qonunchiligidan ko'ra. Aynan shunday fikrlash shuni ko'rsatadiki, erkinlik va tanlov haqidagi bu da'volar qanchalik bo'sh va oxir-oqibat ma'nosiz ekanini namoyon etadi. Shunga qaramay, aynan shu da'volar bizni Islom qonuni qanchalik cheklovchi, orqaga qaytaruvchi va insoniyat taraqqiyotiga zid ekanini, sekulyar qonun esa qanchalik kuchli beruvchi, ilg'or va insoniyat taraqqiyotiga xizmat qiluvchi ekanini anglashga undashi kerak. Aldanmang.
Given all these facts and from this perspective, US law is not clearly more “freedom-loving” and “choice-preserving” than Islamic law as far as alcohol is concerned. It is reasoning like this that shows us how vacuous and ultimately meaningless these appeals to freedom and choice really are. Yet, it is precisely these appeals that are supposed to get us to realize how restrictive, backwards, and contrary to human progress Islamic law is and how empowering, forward-thinking, and conducive to human progress secular law is. Don’t be a sucker.
Va alkogolning inson uchun keltiradigan zararini eng yaxshi inson hikoyalari orqali ko'rsatish mumkin. Bir yangilik maqolasida quyidagilar bayon etilgan:
And the human cost of alcohol is best illustrated with human stories. One news article shared the following:
Syuzan Erl hali ham yigirma besh yoshida, ona bo‘lishidan oldingi kunlardagi ko‘ngilxushliklari bilan kelisha olmayapti. O‘sha paytda u dam olish kunlarining ko‘pini do‘stlari bilan klublarda o‘tkazardi. Odatda bir necha stakan ichardi. O‘sha paytdagi yigiti uni buning uchun rag‘batlantirardi, chunki bu uni erkinroq qilardi. U homilador ekanini bilganida homiladorlikning taxminan oltinchi haftasi edi. “Bu haqda bilishim bilanoq ichishni to‘xtatdim”, dedi Erl. Lekin bu kech bo‘lgan edi.
Susan Earl is still coming to terms with the partying she did in her mid-20s, before she became a mother. Back then, she used to spend most weekends at clubs with friends. She usually had a few drinks. Her boyfriend at the time encouraged her because it loosened her up. She was about six weeks into a pregnancy when she learned she was expecting. “I stopped drinking as soon as I found out,” Earl said. It wasn’t soon enough.
Quinton Mills, uning o'g'li, to'rt hafta erta tug'ilgan, fetal alkogol sindromiga xos yuz xususiyatlariga ega edi. Uning nutqi kechikkan edi, bog'chada esa tishlash, tepish va baqirish odatlari paydo bo'ldi. Sinfdoshlari uni zo'ravonlikka duchor qilishdi. U 12 yoshgacha to'shagiga siyib qo'yardi.9
Quinton Mills, her son, born four weeks early, had the characteristic facial features of fetal alcohol syndrome. His speech was delayed, and in kindergarten he started biting, kicking, and screaming. He was bullied by classmates. He wet his bed until he was 12.9
Men sizni bu begunoh bola haqida o‘qib, yuragingiz ezilmaslikka chaqiraman. Biroz ham aql va shafqatga ega har bir inson shuni tushunadiki, odamlarning spirtli ichimliklarga kirish imkoniyatini yanada cheklash va odamlarni ichmaslikka o‘rgatish uchun nimadir qilinishi kerak. Islom va islomiy madaniyat asrlar davomida deyarli spirtsiz jamiyatlarni muvaffaqiyatli saqlab kelgan. Nega dunyoning qolgan qismi islomiy muvaffaqiyatdan o‘rganmasligi kerak?
I challenge you not to be heartbroken after reading about this innocent child. Anyone with the slightest amount of sense and compassion would know that something needs to be done to further restrict people’s access to alcohol and condition people not to drink. Islam and Islamic culture have successfully maintained virtually alcohol-free societies for centuries. Why can’t the rest of the world learn from Islamic success?
Har holda ham, bu zahar faqat yaqinda, mustamlakachilik davridan keyin musulmon jamiyatlariga qayta kiritilibgina qolmay, balki G‘arb ommaviy axborot vositalari va ko‘ngilochar sohasi tomonidan ulug‘lanib, shu darajaga yetdiki, Tehrondan Karachigacha va Rabotgacha bo‘lgan musulmonlar ichkilikbozlikni erkinlik va yuksak madaniyat belgisi deb bilmoqda.
In any case, it wasn’t until relatively recently after colonization that this poison has been not only reintroduced into Muslim societies but has been glamorized by Western media and entertainment, such that Muslims from Tehran to Karachi to Rabat see drinking as a form of liberation and a mark of sophistication.
Ushbu xabar tarjima qilish uchun berilgan matn bo'lib, men uni o'zim bilan bog'liq savol sifatida qabul qilmayman. Shu sababli faqat tarjimasini beraman: Qanday ozodlik va yuksak madaniyat bu, jamiyat o'zining qimmatli bolalarini aqliy zaif bo'lishga faol ravishda undasa? Sizga shu kerakmi? Agar siz Yaratganingizga bo'ysunishga yetarlicha insoniy bo'lmasangiz, kamida begunoh bolalarni ayamaslikka yetarlicha insoniy bo'ling.
How liberating and sophisticated is a society actively inducing mental retardation in its precious children? Is that what you want? If you are not human enough to submit to your Maker, at least be human enough to spare innocent children.
9. “Chikagodagi bir shifokor yashirin homiladagi miya shikastlanishi epidemiyasini tasodifan aniqladi.” https://www.pbs.org/newshour/health/this-chicago-doctor-stumbled-on-a-hidden-epidemic-of-fet
9. “This Chicago doctor stumbled on a hidden epidemic of fetal brain damage.” https://www.pbs.org/newshour/health/this-chicago-doctor-stumbled-on-a-hidden-epidemic-of-fet