مسلمانانِ مدینه عملاً از دو گروه تشکیل می‌شدند: گروه نخست که پیش‌تر در خانه‌ها، زمین و ثروت خود مستقر شده بودند و کاملاً آسوده بودند، اما بذرهای اختلاف میان آنان ریشه‌دار بود و دشمنی دیرینه پیوسته سر برمی‌آورد؛ اینان الانصار (یاوران) بودند. گروه دوم المهاجرون (مهاجران) بودند که بی‌خانمان، بی‌کار و بی‌پول بودند. شمار اینان اندک نبود، بلکه پس از آن‌که پیامبر ﷺ به ایشان اجازه داده بود به مدینه هجرت کنند، روز به روز افزایش می‌یافت. ساختار اقتصادی مدینه که در آغاز چندان هم پررونق نبود، نشانه‌های عدم تعادل را نشان داد که با تحریم اقتصادی‌ای که گروه‌های ضداسلامی تحمیل کرده بودند تشدید شد؛ در نتیجه واردات کاهش یافت و شرایط زندگی بدتر شد.

The Muslims in Madinah consisted virtually of two parties: The first one already settled down in their abode, land and wealth, fully at ease, but seeds of discord amongst them were deeply seated and chronic enmity continually evoked; they were Al-Ansar (the Helpers). The second party were Al-Muhajirun (the Emigrants), homeless, jobless and penniless. Their number was not small, on the contrary, it was increasing day by day after the Prophet (Peace be upon him) had given them the green light to leave for Madinah whose economic structure, originally not that prosperous one, began to show signs of imbalance aggravated by the economic boycott that the anti-Islamic groups imposed and consequently imports diminished and living conditions worsened.

دومین گروهی که پیامبر (صلی الله علیه وسلم) باید با آنان روبه‌رو می‌شد، مشرکان صرفاً مدینه‌ای بودند. این مردم هیچ قدرتی بر مسلمانان نداشتند. برخی از آنان کینه‌ای نسبت به مسلمانان در دل نداشتند، بلکه نسبت به آیین‌های دینی نیاکان خود تردید داشتند و گرایش محتاطانه‌ای به اسلام پیدا کردند و در مدت کوتاهی به این آیین نو گرویدند و واقعاً وقف الله شدند. با این حال، برخی دیگر نیت‌های شومی علیه پیامبر ﷺ و پیروانش در سر داشتند، اما آنقدر ترسو بودند که نتوانند آشکارا با آنان مقابله کنند؛ بلکه در آن شرایط مساعد اسلامی ناچار بودند دوستی و مهربانی تصنعی نشان دهند. عبدالله بن أُبَيّ که پس از جنگ بُعاث میان دو قبیله، تقریباً ریاست قبیله‌های خزرج و أوس به او سپرده شده بود، در رأس آن گروه منافقان قرار داشت. ظهور پیامبر و خیزش نیرومند روح تازه اسلام، آن گرایش را نقش بر آب کرد و این اندیشه به زودی به فراموشی سپرده شد. او که می‌دید محمد ﷺ دیگری آمده تا او و کارگزارانش را از امتیازات دنیوی احتمالی محروم کند، خشنود نشد و به دلایل جدی، ظاهراً به اسلام تظاهر می‌کرد، اما کفر وحشتناکی عمیقاً در دلش ریشه داشت. او همچنین از برخی رویدادها و نومسلمانان سست‌عقیده سوءاستفاده می‌کرد تا با نیرنگ‌های بدخواهانه علیه مؤمنان واقعی توطئه کند.

2. The purely Madinese polytheists constituted the second sector with whom the Prophet (Peace be upon him) had to deal. Those people had no control at all over the Muslim. Some of them nursed no grudge against the Muslims, but were rather skeptical of their ancestors’ religious practices, and developed tentative inclination towards Islam and before long they embraced the new faith and were truly devoted to Allâh. However, some others harboured evil intentions against the Prophet (Peace be upon him) and his followers but were too cowardly to resist them publicly, they were rather, under those Islamically favourable conditions, obliged to fake amicability and friendliness. ‘Abdullah bin Ubai, who had almost been given presidency over Al-Khazraj and Al-Aws tribes in the wake of Bu‘ath War between the two tribes, came at the head of that group of hypocrites. The Prophet’s advent and the vigorous rise of the new spirit of Islam foiled that orientation and the idea soon went into oblivion. He, seeing another one, Muhammad (Peace be upon him), coming to deprive him and his agents of the prospective temporal privileges, could not be pleased, and for overriding reasons he showed pretension to Islam but with horrible disbelief deeply-rooted in his heart. He also used to exploit some events and weak-hearted new converts in scheming malevolently against the true believers.

۳. یهودیان (عبریان) که پس از کارزارهای سرکوب بیزانسی و آشوری از شام به حجاز کوچیده بودند، سومین گروهی بودند که در صحنهٔ جمعیتی مدینه حضور داشتند. آنان در محل تازهٔ سکونت خود، در پوشش، زبان و شیوهٔ زندگی رنگ عربی به خود گرفتند و مواردی از وصلت با عربان محلی نیز پیش آمد، با این حال ویژگی قومی خود را حفظ کردند و از درآمیختن با محیط پیرامون خویش کناره گرفتند. ایشان حتی به نسب یهودی-اسرائیلی خود می‌نازیدند و عربان اطراف را خوار می‌شمردند و آنان را «امی» به معنای وحشی، ساده‌لوح و عقب‌مانده می‌نامیدند. آنان خواستار آن بودند که مال همسایگانشان بر ایشان حلال شود تا بتوانند هر گونه که بخواهند آن را تصاحب کنند.

3. The Jews (the Hebrews), who had migrated to Al-Hijaz from Syria following the Byzantine and Assyrian persecution campaigns, were the third category existent on the demographic scene in Madinah. In their new abode they assumed the Arabian stamp in dress, language and manner of life and there were instances of intermarriage with the local Arabs, however they retained their ethnic particularism and detached themselves from amalgamation with the immediate environment. They even used to pride in their Jewish-Israeli origin, and spurn the Arabs around designating them as illiterate meaning brutal, naïve and backward. They desired the wealth of their neighbours to be made lawful to them and they could thus appropriate it the way they liked.

• «… زیرا آنان می‌گویند: "بر ما هیچ گناهی نیست که امانت‌داری نکنیم و اموال بی‌سوادان (عرب‌ها) را تصاحب کنیم" [۳:۷۵].

• “… because they say: “There is no blame on us to betray and take the properties of the illiterates (Arabs)” [3:75].

از نظر دینی، آنان هیچ غیرتی نشان نمی‌دادند؛ آشکارترین کالای دینی‌شان فال‌گیری، جادوگری و هنرهای پنهانی (دمیدن در گره‌ها) بود، که به‌واسطه آن برای خود برتری علمی و مقام معنوی قائل می‌شدند.

Religiously, they showed no zeal; their most obvious religious commodity was fortunetelling, witchcraft and the secret arts (blowing on knots), for which they used to attach to themselves advantages of science and spiritual precedence.

آنان در هنر کسب درآمد و تجارت سرآمد بودند. در واقع، تجارت غلات، خرما، شراب، پوشاک، صادرات و واردات را در انحصار خود داشتند. عربها برای خدماتی که آنان به ایشان ارائه می‌دادند، بهای سنگینی می‌پرداختند. رباخواری در میان ایشان رایج بود؛ آنان به بزرگان عرب وامهای کلان می‌دادند تا آن را صرف شاعران مزدور و در راههای بیهودگی و خودنمایی کنند، و در عوض زمینهای حاصلخیزی را که به عنوان وثیقه داده شده بود تصاحب می‌کردند.

They excelled at the arts of earning money and trading. They in fact monopolized trading in cereals, dates, wine, clothes, export and import. For the services they offered to the Arabs, the latter paid heavily. Usury was a common practice amongst them, lending the Arab notables great sums to be squandered on mercenary poets, and in vanity avenues, and in return seizing their fertile land given as surety.

آنان در فتنه‌انگیزی و توطئه‌چینی بسیار ماهر بودند. میان قبایل همسایه تخم دشمنی می‌کاشتند و هر یک را به نقشه‌کشی علیه دیگری تحریک می‌کردند، که نتیجه‌ی طبیعی آن جنگ‌های خونین و پیوسته و فرساینده بود. هرگاه احساس می‌کردند که آتش کینه رو به خاموشی است، با ابزارهای تازه‌ای آن را دوام می‌بخشیدند تا همواره برتری از آنِ ایشان باشد، و در همان حال از وام‌هایی که صرف جنگ‌های میان قبیله‌ای می‌شد، بهره‌های سنگین می‌ستاندند. سه قبیله‌ی مشهور یهودی، ترکیب جمعیتی یثرب (مدینهٔ کنونی) را تشکیل می‌دادند: بنو قینقاع، هم‌پیمانان قبیلهٔ الخزرج؛ و بنو النضیر و بنو قریظه که با قبیلهٔ الاوس هم‌پیمان بودند و در حومه‌های مدینه سکونت داشتند.

They were very good at corrupting and scheming. They used to sow seeds of discord between adjacent tribes and entice each one to hatch plots against the other with the natural corollary of continual exhaustive bloody fighting. Whenever they felt that fire of hatred was about to subside, they would nourish it with new means of perpetuity so that they could always have the upper hand, and at the same time gain heavy interest rates on loans spent on inter-tribal warfare. Three famous tribes of Jews constituted the demographic presence in Yathrib (now Madinah): Banu Qainuqua‘, allies of Al-Khazraj tribe, Banu An-Nadir and Banu Quraizah who allied Al-Aws and inhabited the suburbs of Madinah.

بنابراین آنان طبعاً تغییرات جدید را با نفرت پذیرفتند و به شدت نسبت به آن کینه ورزیدند، صرفاً به این دلیل که پیامبر خدا ﷺ از نژادی دیگر بود، و همین نکته به خودی خود برای آنان چنان ناخوشایند بود که نتوانستند با آن کنار بیایند. دوم، اسلام آمد تا روحیهٔ الفت و همدلی پدید آورد، وضعیت دشمنی و کینه را پایان دهد، و نظامی اجتماعی را بر پایهٔ نکوهش حرام و ترویج حلال برقرار سازد. پایبندی به این اصول زندگی به معنای هموار کردن راه برای وحدت عربی بود که می توانست به زیان یهودیان و منافعشان، هم در سطح اجتماعی و هم در سطح اقتصادی، عمل کند؛ قبایل عرب در آن صورت می کوشیدند ثروت و زمین هایی را که یهودیان از راه ربا خواری به ناحق تصاحب کرده بودند، بازپس گیرند. یهودیان البته از همان زمانی که دریافته بودند دعوت اسلامی قصد استقرار در یثرب را دارد، همهٔ این امور را به دقت در نظر گرفته بودند، و جای شگفتی نبود که بیشترین دشمنی و کینه را نسبت به اسلام و پیامبر ﷺ در دل داشتند، هرچند در آغاز جرئت آشکار کردن احساساتشان را نداشتند.

Naturally they held the new changes with abhorrence and were terribly hateful to them, simply because the Messenger of Allâh was of a different race, and this point was in itself too repugnant for them to reconcile with. Second, Islam came to brabout a spirit of rapport, to terminate the state of enmity and hatred, and to establish a social regime based on denunciation of the prohibited and promotion of the allowed. Adherence to these canons of life implied paving the way for an Arab unity that could work to the prejudice of the Jews and their interests at both the social and economic levels; the Arab tribes would then try to restore their wealth and land misappropriated by the Jews through usurious practices. The Jews of course deeply considered all these things ever since they had known that the Islamic Call would try to settle in Yathrib, and it was no surprise to discover that they harboured the most enmity and hatred to Islam and the Messenger (Peace be upon him) even though they did not have the courage to uncover their feelings in the beginning.

این واقعه می‌تواند به‌روشنی گواه آن کینه‌ی نفرت‌انگیزی باشد که یهودیان نسبت به تغییرات سیاسی و دینی تازه‌ای که زندگی مدینه را فراگرفته بود، در دل داشتند. ابن اسحاق، از زبان ام‌المؤمنین صفیه (رضی الله عنها) روایت می‌کند: صفیه، دختر حیی بن اخطب، گفت: من نزدیک‌ترین فرزند به دل پدرم و عمویم ابی یاسر بودم. هرگاه مرا با یکی از فرزندان خودشان می‌دیدند، با چنان مهربانی به من محبت می‌کردند که هیچ‌کس دیگر را شامل آن نمی‌شد. اما با آمدن رسول خدا ﷺ و اقامت ایشان در قبا نزد بنی عمرو بن عوف، پدرم حیی بن اخطب و عمویم ابویاسر بن اخطب به دیدار ایشان رفتند و تا غروب آفتاب بازنگشتند. آنان با قدم‌های کند و سراسر اندوهگین بازگشتند. من، چنان‌که همیشه بود، با لبخند به استقبالشان شتافتم، اما به سبب اندوهی که بر آنان چیره شده بود، به سوی من برنگشتند. شنیدم که عمویم ابویاسر به أبی و حیی گفت: «آیا واقعاً او است؟» آن‌یک گفت: «آری، به خدا سوگند، خود اوست!» پرسیدند: «آیا واقعاً او را شناختی؟» پاسخ داد: «آری، و دلم از دشمنی با او می‌سوزد.»

The following incident could attest clearly to that abominable antipathy that the Jews harboured towards the new political and religious changes that came to stamp the life of Madinah. Ibn Ishaq, on the authority of the Mother of believers Safiyah (May Allah be pleased her) narrated: Safiyah, daughter of Huyayi bin Akhtab said: I was the closest child to my father and my uncle Abi Yasir’s heart. Whenever they saw me with a child of theirs, they should pamper me so tenderly to the exclusion of anyone else. However, with the advent of the Messenger of Allâh (Peace be upon him) and setting in Quba’ with Bani ‘Amr bin ‘Awf, my father, Huyayi bin Akhtab and my uncle Abu Yasir bin Akhtab went to see him and did not return until sunset when they came back walking lazily and fully dejected. I, as usually, hurried to meet them smiling, but they would not turn to me for the grief that caught them. I heard my uncle Abu Yasir say to Ubai and Huyayi: “Is it really he [i.e. Muhammad (Peace be upon him)]?” The former said: “It is he, I swear by Allâh!” “Did you really recognize him?” they asked. He answered: “Yes, and my heart is burning with enmity towards him”.

یکی از داستان‌های جالب که در روز نخست، پس از ورود پیامبر ﷺ به مدینه رخ داد، می‌تواند برای نشان دادن آشفتگی ذهنی و اضطراب عمیقی که یهودیان را فراگرفته بود، نقل شود. عبدالله بن سلام، دانشمندترین خاخام میان یهودیان، هنگام ورود پیامبر ﷺ نزد ایشان آمد و پرسش‌هایی از او پرسید تا حقیقت نبوتش را دریابد. به محض آنکه پاسخ‌های پیامبر ﷺ را شنید، اسلام آورد، اما افزود که اگر قومش از مسلمان شدن او آگاه شوند، دلایل نادرست علیه من خواهند آورد. پیامبر ﷺ چند تن از یهودیان را فراخواند و از ایشان درباره عبدالله بن سلام پرسید. آنان به دانش و منزلت پسندیده او گواهی دادند. در این هنگام به آنان گفته شد که او اسلام آورده است، و در همان دم، گواهی‌هایی کاملاً متضاد دادند و او را بدترین همه بدان توصیف کردند. در روایت دیگری، عبدالله بن سلام گفت: «ای یهودیان! از خدا بترسید. به خدا سوگند، خدایی که یکتاست، شما می‌دانید که او فرستاده خداست که با حق به سوی مردم فرستاده شده است.» آنان پاسخ دادند: «تو دروغ می‌گویی.» ... این نخستین تجربه پیامبر ﷺ با یهودیان بود.

An interesting story that took place on the first day, the Prophet (Peace be upon him) stepped in Madinah, could be quoted to illustrate the mental disturbance and deep anxiety that beset the Jews. ‘Abdullah bin Salam, the most learned rabbi among the Jews came to see the Prophet (Peace be upon him) when he arrived, and asked him certain questions to ascertain his real Prophethood. No sooner did he hear the Prophet’s answers than he embraced Islam, but added that if his people knew of his Islamization they would advance false arguments against me. The Prophet (Peace be upon him) sent for some Jews and asked them about ‘Abdullah bin Salam, they testified to his scholarly aptitude and virtuous standing. Here it was divulged to them that he had embraced Islam and on the spot, they imparted categorically opposite testimonies and described him as the most evil of all evils. In another narration ‘Abdullah bin Salam said, “O Jews! Be Allâh fearing. By Allâh, the only One, you know that he is the Messenger of Allâh sent to people with the Truth.” They replied, “You are lying.” ... That was the Prophet’s first experience with the Jews.

این تصویر سیاسی-جمعیتی درون مدینه بود. پانصد کیلومتر آن‌سوتر، در مکه، هنوز منبع دیگری از تهدید زیان‌بار وجود داشت: دشمن اصلی اسلام، قریش. به مدت ده سال، در حالی که مسلمانان در اختیار قریش بودند، انواع ترور، تحریم، آزار و گرسنگی، همراه با جنگ روانی گسترده و دقیق و تبلیغات سازمان‌یافته و تهاجمی، بر آنان تحمیل می‌شد. هنگامی که به مدینه هجرت کردند، زمین، ثروت و دارایی‌هایشان مصادره شد، همسرانشان بازداشت شدند و افراد فروتر از نظر اجتماعی به‌طرز وحشیانه‌ای شکنجه شدند. قریش همچنین علیه جان نخستین چهره دعوت، محمد ﷺ توطئه کرد و اقدام به قتل او نمود. قریش به‌سبب رهبری دنیوی و برتری دینی پذیرفته‌شده‌اش در میان اعراب مشرک، و نیز به دلیل تولیت حرم مقدس، از هیچ تلاشی برای تحریک اعراب علیه مدینه و تحریم اجتماعی و اقتصادی اهالی مدینه فروگذار نمی‌کرد. محمد الغزالی می‌گوید: «در واقع میان ستمگران مکی و مسلمانانِ در سرزمین خودشان، وضعیت جنگ وجود داشت. سرزنش مسلمانان به‌خاطر پیامدهای هولناکی که در پرتوِ آن دشمنیِ دیرینه ناگزیر رخ می‌داد، خردمندانه نیست.»

That was the demo-political picture within Madinah. Five hundred kilometres away in Makkah, there still lay another source of detrimental threat, the archenemy of Islam, Quraish. For ten years, while at the mercy of Quraish, the Muslims were subjected to all sorts of terrorism, boycott, harassment and starvation coupled by a large scale painstaking psychological war and aggressive organized propaganda. When they had emigrated to Madinah, their land, wealth and property were seized, wives detained and the socially humble in rank brutally tortured. Quraish also schemed and made attempts on the life of the first figure of the Call, Muhammad (Peace be upon him) . Due to their acknowledged temporal leadership and religious supremacy among the pagan Arabs, given the custodianship of the Sacred Sanctuary, the Quraishites spared no effort in enticing the Arabians against Madinah and boycotting the Madinese socially and economically. To quote Muhammad Al-Ghazali: “A state of war virtually existed between the Makkan tyrants and the Muslims in their abode. It is foolish to blame the Muslims for the horrible consequences that were bound to ensue in the light of that long-standing feud.”.

مسلمانان در مدینه در آن زمان کاملاً مجاز بودند که ثروت آن ستمگران را مصادره کنند، برای ایشان مجازاتی عبرت‌آموز تعیین کنند و تلافی دوچندان بر آنان وارد آورند، تا آنان را از ارتکاب هرگونه حماقت علیه مسلمانان و حرمت‌های ایشان بازدارند.

The Muslims in Madinah were completely eligible then to confiscate the wealth of those tyrants, mete out for them exemplary punishment and bring twofold retaliation on them in order to deter them from committing any folly against the Muslims and their sanctities.

این خلاصه‌ای بود از بزرگ‌ترین مشکلاتی که پیامبر محمد ﷺ با آن‌ها روبه‌رو بود، و از مسائل پیچیده‌ای که قرار بود آن‌ها را حل کند.

That was a resume of the major problems that the Prophet Muhammad (Peace be upon him) had to face, and the complicated issues he was supposed to resolve.

با کمال اعتراف، می‌توان به‌درستی گفت که او با صداقت کامل بار مسئولیت‌های رسالت را بر دوش کشید، و در مدینه، هم مسئولیت‌های رهبری دنیوی و هم دینی را با درایت به انجام رساند. او به هر کس بهرهٔ شایستهٔ خود را می‌داد، خواه رحمت باشد یا کیفر، و در مجموع این روند، رحمت معمولاً کیفر را تلطیف می‌کرد، در راستای استقرار اسلام بر پایه‌های استوار میان پیروان مؤمنش.ﷺ

In full acknowledgment, we could safely say that he quite honestly shouldered the responsibilities of Messengership, and cleverly discharged the liabilities of both temporal and religious leadership in Madinah. He accorded to everyone his due portion whether of mercy or punishment, with the former usually seasoning the latter in the overall process of establishing Islam on firm grounds among its faithful adherents.

هجرت به مدینه را هرگز نمی‌توان صرفاً به تلاش برای گریز از تمسخر و ستم منسوب کرد، بلکه این هجرت نوعی همکاری نیز بود با هدف برپاداشتن ستون‌های یک جامعهٔ نوین در مکانی امن. از این رو بر هر مسلمان توانایی واجب بود که در ساختن این سرزمین نو مشارکت کند، آن را مصون بدارد و پایه‌اش را استوار نگه دارد. و بی‌تردید پیامبر بزرگوار ﷺ، به‌عنوان رهبر و راهنمای معنوی، کسی بود که تمام امور تنها در دست او گره‌گشایی می‌شد. در مدینه، پیامبر ﷺ ناچار بود با سه گروه کاملاً متمایز از مردم روبه‌رو شود که هر یک مشکلات ویژهٔ خود را داشت:

Emigration to Madinah could never be attributable to attempts to escape from jeers and oppression only, but it also constituted a sort of cooperation with the aim of erecting the pillars of a new society in a secure place. Hence it was incumbent upon every capable Muslim to contribute to building this new homeland, immunizing it and holding up its prop. As a leader and spiritual guide, there was no doubt the Noble Messenger (Peace be upon him), in whose hands exclusively all affairs would be resolved. In Madinah, the Prophet (Peace be upon him) had to deal with three distinctively different categories of people with different respective problems:

۱. اصحاب او، آن نخبگان بزرگوار و خداترس (خدا از ایشان خشنود باد).

1. His Companions, the noble and Allâh fearing elite (May Allah be pleased with them).

۲. مشرکانِ هنوز از اسلام جدا نشده بودند و صرفاً قبایلِ مدنی بودند.

2. Polytheists still detached from the Islam and were purely Madinese tribes.

۳. یہودی Wait, the output should be in Persian. Correcting: ۳. یهودیان

3. The Jews.

۱. اما اصحاب او، شرایط زندگی در مدینه کاملاً با آنچه در مکه تجربه کرده بودند متفاوت بود. در مکه آنان برای یک هدف جمعی تلاش می‌کردند، اما از نظر جسمی پراکنده، مغلوب و تنها رها شده بودند. در پیگیری مسیر تازهٔ خود ناتوان بودند. امکانات آنان، هم از نظر اجتماعی و هم از نظر مادی، برای تأسیس یک جامعهٔ نوین مسلمان کافی نبود. در همین راستا، سوره‌های مکّی قرآن کریم به تبیین احکام اسلامی، وضع قوانینی که به صورت فردی مربوط به مؤمنان می‌شد، و امر به نیکی و تقوا و نهی از زشتی‌ها و گناهان محدود بود.

1. As for his Companions, the conditions of life in Madinah were totally different from those they experienced in Makkah. There, in Makkah, they used to strive for one corporate target, but physically, they were scattered, overpowered and forsaken. They were helpless in terms of pursuing their new course of orientation. Their means, socially and materially, fell short of establishing a new Muslim community. In parallel lines, the Makkan Chapters of the Noble Qur’ân were confined to delineating the Islamic precepts, enacting legislations pertaining to the believers individually and enjoining good and piety and forbidding evils and vices.