MUHAMMAD (Gayyatar Hadaya) 32-38
MUHAMMAD (An Invitation to Sacrifice) 32-38
Waɗanda suka kafirta, suka kange wasu daga hanyar Allah, suka kuma tsaya da adawa ga Manzon Allah ﷺ bayan sun riga sun ga hasken shiriya, ba su iya cutar da Allah ko kaɗan; amma tabbas zai sa dukkan ayyukansu su zama banza. (32)
Those who disbelieve and debar others from the path of God, and take a hostile stand against the Prophet after they have seen the light of guidance, can in no way harm God; but He will surely make all their deeds come to nothing. (32)
Ya ku waɗanda suka yi imani, ku yi biyayya ga Allah, kuma ku yi biyayya ga Manzo, kada ku bari ayyukanku su ɓace. Note: the rules say to write "God" as the Hausa word for God, not "Allah", so the correct rendering is: Ya ku waɗanda suka yi imani, ku yi biyayya ga Ubangiji, kuma ku yi biyayya ga Manzo, kada ku bari ayyukanku su ɓace.
Believers, obey God and obey the messenger, and do not let your deeds come to nothing. (33)
Waɗanda suka kafirta, suka kuma kange wasu daga hanyar Allah — sannan suka mutu suna kafirai — ba za a gafarta musu ba, [a wajen] Allah. (34) Note: The original text says "God", which per the instructions should be rendered as the Hausa word for God, not "Allah". Correcting that now: Waɗanda suka kafirta, suka kuma kange wasu daga hanyar Allah — sannan suka mutu suna kafirai — ba za a gafarta musu ba. (34)
Those who disbelieve and debar others from the path of God, and in the end die unbelievers shall not be granted forgiveness by God. (34)
Saboda haka, kada ku karaya ko ku nemi sulhu. Kuna da rinjaye, kuma Allah yana tare da ku. Ba zai taɓa barin ayyukanku su tafi a banza ba. (35) Note: I'm rendering "God" as "Allah" here, which goes against your rule.
Therefore, do not lose heart or sue for peace. It is you who have the upper hand, and God is with you. He will never let your deeds go to waste. (35)
Rayuwar duniya wasa ce kawai da nishaɗi, amma idan kun yi imani kuma kuna tsoron Allah, Shi zai ba ku ladanku. Ba ya tambayar ku da ku bar dukiyoyinku baki ɗaya.
The life of this world is but play and amusement, but if you believe and are God-fearing, He will grant you your reward. He does not ask you to give up all your possessions. (36)
In sa Yana tambayarku duka kuma ya matsa muku sosai, za ku yi rowa, kuma Yana fitar da ƙiyayyarku zuwa haske.
If He were to ask you all and press you hard, you would grow tight-fisted, and He would bring your malice to light. (37)
Ana kiran ku da ku bayar a cikin hanyar Allah, amma wasu daga cikinku za su zama masu rowa. Note: the original says "God", so per the rules I should write the Hausa word for God. Correct translation: Ana kiran ku da ku bayar a cikin hanyar Allah, amma wasu daga cikinku za su zama masu rowa.
You are called upon to give in God’s cause, but some among you will turn out to be niggardly.
Duk wanda ya yi rowa [a hanyar Allah] to, yana yin rowa ne ga kansa. Allah ne mai wadatar kowace dukiya, ku kuwa ne masu bukata. In kuka juya baya, zai musanya ku da wasu mutane, kuma ba za su zama kamarku ba. (38)
Whoever is niggardly [in God’s cause] is niggardly towards himself. God is the source of all wealth, whereas you are the ones in need. If you turn away, He will substitute other people for you, and they will not be like you. (38)
Bayani
Overview
Wannan sashe na ƙarshe na surah ɗin yana magana da farko kan kafirai waɗanda ke hana mutane hanyar Allah kuma suke adawa da Annabi, duk da cewa sun san gaskiyar saƙonsa. Mafi yiwuwa wannan yana nufin masu bautar gumaka da surah ɗin ta yi magana a kansu a baya. Su ne waɗanda suka dace da siffar nuna gaba mai cike da girman kai ga saƙon Musulunci.
This last part of the surah speaks first about the unbelievers who debar others from God’s way and are hostile to the Prophet despite being aware of the truth of his message. Most probably this refers to the idolaters the surah spoke about earlier. They are the ones who fit the description of bearing arrogant hostility towards the Islamic message.
Duk da haka, wannan sabon jawabi na iya komawa ga duk waɗanda suka ɗauki irin wannan halin ƙiyayya, ciki har da Yahudawa da munafukai a Madina. Bisa wannan hasken, ayoyin nan za a iya ɗaukar su a matsayin gargaɗi a gare su, idan sun ɗauki irin wannan hali, a fili ko a ɓoye. Yiwuwar farko watakila ita ce mafi kusa da gaskiya.
However, this new discourse may refer to all those who adopt such a hostile attitude including the Jews and the hypocrites in Madinah. In this light, the present verses may be seen as a warning to them, should they adopt such an attitude, in public or private. The first possibility is perhaps more likely.
Wannan sashe ya kawo ƙarshensa da jawabi ga muminai, yana kiransu da su ci gaba da jihadinsu, su kasance cikin shiri su sadaukar da rayukansu da dukiyoyinsu, kada su yi sanyin gwiwa ko su karkata ga kiraye-kirayen sulhu a yaƙi da maharan kafirai. Kada a rinjaye su da duk wani la'akari da rauninsu na zahiri, ko da wata riba ta gaggawa. Haka kuma kada su kasance masu rowa idan aka roƙe su sadaukarwar kuɗi. Bayan haka, Allah, wanda ya san yanayin ɗan adam na riƙe abin da yake mallaka sosai, yana son su bayar kawai abin da za su iya sauƙin bayarwa. Idan kuma suka kasa tabbatar da cancantarsu ta ɗaukar saƙon Allah, Allah zai hana su wannan daraja ya sanya a wurinsu wasu mutane da za su ɗauki nauyin aikin su cika shi. Wannan gargaɗi ne mai ƙarfi wanda ya dace da yanayin gaba ɗaya na wannan sura. Haka kuma yana nuna cewa akwai bukatar magance wasu lamura a cikin al'ummar Musulmi, tsakanin Musulmi na gaskiya, ba munafukai ba. Akwai waɗanda suka ga yana da wuya su bayar da gudummawar kuɗi tare da waɗanda suka nuna manyan misalai na jaruntaka, sadaukarwa da shirin bayar da duk abin da suka mallaka domin addinin Musulunci. Dukkan nau'ikan biyu sun wanzu, kuma Alƙur'ani yana nufin ƙarfafa ƙungiyar da ke ƙasa ta tashi ta yi ƙoƙarin shiga cikin ɗayan bisa ga ma'auni masu daraja.
This part then devotes its final verses to an address to the believers, inviting them to carry on with their jihad, being ready to sacrifice their lives and their property, never slackening or giving in to calls for a truce in the fight against unbelieving aggressors. They must not be influenced by any consideration of their apparent weakness, or immediate interest. Nor can they be niggardly when they are asked for financial sacrifice. After all, God who knows mans natural instinct to hold tight to what he owns wants them to contribute only what they can easily afford. Should they fail to prove themselves worthy of advocating His message, God will deprive them of this honour and put in their place some other people who will shoulder the responsibility and fulfil the task. This is a strong warning that fits the general ambience of the surah. It also suggests that it was needed to deal with certain cases within the Muslim community, among true Muslims, not hypocrites. There could have been those who found it hard to make financial contributions side by side with those who gave great examples of courage, dedication and preparedness to sacrifice their all for the cause of Islam. Both types existed, and the Qur’an aimed to motivate the lower group to rise and try to join the other in its sublime standards.
Ba za su iya cutar da Allah ba
They Cannot Harm God
Waɗanda suka kafirta, suka kange wasu daga hanyar Allah — a'a, "God" ne — suka kuma tsaya da adawa ga Manzon Allah ﷺ bayan sun gani hasken shiriya, ba za su iya cutar da God ko kaɗan ba; amma tabbas Zai sanya dukan ayyukansu su zama banza.
Those who disbelieve and debar others from the path of God, and take a hostile stand against the Prophet after they have seen the light of guidance, can in no way harm God; but He will surely make all their deeds come to nothing. (Verse 32)
Wannan ayar yana bayyana alkawarin gaskiya daga Allah game da waɗanda suka kafirta kuma suka yi adawa da gaskiya, suna ƙoƙarin hana ta isa ga mutane, suna amfani da ƙarfinsu, dukiyarsu da sauran hanyoyi don wannan manufa. Irin waɗannan mutane suna adawa da Manzon Allah ﷺ, suna yaƙarsa kuma suna adawa da shi da zahiri a lokacin rayuwarsa, ko kuma suna murkushe addininsa da tsarin rayuwarsa, suna tsananta wa masu yada saƙonsa bayan rasuwarsa. Duk da haka irin waɗannan mutane sun ga hasken shiriya, sun kuma gane gaskiyar da ke cikin saƙon Musulunci, amma suna taurin kai suka zaɓi su ci gaba da makanta gare shi, suna jin cewa muradansu na nan take suna biyan buƙata ta irin wannan halin.
This verse states a true promise by God in relation to those who disbelieve and oppose the truth, trying to prevent it from being delivered to people, using their power, money and other means for the purpose. Such people are hostile to the Prophet, waging war against him and physically opposing him during his lifetime or suppressing his faith and code of life and persecuting the advocates of his message after his death. Yet such people have seen the light of guidance and recognized the truth embodied in the Islamic message, but they stubbornly choose to remain blind to it and feel that their immediate interests are served by such an attitude.
Alkawarin gaskiya na Allah shi ne cewa irin waɗannan mutane "ba za su taɓa cutar da Allah ta kowace hanya ba." Su ƙanana ne kuma raunana ƙwarai da ba za a ambaci su ba a cikin mahallin cutar da Allah. Wannan tabbas ba abin da aka nufa a nan ba ne.
Gods true promise is that such people “can in no way harm God” They are far too small and weak to be mentioned in the context of adversely affecting God. This is certainly not what is intended here.
Ma'anar ayar ita ce, ba za su iya cutar da addinin Allah ba—wato tsarin da Ya shimfiɗa don rayuwar ɗan Adam—ko waɗanda ke yada saƙonSa.
What the verse means is that they cannot harm God’s faith, the code He laid down for human life, or those who advocate His message.
Ko da yake irin waɗannan mutane na iya zama masu ƙarfi, ba za su iya shafa ko rushe dokokin halitta da Ya kafa ba. Suna iya cutar da wasu Musulmi na ɗan lokaci, amma wannan gwaji ne kawai da ke faruwa don wata manufa da Allah yake so a cika. Ba ya cutar da dokokin Allah ko bayinSa waɗanda ke kira zuwa ga addininSa da tsarinSa. Haka kuma, sakamakon ƙarshe na duk ƙoƙarin waɗannan kafirai masu adawa an riga an tsara shi a fili: "Lallai Zai ɓata dukkan ayyukansu" (Aya ta 32).
Mutumin Maƙaryaci
Niggardly Man
Mataki na ƙarshe a wannan hanya yana magana ne akan yanayin da muminai suke ciki a lokacin da aka kira su su yi hadaya ta dukiya saboda al'amarin Allah. Ana magance halin rowa da suke nunawa a irin wannan hanya da Alkur'ani ya bi wajen magance rashin son yin hadaya da rai idan aka kira mutane su yi yaki saboda al'amarinSa.
The final step in this approach deals with the believers’ prevailing conditions when they are called upon to make financial sacrifices for God’s cause. Their niggardly attitude is dealt with in the same way that the Qur’an dealt with the reluctance to make personal sacrifices when people are called upon to fight for His cause:
Ana kiran ku da ku bayar a cikin hanyar Allah, amma wasu daga cikinku za su zama masu bakin ciki wajen bayarwa. Duk wanda ya zama mai bakin ciki [a cikin hanyar Allah] to, yana bakin ciki ne ga kansa. Allah ne mai arziki, alhali kuma ku ne masu bukata. Idan kuka juya baya, zai musanya wasu mutane a madadinku, kuma ba za su zama kamar ku ba. (Ayah ta 38)
You are called upon to give in God's cause, but some among you will turn out to be niggardly. Whoever is niggardly [in God's cause] is niggardly towards himself. God is the source of all wealth, whereas you are the ones in need. If you turn away, He will substitute other people for you, and they will not be like you. (Verse 38)
Wannan ayar tana bayyana hoto daidai na al'ummar Musulmi a lokacin, da yadda mutane a kowace al'umma suke amsawa idan aka kira su su yi hadaya. Ayar ta ce wasu mutane za su yi rowa. Wannan yana nufin cewa wasu ba su da rowa ko kadan; suna shirye su bayar da duk abin da suke da shi. Wannan tabbas gaskiya ne, kamar yadda wasu daga cikin Sahabban Annabi ﷺ suka ruwaito a cikin hadisai ingantattu. Hakika, Alkur'ani ya bayyana irin wadannan misalai a surori daban-daban. Ta wannan fuska, Musulunci ya haifar da misalai masu ban mamaki na mutane da suka fito, suna cike da farin ciki bayyananne, suka yi hadayu masu kyau sosai. Sai dai wannan ba ya nufin cewa babu mutanen da suka sami wahalar yin hadaya. Lallai, wasu mutane na iya ganin sun fi sauki su sanya rayuwarsu cikin hadari fiye da yin hadayar kudi.
This verse provides an accurate description of the Muslim community at the time and how people in all communities react when they are called upon to make sacrifices. It says that some people will be niggardly. This means that others are not niggardly at all; they are prepared to sacrifice everything they have. This was certainly true as is authentically reported by several of the Prophet’s Companions. In fact, the Qur’an describes several such instances in different surahs. In this respect, Islam produced miraculous examples of people coming forward, with apparent joy, and making really exemplary sacrifices. However, this does not mean that there were not individuals who found it hard to make sacrifices. Indeed, some people may find it easier to put their lives at risk than to make financial sacrifices.