گناهونه د زړه څخه د غیرت رڼا له منځه وړي. غیرت د انسان د ژوند لپاره داسې دی لکه د بدن لپاره بنسټیز تودوخه؛ دا د شخصیت ټولې بدې خوې او ناوړه صفات له منځه وړي. هغه خلک چې ډیر شرافتمند دي، هغه دي چې په ځان، په خپل کورنۍ او په نورو کې قوي غیرت ساتي. پیغمبر ﷺ د امت په حق کې له ټولو نورو ډیر غیرت درلود، او الله ﷺ د پیغمبر ﷺ څخه هم ډیر غیرت لري، لکه څنګه چې په هغه حدیث کې تایید شوی دی چې پیغمبر ﷺ فرمایلي: «ایا تاسو د سعد د غیرت څخه حیران یاست؟ یقیناً زه د سعد څخه ډیر غیرت لرم، او الله د زما څخه ډیر غیرت لري.» ۱ پیغمبر ﷺ د سپوږمۍ د ګرهن په خطبه کې هم وفرمایل: «ای د محمد ﷺ امته! په الله قسم، له الله څخه د ډیر غیرت لرونکی بل هیڅوک نشته، ځکه هغه د خپلو بندګانو، نارینه او ښځو، د زنا (ناروا جنسي اړیکو) کولو منع کړې ده.» ۲ هغه ﷺ همدا رنګه وفرمایل: «له الله څخه ډیر غیرت لرونکی هیڅوک نشته. د الله څخه ډیر غیرت لرونکی بل هیڅوک نشته، او ځکه یې د هغو شرمونو ګناهونه منع کړي چې ښکاره یا پټه کیږي. او له الله څخه ډیر د دې خوښونکی بل هیڅوک نشته چې خلک ورته توبه وباسي او د هغه بخښنه وغواړي، نو په همدې سبب یې ویرونکي او زیری ورکوونکي لیږلي دي. او له الله څخه ډیر د ستاینې خوښونکی بل هیڅوک نشته، نو په همدې سبب خپله ستاینه کوي.» ۳ هغه ﷺ په دې حدیث کې غیرت، چې بنسټ یې د ټولو بدیو څخه کرکه ده، او د عذر غوښتنې او بخښنې مینه یو ځای کړې، کوم چې د عدالت او رحمت د بشپړتیا ښکاره کوي. خلکو باید له الله ﷺ څخه بخښنه وغواړي، هغه چې ډیر غیرت لري، ځکه هغه هغو کسانو ته بخښنه کوي چې توبه باسي. الله ﷺ هیڅکله خپلو بندګانو ته د هغوی د ګناهونو په سبب حساب نه دی ورکړی تر دې چې هغوی ته د خپلې بخښنې د غوښتنې فرصت ورنکړي. په همدې سبب یې خپل رسولان ﷺ ولیږل او خپل وحي یې د ویرونکي په توګه نازل کړ، ځکه دا د لوړې شان او بشپړتیا ترټولو لوړه ښودنه ده. بعضی خلک داسې دي چې کله د دوی غیرت زیاتیږي نو په چټکۍ سره نورو ته سزا ورکوي، پرته له دې چې هغوی ته د عذر کولو اجازه ورکړي. د دوی سخت غیرت دوی ته اجازه نه ورکوي چې هیڅ عذر ومني. له بلې خوا، ځینې نور خلک هر ډول عذر منې، ځکه چې د دوی د غیرت احساس کمزوری وي. پیغمبر ﷺ وفرمایل: «ځینې غیرت داسې دی چې الله ﷻ یې خوښوي، او ځینې غیرت داسې دی چې الله ﷻ یې ناخوښوي. هغه غیرت چې الله ﷻ یې خوښوي، د شک په یوه موضوع کې غیرت دی، او هغه غیرت چې الله ﷻ یې ناخوښوي، د هغه شی په اړه غیرت دی چې شک پکې نشته.» څرنګه چې دا ټول الفاظ د پیغمبر ﷺ دي، ځکه لازم و چې دا لاندې ترجمه هم په همدې ډول ولیکل شي: هغه خبره چې مستحب ده دا ده چې غیرت د عذر سره یوځای شي. انسان باید غیرت د سمو حالاتو په ځای کې وکاروي، او په هغه وخت کې چې عذر وړاندې کیږي، نورو ته عذر ورکړي. الله ﷻ د کاملو صفاتو خاوند دی، له همدې امله هغه په حقیقت کې د ټولو ستاینو مستحق دی. هیڅوک باید د خپلو خبرو او چلند په ډول کې د هغه ستاینه ونه کړي، مګر په هغه ډول چې الله ﷻ پخپله خپله ستاینه کړې ده. هغه څوک چې ښه غیرت لري، په حقیقت کې د الله ﷻ له یوه صفت سره موافق دی، کوم چې دی ته اجازه ورکوي چې د الله ﷻ رحمت ته نږدې شي، او الله ﷻ ته محبوب شي. الله ﷻ چې ډیر مهربان دی، د خپلو بندګانو له مهربانانو سره مينه کوي؛ هغه ﷻ ډیر سخي دی او د خپلو بندګانو له سخیانو سره مينه کوي؛ هغه ﷻ ډیر پوه دی او د خپلو بندګانو له عالمانو سره مينه کوي؛ هغه ﷻ ډیر قوي دی او د مؤمن ضعیف په پرتله د قوي مؤمن سره مينه کوي. ګناهونه او ټول بد عملونه انسان له دې صفتونو سره د ځان ملګری کولو څخه منع کوي؛ یو کوچنی فکر شیطاني وسوسه بدلوي؛ وسوسه بدلیږي په اراده، چې په قوي عزم بدلیږي او عمل ته اوړي. ګناهکار عمل وروسته د ګناهکار په ژوند کې ثابته دود بدلیږي، او بیا دا د پریښودو وړ نه وي. لکه څنګه چې ګناهکار خپلو بدو عملونو ته ډیر ښکیل کیږي، د ده غیرت د ځان، کورنۍ او نورو خلکو په اړه کمزورې کیږي. دا کمزورتیا تر دې حده رسیږي چې هغه نور په خپلو کړنو کې بدي نه ويني، او دا د هغه د تباهۍ وروستی پړاو دی. در حقیقت، ډیری داسې خلک نورو ته هم دغه کار ترسره کولو ته هڅوي، او همدا سبب دی چې دیوث د الله تعالی د مخلوقاتو ترټولو ناپاک مخلوق دی، او ځکه چې جنت هغه ته حرام دی. دا ثابته کوي چې غیرت د دین بنسټ دی؛ او څوک چې غیرت نه لري، هغه دین هم نه لري. غیرت زړه او غړي ساتي، او د ګناهونو ټولې لارې بندوي. په زړه کې غیرت د هغه معافیت د ځواک په څیر دی چې د هر راځونکي ناروغۍ مخه نیسي.