Oleh kerana zakat dikira daripada harta yang sama jenis yang dizakatkan (unta dikeluarkan daripada unta, buah-buahan daripada buah-buahan, dan wang daripada wang), timbul persoalan sama ada dibenarkan memberikan nilai zakat yang wajib itu dan bukannya pembayaran dalam bentuk asal. Di satu pihak, terdapat fuqaha yang membenarkan pembayaran dalam bentuk nilai tanpa sebarang syarat. Mereka diketuai oleh mazhab Hanafi. Para ulama yang diketuai oleh mazhab Syafi'i dan mazhab Zahiri tidak menerima pembayaran dalam bentuk nilai. Di antara kedua-dua pendapat ini, mazhab Maliki dan mazhab Hanbali menerima pembayaran dalam bentuk nilai dalam kes-kes tertentu, dan tidak meluluskannya dalam kes-kes lain.

Since zakah is calculated in the same zakated items (camels are taken out of camels, fruits from fruits, and money from money) the question arises whether it is permissible to give the value of what is due as zakah instead of payment in kind. On one side, we find jurists who allow payment in value without any reservations. These are led by the Hanafites. Scholars led by the Shafi'ites and Zahirites do not accept payment in value. In between, Malikites and Hanbalites accept payment in value in certain cases, and do not approve of it in other cases.

Dalam Mukhtasar Khalil dinyatakan bahawa pembayaran dalam bentuk nilai tidak mencukupi. Ibn al Hajib dan Ibn Bashir turut berpegang kepada pandangan ini. Pengarang al Tawdih menyatakan bahawa pandangan ini tidak selaras dengan al Mudawwanah, yang menyebut bahawa pembayaran dalam bentuk nilai hanya tidak disukai.1 Ibn Naji dalam Sharh al Risalah memetik Ashhab dan Ibn al Qasim yang mengatakan bahawa pembayaran dalam bentuk nilai diharuskan.2 Pengarang al Mudawwanah mencatatkan, "Saya berpendapat pembayaran dalam bentuk nilai akan diterima oleh God sekiranya pembayar diwajibkan berbuat demikian oleh pihak berkuasa, kerana dalam perkara yang dipertikaikan, amalan yang dipilih oleh pihak berkuasa menjadi mengikat ke atas semua."3

It is maintained in Mukhtasar Khalil that payment in value does not suffice. Ibn al Hajib and Ibn Bashir go along with this view. The author of al Tawdih states that this is not consistent with al Mudawwanah, in which it is stated that payment in value is undesired only.1 Ibn Naji in Sharh al Risalah quotes Ashhab and Ibn al Qasim saying that payment in value is permissible.2 The author of al Mudawwanah notes, "I would think payment in value would be accepted by God if the payer is obligated to do so by the government, since in disputed matters, the government's selected practice becomes binding on all."3

Adapun golongan Hanbali, pengarang al-Mughni menyatakan bahawa nampaknya Ahmad berpendapat pembayaran dengan nilai tidak memadai kerana ia merupakan pelanggaran terhadap Sunnah. Namun, terdapat satu riwayat bahawa Ahmad membenarkannya, kecuali dengan zakat al-fitr.

As for Hanbalites, the author of al Mughni says it appears that Ahmad believes payment in value unsatisfactory because it is a violation of Sunnah. However, there is a report that Ahmad approves of it, except with zakah of al fitr.

Semua perbezaan ini boleh dikaitkan dengan sudut pandang yang berbeza di kalangan ulama fiqh dalam melihat zakat, sama ada sebagai satu ibadah atau sebagai cukai ke atas harta. Mereka yang mewajibkan pembayaran dalam bentuk asal berhujah bahawa oleh kerana zakat ialah satu ibadah, ia hanya boleh dilaksanakan dengan cara yang sama sebagaimana yang diperincikan dalam sabda-sabda Nabi ﷺ, maka pembayaran mestilah dibuat dengan barang zakat yang sama. Sebaliknya, Abu Hanifah, murid-muridnya, dan lain-lain mengharuskan pembayaran dalam bentuk nilai atas alasan bahawa ia tidak menjadi masalah dari segi memberi kelegaan kepada orang miskin.5

All these differences can be attributed to the different angles from which jurists perceive zakah as either a worship or a tax on wealth. Those who require payment in kind argue that since zakah is a worship, it can only be done the very same way detailed in the sayings, therefore payment must be made in the same zakated item. On the other hand, Abu Hanifah, his disciples, and others allow payment in value on the grounds that it makes no difference as far as relieving the poor is concerned.5

Mereka yang tidak menyetujui pembayaran dalam bentuk nilai mengemukakan hujah-hujah berikut:

Those who do not approve payment in value bring forth the following arguments:

1. Al Juwaini, seorang penganut mazhab Syafi'i, berhujah bahawa oleh kerana zakat merupakan salah satu daripada ibadah, ia mesti dilaksanakan tepat seperti yang diperintahkan kepada kita, kerana hanya God yang mengetahui dengan sebaik-baiknya cara yang Dia kehendaki untuk disembah. Zakat adalah saudara kepada solat. Tiada sesiapa yang boleh membuat sebarang perubahan pada bentuk atau urutan solat, dan sama juga, tiada sesiapa yang boleh membayar wang apabila sabda-sabda Nabi menyatakan membayar seekor unta betina atau seekor kambing.6

1. Al Juwaini, a Shafi'ite, argues that since zakah is one of the rites of worship it must be done exactly the way we are ordered, because only God knows best the way He wants to be worshiped. Zakah is the sister of prayers. No one can make any change in the format or sequence of prayers, and by the same token, no one may pay money when sayings state pay a female camel or a sheep.6

"Hal ini diperkuat lagi oleh hakim Abu Bakr bin al 'Arabi, seorang bermazhab Maliki, yang berkata, "Ujian menunaikan zakat tidak tercapai hanya dengan sekadar pengurangan (dengan memberikan sebahagian harta)."

2. This is further emphasized by the judge Abu Bakr bin al 'Arabi, a Malikite, who says, "The test of paying zakah is not realized in mere reduction (by giving away some)

"...daripada jumlah keseluruhan harta — sebagaimana pandangan Abu Hanifah — tetapi menuntut pengurangan kuantiti setiap jenis harta yang tertakluk kepada zakat, bagi memutuskan keterikatan emosi pembayar zakat terhadap setiap barang yang dimilikinya. Pembayaran secara aini (dalam bentuk barangan) diwajibkan atas nilai (merit) tersendiri."7

of total wealth - - as Abu Hanifah thinks - - but requires reducing the quantity of each and every item of zakatable wealth, in order to break the payer's sentimental attachment to each and every item he or she owns. Payment in kind is obligated on its merit."7

3. Oleh kerana zakat bertujuan meringankan pelbagai keperluan golongan fakir dan miskin, kepelbagaian harta yang dibayar merupakan kemudahan penting bagi mereka. Ia juga menjadi tanda syukur dan terima kasih kepada Tuhan, iaitu dengan memberi kepada orang lain daripada harta yang sama yang telah dikurniakan-Nya kepada pembayar.8

3. Since zakah is meant to relieve the diverse needs of the poor, diversity of assets paid is an important convenience for the poor. It is also a sign of thankfulness and gratitude to God to give others from the very same assets He bestowed on the payer.8