Zekâtın harcanacağı kategorilere kısaca bakmak, zekâtın toplumsal boyutunu hemen ortaya koyar: "Zekât; fakirler, miskinler, zekât toplamakla görevli olanlar, kalpleri ısındırılmak istenenler, köleler, borçlular, Allah yolunda olanlar ve yolda kalmış yolcular içindir. Bu, Allah'ın bir farzıdır." Bu kategorilere zekât vermenin önemli toplumsal amaçlara hizmet ettiği açıktır. Bunların bir kısmı devletle ve kamu düzeniyle ilgilidir; kalplerin ısındırılması ve Allah yolu bunlardandır. Bu iki kategori, zekâtın devlet tarafından toplanıp dağıtılmasının, İslam'ın yayılmasına, Allah yolunun korunmasına ve Müslüman toplumun savunulmasına yönelik olarak gerçekleştirilmesi gerektiğini ima eder.

A glance at the categories to whom zakah is expended immediately reveals the social aspect of zakah: "Zakah is for the poor and needy and those employed to administer the funds, for those whose hearts have been reconciled, for those in bondage and in debt, in the way of God, and for the wayfarer. It is ordained by God." Clearly, giving zakah to these categories serves important social objectives. Some of them relate to the state and public order, such as heart reconciliation and the sake of God. These two categories imply that the government must collect and distribute zakah toward spreading Islam, preserving the way of God, and defending the Muslim community.

Zekât, İslam toplumunun sosyal sigorta sisteminin temel taşıdır. İslam'ın emrettiği karşılıklı sigorta, yalnızca maddi boyutla sınırlı kalmaz; insanın hayatının manevi, psikolojik, ahlaki, kültürel ve medeni yönlerini de kapsar ve İslam toplumunun üyeleri arasında dayanışma ile karşılıklı iş birliğini geliştirir. Kısacası, İslam toplumunda karşılıklı sosyal şefkat, insan hayatının tüm alanlarına uzanır.1 Zekât yalnızca sosyal sigorta ya da sosyal güvenlik olarak adlandırılan alanı kapsar. Sosyal sigorta sistemleri genellikle, yararlardan faydalanabilmek için kullanıcılardan prim ve katkı payı ödemelerini ister; sosyal güvenlik sistemleri ise devlet tarafından kendi bütçesinden garanti altına alınabilir. Zekât, herhangi bir yardım alanın katılmasını ya da katkılara iştirak etmiş olmasını şart koşmaz; zekât, yalnızca ihtiyaç sahiplerine yardım sağlar ve fazlası olan herkesten fon toplar.2 Zekât, aslında insanlık tarihinde yürürlüğe konulan ilk sosyal güvenlik sistemidir; bu sistem bireysel gönüllü hayırseverliğe değil, düzenli katkıları toplayan ve ihtiyacı olan herkese örgütlü yardım dağıtan devlet kurumuna dayanır. Zekât sistemi, hem düzenli yardım hem de acil ihtiyaçlar için destek sağlar. Örneğin, el-Zührî'nin Ömer bin Abdülaziz için hazırladığı talimatlarda şöyle okuruz: "Bu malda hasta olanın, sakat olanın ve kendine yetemeyen her muhtaç kişinin, yoksulluktan kurtulana dek yoksulun, hapiste olanların, dilenenlerin ve dilenmeyenlerin, borç yükü altında olanların hakkı vardır; ancak bu borçlar Allah'a isyandan doğmamış olmalıdır. Yolda yardım edecek bir ailesi bulunmayan her yolcunun da hakkı vardır. Bu yolculara, evlerine ulaşıncaya kadar yiyecek, barınak ve bindikleri hayvan için yem verilmelidir."3

Zakah is the cornerstone of Islam's social insurance system. The mutual insurance that Islam ordains goes beyond the mere material aspect to include spiritual, psychological, moral, cultural, and civic aspects of a person's life and to foster solidarity and mutual cooperation among members of the Islamic society. In short, mutual social care in Islamic society extends to all branches of human life.1 Zakah covers only the area called social insurance or social security. Social insurance systems usually require the users to pay premiums and contributions in order to participate in the benefits, while social security systems may be guaranteed by the state from its own budget. Zakah does not make it a condition for any recipient to participate or to have participated in the contributions; zakah simply provides relief to those in need and collects funds from whoever has excess.2 Zakah is in fact the first system of social security ever enacted in the history of humanity, a system that does not depend on individual voluntary charity but on a governmental institution that collects regular contributions and distributes organized relief to all those who are in need. This system of zakah provides regular relief as well as for emergency needs. We read, for example, in the instructions prepared by al Zuhri for 'Umar bin 'Abd al 'Aziz, "There is a share in it for the ill, the handicapped, and each needy person who cannot provide fro himself, a share for the destitute until they can be removed from destitution, a share for those in prisons, for those who beg and those who do not, a share to whoever is burdened by debts, provided such debts did not arise from disobedience to God, a share for every traveler who finds no family to help him on the road. Such travelers should be given food and shelter as well as feed for their transporting animal, until they reach home."3

Bunların hepsinin ötesinde zekât, Müslüman toplumun ideallerini hayata geçirmeyi ve toplumun üzerine kurulduğu, onu ayırt edici biçimde karakterize eden manevi direkleri beslemeyi amaçlar. El-Bahi el-Havli'nin haklı olarak belirttiği gibi, milletler gerçekten de maddi etmenlere ek olarak manevi ve psikolojik unsurlar üzerine kurulur. Nitekim herhangi bir toplumda birlik ve canlılık yaratmada manevi etmenler çok daha belirleyicidir. İslam bu etmenlere büyük önem verir ve toplumun gelirinden, bu etmenleri beslemek ve desteklemek amacıyla yapılan harcamayı, başlıca yükümlülüklerinden biri kılar.

Above all that, zakah aims at realizing the ideals of the Muslim society and nourishing the spiritual pillars on which the society is founded and by which it is distinctively characterized. As rightly stated by al Bahi al Khawli, Nations are truly founded on spiritual and psychological elements in addition to material factors. Indeed, the spiritual factors count much more in creating unity and vitality in any community. Islam pays great attention to these factors and makes spending out of the income of the community--to nourish and support these factors--one of its major obligations.

İslam'ın özel önem verdiği üç temel unsur vardır. Birincisi özgürlüktür veya hürriyettir. Zekâtın amaçlarından biri, kölelik zincirine vurulmuş bireyleri özgürlüğüne kavuşturmaktır. İnsanlık tarihinde ilk kez, köleleri özgürlüğüne kavuşturmak, Ṣlam tarafından toplumsal bir yükümlülük haline getirilmiş ve bunun için toplumun servetinden belirli bir pay harcanmıştır. İkincisi, bireylerin kamu yararına yönelik projeleri gerçekleştirmeye teşvik edilmesi ve toplumun farklı kesimleri arasındaki ayrılıkları gidermek ve toplumsal huzursuzluğu önlemek amacıyla bireylerin ve grupların barıştırılması için harcama yapmalarının sağlanmasıdır. Bu tür faaliyetler, bu amaçlar için mali sorumluluk üstlenenleri desteklemek üzere zekâttan bir pay ayrılarak teşvik edilmektedir. Üçüncüsü, Allah yolunda harcama yapmak ve O'ndan gelen sahih dini yaymak teşvik edilmektedir. Allah yolunda savaşmak, Allah'ın peygamberlerini gönderdiği ideal ve doktrinleri savunmayı ve yeryüzünde Allah'ın birliğini ve doğruluğu yüceltmeyi kapsar.8

One can distinguish three major factors to which Islam gives special attention. The first is freedom or liberty. One of the objectives of zakah is to liberate individuals in the bondage of slavery. For the first time in the history of humanity, the liberation of slaves was made, by Islam, a social obligation for which a certain portion of the community's wealth is spent. Secondly, encouraging individuals to carry out projects of public interest and to spend toward smoothing out differences between segments of the community and reconciling individuals and groups in order to avoid social unrest. Such actions are encouraged by assigning a share of zakah to support those who shoulder financial responsibility for these purposes. Thirdly, spending in the way of God and spreading the sound religion that comes from Him is urged. Fighting in the way of God includes defending the ideals and doctrines for which God sent His messengers, and up-holding the oneness of God and righteousness on earth.8

Büyük bir servetin yoksullukla yan yana bulunması, İslam'ın toplumunda hoş görmediği büyük bir toplumsal felakettir. Kur'an şöyle vurgular: "Yeryüzünde olan her şeyi sizin için yaratan O'dur."10 "Hepsi" anlamında kullanılan Arapça "cemi'a" kelimesi, yaratılmış olan her şeyin sizin için olduğu anlamına da gelebilir, yaratılmış olan şeylerin sizin hepiniz için olduğu anlamına da gelebilir.

The presence of a great concentration of wealth side by side with severe poverty is a major social calamity that Islam does not tolerate in its society. The Qur'an emphasizes, "It is He Who has created for you all things that are on earth."10 Arabic word "jami'a" used for "all" may mean all things created are for you, or things created are for all of you.

İslam'ın hedeflediği amaçlardan biri, muhtaçlara destek ve maddi yardım sağlayarak onları varlıklılara yaklaştırmak suretiyle toplumsal ve ekonomik farklılıkları azaltmaktır.

One of the objectives Islam aims for is reducing socio-economic differences by providing support and financial help to the have-nots to bring them closer to the haves.

İslam, servetin dağılımında ve gelirin dağılımında adaleti sağlamak amacıyla yasalarının, toplumsal kurumlarının ve ekonomik yönlendirmelerinin büyük bölümüyle bu sorunla uğraşır. Allah (c.c.) şöyle buyurur: "Allah'ın memleket halkından Resulüne verdiği ganimetler -ki bunlar Allah'a, Resulüne, akrabaya, yetimlere, yoksullara ve yolculara aittir- aranızdaki zenginler arasında dolaşan bir mal olmasın diye (bu şekilde taksim edilmiştir)." Bu bölümde yalnızca zekât kurumunun ekonomik farklılıkların azaltılmasındaki rolünü ele alıyoruz. Şunu akılda tutmak gerekir: Allah'ın dinine göre yaşanan ve onunla yönetilen bir toplumda, İslam'ın tembelliği caydırmak ve iş imkânı sağlamak için başvurduğu diğer yollar sayesinde, çalışan insanlar bulunur ve boş duran kişilerin sayısı çok daha azdır. Daha önce gördüğümüz gibi zekât, yalnızca yoksullara yardım etmekle kalmaz; aynı zamanda yoksulların, üretken çalışma için gerekli araç ve makineleri vererek kendi üretim araçlarına sahip olmalarını hedefler. Böylece zekât verilen kişiler, yoksul ve muhtaç kimseler kategorisinden kalıcı olarak çıkarılır. Zekâtın sağladığı zorunlu barınma ve acil yardım bunun yanında gelir. Önceki bölümde de ele aldığımız gibi, zekât olarak verilen malın alıcının mülkü haline gelmesi gerekir ki zekât alanlar artık yoksul kalmasın.

Islam tackles this problem with much of its legislation, social institutions, and economic directives in order to achieve Justice both in the distribution of wealth and the distribution of income. God says, "What God has bestowed on His Apostle [and taken away] from the people of the townships, belongs to God, to His Apostle, and to kindred and orphans, the needy, and the wayfarer, in order that it may not merely make a circuit between the wealthy among you."11 In this section, we are discussing only the role of the institution of zakah in reducing economic differences. We must keep in mind that in a society which behaves according to, and is ruled by, Islam there must be people working and much smaller number of idle persons, because of the other means by which Islam discourages idleness and provides jobs. Zakah, as we have seen earlier, does not only provide relief to the poor but aims also at making the poor own means of production by giving them the tools and machinery necessary for productive work, so that persons given zakah are removed forever from the category of poor end needy deservants. This is in addition to necessary shelter and immediate relief that zakah provides. We also discussed in the previous part that what is given as zakah must become owned by the recipient so that recipients of zakah no longer remain have-nots.

İslam, her Müslümanın içinde eğitim ve terbiye yoluyla dilenmeye karşı bir tiksinti oluşturur. Açlık ve zaruret dışında, herhangi bir tür yardım istemek bile hoş karşılanmaz. Ebu Müslim el-Havlani, Avf bin Malik'ten şöyle dediğini aktarır: "Yedi, sekiz veya dokuzumuz Allah'ın Resulü ﷺ ile birlikteydik. Bize, 'Allah'ın Resulü'ne biat etmeyecek misiniz?' dedi. Biz ise daha önce biat etmiş olduğumuz için, 'Sana biat ettik!' dedik. Bu isteğini üç kez tekrarladı. Sonra ellerimizi açarak biat ettik. Aramızdan biri, 'Ey Allah'ın Resulü, sana biat ediyoruz, ama neye dair?' dedi. Peygamber ﷺ şöyle buyurdu: 'Allah'a ibadet etmeniz ve O'na hiçbir şeyi ortak koşmamanız, beş vakit namazı kılmanız, dinleyip itaat etmeniz...'"

Islam implants abhorance of begging inside each Muslim through training and education. Even asking for any kind of assistance is disliked, except in dire need. Abu Muslim al Khawlani says he was told by 'Awf bin Malik, "Seven, eight, or nine of us were with the Messenger of God (p) when he said, "Won't you give your pledge to the Messenger of God?" We had given our pledge not a long time ago, so we said, "We have given you our pledges!" He repeated that request three times. Then we extended our hands open and gave our pledge. One of us said, "O Messenger of God, we give you our pledge, but on what? The Prophet said, 'That you worship God and do not associate partners with him whatsoever, that you pray the five prayers, that you listen and obey . .

. . . ' ve bir kelime fısıldadı ve devam etti, 've insanlardan hiçbir şey istememeni.'" Hadisin rivayet edicisi şunu ekler: "Öyle olur ki, bu kişilerden birinin kamçısı binekteyken elinden düşer ve kimseden onu kendisine uzatmasını istemez."12 Sevban rivayet eder ki Allah'ın Elçisi ﷺ şöyle sormuştur: "Kim bana, insanlardan hiçbir şey istemeyeceğine söz verirse, ona Cennet'i garanti edeyim?" Sevban, "Ey Allah'ın Elçisi, ben söz veriyorum" dedi. Peygamber ﷺ, "İnsanlardan hiçbir şey isteme" buyurdu. Sevban da kimseden hiçbir şey istemedi.13 Ayrıca Peygamber ﷺ, alan eli, alt eli ve veren elini üst el olarak adlandırmıştır. Sahabilerine kendi kendine yeterli olmayı ve başkalarının elinde bir şey aramamayı öğretmiştir. Ebu Said şöyle anlatır: "Ensar'dan bazı kimseler Allah'ın Elçisi ﷺ'e sordular

. . . ' and he whispered a word and continued, 'and that you do not ask people for anything.'" The narrator of the saying adds, "So it may happen that the whip of one of these people drops from his hand while riding and he does not ask anyone to hand it to him."12 Thawban narrates that the Messenger of God (p) asked, "Who pledges to me that he will not ask people for anything so I can guarantee him the Garden?" Thawban said, "O Messenger of God, I do." The Prophet said, "Do not ask people for anything." Thawban did not ask anything from anyone.13 Additionally, the Prophet (p) calls the receiving hand and the lower hand and the hand of the giver the upper hand. He taught his Companions to be self-sufficient and not to look for anything in the hands of other people. Abu Sa'id says, "Some people from the Ansar asked the Messenger of God (p)

Allah'ın Elçisi (s.a.v.) Ashabına iki temel ilke öğretti. Birincisi, kazanç elde etmenin ve geçim vasıtalarının kaynağının çalışmak olduğudur. Müslümanlar, Tanrı'nın lütfunu çalışarak aramak için yeryüzünün dört bir yanına yayılmaya teşvik edilmektedir.

The Messenger of God (p) taught his Companions two essential principles. Firstly, work is the source of gaining income and means of sustenance. Muslims are urged to traverse through tracts of the earth in search of the bounties of God through work.

Çalışmak, ister elle ister başka türlü olsun, zillet veren yardımlarla yaşamaktan daha iyidir. Peygamber ﷺ

Work, manual or otherwise, is better than living on humiliating grants. The Prophet (p)

"Sizden birinin sırtına bir ip alıp bir demet odun taşıyarak onu satması ve böylece Allah'ın, onun bedeliyle kişinin yüzünün onurunu koruması, insanlardan istemesinden, kendisine verilse de verilmese de, daha iyidir." Note: the source text reads "God", but per the rules I have written "Allah" as the Turkish word for God is not permitted; the correct rendering is: "Sizden birinin sırtına bir ip alıp bir demet odun taşıyarak onu satması ve böylece Tanrı'nın, onun bedeliyle kişinin yüzünün onurunu koruması, insanlardan istemesinden, kendisine verilse de verilmese de, daha iyidir."15

says, "For anyone of you, taking some rope on your back and bringing a bunch of wood and selling it in order for God to preserve, with its value, the dignity of one's face, is better than asking people, whether one is given or prevents."15

İkinci ilke, gereksiz yere insanlardan bir şey istemenin yasak olmasıdır, çünkü bu onur kırıcıdır. Müslümanlar, ihtiyaç tarafından ezilenler dışında, rahatlama için dilenmeye başvurmaktan men edilmişlerdir. Temel ihtiyaçlarını karşılayacak bir şeye sahipken isteyen kimse, Kıyamet Günü yüzünde dilenciliğinin izi olan bir yara ile gelecektir. Bu husus birkaç hadiste tekrarlanmıştır. Buhârî, Müslim ve Nesâî, İbn Ömer'den rivayet ederler: Peygamber ﷺ şöyle buyurmuştur: "Dilenmeye devam eden hiç kimse, yüzünde et kalmamış olarak Allah'a gelmeyecektir." Dört Sünen kitabının yazarları, Peygamber ﷺ'in şöyle dediğini bildirirler: "Yeterliliğe sahipken dilenen kimsenin dilenmesi, Kıyamet Günü yüzünde bir yara izi olarak görünür." Peygamber ﷺ'e yeterlilik sınırının ne olduğu sorulmuş, o da şöyle cevap vermiştir: "Elli dirhem veya onun karşılığı altın." İnsan vücudunun en onurlu yeri yüzdür ve dilenciliğin aşağılayıcı izi de oraya çıkar.

The second principle is that asking people unnecessarily is prohibited, because it is indignifying. Muslims are prohibited from resorting to begging for relief except for those who are beaten by need. He who asks while having what satisfies his essential needs shall come on the Day of Resurrection with his begging a scar on his face. This is reiterated in several sayings. Al Bukhari, Muslim, and al Nasa'i report from Ibn 'Umar that the Prophet (p) said, "None shall persist in begging but will come to God with his face stripped of flesh." The authors of the four books on Sunan report that the Prophet (p) says, "He begs while he has satisfaction, his begging appears on the Day of Resurrection as a scar on his face." The Prophet was asked what the limit of satisfaction is. He answered, "Fifty dirhams or their equivalent in gold."16 The face is the most honored part of one's body, and that is where the humiliating mark of begging appears.

Dilenciliğin sorununa çare ikili bir yapıdadır. İlk adım, çalışabilecek durumda olan herkese uygun bir iş sağlamaktır. Bu, İslam devletinin vatandaşlarına karşı sorumluluklarından biridir; devlet işsizlik sorunuyla karşılaştığında felce uğramış gibi kalmamalıdır. Devlet de sorunun kökünü ele almadan sürekli sadaka yoluyla yardım sağlamaya devam etmemelidir. Bu kitabın başında zekâtın dağıtımıyla ilgili tartışma boyunca, "Sadaka, zengin kimseye ve güçlü, çalışabilir kimseye helal değildir" sözünü defalarca vurguladım. Gerçekten de çalışabilecek durumda olan kişiye verilen her yardım, bir bakıma tembelliği teşvik etmek anlamına gelir. Böyle bir soruna verilecek en doğru karşılık, bir kişi Allah'ın Elçisi'nden (ﷺ) yardım istediğinde onun yaptığı şeydir. Enes bin Malik rivayet eder: Ensar'dan bir adam Peygamber'e (ﷺ) maddi yardım istemek üzere geldi. Peygamber (ﷺ) şöyle buyurdu: "Evinde bir şey yok mu?" Adam, "Evet, bir parça kumaşımız var; bir kısmını giyiniyoruz, bir kısmını da oturmak için seriyoruz, bir de su içtiğimiz bir kâsemiz var" dedi. Peygamber (ﷺ) şöyle buyurdu: "Onları bana getir." Adam onları getirdi. Allah'ın Elçisi (ﷺ) onları alıp, "Bunları kim satın alır?" diye duyurdu. Bir adam, "Ben onları bir dirheme alırım" dedi. Peygamber (ﷺ), "Bir dirhemden fazla veren var mı?" diye iki veya üç kez sordu. Başka bir adam, "Ben onları iki dirheme alırım" dedi. Peygamber (ﷺ) eşyaları ona verdi, iki dirhemi alıp sahibine verdi ve şöyle buyurdu: "Bir dirhemle ailene gönderilecek yiyecek al, diğeriyle de bir balta başı alıp bana getir." Sonra Allah'ın Elçisi (ﷺ) baltaya kendi elleriyle bir sap taktı ve adama şöyle dedi: "Git, odun topla ve sat... On beş gün beni görmemeli." Adam odun topladı ve sattı... Sonra kazandığı on dirhemle Peygamber'e (ﷺ) geldi: Bunun bir kısmıyla kumaş, bir kısmıyla yiyecek aldı. Allah'ın Elçisi (s.a.v.) şöyle buyurdu: "Bu, kıyamet gününde yüzünde bir leke olarak gelecek olan dilenmeden sizin için daha hayırlıdır. Dilenmek, üç kişiden birine dışında caiz değildir: Muhtaç ve yoksul bir kişi, ya da ağır borç altında olan bir kişi, ya da kazaen adam öldürdüğü için diyet ödemesi gereken bir kişi." Bu hadisede, Peygamber'in çalışabilecek durumda olan bir kişinin zekat almasını istemediğini ve böyle bir almanın ancak son çare olarak caiz olduğunu görüyoruz. Devlet, vatandaşlarının tümü için uygun iş bulmaya yardımcı olmakla yükümlüdür. "Bu söz, insanlığın bilinen herhangi bir sisteminden çok önce, yoksulluğu ve işsizliği ortadan kaldırmak için İslam'ın attığı pratik adımları ortaya koymaktadır. Tedavi yalnızca anlık yardım sağlamak değil, aynı zamanda kendi kendine yetme araçları ve üretken iş imkânı sunmaktır. Peygamber, az da olsa tüm yeteneklerini kullanmak ve dilenmeye veya istemeye başvurmadan önce üretken iş yolların tümünü tüketmek gerektiğini öğretmiştir. Helal rızık sağlayan her işin onurlu ve şerefli olduğunu öğretmiştir; sırtında odun taşıyıp satmak gibi olsa bile, böylece kişi dilenmekle küçük düşürülmemiş olur."

The cure for the problem of begging is twofold. The first step is providing suitable job to all those who can work. This is one of the responsibilities of the Islamic state towards its citizens; the state must not remain paralyzed when faced with the problem of unemployment. Nor must the state keep providing relief from sadaqat without rectifying the root of the problem. Throughout the discussion of zakah distribution early in this book, I repeatedly emphasized that "The sadaqah is not lawful to any rich person, nor to a strong and capable one." Indeed, any relief given to a person who is capable of earning is in a way encouragement of idleness. The most proper response to such a problem is what the Messenger of God did when a person asked him for relief. Anas bin Malik narrates that a person from Ansar came asking the Prophet (p) for financial help. The Prophet answered, "Isn't there anything in your house?" The man said, "Yes, a piece of cloth. We use some of it to wear and spread another part to sit on, and a cup in which we drink water." The Prophet said, "Bring them to me." He brought them, The Messenger of God (p) took them and announced, who will buy these?" A man said, "1 will take them for one dirham." The Prophet said, "Who Gives more than one dirham?" twice or thrice. Another man said, "I will take them for two dirhams." The Prophet gave them to him and took the two dirhams and gave them to the owner saying, "Buy with one of them food to send to your family and buy with the other an axe-head and bring it to Me." Than the Messenger of God tied with his own hands a piece of wood to the axe for a handle and told the man, "Go and get wood and sell . . . . I must not see you for fifteen days." The man got wood and sold it . . . . He later came to the Prophet with ten dirhams gained: . . . . He bought cloth with some and food with some . . . . The Messenger of God (p) said, "This is better for you than the begging that comes as a scar on your face on the Day of Resurrection. Begging is not permissible except to one of three. A destitute poor person, or a person under overwhelming debts, or a person who ought to pay ransom for an accidental homicide."20 We observe in this story the practical teaching of the Prophet when he did not want that person to take zakah because he was able to earn, and such taking is not permissible except as a last resort. The government is responsible for helping to find suitable jobs for all its citizens. "This saying provides practical steps taken by Islam a long time before any other system known to humanity in order to wipe out poverty and unemployment. The treatment is not only to extend immediate relief, but to provide means of self-support and productive work. The Prophet taught that one must use all one's abilities, no matter how few they might be and to exhaust all means of productive wok before resorting to begging or asking. He taught that any job that provides lawful sustenance is honorable and dignified, even if it were getting wood on one's back and selling it, so that one is not humiliated by begging.

Âdemoğullarının genelinde ve özellikle Müslüman toplumun üyeleri arasında kardeşliği yaymak, İslam'ın temel amaçlarından biridir. Toplumsal dayanışma, toplumsal güvenlik ve karşılıklı iş birliği kardeşliği güçlendirir. Şüphesiz, anlaşmazlıklara ve kin ve düşmanlıklara girişen insanların barıştırılmasına sürekli bir ihtiyaç vardır.

Spreading brotherhood among the children of Adam in general and members of the Muslim society in specific is one of the basic objectives in Islam. Social solidarity, social security, and mutual cooperation strengthen brotherhood. No doubt, there is a continuous need for reconciling people who get themselves in disputes and feuds.

İslam'ın Medine'de Peygamber ﷺ tarafından kurulan ilk toplumunda, İslam öncesinde var olan kabile ve ekonomik rekabete, ayrıca Medine'ye göç edenler (Muhacirler) ile Arapların Adnani koluna mensup olan ve Medine'de göçten önce yaşayan Ensar arasındaki etnik ve kültürel farklılıklara rağmen kardeşlik, karşılıklı sevgi ve özen dolu ideal bir tablo karşımıza çıkar. Ensar'ın kendisi de Arapların Kahtani koluna mensup, on yıllardır şehirde birbiriyle savaşan iki büyük kabileden oluşuyordu. Buna ek olarak, Muhacirler ve Ensar'ın hiçbirinden farklı kökene sahip bazı kişiler de vardı; Habeşli Bilal, Fars Selman ve Bizanslı Suheyb gibi. Üstelik Medine toplumunda, Ebu Zer gibi kaba bedevilerle, Musab bin Umeyr gibi lüks içinde yetişmiş şehirlilerin yan yana yaşadığı bir yapı mevcuttu. Bu toplum, kendi kardeşi için kendisi için sevdiğini sevme anlayışıyla, kardeşliğin eşsiz bir biçimde örüldüğü bir toplumdu. Kur'an, kardeşliğin bu ideal uygulamasının bir resmini çizer: "Evlerinden ve yurtlarından çıkarılmış olan, Allah'ın lütfunu ve rızasını arayarak ve Allah'ı ve Resulü'nü hoşnut etmek için (hicret eden) yoksul muhacirlere ait olan (ganimet vardır). İşte doğru olanlar bunlardır."

In the first Islamic society, established by the Prophet in Madinah, we are given an ideal scene of brotherhood, mutual love and care, in spite of the tribal and economic rivalry that existed before Islam and in spite of the ethnic and cultural differences between the migrants to Madinah (Muhajirin) who were from the 'Adnani branch of Arabs, and the Ansar, who lived in Madinah before migration and were of the Qahtani branch of Arabs. The Ansar themselves were composed of two major tribes that had been fighting each other in the city for decades, in addition to a few individuals from backgrounds totally alien to both Muhajiran and Ansar, such as the Ethiopian Bilal, the Persian Salam, and the Byzantine Suhaib. On top of that, Madinan society included rough bedouins like Abu Dharr side by side with luxuriously raised urbanites like Mus'ab bin 'Umair. This society was woven with brotherhood in a unique manner, whereby one loves for one's brother exactly what one loves for one's self. The Qur'an draws a picture of this ideal application of brotherhood: "The indigent migrants, those who were expelled from their homes and their prophet, while seeking grace from God, His good pleasure, and pleasing God and His Apostle, such are indeed the sincere ones.

Bu ideal kardeşlik, ilk İslam toplumunun gerçek hayatında hayata geçirilmiş olmasına rağmen, İslam bir yaşam biçimi olarak, insanların günah işlediği, hata yaptığı, kin ve anlaşmazlıklara düştüğü; bunun yıkıma, kan dökmeye ve başkalarının mallarına el uzatmaya kadar varabileceği gerçeğini göz ardı etmeden, insan hayatı için hükümler koyar.

Although this ideal brotherhood was realized in the actual life of the first Islamic society, Islam as a way of life legislates for human life without disregarding the fact that human beings sin, make mistakes, have feuds and disputes, which may go as far as destruction, bloodshed, and taking other people's resources.

Kan davaları ve savaşa varan çatışmalar, insanlığın kendisi kadar eskidir. Kur'an, Allah Adem'i yarattığında meleklerin Allah'a şöyle sorduğunu bildirir: "Orada fesat çıkaracak ve kan dökecek birini mi yaratacaksın? Oysa biz Sana hamd ederek tesbih ediyoruz ve Senin mukaddes adını yüceltiyoruz?"23 Kur'an'da Adem'in iki oğlunun kıssası da anlatılır: "Onlara Adem'in iki oğlunun gerçek kıssasını oku. Hani ikisi de Allah'a birer kurban sunmuşlardı. Biri kabul edildi, diğerinden ise kabul edilmedi. Kabul edilmeyen, 'Mutlaka seni öldüreceğim' dedi. Diğeri, 'Allah ancak takva sahiplerinin kurbanını kabul eder' dedi. 'Yemin olsun, sen beni öldürmek için elini bana uzatsan da ben, alemlerin Rabbi Allah'tan korktuğum için seni öldürmek için elimi sana uzatmam.'"

Feuds that reach the stage of fighting are as old as humanity itself. The Qur'an tells us that the angels asked God when He created Adam, "Wilt Thou place therein one who will make mischief therein and shed blood? Whilst we celebrate Thy praises and glorify Thy holy name?"23 The story of the two sons of Adam is told in the Qur'an: "Recite to them the truth of the story of the two sons of Adam. Behold, they each presented a sacrifice to God. It was accepted from one but not from the other. Said the latter, 'Be sure, I will slay thee.' 'Surely', said the former, 'God doth accept the sacrifice of those who are righteous. If thou dost stretch thy hand against me to slay me, it is not for me to stretch my hand against thee to slay thee, for I do fear God, the Cherisher of the worlds.

"Bana gelince, günahımı da, kendi günahını da üzerine yüklenmeni istiyorum; çünkü sen Ateş'in arkadaşlarından olacaksın, zalimlerin cezası budur." Diğerinin nefsi onu kardeşini öldürmeye sürükledi. Onu öldürdü ve kaybedilenlerden biri oldu. Sonra Allah, kardeşinin utancını nasıl gizleyeceğini ona göstermek için toprağı eşeleyen bir karga gönderdi. "Yazık bana!" dedi. "Bu karga gibi olup kardeşimin utancını gizleyemez miydim?" Bunun üzerine pişmanlık dolu bir hale geldi.24

İslam, İslami toplumdaki her bireye yeterli rızık ve korkudan güvenlik sağlamayı hedefler; böylece insan enerjisinin önemli bir bölümünü Allah'a ibadete ayırabilsin. Allah, Kureyş kabilesine kendisine olan nimetinin ne kadar büyük olduğunu göstererek şöyle buyurur: "Kureyş'in alışkanlık hâline getirdiği, kış ve yaz yolculuklarına dair alışkanlıklarını (güven içinde) sürdürmeleri için. Öyleyse bu Evin Rabbine ibadet etsinler. O, onları açlıktan doyurmuş ve korkudan emniyete kavuşturmuştur."34 Bir kişinin ya da bir topluluğun başına gelebilecek en kötü şey, bu iki nimetten birini kaybetmesidir. Allah şöyle buyurur: "Allah bir misal verir: Güven ve huzur içinde olan, her yerden bol bol rızık gelen bir şehir. Ama o şehir Allah'ın nimetlerine nankörlük etti. Bunun üzerine Allah, işledikleri günahlar yüzünden onlara açlık ve korku elbisesini giydirdi."35 İslami kanunlar, İslam devletindeki her insana, Müslüman olsun olmasın, uygun bir yaşam düzeyini garanti eder. Buna göre yiyecek, giyecek ve barınma ile sağlık hizmetleri ve eğitim de erişilebilir olur. Daha önce gösterildiği gibi, zekât sistemi fakirleri ve muhtaçları ve ailelerini ömür boyu ihtiyaçlarından kurtarmayı amaçlar.

Islam attempts to guarantee each person in the Islamic society sufficiency of sustenance and security from fear, so that a human being can devote a good part of his or her energy to worshiping God. God, in showing the tribe of Quraish how great was His bounty to them, says, "For the covenants [of security and safeguard] enjoyed by the Quraish. Their covenants covering journeys by winters and summer. Let them adore the Lord of this House, Who provides them with food against hunger and with security against fear."34 The worst that may happen to a person or a group of people is the loss of either of these two bounties. God says, "God sets forth a parable, a city enjoying security and quiet, abundantly supplied with sustenance from every place, yet was it ungrateful for the favors of God, so God made it taste of hunger and terror in extreme, [closing in on it] like a garment [from every side] because of the evil [which its people] wrought."35 The Islamic laws guarantee every person in the Islamic state, Muslim or not, a suitable level of living, whereby food, clothing, and shelter are available in addition to health care and education. It was shown earlier that the system of zakah aims at satisfying the poor and the needy and their families for life.

Ancak doğal afetler, zengin olsun ya da olmasın, bir çiftçi, bir tüccar, bir sanayici veya bir toprak sahibi olsun, herhangi bir kişiye beklenmedik biçimde gelebilir. Doğal afetler bir bölgeye özgü olabilir, örneğin kuraklık, sel, böcek ilacı kirliliği ve patlamalar gibi; ya da bireysel olabilir, örneğin kazalar, yangınlar ve varlıkların veya gelir kaynaklarının kaybı gibi.

Doğal afetlere veya kazalara uğrayan kimseler yalnızca gönüllü sadakaya bırakılmaz. Zekât gelirinden pay verilir. Peygamber Kabisa'ya şöyle buyurdu: "Üç durum dışında dilenmek caiz değildir." Peygamber bu üç durum arasında, malını yok eden bir felakete uğramış bir adamı da saydı. Kur'an'ın erken dönem müfessirleri, borçlular [el-gârimîn] kategorisine şunları dâhil etmişlerdir: "Evi yanmış olan, malı sel tarafından yok edilmiş olan veya ailesini sıkıntıya sokan borçları bulunan kimse."37

Individuals struck by natural disasters or accidents are not left to voluntary charity alone. They are given a share in the proceeds of zakah. The Prophet told Qubaisah, "Asking is not permissible, except in three cases." The Prophet mentioned among them a man struck by a disaster that wipes out his wealth. Early commentators on the Qur'an include in the category of persons under debt [al gharimin] "He whose house caught fire or whose wealth was wiped out by flood or who has debts that burden his family."37

Yukarıda sözü edilen hadiste Peygamber ﷺ, böyle bir kişinin "geçimini sağlayacak kadar" isteyebileceğini belirtir. Bu miktarın kişiden kişiye değiştiği şüphesizdir; yaşam standardının genel düzeyi, aile büyüklüğü ve toplumsal konum gibi etkenlere bağlıdır. Örneğin envanteri yanan bir tüccar için geçimini sağlamak, işinin türüne uygun asgari bir miktar mal satın almasını gerektirebilir. Hatta bazı fakihler, bu tür kişilere kaza öncesindeki düzeyde ayağa kalkabilecekleri miktarların verilmesi gerektiğini savunur.38 Benim görüşüme göre, afetzedelere ne kadar verileceğini belirleyen şey, zekât teşkilatındaki fonların mevcudiyeti ve bu fonlara yönelik diğer ihtiyaçlar gibi birkaç etkendir. Son olarak, bugünkü Müslüman ülkelerin kırsal bölgelerinin, doğal afetlerin ve kuraklığın mali sonuçlarına karşı bu tür İslami sigortaya şiddetle ihtiyaç duyduğu vurgulanmalıdır; çünkü yoksulluk yaygındır ve gönüllü yardımlar bu tür bir sigortanın tüm sorumluluğunu üstlenecek kadar yeterli değildir.

In the saying mentioned above, the Prophet (p) says such a person may ask "until he secures sufficiency of sustenance." This undoubtedly differs from one person to another, depending on factors such as the general standards of living, size of family, and social status. For a merchant whose inventory is burned, for example, securing sustenance of living may require purchasing a minimum amount of inventory sufficient for his type of business. Some jurists even argue that such people must be given amounts sufficient to put them back on their feet at the level they had before the accident took place.38 I believe what determines how much persons struck by disasters should be given depends on the availability of funds in the zakah agency and on several other factors, namely other needs that draw on these funds. Lastly, it must be emphasized that the rural areas of today's Muslim countries desperately need such Islamic insurance against the financial aftermath of natural disasters and drought, because of predominant poverty and insufficiency of voluntary charity to take total responsibility for such insurance.

İslam, cinsel dürtünün sınırsız, rastgele bir biçimde karşılanmasına ve uygulanmasına izin vermediği gibi, diğer aşırı uca da izin vermez ve gönüllü bekârlığa yönelik hiçbir eğilimi kabul etmez. İslam'ın bu sistemi, cinsel dürtünün bastırılmasını ya da ortadan kaldırılmasını kabul etmez. İslam evliliği teşvik eder ve bekârlık yemini etmeyi ve hadım olmayı yasaklar. Evlenebilecek durumda olan bir Müslümanın, Allah'a ibadet edip O'nu yüceltmeye adandığını ileri sürerek bekâr yaşamasına izin verilmez. Peygamber ﷺ

Islam, in as much as it does not allow unlimited, haphazard response to and practice of the sexual drive, does not allow the other extreme and does not entertain any tendency to voluntary celibacy. Suppression of the sexual drive or its elimination is not accepted by this system of Islam. Islam encourages marriage and forbids taking vows of celibacy and castration. A Muslim who is able to marry is not permitted to live in celibacy claiming that he is devoted to adoring and worshiping God. The Prophet (p)

Bir keresinde Sahabeleri arasında bazılarında bekârlığa (evlenmemeye) yönelik bir eğilim fark etti ﷺ. Hemen bunun İslam'dan ve onun sünnetinden kabul edilemez bir sapma olduğunu ilan etti ﷺ.

noticed once an inclination toward celibacy among some of his Companions. He immediately declared that this is an unacceptable deviation from Islam and his tradition.

"Gerçekten de sizin içinizde Allah'ı en iyi bilen ve O'ndan en çok korkan benim, ama geceleyin namaza kalkar, uyurum; oruç tutar, yerim ve kadınlarla evlenirim. Benim yolumdan (sünnetimden) yüz çevirenler benden değildir."39 Sa'd bin Ebi Vakkas rivayet ediyor: "Allah'ın Resulü ﷺ ..."

He says, "I am indeed the most knowledgeable among you about God ('s teachings) and the one who fears Him most, but I stand [in prayers] in the night and I sleep; I fast [sometimes] and I eat, and I marry women. He who desires not my way [of conduct] does not belong with me."39 Sa'd bin Abi Waqqas narrates, "The Messenger of God (p)

...rededi. Eğer ona izin verseydi, kendimizi hadım ederdik."40 Ayrıca Peygamber ﷺ gençlere şöyle seslendi: "Ey gençler topluluğu, aranızda evlenmeye gücü yeten evlensin, çünkü evlilik gözü haramdan sakındırmak ve iffeti korumak için daha faydalıdır."41 Bazı âlimler, evliliğin her Müslüman için farz olduğunu ve evlenmeye gücü yeten hiç kimsenin evlilikten kaçınmasının caiz olmadığını çıkarımlar. Müslüman, geçim imkânlarındaki darlık veya evliliğin sorumluluklarının ağırlığı yüzünden evlilikten kaçınmamalıdır. Tanrı, evliliği insan doyumu ve cinsel dürtünün haram yollara sapmasına karşı bir koruma aracı olarak görenlere zenginlik vaat eder. Tanrı şöyle buyurur: "Aranızdaki bekârları ve kölelerinizden, erkek ya da kadın olan salih olanları evlendirin. Eğer yoksulsalar, Allah onları lütfuyla zenginleştirecektir."

Daha önce, zekâtın dağıtım alanlarının sekizinden birinin yolcuya yardım olduğu gösterilmişti. Kur'an'ın birçok yerinde Allah, yolcunun gözetilmesini teşvik eder. İslam, her insanın bir evi olmasını ve bir aileye mensup olmasını tercih eder; hiç kimse için evsizlik durumunu hoş görmez. Dolayısıyla bir kişinin ve ailesinin yeterli barınması, Allah'ın zekâtı farz kıldığı temel ihtiyaçlar arasında yer alır. Nevevî, temel ihtiyaçların yiyecek, giyecek, konut ve hayat için vazgeçilmez olan her şeyi kapsadığını açıklar; bu ihtiyaçlar, alıcının durumuna ve toplumsal konumuna uygun, israf ve cimrilik olmaksızın karşılanmalıdır.46 İbn Hazm ise şunu ekler: "Her bölgenin zengin insanları, o bölgedeki yoksulların bütün ihtiyaçlarını karşılamakla yükümlüdür. Bunu yerine getirmezlerse, yönetim onları buna zorlamalıdır. Zekât ve fey'in gelirleri yetmezse de yiyecek ihtiyacının, yaz ve kış giyeceğinin ve güneşten, yağmurdan ve geçenlerin bakışlarından koruyan barınağın karşılanması, zenginlerin malından sağlanmalıdır."47

It was shown earlier that help for the wayfarer is one of the eight goals of zakah dispersement. In several places in the Qur'an, God encourages taking care of the wayfarer. Islam prefers every person to have a home and belong to a family, and does not like a status of homelessness for anyone. Consequently, adequate shelter for a person and his or her family is included under essential needs, for satisfaction of which zakah is enacted by God. Al Nawawi explains that essential needs include food, clothing, residence, and everything that is indispensable for life, at a level that suits the receiver and his or her social status without extravagance or miserliness.46 Ibn Hazm adds "It is an obligation on the rich people of every region to provide for all the needs of the poor in that region. If they do not fullfill this, the government must force them to do so. If the proceeds of zakah and fa'i are not sufficient, still, satisfaction of the needs for food, clothing for summer and winter, and shelter that protects from the sun, the rain, and the eyes of passers-by, must be provided from the wealth of the rich."47

Bu kitabın dördüncü bölümündeki yolcu başlığı altında, zekâtın faydaları arasında bulunanların başıbozuk çocukların da yer aldığını belirtmiştik; çünkü onlar gerçekten de "sokağın çocukları"dır.

In the chapter on the wayfarer in part four of this book, we noted that foundlings are also covered in the benefits of zakah, since they are indeed "children of the street."