هغه کسان چې زړونه یې الفت ته مایل کیدل پکار دي، په کې هغه کسان شامل دي چې دې وروستیو کې اسلام ته راغلي دي، یا هغه کسان چې د دې دین سره د خپلې ژمنې د پیاوړتیا ته اړتیا لري، او هغه کسان چې شرّ یې د مخنیوي وړ دی یا چې له هغوی څخه د ګټې اخیستلو او د مسلمانانو د دفاع امکان وي.

Those whose hearts are being reconciled include persons who have recently been brought to Islam, or who need to strengthen their commitment to this faith, and individuals whose evil can be forestalled or who can benefit and defend Muslims.

دا چې دې کټګورۍ ته د زکات د مستحقینو په توګه ځانګړی ځای ورکړل شوی، همدا ښیي چې زکات یوازې شخصي خیرات یا یوازې یو انفرادي عبادت نه دی. د دې کټګورۍ ته ورکول په خپل ماهیت کې داسې کار نه دی چې یو فرد په خپله سرېره ترسره کړی شي. دا یو سیاسي پرېکړه ده چې د دولت د پرېکړه کونکي ادارې لخوا کیږي. یوازې دولت کولی شي په یو ځانګړي وخت کې د زړونو د جلبولو اړتیا او د دې عنوان لاندې د مستحقینو صلاحیتونه وټاکي.

The very presence of this category as recipients of zakah emphasizes the fact that zakah is not personal charity or merely a worship left to individual practice. Distribution to this category is not, by nature, a job that individual acting independently can undertake. It is a political decision made by the decision-making body of the state. Only the state can determine the need at a given time for reconciling hearts and the qualifications of deservants under this title.

الف. د دې کټګورۍ څخه یوه ډله هغه کسان دي چې مسلمانیدو ته نږدې وي، یا د دوی قبیلې ښایي مسلمانې شي، لکه صفوان بن امیه چې د فتحې د ورځې په مکه کې نبي کریم ﷺ هغه ته امان ورکړ. د حنین د جګړې څخه وروسته نبي ﷺ هغه ته دومره اوښان د سامانونو سره ورکړل چې هغه وویل: "دا د هغه چا ورکول دي چې له غریبۍ نه ویره نه لري." مسلم او ترمذي د سعید بن مسیب څخه، هغه د صفوان څخه روایت کوي چې هغه وویل: "په خدای قسم، کله چې نبي ﷺ ماته ورکول، هغه وخت هغه ماته تر ټولو زیات ناپسند سړی و. هغه به ماته ورکاوه تر هغه چې زما تر ټولو محبوب سړی شو." صفوان یو پختې عقیدې مسلمان شو. احمد د صحیح سند سره د انس څخه روایت کوي چې "د خدای رسول ﷺ څخه هیڅکله د اسلام د منلو په بدل کې د یو شي غوښتنه نه وه کړې شوې مګر هغه یې ورکړی و. یو سړی راغی او د اسلام د منلو لپاره یې د یو شي غوښتنه وکړه. رسول ﷺ امر وکړ چې هغ ته د صدقې څخه دومره پسونه ورکړل شي چې د دوو غرونو تر منځ فاصله ډکه کړي. سړی خپلې قبیلې ته بیرته ولاړ او ویې ویل: 'ای زما قومه، اسلام ومنئ، ځکه محمد ﷺ داسې ورکوي لکه هغه چې له غریبۍ نه ویره نه لري.'"2

A. One group in this category is that of individuals who are close to becoming Muslims, or whose clans may become Muslim, like Safwan bin Ummayyah who was granted safety by the Prophet the day Makkah was conquered. The Prophet gave him so many camels loaded with goods after the battle of Hunain that he said, "This is the giving of one who fears not poverty." Muslim and al Tirmidhi report from Sa'id bin al Musayyib from Safwan his statement, "By God, when the Prophet gave me, he was the person I hated most. He continued to give me until he became my most beloved person."1 Safwan became a committed Muslim. Ahmad reports, via a correct chain, from Anas that "Never was the Messenger of God (p) asked to give anything for accepting Islam but he gave it. A man once came and asked to be given something for accepting Islam. The Messenger ordered him to be given enough sheep to fill the distance [between two hills] from the sheep collected as sadaqah. The man went back to his clan saying, 'O my folks, accept Islam, for Muhammad gives like one who fears not poverty."2

ب. دوهمه ډله هغه کسان دي چې ممکن مسلمانانو ته زیان ورسوي، چې د زکات ورکول به یې د مسلمانانو له زیانه وساتي. ابن عباس روایت کوي چې ځینې خلک د پیغمبر ﷺ په خدمت کې راغلل، که چیرې دوی ته صدقات ورکړل شي، اسلام ستاینه کوي او دا یو ښه دین بولي، خو که ورنه کړل شي، اسلام بد وایي.3

B. The second group includes those who may do harm to Muslims, to whom giving zakah stops them from hurting Muslims. Ibn 'Abbas narrates that certain people came to the Prophet who, if they are given sadaqat, praise Islam and declare it a good religion, but if not, malign Islam.3

دریم ډله هغه کسان دي چې نوي مسلمان شوي وي، چې د ورکولو له امله دوي په خپل دین کې ثابت قدم کیږي. کله چې الزهری ته وپوښتل شو چې څوک دي هغه کسان چې زړونه یې جلب کیږي؟ هغه وویل: "هر هغه چا چې له یهودو او عیسویانو څخه اسلام قبول کړی وي." بیا وپوښتل شو: "که هغوی شتمن هم وي؟" هغه ځواب ورکړ: "که هغوی شتمن هم وي."⁴ الحسن هم په ورته پوښتنه داسې ځواب ورکړ: "دوي هغه کسان دي چې اسلام قبول کوي."⁵ دا څرګنده ده چې هغه کسان چې اسلام قبلوي، ممکن د ډیرو قربانیو کولو ته اړ شي او د هغو ټولنو لخوا چې په کې ژوند کوي، ځورول کیدای شي، ټولنیز بندیز ورباندې لگیدای شي، یا حتی مالي ګواښ ورسره کیدای شي. داسې کس بې له شکه د ملاتړ او هڅونې ته اړتیا لري.

احمد او د هغه شاګردان په دې باور دي چې د زړه د جوړولو (تالیفِ قلوب) حکم دایمي دی، او دا د الزهري او ابوجعفر الباقر رایه ده۔13 دا نظر د جعفري او زیدي مذهبونو هم منلی دی۔14 یونس وايي: ”ما له الزهري څخه دې موضوع په اړه پوښتنه وکړه، هغه وویل چې ما د دې حکم د بدلون څه پته نه لرم۔“ ابوجعفر النحاس وايي: ”په دې بنسټ د زړه د جوړولو حکم ټینګ دی؛ کله چې د یو سړي (یا ښځې) زړه ته د ډالۍ او ملګرتیا د ساتلو اړتیا وي، نو هغ ته له زکات څخه ورکول کیدای شي۔“ القرطبي د القاضي عبدالوهاب (چې مالکي و) څخه نقل کوي چې ویلی یې دي: ”که داسې کسان کله کله د دولت لپاره اړین وي، نو له زکات څخه ورکول کیدای شي۔“ همداسې القاضي ابن العربي وايي: ”زما په نظر، که اسلام قوي شي، نو دا ډله د ورکولو مستحق نه پاتې کیږي، خو که دوی ته اړتیا وي، نو هغوی ته هغه برخه ورکول کیدای شي، لکه څنګه چې د الله رسول ﷺ ورکوله۔ په صحیح توګه روایت شوي دي چې ”اسلام په غربت (ناشنا والي) سره پیل شو، او بیرته به هم په غربت کې راځي، لکه څنګه چې پیل شو۔“15 په النيل او د هغه په شرح ابادي کې راغلي دي چې: ”دا ډله هغه وخت ساقطه کیږي کله چې دولت قوي وي او د خلکو د زړه جوړولو اړتیا ونه لري، خو کله چې اړتیا رامنځته شي، نو د مسلمانانو د زیان د مخنیوي یا د هغوی د ګټې لپاره دا کار جایز دی۔“16 النووي د الحسن څخه نقل کوي چې ویلي یې دي: ”نن ورځ د زکات له مال څخه د زړونو د جوړولو کار نشته۔“17 الشعبي وايي: ”هغه کسان چې زړونه یې باید جوړ شي، د نبي ﷺ په وخت کې یوه ډله وه، او کله چې ابوبکر خلافت ته ورسید، دا ډله ختمه شوه۔“17 النووي د الشافعي څخه نقل کوي چې ویلي یې دي: ”که کافران د زړه د جوړولو لپاره ورکړل شي، نو باید یوازې له فيء څخه ورکړل شي، نه له زکات څخه، ځکه زکات غیر مسلمانانو ته نه ورکول کیږي۔“ او د مسلمانانو د زړونو د جوړولو په اړه، د الشافعي څخه روایت دی چې کله اسلام قوي شي، نو دا کار نه جایز دی؛ دوهم نظر وايي چې دا جایز دی، لکه څنګه چې نبي ﷺ دا کار کاوه۔18

Ahmad and his disciples believe the ruling on heart reconciliation is permanent, which is the opinion of al Zuhri and Abu Ja'far al Baqir.13 It is also taken up by the Ja'fari and Zaidi schools.14 Yunus says "I asked al Zuhri about this matter, and he said he knew of no change in this ruling," Abu Ja'far al Nahhas comments, "Accordingly, the ruling on heart reconciliation is firm. Whenever there is a need for reconciling a person's heart, he [or she] may be given zakah." Al Qurtubi quotes al Qadi 'Abd al Wahhab--a Malikite--as saying, "If such persons are needed sometimes by the state, they may be given zakah." Likewise, al Qadi Ibn al Arabi remarks, "The way I see it, if Islam becomes strong, this group of recipients becomes null, but if they are needed, they may be given their share, the same way the Messenger of God (p) used to give them. It is correctly reported that "Islam started atypical and unique and will again become as atypical and unique as it started."15 It is mentioned in al Nil and its commentary--Abadi--that "this category is dropped as long as the state is strong and in no need of reconciling people, but reconciling is permitted when need arises, to avoid harm to Muslims or bring them benefit."16 Al Nawawi quotes al Hasan as saying, "Today there must be no reconciliation of hearts from zakah."17 al Sha'bi says,"Those whose hearts are to be reconciled were a group at the time of the Prophet (p) which, when Abu Bakr took charge, came to an end."17 Al Nawawi quotes al Shafi'i as saying, "If unbelievers are reconciled, they must only be paid fay' and not zakah, since the latter must not be given to non-Muslims." As for reconciling Muslim's hearts, al Shafi'i is reported to disallow giving them after the state of Islam becomes strong; the second view says it is permissible to give them the same way they were given by the Prophet.18

په حقیقت کې د الکاسانی دواړه خبرې سمې نه دي. حکم نه دی منسوخ شوی، او د زړونو د الفت ورکولو اړتیا هم ختمه شوې نه ده. د عمر رضی اللہ عنہ عمل دا نه ښيي چې دا قسم منسوخ شوی دی، ځکه هغه کسان چې په یوه دوره کې زړونه یې الفت شوي، په بله دوره کې ممکن اړتیا ونه لري. په هر وخت کې د زړونو د الفت ورکولو د اړتیا ټاکل او د کسانو تعیین چې په دې کې شامل شي، د اجرائیه قوې لخوا هغه څه ته کتل کېږي چې اسلام او مسلمانانو ته ګټور وي.

In fact, the two points of al Kasani are incorrect. The ruling is not annulled, and the need to reconcile hearts has not ceased. The action of 'Umar does not indicate annulment of this category, since those whose hearts were reconciled in a certain era may not be needed in another era. At each time, the determination of the need to reconcile hearts and the specification of individuals to be included is decided by the executive authority according to what benefits Islam and Muslims.

علمائے اصول اس بات کی تصدیق کرتے ہیں کہ کسی حکم کا کسی معین وصف پر منحصر ہونا اس بات کی دلیل ہے کہ وہ وصف اس حکم کی علت ہے۔ اس صورت میں زکوٰۃ کا خرچ کیا جانا تالیفِ قلوب کی ضرورت پر منحصر ہے۔ اس سے یہ ظاہر ہوا کہ ادائیگی کی علت تالیفِ قلوب ہے۔ چنانچہ جب بھی تالیفِ قلوب کی ضرورت موجود ہو، ادائیگی جائز ہے، اور اس کے برعکس بھی۔ کسی خاص وقت پر بعض افراد کی تالیف کا عمل ختم ہو سکتا ہے، اور تب وہی اقدام کیا جائے گا جو حضرت عمرؓ نے کیا تھا، جس طرح زکوٰۃ وصول کرنے والے عاملین کو اس وقت تنخواہ نہیں دی جائے گی جب کسی وقت زکوٰۃ کے عاملین موجود نہ ہوں۔ اس کا یہ مطلب نہیں کہ یہ مد مستقبل کے لیے ختم ہو گئی۔ حضرت عمرؓ نے "مؤلفۃ القلوب" کو دی جانے والی ادائیگی کو منسوخ نہیں کیا، نہ اس کے منسوخ ہونے پر کوئی اجماع ہوا۔ انہوں نے صرف یہ فیصلہ کیا کہ اس وقت اس مد میں کوئی مستحق موجود نہیں تھا۔ حسن اور شعبیؒ کا یہ قول کہ "آج کوئی تالیف کیے جانے والا شخص موجود نہیں"، اسی طرح اس زمانے کے ایک واقعے کے طور پر سمجھا جائے گا جس میں وہ رہ رہے تھے۔

Scholars of usul affirm that the dependency of a ruling on a defined element is an indication that the element is the cause of the ruling. The spending of zakah in the case on hand depends on the need for reconciliation of hearts. This indicated that reconciliation is the reason for payment. Consequently, whenever the need for reconciliation exists, payment is permissible, and vice versa. At a given time, the process of reconciling certain persons may be finished, and the step taken by 'Umar would then be taken, the same way that zakah workers would not be paid if at one point there were no workers of zakah. That does not mean this category is eliminated from future consideration. 'Umar did not annul payment to 'individuals whose hearts are being reconciled' nor was there an ijma' on such annulment. He simply judged that there were no deservant in that category at that point in time.22 The statement of al Hasan and al Sha'bi that "today there are no individuals who are being reconciled, " is understood similarly as a fact of the age they lived in.

د هغه دعوې رد کیږي چې وایي د اسلام له خپریدو او د هغه د دولت له جوړیدو وروسته د زړونو د الفت (زړه ټینګولو) ضرورت نشته، ځکه چې لاندې دلایل دي:

The claim that there is no more need for heart reconciliation after the spread of Islam and the establishment of its state is rejected for the following reasons:

1. ځینې مالکیان ټينګار کوي چې د هغه شخص ته د زړه د جلبولو لپاره د ورکړې علت دا نه دی چې هغه شخص مسلمانانو ته ګټه رسوي، بلکې دا دی چې هغه شخص ته اسلام ته نږدې کړي او هغه خنډونه له منځه یوسي چې د هغه د ذهن د اسلام لپاره د خلاصېدو مخه نیسي. په بل عبارت، د ورکړې موخه دا ده چې ورکوونکی د دوزخ له اور څخه وژغورل شي. په دې توګه دا ورکړه د اسلام د دعوت یوه بڼه ده چې ځینو خلکو باندې اغېزمنه کېدای شي. د مسلمانانو دنده ده چې نورو ته د خدای د هدایت په لټه کې مرسته وکړي او هغوی د جهالت له تیاره او د کفر له هغه عذابه ووباسي چې دوزخ ته وړي. ممکن یو شخص د مادي ګټو لپاره اسلام قبول کړي، خو کله چې هغه دې دین ته پوهېدل پیل کوي، ممکن هغه له ټول زړه سره ورته ژمن شي. ابو یعلی د انس څخه روایت کوي چې "یو سړی د خدای د رسول ﷺ ته راغی او د دنیوي ګټې لپاره یې اسلام قبول کړ، هغه له دې موخې پرته اسلام نه منله، خو د ماښام په وخت اسلام هغه ته د ټولې ځمکې او پر هغې د ټولو شیانو څخه ډېر محبوب شو." او په بل روایت کې دي، "یو سړی د پیغمبر ﷺ څخه د یوې دنیوي ګټې غوښتنه وکړه چې د هغې لپاره به اسلام قبول کړي..." او داسې نور.31

1. Some Malikites assert that the reason for giving a person whose heart is being reconciled is not that person's benefit to Muslims, but rather, bringing that person closer to Islam and breaking the barriers that may be hindering him from opening his mind to Islam. In other words, the purpose of the payment is to save the payee from the fire of Hell.30 Thus, this payment is a form of calling for Islam [da'wah] that may be effective with some people. It is the obligation of Muslims to help others seek the guidance of God and lead them out of the darkness of ignorance and the agony of disbelief that leads to Hellfire. A person may convert to Islam for material gains, but once he or she starts understanding this religion, he or she may embrace it whole-heartedly. Abu Ya'la reports from Anas that "A man came to the Messenger of God (p) embracing Islam for some earthly gain, not accepting Islam except for that purpose, but by nightfall Islam became more beloved to him than the whole earth and what is on it." And in another version, "A man asked the Prophet (p) for some earthly material gain for which he would embrace Islam . . . " and so on.31

دا هغه وخت پوری کیږي کله چې هغه شخص چې زړه یې ځای ته راوړل کیږي کافر وي، خو ټول هغه کسان چې دې عنوان لاندې ورکول کیږي کافر نه دي. ځینې داسې وي چې اسلام یې ډیر اخلاص سره قبول کړی، مګر خپلو ټولنو لخوا ظلم او ځورونې ته اړ ایستل شوي دي. د داسې کسانو ورکول یو لازم ښکاره والی دی؛ دا هغوی د حق په لاره کې هڅوي او هغه مهال یې ملاتړ کوي چې ایمان یې لا نازک وي.

The above applies when the person whose heart is being reconciled is an unbeliever, but not all who are given under this title are unbelievers. Some may have embraced Islam very sincerely, but are oppressed and persecuted by their communities. Giving them is a required relief; it encourages them on the path of truth and supports them while their faith is still tender.

د زړونو د نږدې کولو (تألیف القلوب) پرېکړې د اسلامي دولت دندې دي. پیغمبر ﷺ او د هغه خلیفګانو دا مسؤولیت د دولت د اجرايي چارو د یوې برخې په توګه تثبیت کړ.

Decisions regarding reconciling hearts are the duty of the Islamic state. The Prophet (p) and his Successors affirmed this responsibility as part of the state's executive affairs.

که دولت د زکات د راټولولو او ویشلو خپله مسئولیت پوره نه کړي، نو مسلمان ټولنیز سازمانونه کولی شي د هغو کسانو د ورکړې په اړه پریکړې وکړي چې زړونه یې د نږدې کولو لپاره ورکول کیږي۔۳۴ که حکومت دا دنده ترسره نه کړي، او نه داسې سازمانونه شته چې زکات ووېشي، ایا یو مسلمان فرد چې خپله زکات ویشي کولی شي د یو کافر د زړه د نږدې کولو لپاره د هغې یوه برخه وکاروي؟ زما په نظر یو مسلمان فرد د زړونو د نږدې کولو په اړه هیڅ پریکړه نه باید وکړي، پرته له هغه ډیر نادر حالت څخه چې د زکات بل هیڅ مصرف شتون نه لري. دا حالت شاید د غیر اسلامي هیوادونو د مسلمانانو لپاره پیښ شي، که څه هم د داسې حالاتو لاندې هم غوره دا ده چې زکات د اسلام د خپرولو لپاره یا د مسلمانو هیوادونو بې وزلو او محتاجو ته ولیږل شي۔

If the state does not fulfill its responsibility in collecting and distributing zakah, Muslim organizations can make decisions about distributing to individuals whose hearts are being reconciled.34 If the government does not undertake this duty, nor are there organizations that distribute zakah, can a Muslim individual who distributes his own zakah use part of it for reconciling an unbeliever's heart? In my opinion, a Muslim individual must not make decisions concerning heart reconciliation, except in the very rare case where no other destination of zakah is available. Such a case may apply to Muslims living in non-Muslim countries, although it is preferable even under such circumstances to dispose of zakah for the spread of Islam or to send it to the poor and needy in Muslim countries.

اگر دې ته موافقه وشي چې د زکات له مال څخه د زړونو د ملګرتیا لپاره ورکول جائز دي، نو نن ورځ دا ونډه چاته ورکړل شي؟ د دې پوښتنې د ځواب لپاره باید په زړه کې وساتل شي چې د دې ونډې موخه دا ده: زړونه اسلام ته نژدې کول، د اسلام د لاره سره د ژمنتیا تایید، کمزورو ملاتړ، او هغه زیان مخنیوی چې مسلمانانو یا د دوی دین ته رسیدلی شي. دا موخې د غیر مسلم هېوادونو، کسانو، ټولنو او قبیلو ته د مرستې له لارې ترلاسه کیدای شي، ترڅو دوی اسلام ته نژدې شي. دا ونډه د څېړنې د ملاتړ او د ماس میډیا د کارونې لپاره هم کارول کیدای شي، هغه رسنۍ چې د اسلام دین ښيي او د هغه د دښمنانو په وړاندې دفاع کوي. هر کال ډیر خلک د دې دین په ډله کې داخلیږي چې د خپلو حکومتونو، ټولنو او حتی د مسلمانو هېوادونو د حکومتونو له لوري هم هڅونه یا ملاتړ نه مومي. د زړونو د ملګرتیا ونډه همداسې خلکو ته ورکول کیدای شي، څرنګه چې دا نظر د الزهري او الحسن د رایو سره سمون لري. عیسوي مبلغین هر کال میلیونونه لګوي ترڅو خپل دین خپور کړي، پداسې حال کې چې د دوی لپاره د زکات په شان کوم ځانګړی بنسټ نشته. دا سمه ده چې اسلام د خپل داخلي قانع کوونکي ځواک له مخې خپریږي، خو دا هم ریښتیا ده چې غیر مسلم هېوادونو کې ډیری هغه کسان چې اسلام منې، د اسلام د منلو په وخت کې خپلو قربانیو لپاره حتی نومیالي ملاتړ یا جبران نه ترلاسه کوي. ډیری اسلامي بنسټونه دا تشه ډکولو هڅه کوي، خو د مالي ملاتړ لپاره ډیر لیواله دي، په تېره بیا په افریقا او ډیرو بې وزله هېوادونو کې.

If we agree that reconciliation of hearts by payment from zakah is permissible, to whom should this share be given today? In order to answer this question, we must remember that the purpose of this share is to bring hearts closer to Islam, affirm their commitment to its cause, support the weak, and prevent harm that could be inflicted on Muslims or on their religion. These objectives could be achieved by giving aid to non- Muslim countries, persons, organizations, and tribes, to bring them closer to the cause of Islam. It could also be extended to support research, and utilize mass media that teaches the religion of Islam and defends its cause against attackers. Many people enter into the fold of this religion every year who do not find encouragement or support from their governments and communities or even from the governments of Muslim countries. The share of heart reconciliation can be expended to such people, an idea consistent with the opinions of al Zuhri and al Hasan. Christian missionaries spend millions every year for the spread of their religion, although theirs does not have an institution like zakah devoted to this purpose. It is true that Islam spreads on its own merit because of its inner persuasive power, but it is equally true that most of those who embrace Islam in non- Muslim countries do not receive even nominal support or compensation for the sacrifices they make when they embrace Islam. There are many Islamic organizations that attempt to fill this gap but are desperate for financial support, especially in areas like Africa and many poor countries.

د مسلمانو دولت تل دا حق لري چې د زکات پرته له نورو سرچینو څخه راغلي مال د زړه د ملګرتیا (تالیف القلوب) لپاره وکاروي، کله چې د زکات نورې مصرفي ډلې د زکات د ټولو عوایدو سره په ستونزو سره پوره کیدای شي. دا خبره د الشافعی له نظر سره سمه ده، چې وایي په کافرانو ته د زړه د ملګرتیا لپاره ورکړې باید له زکات پرته له نورو سرچینو څخه وشي.

It is always possible that the Muslim state appropriate some of its funds derived from sources other than zakah, for the purpose of heart reconciliation, if the other categories of zakah recipients can hardly be satisfied with the total proceeds of zakah. This is consistent with the opinion of al Shafi'i that payments for heart reconciliation to unbelievers must be made from sources other than zakah.