هغه عالمان چې د دې ډول اجماع قایل دي، هغوی دا اجماع یوازې د مدینې د خلکو پورې محدوده کړې ده. دوی خپل نظر د پیغمبر ﷺ په دې حدیث باندې ولاړ کړی دی:

The Ulema who subscribe to this type of Ijma‟ have restricted it to the people of Madinah. They base their opinion on the Hadith of the Prophet (saw):

د مدینې ښار ټولې ناپاکۍ (خبث) پاکوي۔ (بخاري او مسلم)

“The Madinah city cleanses all filth (Khabath).” (Bukhari & Muslim)

علماء همچنین ادعا کرده‌اند که «خَبَث» (خرع) به معنای اشتباهات است، و در این صورت حدیث نیز دلالت می‌کند که امت او از اشتباهات مصون است۔ از آنجا که امت از اشتباهات مصون است، نتیجه این می‌شود که اجماع آنان معتبر شمرده می‌شود۔

The Ulema also claim that Khabath (خرع ) means mistakes and in this case the Hadith would also indicate that its people are free from mistakes. Since the people are free from mistakes, it follows that their Ijma‟ is considered valid.

مکمل متن حدیث بخاری و مسلم کې ذکر شوی دی. دا روایت کوي چې یو دیهاتي د اسلام بیعت رسول الله ﷺ ته وکړ، بیا هغه ناروغ شو او وې ویل: اې د الله رسوله ﷺ، ما چې تاسو ته بیعت کړی و، هغې څخه ما آزاد کړه. رسول الله ﷺ انکار وکړ. سړی بیا وغوښتل او رسول الله ﷺ بیا انکار وکړ، نو هغه د رسول الله ﷺ څخه لاړ او روغ شو. رسول الله ﷺ وفرمایل:

The complete text of the Hadith is mentioned in Bukhari and Muslim. It relates that a bedouin gave the pledge of Islam to the Prophet (saw), he then became sick and said: O Prophet (saw), free me from the allegiance I gave to you. The Prophet (saw) rejected. The man then asked again and the Prophet (saw) again rejected, so he left the Prophet (saw) and became well. The Prophet (saw) said:

د مدینې ښار د لوهارانو د پوزې په څیر دی (هغه وسیله چې لوهار یې د اور د بلولو لپاره هوا په اور کې اچوي تر څو اور ژر بل شي). دا خپلې ناپاکۍ (خبث) پاکوي، او د هغې ښېګڼه به ځلیږي.۔ (البخاري، مسلم او احمد)

“The city of Madinah is like the bellows (an instrument used by a blacksmith for blowing air into the fire to make the fire burn quickly). It cleanses its filth (Khabath) and its goodness will shine”. (Bukhari, Muslim & Ahmad)

دا حدیث د مدینې د ښار یوه صفت بیانوي، یعنې دا چې ښار خلک پاکوي، دا نه بیانوي چې د مدینې خلک په ذات کې څه ډول دي. سربیره پردې، د اجتهاد کوم غلطي د خبث (ناپاکۍ) په توګه نشي حسابېدلی، ځکه پکې هیڅ اجر نشته۔

This Hadith indicates an attribute of the city of Madinah that it cleanses people, it does not indicate the people of Madinah as such. Furthermore, any mistake in Ijtihad cannot be considered as Khabath (filth) because there is no reward in this.

پیغمبر ﷺ د ناپاکۍ (خبث) څخه منع کړی دی. د پیغمبر ﷺ په لاندې فرمودو کې:

The Prophet (saw) has forbid Khabath (filth). In the following sayings of the Prophet (saw):

"سگ ناپاک دی او د سگ قیمت (هغه پیسې چې د سگ له پلورلو څخه ترلاسه کیږي) خبیث (ناپاک) دی۔" (مسلم)

“The Dog is Filth and the the price (money obtained from selling) of a dog is Khabith (filth).” (Muslim)

«د فاحشې یا زناکارې مېرمنې مهر (هغه پیسې چې د زنا په بدل کې اخیستل کیږي) خبیث (ناپاک) دی۔» (بخاری او مسلم)

“The dowry (money taken for Zina) of a whore or prostitute is Khabaith (filthy).” (Bukhari & Muslim)

«شراب د ټولو خبائثو مور ده.» (النسائي)

“Alcohol is the mother of all Khabaith (filth).” (An-Nisai)

لیکن مجتہد کو اجر ملے گا خواہ وہ خطا کرے اور غلطی کر بیٹھے۔ کیونکہ نبی ﷺ نے فرمایا: "میری امت سے تین چیزوں کا مؤاخذہ نہیں: خطا، بھول چوک، اور وہ کام جو جبر کے تحت کیا جائے۔" (ابن ماجہ)

However, the Mujtahid would be rewarded even if he erred and made an error. For the Prophet (saw) said “My Ummah is not responsible for three things: mistakes, forgetfulness, and whatever is done under duress.” (Ibn Majah)

دې لپاره، خبَث د غلطۍ په توګه نه شي ګڼل کېدای، او د اهلِ مدینې اجماع د معصوم (له خطا پاک) په توګه نه شي اخیستل کېدای. سربیره پر دې، هغه حدیث چې د اهلِ مدینې د اجماع د دلیل لپاره کارول کېږي، قطعي نه دی.

So, Khabath cannot be considered as an error and Ijma‟ ahlel Madinah cannot be taken as infallible. Furthermore, the Hadith used to justify Ijma‟ ahlel Madinah is not Qata‟i.