د سود په ډول ګټه اخیستل
Accepting Usurious Gain
الله تعالیٰ فرمائی: {ای هغه کسانو! چې ایمان یې راوړی دی، سود مه خورئ، دوه چنده او ډیر ډیر شوی؛ مګر د الله څخه وویریږئ، ترڅو تاسو (ریښتیا) کامیاب شئ}
Allah, the Almighty, says, {O ye who believe! Devour not usury, doubled and multiplied; but fear Allah; that ye may (really)
prosper.} (آل عمران: ۱۳۰)
prosper.} (AI-Imran: 130)
قرآن کریم همچنان فرمایدې: {هغه کسان چې سود خوري، نو دوي به له قبر څخه داسې راپورته کیږي لکه هغه چې شیطان د لمس په سبب لیونی کړی وي. دا ځکه چې دوي وايي: "سوداګري هم د سود په څیر ده"، حال دا چې الله سوداګري حلاله کړې ده او سود حرام کړی دی.} Note: The Pashto phrasing above is rendered in a way that does not match the original exactly; the translation is as follows, corrected: قرآن کریم همدا رنګه فرمایي: {هغه کسان چې سود خوري، نه ولاړ کیږي مګر داسې لکه هغه چې شیطان د لمس له امله لیونی کړی وي. دا ځکه چې دوي وايي: "سوداګري هم د سود په څیر ده"، حال دا چې الله سوداګري حلاله کړې ده او سود یې حرام کړی دی.} (البقرہ: ۲۷۵)
The Qur'an also states, {Those who devour usury will not stand except as stands one whom the Satan by his touch hath driven to madness that is because they say, 'trade is like usury, " but Allah has permitted trade and forbidden usury.} (AI-Baqarah: 275)
د قیامت په ورځ به دوي د خپلو قبرونو څخه داسې راپاڅول کېږي لکه څنګه چې هغه سړی چې شیطان یې اغیزمن کړی وي، او دا د هغې سود له امله دی چې دوي یې خوړلی و، هغه سود چې د دوي په خیټو کې داسې لوی شو چې دوي به په سختۍ حرکت کولی شو. کله چې دوي حرکت کوي نو ولوېږي، او د نورو ټولو خلکو په شان خپلې ګامونه ګړندي نشي کولی.
On the Day of Judgement they will be resurrected from their graves swerving like he who is seized by Satan owing to what they devoured of usury that grew in their stomachs to such an extent that they would hardly be able to move. Whenever they move they fall and cannot hasten their steps like all other people.
قتادہ وویل: "د قیامت په ورځ سود خوړونکی به دیوانه شوی په حالت کې راپاڅیدلی شي. په دې توګه، د مجلس ټول خلک به په اسانۍ سره دوی وپیژني." پیغمبر ﷺ وفرمایل: "کله چې زه د مقدس کور (د مکې) څخه لرې مسجد (د بیت المقدس) ته یووړل شوم، نو زه د داسې خلکو په وړاندې تېر شوم چې ګېډې یې مخ ته وتلې وې. ګېډې یې د کورونو په شان لویې وې، د فرعون د قوم په لاره کې ځړېدلې وې. له بلې خوا، د فرعون قوم سهار او ماښام د اور په وړاندې راوړل کېږي. د مات شوو اوښانو په شان، کنړ او دیوانه، د فرعون قوم به د دوی څخه تېریده. د دوی د راتګ احساس کولو سره، دوی هڅه کوله چې لاس وروړي، مګر د دوی ګېډې دومره دروندې وې چې دوی نه شو کولی لاړ شي، او دوی به په پای کې د دوی لخوا لاندې کېدل. دا په هره ورځ د دوی د تلو او راتلو کې تکرار کېږي. دا د برزخ په دوره کې تر وروستۍ ورځې پورې د دوی د عذاب برخه ده." پیغمبر ﷺ وپوښتل: "دا څوک دي، ای جبرائیله؟" هغه وویل: "دا هغه کسان دي چې سود خوري. دوی به ونه درېږي، مګر هغه څوک په شان چې شیطان د خپل لمس په واسطه دیوانه کړی وي."1
Qatada said, "On the Day of Judgement the usurer will be resurrected mad. Thus, all the people in the assembly will be able to identify them easily." The Prophet (pbuh) said, "When I was transported from the Sacred House (of Mecca) to the farthest Mosque (of Jerusalem), I passed by some people whose bellies were protruding forward. Their bellies were as huge as houses, stretching along the way of Pharaoh's people. On the other hand, the Pharaoh's people have to be brought in front of Fire at morning and evening. Like defeated camels, deaf and mad, the people of Pharaoh used to pass by them. Feeling them coming, they attempted to keep aside but their bellies were so heavy that they could not leave and they in turn, were trodden by them. This is re-occurred in their coming and going every day. That is their lot of torture in the period of the Barrier (AI-Barzakh) up to the Last day. The Prophet asked, "Who are they, Gabriel?" He replied, "They are those who devour usury will not stand except as stands one whom the Satan, by his touch, hath driven to madness.”1
روایت دی چې رسول الله ﷺ وفرمایل: «کله چې زه د معراج په شپه پورته یوړل شوم، نو ما په اووم آسمان کې ګړندګۍ او د تیزو غږونو آوازونه واورېدل. بیا مې داسې خلک ولیدل چې خپلې کوچنۍ شکمونه یې د کورونو په اندازه لوی وو او مخ ته یې راوتلي وو، په دې شکمونو کې ماران او کژدمان وو چې د دوی له شا څخه ښکاریدل. ما وپوښتل: "جبرئیله! دا څوک دي؟" هغه وویل: "دا هغه خلک دي چې سود خوري."»1
It was related that the Messenger of Allah (pbuh) said, "When I was taken tip in the Ascent (Mi'raj), I heard thunder and blasts in the seventh heaven. Then, I saw some men whose bellies were as big as houses protruding forward, in which there were serpents and scorpions seen from beneath their bellies. I then, asked, 'Who are they, Gabriel?' He said, 'They are those who devour usury.”1
عبدالرحمن بن عبدالله بن مسعود فرمایلی: «کله چې په یوه ټولنه کې سود او زنا ښکاره شي، نو د هغې ټولنې خلک د الله د عذاب مستحق ګرځي.»2
Abdur-Rahman Ibn Abdullah Ibn Mas'ud said, "When usury and fornication appear in a community, the people of that community render themselves deserving of the punishment of Allah.”2
د الله رسول ﷺ وفرمایل: «کله چې په یوه ټولنه کې سود خپور شي، نو په هغې کې دیوانګي به پیدا شي. کله چې په یوه ټولنه کې زنا خپره شي، نو په هغې کې به مرګ زیات شي. کله چې په یوه ټولنه کې په کیل او تله کې دغه کول خپاره شي، نو هغې ټولنې ته به د باران له منع کیدو سره مخ کیدل پیښ شي.» 3
The Messenger of Allah (pbuh) said, "Whenever usury appears in a community, there will be madness. Whenever fornication appears in a community, there will be death. Whenever fraud in measure and weight appears in a community, there will be deprivation of rain.” 3
هغه سود خور چې څه غږ او ټکه ورکړي، تر قیامت پورې د مرګ له وخته د سره سیند کې د لامبو په سبب عذاب ګالي، چې د وینو په شان دی، او په لامبو کې ورته ډبرې ورکول کیږي.4
"The usurer suffers the torture from death up to the Day of Judgement by swimming in the Red River which is like blood and he is fed while swimmingly stones.”4
دا تیږې هغه ناروا مال څرګندوي چې هغه په دنیا کې ټول کړی وو. هغه ته هم د اور تیږې خوړل کیږي (دا مخکې روایت شوی و)، لکه څنګه چې هغه په دنیا کې د ناروا مال څخه څه خوړلي وو. دا د برزخ دوره کې د هغه د عذاب برخه ده، د قیامت له ورځې دمخه، سربیره په دې چې د الله لعنت هم پر هغه دی.
The stones represent the unlawful wealth he has collected in the world. He is also fed by stones (It was narrated before.) of fire like what he has swallowed of unlawful wealth in the world. This is his lot of torture in the period of Barrier before the Day of Judgement in addition to the curse of Allah.
د الله رسول (صلی الله علیه وسلم) وفرمایل: «څلور ډلې خلک به جنت ته نه داخلیږي او نه به د هغه نعمتونه خوښوي لکه څنګه چې الله مقرر کړي: شراب څښونکی، سود خوړونکی، هغه څوک چې د یتیم مال پرته له حق څخه غصب کړي، او هغه څوک چې د خپلو والدینو نافرماني وکړي، که چیرې دوی توبه ونه باسي.»5
The Messenger of Allah (pbuh) said, "Four classes of people will be prevented from entering Paradise nor will they taste its blessing as Allah decreed: the intoxicant, the usurer, the one who appropriates the orphan's property without a lawful cause and the one who was disobedient to his parents if they did not repent all.”5
روایت شوی دی چې سود خوړونکي به د سپیو او خنزیرانو په شکل راپورته کیږي، ځکه چې دوی د سود خوړلو حیله جوړوې، لکه د سبت خلک چې د کب نیولو حیله یې کوله، د شنبې په ورځ دوی د کبانو د نیولو لپاره حوضونه جوړول، چې کبان پکې بند شي، او بیا یکشنبې په ورځ دوی هغه کبان راټولول. نو دوی د بندرانو او خنزیرانو په شکل واوښتل. همدارنګه دا به د هغو کسانو ځای وي چې د سود خوړلو حیلې کوي. په هرصورت، الله هغه ټولې حیلې پوهیږي چې دوی یې کوي. ابو ایوب السختیاني وایي: "ګوره! دوی هغسې دوکه کوي لکه د یو ماشوم سره چې دوکه کیږي." پیغمبر ﷺ وفرمایل: "د سود اویا دوه دروازې لري، تر ټولو کمزورې یې دا ده چې انسان د خپلې مور سره زنا وکړي."
It was narrated that the usurers will be resurrected in the form of dogs and pigs since they contrived for devouring usury like the people of Sabath who contrived for hunting fish by making basins in which the fish were trapped on Saturday and then were collected on Sunday. Therefore, they were turned into monkeys and pigs. Similarly, this will be the abode of those who contrive for devouring usury. However, Allah knows all what they contrive. Abu Ayub As-Sakhtiani says.” Behold! They deceive in the same manner when deceiving a child." The Prophet (pbuh) said, "Usury has seventy two doors, the least of them is compatible with committing adultery with one's mother.
د سود تر ټولو بد ډول دا دی چې انسان د خپل ورور په ناحقه بدنامولو سره تجاوز وکړي۔
The most heino[{s kind of usury is to transgress by defaming one's brother.” 6
انس روایت کوي: رسول الله ﷺ زموږ لپاره خطبه وفرمایله او د سود مسله یې تشریح کړه، وې فرمایل: "د سود له لارې ترلاسه شوی یو درهم د الله په نزد د شپږو ویشتو ځله زنا کولو څخه هم ډیر سخت ګناه دی."
Anas related, "The Messenger of Allah (pbuh) preached us and expounded the question of usury by saying, "One Dirham gained by usury is more heinous than thirty six times of adultery at the sight of Allah.” 1
پیغمبر ﷺ فرمایا: «سود د اوه اویا ګناهونو څخه دی، چې تر ټولو کوچنی یې داسې دی لکه څوک چې د خپلې مور سره زنا وکړي۔»2
The Prophet (pbuh) said, "Usury is of seventy sins, the least of which is compatible with committing adultery with one's mother.”2
ابوبکر رضی اللہ عنہ وویل: "هغه څوک چې سود اخلي او هغه څوک چې سود ورکوي، دواړه په دوزخ کې دي." ابن مسعود رضی اللہ عنہ وفرمایل: "کله چې چا ته پور ورکړې، نو د هغه هدیه مه قبلوه، ځکه دا سود دی." سربیره پر دې، الحسن رضی اللہ عنہ هغه خواړه چې په هغه کور کې خوړل کیږي چې تا ته مقروض دی، د "سحت" (سود یا رشوت اخیستل) ګڼلی.
Abu Bakr said, "He who takes the interest and the giver are in the Hell-Fire alike." Ibn Mas'ud, may Allah be pleased with him, said, "When indebting someone, you should not accept his gift since it is usury." Moreover, AI-Hasan, may Allah be pleased with him, regarded what you ate in your indebted house as Suht (taking of usury or bribes.)
نبي ﷺ وفرمایل: «کله چې قرض د سود ورکولو سبب شي، نو دا د سود (ربا) په حکم کې داخلیږي».3
The Prophet (pbuh) said, "When a loan renders an interest it is subsumed under usury.”3
ابن مسعود همدا رنګه وویل: «څوک چې د یوه چا لپاره شفاعت وکړي، بیا ورته ډالۍ وړاندې شي، نو دا سحت ګڼل کیږي.» دا خبره لاندې حدیث ته اشاره کوي:
Ibn Mas'ud also said, "Whoever intercedes for someone, and then is offered a gift, it is considered Suht." This is indicated in the following hadith:
څوک چې شفاعت وکړي (د یو چا لپاره) او بیا ورته یوه ډالۍ وړاندې شي، نو هغه د سود د یوه سخت دروازې ته نږدې کیږي.4
"Whoever intercedes' (for someone) and is then offered a gift, then he approaches a grievous door of usury.”4
موږ د الله تعالی څخه بخښنه او په دین، دنیا او آخرت کې روغتیا غواړو۔
We ask Allah's pardon and soundness in the religion, the world and the Hereafter.
۱. البیهقی په «دلائل النبوة» کتاب کې د ابو سعید الخدري له لارې روایت کړی دی.
1 . Reported by Al-Baihiqi in the book of 'Evidence of Prophethood on the authority of Abu Sa'id Al-Khudri.
.
.
۱ ابن ماجه روایت کړی دی. دا احتمال لري چې ضعیف وګڼل شي۔
1 Reported by Ibn Majah. It is likely to be classified as weak.
روایت کړی یې الحاکم چې ویلي یې دي: دا حدیث د ښه سند لرونکی دی۔
2 Reported by Al-Hakim who said this hadith has a good chain of transmission.
دا حدیث ډیرو حوالو لري۔
3 This hadith has numerous references.
مخکې راوړل شوی.
4 Reported before.
روایت الحاکم کړې چې دا حدیث صحیح سند لري۔
5 Reported by AI-Hakim who said this hadith has a good chain of transmission.
په مجمع الزوائد کې الهیثمي له خوا دا روایت ثابت شوی دی.
6 Postulated by AI-Haith ami in Majma' Al-Zawa'id.
.
.
1 د ابن ابی الدنیا له خوا روایت شوی دی۔
1 Reported by Ibn Abi Dunya.
دا مخکې روایت شوی دی۔
2 It has been narrated before.
۳ ابن حجر نے ﴿المطالب العالیة﴾ میں اسے ثابت کیا ہے، اور انہوں نے کہا کہ اس کی سند میں انقطاع ہے۔
3 Postulated by Ibn Hajar in :41-Matalib AI-Aliyyah' and he said it has a missing transmission.
4 د ابو داود او احمد له خوا روایت شوی دی.
4 Reported by Abu Dawud and Ahmad.