الله تعالیٰ فرمایي: {ای هغه کسانو چې ایمان یې راوړی دی! د الله او د رسول امانت خیانت مه کوئ، او نه هم د هغو شیانو خیانت کوئ چې تاسو ته امانت سپارل شوي دي، په داسې حال کې چې تاسو پوهیږئ.} (الانفال: ۲۷)

Allah Most High says, {O ye that believe! Betray not the trust of Allah and the Messenger, nor misappropriate knowingly things entrusted to you.} (Al-anfal: 27)

امام واحدی (رحمہ اللہ) فرماتے ہیں: یہ آیت ابو لبابہ کے بارے میں نازل ہوئی جنہیں نبی ﷺ نے بنو قریظہ کے یہودیوں کی طرف اس وقت بھیجا جب مسلمانوں نے ان کی بستی کا محاصرہ کر رکھا تھا۔ یہودیوں نے ابو لبابہ سے کہا: یہ خاندان یہودیوں کے درمیان رہتے ہیں، تمہاری کیا رائے ہے کہ ہم سعد کے فیصلے کو تسلیم کر لیں؟ ابو لبابہ نے اپنے گلے کی طرف اشارہ کیا، یعنی سعد تمہیں ذبح کیے جانے کا حکم دیں گے۔ ابو لبابہ کہتے ہیں: میں اپنی جگہ سے ہٹا ہی نہیں تھا کہ مجھے احساس ہو گیا کہ میں نے اللہ اور اس کے رسول ﷺ کے ساتھ خیانت کی ہے۔ "اور نہ جان بوجھ کر اپنے سپرد کی گئی امانتوں میں خیانت کرو" کا مطلب ہے کہ مسلمانوں کو حکم دیا گیا ہے کہ وہ اپنی امانتوں میں خیانت سے بچیں، جیسا کہ انہیں اللہ اور اس کے رسول ﷺ کے ساتھ خیانت سے منع کیا گیا ہے۔ ابن عباس (رضی اللہ عنہ) فرماتے ہیں: "امانت" سے مراد وہ چیز ہے جو اللہ تعالیٰ نے انسان کے سپرد کی ہے، یعنی دین۔ پس اس میں خیانت حرام ہے۔

AI-Wahidi (may Allah bestow mercy on him) said, "This verse is revealed concerning Abu Lubabah who was sent by the Prophet (pbuh) to the Jews of Banu Quraizah during the siege of Muslims to their land. The Jews said to Abu Lubabah, these families are living among the Jews, what do you say concerning the submission to the judgment of sai'd. Abu Lubabah then pointed at his throat meaning that Sa'd would sentence you to be slaughtered. Abu Lubabah said, "I have not moved from my place until I realized that I betrayed Allah and His Messenger.” "Nor misappropriate knowingly things entrusted to you" means that Muslims are commanded to avoid betraying their trusts as they are prohibited to betray Allah and His Messenger (pbuh). Ibn 'Abbas (may Allah be pleased with him) said, "Trust" means what Alah has entrusted Man with, i.e, the religious. Thus they are prohibited.

الکلبی وویل: د الله او د هغه د رسول ﷺ نافرماني کول د امانت خیانت دی.

AI-Kalbi explained, "Disobedience to Allah and His Messenger (pbuh) means betraying the trust.

مګر انسان ته نور امانتونه هم سپارل شوي دي، لکه دینی فرایض، او هغه هم په پټه ځنډ سره ناروا خیانت کولی شي. «په پوهیدو سره» دا خبره ښئي چې انسان ته امر شوی چې امانتونو ته خیانت ونه کړي، تر هغه وخته پورې چې هغه په یقین سره د دې امانتونو تقدس پیژني.

However, man is entrusted with the other trusts like the religious duties even he can unlawfully betray them in secret." "Knowingly" refers to the fact that man is commanded to avoid betraying the trusts as long as he undoubtedly knows the sacredness of these trusts.

قرآنِ عظیم مزید بیان کرتا ہے، {اللہ تعالیٰ ان نافرمانوں کی تدبیر کو کامیاب نہیں ہونے دیتا۔} (یوسف:

The Glorious Qur’an moreover explains, {Allah will never guide the snare of the false ones.} (Yusuf:

۵۲) دا ډیر لوی آیت ښیي چې الله تعالی به د خیانت کونکو چارې تل سمې کوي۔ د قیامت په ورځ به هغه د دوی عیبونه د خلکو په وړاندې ښکاره کړي۔

52) This glorious verse indicates that Allah will ever set the affairs of the treacherous ones in order. On the Day of Judgment, He will publicize their faults before people.

د الله رسول ﷺ فرمایلی دی: «د منافق درې نښې دي: کله چې خبرې کوي، دروغ وايي؛ کله چې وعده کوي، خلافي کوي؛ او کله چې امانت ورکړل شي، خیانت کوي».1

The Messenger of Allah (pbuh) said, "Three are the signs of the hypocrite: When he talks, he lies; when he makes a promise, he breaks it and when he is given a trust, he betrays.”1

هغه ﷺ همدا رنګه وفرمایل: «هغه څوک چې امانت نه شي ساتلی، ایمان نه لري، او هغه څوک چې تړون نه شي پوره کولی، دین نه لري.» ځینې خبرې له نورو څخه سختې دي. هغه څوک چې یو سړی د لږ شی په بدله دوکه کوي، د هغه په څیر نه دی چې د یو چا د ښځې او مال په اړه خیانت کوي او ظلم او تېري کوي.

He (pbuh) also said, "Someone who cannot keep a trust is devoid of faith. Some one who cannot keep an agreement is devoid of religion. " Some matters is worse than the others. A person who cheats one for a pittance is not like a person who betrays one concerning one's wife and money, perpetrating outrages.

د الله رسول ﷺ وفرمایل: "هغه څوک ته چې امانت دې درکړی وي، امانت ورته ادا کړه، او هغه څوک ته چې خیانت دې وکړ، خیانت ورسره مه کوه." 2

The Messenger of Allah (pbuh) said, "Fulfill your trust to the one who entrusted you and do not betray the one who betrayed you.” 2

دا حدیث هم بیانوي: "یو مؤمن ممکن د هر ډول کمزورۍ په لور طبعاً مایل شي، مګر خیانت او دروغ نه."۱

Also the hadith states, "A believer may be naturally disposed to any shortcoming except treachery and lying.” 1

د الله رسول ﷺ نور وفرمایل: "الله تعالی فرمایی: زه د شریکانو سره برکت اچوم تر هغو چې یو د بل خیانت ونه کړي."2

The Messenger of Allah (pbuh) declared further, "Allah Most High says, 'I bless the partners as long as no one betrays the other.”2

په خلکو کې لومړی هغه صفت چې له منځه ځي امانت دی، او لمونځ وروستی صفت دی، او ځینو کسانو لمونځ هم هیڅ ګټه نه لري.3

"Trust is the first of characteristics to disappear among people, where as prayer is the last one and the prayer of some persons may be of no avail.”3

پیغمبر ﷺ امت کو خبردار کرتے ہوئے فرمایا: «خیانت سے بچو، کیونکہ وہ بدترین ساتھی ہے۔» 4 Note: the output above is in Urdu script, but the rules require Pashto. Here is the correct Pashto translation: پیغمبر ﷺ د امت کو خبرداری ورکوللو سره وفرمایل: «له خیانت څخه ځان وساتئ، ځکه هغه بدترین ملګری دی.» 4

The Prophet (pbuh) cautioned the Ummah saying, "Beware of treachery for it is the worst companion.” 4

ابن مسعود (رضي الله عنه) فرمايي: «د قيامت په ورځ به هغه کسان چې خپل امانت يې خيانت کړی و، امر به ورته کېږي چې هغه امانت بيرته ورکړي. نو دوی به حيران شي او وايي: مونږ څنګه هغه څه بيرته ورکړو چې په دنيوي ژوند کې ختم شوي و!» په همدې شيبه به هغه امانت د دوزخ په ټيټ‌ترين درجه کې ښکاره کړای شي.

Ibn Mas'ud (may Allah be pleased with him) explained, "On the Day of Judgment, the persons who betrayed their trust will be commanded to fulfill it. Consequently, they would wonder, 'How can we fulfill what had been perished in the worldly life!" At this moment it would be pictured in the basest rank of Hellfire.

هغه ته امر کیږي چې دا (امانت) له دې دوزخ څخه راوړي، نو خیانت کوونکی به یې په خپل اوږه وړي او داسې به یې ومومي چې له دنیا له غرونو څخه هم درنه دی. کله چې دوزخ تر سر ورسیږي، امانت به بیرته په دوزخ کې د ترټولو ټیټ ځای ته ولويږي او دا به تل تر تله دوام کوي." ابن مسعود وویل: "لمونځ هم امانت دی، وضو هم امانت ده، د بدن عبادت هم امانت دی، وزن او کیل هم امانت دی، او د امانتونو ترټولو لوی ډول هم ودیعې دي."

Having commanded to bring it from this place of Hell, the treacherous one would carry it over his shoulder and would find it heavier than the mountains of the world. As long as he reaches the top of the Hell, the trust would fall to the basest rank of Hell and it will happen forever" Ibn Ma'ud added, "Prayer is a trust, ablution is a trust, Body-worship is a trust, measuring is a trust and the' greatest form of trusts is the deposits."