د قرآن د صحت په اړه شکونه له پیغمبر ﷺ د وخت راهیسې تر نن ورځې پورې راپورته شوي دي. نو د وحی مطالعه به ناقصه وي که چیرې دا شکونه او د هغوی ځوابونه ونه کتل شي.

Attempts to create doubts about the authenticity of the Qur’aan have been made from the time of the Prophet (ﷺ) until today. Hence, a study of wahy would be incomplete without a look at the doubts which have been raised, as well as the replies which have been given to them.

په قرآن کریم د الهي اصل په اړه دوه ترټولو عام اعتراضات دا دي:

The following objections to the divine origin of the Qur’aan are the two most commonly raised:

(۱) قرآن د محمد ﷺ د ذهانت محصول و.

(1) The Qur’aan was the product of Muhammad’s intelligence.

محمد ﷺ ته د قرآن کریم قصې بل چا زده کړې وې.

(2) Muhammad (ﷺ) was taught the stories of the Qur’aan by someone else.

ځینې نیوکه کونکي ادعا کوي چې د قرآن معناوې د پیغمبر ﷺ له خوا جوړې شوې وې، او د هغه ځانګړی سبک هم د هغه له خوا ایجاد شوی و. که دا ادعا سمه وای، نو دا به په دې معنا وای چې د پیغمبر ﷺ دا ادعا چې قرآن نازل شوی دی، غلطه وه.

Some critics claim that the meanings of the Qur’aan were made up by the Prophet (ﷺ), and its unique style devised by him. If such a claim were true, it would mean that the Prophet’s claim that the Qur’aan was revealed was false.

یعنی، پیغمبر (ﷺ) یا تو په پوهه یا بې‌پوهې سره خپلو پیروانو ته دوکه ورکړه۔

That is, the Prophet (r) either knowingly or unknowingly deceived his followers.

کم مهربانه منتقدین دا ادعا کوي چې پیغمبر (ﷺ) نیکه نیت درلود، لکه څنګه چې د هغه ژوند‌نامه دا ثابته کړې ده، خو "وحي" په حقیقت کې وهم او توهمات وو چې له وخت په وخت سره ور باندې راځي. دا ادعا له تاریخي پلوه هیڅ ثبوت نه لري، او د قرآن کریم روښانتیا او منطقي تسلسل د یوه دیوانه سړي د خبرو اترو نتیجه نشي کیدای. لږ مهربانه منتقدین وایي چې پیغمبر (ﷺ) خپلو پیروانو ته دوکه ورکړه ترڅو په هغوی باندې او په پای کې په ټول عربستان باندې خپل مشرتوب په ټینګه توګه قائم کړي. په هرصورت، که د پیغمبر موخه شخصي شان و شوکت او مشرتوب وای، نو د هغه لپاره به دا ډیر به ګټور وای چې قرآن ځان ته ومنی، ځکه د هغه دښمنانو په مکه کې، چې مشرکین وو، له ټولو نورو ادبي آثارو باندې د قرآن برتري منلې وه، او پیغمبر (ﷺ) ته یې د مکې د پاچاهۍ مقام وړاندې کړی و، که چیرې هغه د خدای د وحدانیت تبلیغ پریږدي.

The kinder critics claim that the Prophet (ﷺ) was well-intentioned, as his biography has proven him to be, but the “revelations” were really delusions and hallucinations which afflicted him from time to time. This claim is totally unsubstantiated historically, and the clarity and coherence of the Qur’aan could not have been the result of a madman’s ramblings. The less kind critics claim that the Prophet (ﷺ) deceived his followers in order to firmly establish his leadership over them and eventually over the whole of Arabia. However, if the Prophet’s goal had been personal glory and leadership, it would have been more to his advantage to claim the Qur’aan for himself, since his enemies among the pagan Makkans had all conceded its superiority over all other literary works and had offered the Prophet (ﷺ) the position of kingship over Makkah if he would only stop preaching the unity of God.

د قرآن د الهي سرچینې په اړه نورو نقادانو دا ادعا کوي چې پیغمبر ﷺ

Other critics of the Qur’aan’s divine origins claim that the Prophet (ﷺ)

هغه دا خبره الله ته منسوب کړه ترڅو د خلکو په زړونو کې د هغه د خبرو وزن زیات کړي او د هغه اطاعت ته یې ډیر وهڅوي. مګر که داسې وای، نو هغه به د ځانَ لپاره هم هیڅ خبره نه وای منسوبه کړې. په حقیقت کې، د هغه د ځان ته د خبرو منسوبول هیڅ هم د هغه د متابعینو د اطاعت په مکلفیت اغیزه نه ده کړې.

attributed it to Allaah in order to give more weight to his words in the minds of people and increase their obedience to him. But if that were the case, he would not have bothered to attribute any of his statements to himself. In fact, his attribution of statements to himself has not in any way affected the obligation of his followers to obey him.

هغو انتقادونو په شان چې مخکې یادې شوې، پیغمبر (ﷺ) ...

Criticisms such as those previously mentioned would put the Prophet (ﷺ)

د هغو دنیوي مشرانو په منځ کې چې خپل پیروان دهوکه کوي ترڅو واک، عزت او د دې ژوند پر خوښیو ورسیږي. په دې حال کې، د پیغمبر ﷺ ژوندلیک چې تر ډېرو وړو تفصیلاتو پورې ثبت شوی، پر خلاف دې خبرې ثابتوي. د دهوکې او فساد پر ځای موږ پیغمبر ﷺ د ریښتیني ویلو او سخاوت په توګه پېژنو، تر دې چې هغه ته «الامین» (امانتدار) نومول شوی. هغه ډېر ساده ژوند کاوه، او موږ ګورو چې هغه داسې مړ شو چې نه یې مال پریښود او نه یې پور.

among worldly leaders who deceive their followers in order to achieve power, prestige, and the luxuries of this life. However, the Prophet’s biography, which has been recorded in the minutest of details, proves the exact opposite. Instead of deception and corruption, we find the Prophet (r) known for his truthfulness and generosity, so much so that he was named “ al-Ameen” (the Trustworthy). He lived very simply, and we find that he died without leaving any wealth or debts behind him.

دې ته هم باید پام وشي چې د قرآن کریم په ډیرو ځایونو کې د پیغمبر ﷺ تېروتنې په ښکاره ډول سمې شوې دي. د مثال په توګه، کله چې پیغمبر ﷺ

It should also be noted that there are many instances in the Qur’aan where the Prophet’s mistakes were openly corrected. For example, when the Prophet (ﷺ)

د بدر د اسیرانو لپاره فدیه ومنله، نو دا آیت نازل شو:

accepted ransom for the prisoners of Badr,26 the following verse was revealed:

مثال بل داسې دی چې کله نبي ﷺ د عبدالله بن ام مکتوم څخه مخ واړاوه، هغه چې غوښتل یې ورته قرآن ښودل شي. نبي ﷺ د قریشو د یو شمیر مشرانو سره ډېر جدي بوخت و، چې هغوی ته یې اسلام ته رابلنه ورکوله. نو الله تعالیٰ دا آیتونه نازل کړل:

Another example is when the Prophet (ﷺ) brushed aside ‘Abdullaah ibn Umm Maktoom, who had asked that he be taught the Qur’aan. The Prophet (ﷺ) had been earnestly engaged with a group of Qurayshee leaders whom he was calling to Islaam. Allaah revealed the following verses:

د پیغمبر ﷺ لپاره داسې واړه تېروتنې ښکاره کول، چې د هغه شاوخوا خلک یې نه پوهېدل، یقیناً د هغه په ګټه نه وو، که چېرې د هغه موخې واک او عزت وای.

For the Prophet (ﷺ) to expose such minor errors which were imperceptible to those around him was certainly not to his advantage if his goals were power and prestige.

نور نقادان دعوا کړې ده چې پیغمبر (r) د قرآن کریم د پوهې کومه برخه له عیسوي یا یهودي سرچینو زده کړې وه۔ یوه روایت شتون لري، چې د حدیث پوهانو تر منځ د هغې د صحت په اړه اختلاف دی، چې پیغمبر (ﷺ) د ماشومتوب په وخت کې له خپل تره او سرپرست ابوطالب سره شام ته سفر وکړ، او په لاره کې یو عیسوي راهب بحیرا سره ولیدل۔ دا بې شکه ده چې د وحي له پیل وروسته، محمد (ﷺ) د خپلې ښځې خدیجې له خوا خپل ابن عم ورقة بن نوفل ته معرفي شو، چې د تورات او انجیل د پوهې له امله مشهور و۔ همدارنګه پیغمبر (ﷺ) د مکې څخه مدینې ته له هجرت وروسته د یهودو او عیسویانو له عالمانو سره هم ولیدل۔30

Other critics have claimed that the Prophet (r) learned the knowledge contained in the Qur’aan from Christian or Jewish sources. There is a report, about whose authenticity the scholars of hadeeth are divided, that the Prophet (ﷺ), while still a boy, travelled to Syria with his uncle and guardian Aboo Taalib, and on the way met a Christian monk, Buhayraa.29 There is no dispute that after the beginning of revelation, Prophet Muhammad (ﷺ) was introduced by his wife Khadeejah to her cousin Waraqah ibn Nawfal, who was known to have knowledge of the Torah and Gospels. The Prophet (ﷺ) is also known to have met Jewish and Christian scholars after his migration from Makkah to Madeenah.30

لیکن د راهب سره د هغه ملاقات لنډه وه، او یوازې هغه څه وشول چې راهب د پیغمبر ﷺ د مشر تره ابو طالب ته د خپل وراره د راتلونکي پیغمبرۍ په اړه وویل. لکه څنګه چې د ورقه بن نوفل په اړه، هغه یوازې دومره تایید کړ چې هغه څه چې پیغمبر ﷺ ته نازل شول، د پخوانیو پیغمبرانو د وحیو په څیر له همدې سرچینې څخه دي. د پیغمبر ﷺ له هغه سره د زده کړې کومه تاریخي ثبوت نشته، او ورقه د دې پیښې څخه لږ وروسته مړ شو۔ په مدینه کې عیسویان او یهودان د پیغمبر ﷺ سره بحث کاوه او پوښتنې یې ورڅخه کولې؛ د مدنیو آیتونو ډیری برخه د دوی پوښتنو ته ځوابونه وو۔31 دوی د هغه د پیغمبرۍ د ردولو لپاره پوښتنې کولې، او هغه به د قرآن سره ځواب ورکاوه. د پیغمبر ﷺ د زده کړې لپاره د چا د ښوونکي کیدو تاریخي ثبوت نشته. خو ځینې وایي چې حداد، رومي، د هغه ښوونکی و، مګر دا ادعا ډیره غلطه ده، ځکه مکیانو حداد د پوه سړی نه ګڼه، او نه هغه د ښوونې لپاره ازاد و. هغه د آهنګر په توګه ډیر بوخت پیژندل کیده، او دا هم معلوم و چې هغه یو بهرنی سړی و چې عربي یې په سختۍ سره خبرې کولای شوې۔32 د پیغمبر ﷺ د زمانې عربان ډیر په اندېښنه وو چې قرآن ته نیمګړتیا ورکړي، مګر دوی دا کار نشو کولی. که یو پټ ښوونکی وای، نو په هغه وخت کې به خامخا افشا شوی وای۔

However, his meeting with the monk was short, and all that transpired was the monk’s prophecy to the Prophet’s uncle Aboo Taalib of his nephew’s impending prophethood. As for Waraqah ibn Nawfal, he only confirmed that what was revealed to the Prophet (ﷺ) came from the same source as the revelations of the earlier prophets. There is no record of the Prophet (ﷺ) having studied with him, and Waraqah died shortly after this incident. In Madeenah, the Christians and the Jews used to debate with the Prophet (ﷺ) and ask him questions; many of the Madeenan verses answered their questions.31 They would ask him questions in order to disprove his prophethood, and he would answer with the Qur’aan. There is no historical record of anyone having taught the Prophet (ﷺ). Some, however, claim that Haddaad, the Roman, was his teacher, but such a claim is quite erroneous, because the Makkans did not consider Haddaad knowledgeable, nor was he free to teach. He was known to be fully occupied as a blacksmith, and it was known that he was a foreigner who could barely speak Arabic.32 The Arabs of the Prophet’s time were very anxious to discredit the Qur’aan, but they were unable to do so. If there had been a secret teacher, he would surely have been exposed at that time.

په دې وروستیو کې، د قرآن د ډیری داستانونو سرچینې چې په تورات یا انجیل کې نشته یا له هغو سره توپیر لري، د مسیحیانو او یهودو د ناسم یا جعلي کتابونو ته پورې تړل شوي دي. دا د دې ثبوت په توګه یادیږي چې پیغمبر (ﷺ) د مسیحیانو او یهودو کتابونه مطالعه کړي وو. په دې حال کې، هغه ډیر پټ کتابونه چې قرآني داستانونه ورپورې تړل شوي دي ډیر دي، او د دې کتابونو ژبې امهاري، سرياني، عبراني او یوناني ترمنځ توپیر لري. په پایله کې، پیغمبر (ﷺ)، چې نه لوست کولی شو او نه لیکل، باید د خپل وخت ډیره برخه د بهرنیو ژبو زده کړې، د منځني ختیځ په ټولو سیمو کې د دې کتابونو لټون او ژور مطالعه کې تیروله. نو حتی د ترټولو نوې څېړنیزې څېړنې یوازې د قرآن د الهي سرچینې تایید کوي.

Recently, most of the Qur’aanic stories that do not occur in the Torah or Gospels, or which contradict them, have been traced to apocryphal33 books of the Christians and Jews.34 This has been cited as proof that the Prophet (ﷺ) studied the books of the Christians and the Jews. However, the number of obscure books to which the Qur’aanic stories have been traced is great, and the languages of these books vary between Amharic, Syriac, Hebrew and Greek.35 Consequently, the Prophet (ﷺ), who could not read or write, would have had to spend most of his time studying foreign languages, searching all over the Middle East for the books and studying them in depth. Thus, even the most recent of critical research only further confirms the divine origin of the Qur’aan.