قرآن، آخرین کتاب وحی خداوند به انسان، منبع اصلی اصولی است که این شیوهٔ زندگی را که به اسلام معروف است تشکیل می‌دهد.

The Qur’aan, God’s final book of revelation to man, represents the primary source of the principles which constitute the way of life known as Islaam.

قطعات قرآن شامل پند و راهنمایی در قالب احکام، مثال‌ها، داستان‌ها و استدلال‌ها برای کسانی است که برمی‌گزینند به خدا و روز قیامت ایمان بیاورند. از این رو، موفقیت و خوشبختی مؤمن در این دنیا و آخرت تا حد زیادی به فهم، درونی‌سازی و به‌کارگیری مفاهیمی بستگی دارد که در این کتاب آمده است. با این حال، عمق درک معانی قرآن به سبب تفاوت‌های طبیعی در هوش افراد، از شخصی به شخص دیگر متفاوت خواهد بود. این تفاوت حتی در میان صحابه‌ی پیامبر ﷺ نیز وجود داشت، با وجود روشنی بیان قرآن و نزول آن به هفت لهجه‌ی گوناگون. افزون بر این، الله، که حکیم است، برگزید که در قرآن کلیات را قرار دهد؛ برخی از آن‌ها را بعدها در آیات دیگرش توضیح داد، و برخی را تنها برای پیامبر ﷺ تبیین کرد.

The passages of the Qur’aan contain advice and guidance in the form of laws, parables, stories, and arguments for those who choose to believe in God and the Day of Judgment. Hence, a believer’s success and happiness in this life and the next largely depend on his understanding, internalization, and application of the concepts contained in the Book. However, the depth of comprehension of the Qur’aan’s meanings will vary from individual to individual due to natural differences in intelligence. This variation existed even among the sahaabah (companions of Prophet Muhammad (ﷺ), in spite of the Qur’aan’s clarity of expression and its revelation in seven different dialects. Moreover, Allaah, the Most Wise, chose to place generalities in the Qur’aan, some of which He later explained in its other verses, while some he explained only to the Prophet (r).

پیامبر (ص) قرآن را کاملاً می‌دانست و درک می‌کرد، زیرا خداوند او را وسیلهٔ نزول آن برگزیده بود و تمام معانی‌اش را برای او بیان کرده بود. از این رو، خداوند در یک آیه فرموده است:

The Prophet (r) knew and understood the Qur’aan completely because Allaah had chosen him as its vehicle and explained it all to him. Hence, Allaah said in one verse:

بنابراین، وظیفه پیامبر ﷺ این بود که قرآن را به پیروانش، هم با اعمال و هم با گفتارهای خود، تبیین کند. خداوند این مطلب را در قرآن بیان فرموده است:

Therefore, it was the Prophet’s job to explain the Qur’aan to his followers by his actions, as well as his statements. Allaah stated this in the Qur’aan:

بنابراین، صحابه کرام تا آنجا که ممکن بود، در زمان حیات پیامبر ﷺ برای تفسیر (توضیح، فهم، تبیین) قرآن کریم به ایشان رجوع می‌کردند. برای نمونه، ابن مسعود روایت کرده است که هنگامی که این آیه نازل شد:

Consequently, the sahaabah all turned to the Prophet (r) whenever possible during his lifetime for the tafseer (explanation, understanding, interpretation) of the Qur’aan. For example, Ibn Mas‘ood related that when the following verse was revealed:

برخی از صحابه ناراحت شدند، زیرا معنای لغوی عمومی ظلم هر نوع ستمی را، چه بزرگ و چه کوچک، دربرمی‌گیرد، و هیچ‌یک از ایشان از خطا مصون نبود. با این حال، هنگامی که نزد پیامبر ﷺ آمدند و این موضوع را با ایشان در میان گذاشتند، پاسخ داد:

some of the companions became distressed, because the general linguistic meaning of thulm covers any kind of wrong, major or minor, and none of them were free from error. However, when they approached the Prophet (r) about it, he replied,

بنابراین پیامبر ﷺ برای آنان روشن کرد که معنای گستردهٔ «ظلم» در آیهٔ نخست مراد نبوده، بلکه این واژه برای اشاره به شرک به کار رفته است. در این ماجرا، پیامبر ﷺ قرآن را با قرآن تفسیر کرد و بدین ترتیب نخستین گام از روش الهی فهم و تفسیر قرآن را نشان داد؛ روشی که برای همهٔ نسل‌های مسلمانان تا روز قیامت مقرر شده است. پس از وفات پیامبر ﷺ، صحابه به کسانی از میان خود روی آوردند که در فهم قرآن برتر بودند و توانسته بودند زمان بیشتری را با پیامبر ﷺ سپری کنند، تا تفسیر و توضیح قرآن را از آنان بخواهند.

Thus the Prophet ( ﷺ) clarified for them that the broader meaning of thulm was not intended in the first verse; rather it was used to refer to shirk. In this incident, the Prophet ( ﷺ) explained the Qur’aan by the Qur’aan, demonstrating the first step in the divinely ordained method of understanding and interpretation of the Qur’aan that was established for all generations of Muslims until the Day of Resurrection. After the Prophet’s death, the sahaabah turned to those among themselves who were more gifted in understanding the Qur’aan and who had been able to spend more time with the Prophet ( ﷺ) for interpretation and explanation of the Qur’aan.

در میان صحابه کسانی که بیش از دیگران در تفسیر قرآن شهرت یافتند عبارت‌اند از: چهار خلیفه راشد،۲۷ همسر پیامبر ﷺ، عایشه دختر ابوبکر، ابن مسعود، ابن عباس، ابی بن کعب، زید بن ثابت، ابوموسی اشعری، عبدالله بن زبیر، انس بن مالک، عبدالله بن عمر، جابر بن عبدالله و عبدالله بن عمرو بن العاص.۲۸ در فاصلهٔ بیست و پنج سال پس از درگذشت پیامبر ﷺ، صحابه اسلام را به همهٔ گوشه‌های جهان شناخته‌شدهٔ آن روز بردند و در این راه امپراتوری‌های بزرگ ایران و روم شرقی را سرنگون کردند. هرجا که لشکرهای مسلمانان از پیشروی بازمی‌ایستادند، برخی از صحابه در آنجا ساکن می‌شدند و به کسانی که به اسلام می‌گرویدند، تلاوت و تفسیر قرآن را می‌آموختند. به همین سبب، دانش تفسیر در سراسر قلمرو مسلمانان گسترش یافت و مراکز قرآن‌آموزی در همه‌جا پدید آمد. در میان کسانی که گرد صحابه جمع می‌شدند، افراد برجسته‌ای بودند که شاگردان آنان ماندند و دانش‌شان را فرا گرفتند. این شاگردان به «تابعین» معروف شدند. هر صحابی بخشی از دانش را با خود داشت که برخی از آن با دانش دیگران همپوشانی داشت و برخی نداشت. از این رو، برخی از شاگردان به مراکز دیگر اسلامی سفر می‌کردند تا نزد صحابهٔ دیگر تحصیل کنند، و برخی دیگر تا پایان عمر نزد استادان خود می‌ماندند.

Among the sahaabah who became the most noted for their ability to make tafseer of the Qur’aan are the following: The four Righteous Caliphs,27 the Prophet’s wife, ‘Aa’ishah bint Abee Bakr, Ibn Mas‘ood, Ibn ‘Abbaas, Ubayy ibn Ka‘b, Zayd ibn Thaabit, Aboo Moosaa al-Ash‘aree, ‘Abdullaah ibn az-Zubayr, Anas ibn Maalik, ‘Abdullaah ibn ‘Umar, Jaabir ibn ‘Abdullaah, and ‘Abdullaah ibn ‘Amr ibn al-‘Aas. 28 Within the space of twenty-five years after the Prophet’s death, the sahaabah carried Islaam to all corners of the known world, toppling in the process the great empires of Persia and Byzantine. Wherever the Muslim armies stopped their advance, some of the sahaabah would settle and begin teaching those who came into Islaam the recitation and interpretation of the Qur’aan. For this reason, the knowledge of tafseer spread throughout the Muslim realm, and centers of Qur’aanic learning sprung up everywhere. Among the people who gathered around the sahaabah were some outstanding individuals who remained their students and absorbed their knowledge. These students became known as taabi‘oon. Each sahaabee carried with him a portion of knowledge, some of which overlapped with that of others and some of which did not. Consequently, some of the students traveled to other Islaamic centers to study under other sahaabah, while others stayed with their teachers until their deaths.

۲۱ به معنای لفظی «ما» است. «ضمیر جمع تعظیم» در انگلیسی تقریباً به کار نمی‌رود، اما در گفتار عربی ویژگی رایجی است که برای نشان دادن اهمیت گوینده به کار می‌رود. روش معمول من این است که این «ما» را به «من» ترجمه کنم، زیرا ترجمهٔ لفظی آن اغلب باعث سردرگمی خوانندگان انگلیسی‌زبان می‌شود.

21 Literally, ‘Our.’ The ‘royal We’ is barely used in English, but it is a common feature of Arabic speech, used to indicate the importance of the speaker. It is my standard practice to translate this ‘We’ as ‘I,’ since the literal translation is a frequent cause of confusion for English speakers.

سورة القيامة (۷۵): ۱۷-۱۹

22 Soorah al-Qiyaamah (75):17-9.

سورة النحل (16):44

23 Soorah an-Nahl (16):44.

سورۃ الأنعام (۶): ۸۲۔ سورۃ لقمان (۳۱): ۱۳۔

24 Soorah al-An‘aam (6):82. 25 Soorah Luqmaan (31):13.

صحیح مسلم، ج ۱، ص ۷۲، ح ۲۲۶.

26 Sahih Muslim, vol. 1, p. 72, no. 226.

ابوبکر الصدیق، عمر بن الخطاب، عثمان بن عفان، و علی بن ابی طالب

27 Aboo Bakr as-Siddeeq, ‘Umar ibn al-Khattaab, ‘Uthmaan ibn ‘Affaan, and ‘Alee ibn Abee Taalib.

الإتقان في علوم القرآن، ج ۲، ص ۲۳۹.

28 Al-Itqaan fee ‘Uloom al-Qur’aan, vol. 2, p. 239.