مهم‌ترین مراکز تفسیر که در این دوره شکل گرفتند، مکه، مدینه و عراق بودند. در مکه، مکتب تفسیری ابن عباس برجسته‌ترین شد. عبدالله بن عباس بزرگ‌ترین مفسر در میان صحابه به شمار می‌رفت. او روایت کرده که پیامبر ﷺ روزی او را در آغوش گرفت و برایش چنین دعا کرد:

The most notable centers of tafseer which evolved during this period were those of Makkah, Madeenah, and ‘Iraaq. In Makkah, the tafseer school of Ibn ‘Abbaas became the most prominent. ‘Abdullaah ibn ‘Abbaas was considered to be the greatest tafseer scholar among the sahaabah. He reported that once the Prophet ( ﷺ) hugged him and prayed for him as follows,

عبدالله بن مسعود، عالم بزرگ میان صحابه، گفته شده که این لقب را به او داده‌اند: «ترجمان القرآن»، ۳۰ یعنی «مترجم قرآن». شاگردان مشهور ابن عباس عبارت بودند از: مجاهد بن جبر، عکرمه (غلام آزادشدهٔ ابن عباس)، سعید بن جبیر، طاووس بن کیسان یمانی، و عطاء بن ابی رباح.31

‘Abdullaah ibn Mas‘ood, the great scholar among the sahaabah, was reported to have conferred on him the title, “Tarjumaan al-Qur’aan,” 30 “Translator of the Qur’aan.” The most famous students of Ibn ‘Abbaas were Mujaahid ibn Jabr, ‘Ikrimah (the freed slave of Ibn ‘Abbaas), Sa‘eed ibn Jubayr, Taawoos ibn Keesaan al-Yamaanee, and ‘Ataa ibn Abee Rabaah.31

در مدینه، مشهورترین مکتب تفسیر، مکتب ابی بن کعب بود که بیشتر معاصرانش او را برترین قاری قرآن می‌دانستند. ابی همچنین نخستین کسی بود که پیامبر ﷺ او را برای ثبت وحی قرآن برگزید۳۲. از پیامبر ﷺ روایت شده که به او فرمود:

In Madeenah, the most noted school of tafseer was that of Ubayy ibn Ka‘b, who was considered by most of his contemporaries as the top reciter of the Qur’aan. Ubayy was also the first person chosen by the Prophet (r) to record the revelation of the Qur’aan.32 The Prophet (r) was reported to have said to him,

ابی ازو پرسید: «آیا خداوند نام مرا برده است؟» پیامبر ﷺ فرمود: «بله». پس اُبیّ گریست۳۳۔ مهم‌ترین شاگردان ابیّ عبارت بودند از: زید بن اَسلم، ابوالعالیہ، و محمد بن کعب القُرَظی۔34

asked if Allaah had mentioned him by name, the Prophet (r) told him yes, and Ubayy cried.33 Ubayy’s most notable students were Zayd ibn Aslam, Aboo al ‘Aaliyah, and Muhammad ibn Ka‘b al-Qurathee.34

در عراق، ابن مسعود مکتب برجسته‌ترین تفسیر را رهبری می‌کرد. عبدالله بن مسعود، ششمین فردی که اسلام آورد، از برترین قاریان قرآن بود. پیامبر ﷺ خودش قرائت او را ستود و فرمود:

In ‘Iraaq, Ibn Mas‘ood headed the most prominent school of tafseer. ‘Abdullaah ibn Mas‘ood, the sixth person to enter Islaam,35 was among the top reciters of the Qur’aan. The Prophet (r) himself praised his recitation saying,

از میان شاگردان فراوان ابن مسعود که خود بعدها عالم شدند، می‌توان به الحسن البصری، علقمة بن قیس، مسروق، الأسود بن یزید و عامر الشعبی اشاره کرد.38

Among the many students of Ibn Mas‘ood who later became scholars in their own right were al-Hasan al-Basree, ‘Alqamah ibn Qays, Masrooq, al-Aswad ibn Yazeed, and ‘Aamir ash-Sha‘bee.38