۲۵.۷ ملی اقتصاد
25.7 National Economy
د ملي اقتصاد نظریه د "کلتوري ساتنې" له مفهوم سره تړلې ده چې د دروند صنعت له نظریې څخه اخیستل شوې. د ملي اقتصاد نظریې ملاتړي په دې باور دي چې د یوې ملت اقتصادي وده باید داسې وي چې ورته سیاسي واک او اقتصادي واک دواړه برابر کړي. دوی په دې عقیده دي چې د هرې هیواد وده دریو مرحلو څخه تیریږي: شبانی/کرنیزه مرحله، کرنیز/صنعتي مرحله، او بیا کرنیز/صنعتي/تجارتي مرحله. هیواد به هغه وخت حقیقي واک ترلاسه نه کړي چې تر څو یې بحري ځواک، استعماري سیمې او په بیلابیلو مهارتونو لرونکي وګړي ترلاسه نه وي. سربیره پردې، د تولیدي ځواکونو او اقتصادي ودې ترمنځ هماهنګي اړینه ده، او دا د سیاسي واک بنسټیز شرط ګڼل کیږي. دوی همدارنګه په دې باور دي چې که څه هم نړیوال اقتصادي اړیکې د آزادې سیالۍ څخه ګټه پورته کولی شي، خو دا به په دې پورې اړه ولري چې ټول سیالي کوونکي هیوادونه د خپلو ځواکونو په پراختیا کې بشپړتیا ته ورسیږي؛ او دې پراختیا ته د هڅولو لپاره، صنعت باید ساتل شي. په اړه د کرنې، دې ته به هیڅ ساتنه نه وي او دې ته به اجازه وي چې هر ډول محصولات پرته له محدودیت یا شرطونو صادر کړي، او د دې بیې به د آزاد بازار له مخې ټاکل کیږي. له همدې امله، د ملي اقتصاد نظریه په اصل کې صنعت ته لوړ ځای ورکوي. دا ښیي چې هغه ملتونه چې د واکمنۍ لپاره هڅه کوي باید د کرنیز مرحلې څخه صنعت ته د تیریدو لپاره لیواله وي، ځکه په کرنیز هیواد کې د تولیدي ځواکونو، یعنې کاري ځواک، لوی برخه، او همدارنګه د طبیعي سرچینو، یعنې خامو موادو، پراخه برخه بې کاره او نه کارول شوې پاتې کیږي. نو د کاري ځواک او طبیعي سرچینو د پانګونې لپاره، د کرنې ترڅنګ یو صنعتي پروګرام پیل باید شي. هغه هیواد چې خپل اقتصاد یوازې پر کرنه بنسټ ږدي، د هغه اقتصادي توان او د ژوند هغه کچه به ونلري چې یو کرنیز/صنعتي اساس لرونکی هیواد یې لري. د ملي اقتصاد نظريه دا لازم کوي چې هېواد پر خپلو پښو د اقتصادي لحاظ څخه ودرېدای شي، نو د دې لپاره زراعت سره یوځای صنعت هم موجود وي. له همدې امله د ملي اقتصاد مفهوم په حقیقت کې د صنعت پر برخه د ساتنې نظريه پلي کوي، او په دې ډول يوازې د صنعتي واردات او صادرات باندې مناسبې محدودیتونه او ګمرکي محصولات لګوي، او په ورته وخت کې زراعت باندې د ازاد تجارت نظريه پلي کوي، چې هېڅ ډول د تجارت محدودیت پرې نه وي.