Günümüz İsrail'inde, İbrani İncili'nin laikleştirici kutsal kitap arkeolojisi sayesinde maddi olarak gerçekleştiği, Yahudi tarihine et ve kemik kazandırdığı, antik geçmişi yeniden ortaya çıkardığı, onu "hanedan düzenine" koyduğu ve "Yahudi kimliğinin arşiv alanına geri dönüldüğü" iddiası takıntılı bir biçimde ileri sürülmektedir (Said 2004: 46).

In present-day Israel, the claim is obsessively made that the Hebrew Bible is materially realised thanks to secularising biblical archaeology, giving Jewish history flesh and bones, recovering the ancient past, putting it in ‘dynastic order’ and ‘returning to the archival site of Jewish identity’ (Said 2004: 46).

Kutsal Kitap arkeolojisi, İsrailli Yahudi kimliğinin inşasında ve İsrail devletinin algılanan meşruiyetinde her zaman merkezi bir rol oynamıştır. "Antik İsrail" tartışması, seküler ve milliyetçi Kutsal Kitap araştırmaları ile Kutsal Kitap arkeolojisi üzerine yapılan tartışma, aynı zamanda modern İsrail Devleti hakkında bir tartışmadır; çünkü Batı'daki birçok insanın gözünde Siyonist Yahudi "restorasyonculuğunun" meşruiyeti, Kutsal Kitap'taki tasvirin güvenilirliğine bağlıdır.

Biblical archaeology was always central to the construction of Israeli Jewish identity and the perceived legitimacy of the Israeli state. The debate about ‘ancient Israel’, secularist and nationalist biblical scholarship and biblical archaeology is also a debate about the modern State of Israel, most crucially because in the eyes of many people in the West, the legitimacy of Zionist Jewish ‘restorationism’ depends on the credibility of the biblical portrait.

Bu tartışmanın bir yönü, hem antik hem de modern dönemde Ürdün Nehri'nin batısındaki topraklara işaret etmek için "İsrail" teriminin kullanılmasına ilişkin kamusal alandaki tartışmadır. Batı biblik araştırmasının İbrani İncil'e duyduğu takıntının kaçınılmaz sonucu, toprağa "kutsal kitapsal" demesi ve yalnızca toprağın tarihinin küçük bir bölümüne ilgi göstermesi, toprağın yerli nüfusu bakımından tarihinin büyük bölümünde Yahudi olmayan bir yer olmuş olan bir coğrafyada İsrailli kimliğine odaklanılmasına yol açmıştır (Whitelam 1996). Bu durum gezegenin başka hiçbir bölgesinde olmazdı; bunun nedeni İbrani İncil'in ve onun Batı'daki etkisidir. Orada miras alınan Hristiyan kültürü, Filistin'in bir şekilde özünde her zaman "İsrail toprakları" olduğu fikrini desteklemiştir. Geleneksel biblik araştırması özünde "Siyonist" olmuş ve sanki bu topraklardaki 1400 yıllık Müslüman egemenliğinin hiçbir anlamı yokmuş gibi Filistin kimliğinin ortadan kaldırılmasına katkıda bulunmuştur. Çok eski bir zamanda yaşanmış kısa bir tarihsel döneme yapılan bu odaklanma, bir tür geriye dönük geçmişin sömürgeleştirilmesine katkıda bulunmaktadır. Modern Filistinlileri, başkasının toprağındaki işgalci ya da "yerleşik yabancılar" olarak görme eğilimindedir.

One facet of that debate is the argument in the public domain over the use of the term ‘Israel’ to denote the land west of the Jordan, both in ancient and modern times. The inevitable outcome of the obsession with the Hebrew Bible in Western biblical scholarship, calling the land ‘biblical’ and with its exclusive interest in a small section of the history of the land, has resulted in focusing on the Israelite identity of a land that has actually been non-Jewish in terms of its indigenous population for the larger part of its recorded history (Whitelam 1996). This state of affairs would not exist in any other part of the planet; it is due to the Hebrew Bible and its influence in the West where an inherited Christian culture supported the notion that Palestine has always been somehow essentially ‘the land of Israel’. Traditional biblical scholarship has been essentially ‘Zionist’ and has participated in the elimination of the Palestinian identity, as if 1400 years of Muslim occupation of this land meant nothing. This focus on a short period of history a long time ago participates in a kind of retrospective colonising of the past. It tends to regard modern Palestinians as trespassers or ‘resident aliens’ in someone else’s territory.

İsrail'de seküler-milliyetçi kolektif kimliğin ve 1948'den itibaren Siyonist ulus inşasının merkezinde, seküler hale getirilmiş kutsal kitap arkeolojisinin kutsal kalıntılarına yönelik milliyetçi takıntı yer almıştır. 1948'den sonra Avrupalı Yahudi kimliğini topraklara kök salmış olarak sunmak için arkeoloji bilimi, seküler çağda bu kimliği inşa etmek ve pekiştirmek görevine çağrıldı; hahamlar ile kutsal kitap arkeolojisinde uzmanlaşmış üniversite bilim insanlarına kutsal tarih alanı verildi (Said 2004: 45). Abu El-Haj'ın çığır açan eseri Facts on the Ground, 1948 öncesi ve sonrasında Siyonist Yahudi kolektif kimliğinin inşasında seçici kutsal kitap arkeolojisinin merkeziliğini incelemektedir. Çalışma, 19. yüzyılın ortalarındaki İngiliz çalışmalarına kadar uzanan, Filistin'deki sömürgeci arkeolojik keşifleri ele almıştır. Abu El-Haj, arkeolojinin akademik uygulamasını Siyonist sömürgeleştirme ile ve tarihi ve coğrafi Filistin adlarının yeniden adlandırılması yoluyla toprakların Yahudileştirilmesi ve geri alınmasına ilişkin planlarla ilişkilendirerek, 1948'den sonraki döneme odaklanmaktadır. Filistin'in bu Arapça'sızlaştırılmasının büyük bölümüne arkeolojik gerekçe sağlanmıştır; Arapça adların varlığı, yeni türetilmiş İbranice adlarla üstü örtülmüştür. Bu "epistemolojik strateji", arkeolojik parçaları, dağınık duvar kalıntılarını, masaları, kemikleri ve mezarları, Yishuv'un Avrupalı kolonisinin "görünür ve dilsel olarak, Yahudi ulusal yurdu olarak" ortaya çıktığı özel bir biyografiye dönüştürerek, İsrail Yahudi kimliğinin inşasına hazırlık yapmaktadır (Abu El-Haj 2001: 74; Said 2004: 47–48; Bowersock 1988: 181–191).

The nationalist obsession with the sacred artefacts of secularising biblical archaeology has been central to the formation of Israeli secularnationalist collective identity and Zionist nation-building since 1948. To present European Jewish identity as rooted in the land, after the establishment of Israel the science of archaeology was summoned to the task of constructing and consolidating that identity in secular times; the rabbis as well as the university scholars specialising in biblical archaeology were given sacred history as their domain (Said 2004: 45). Abu El-Haj’s seminal work, Facts on the Ground, explores the centrality of selective biblical archaeology in the construction of Zionist Jewish collective identity before and after 1948. The work examined colonial archaeological exploration in Palestine, dating back to British work in the mid-19th century. Abu El-Haj focuses on the period after the establishment of Israel in 1948, linking the academic practice of archaeology with Zionist colonisation and with plans for the Judaisation and repossession of the land through the renaming of Palestinian historic and geographic names. Much of this de-Arabisation of Palestine is given archaeological justification; the existence of Arab names is written over by newly coined Hebrew names. This ‘epistemological strategy’ prepares for the construction of an Israeli Jewish identity based on assembling archaeological fragments, scattered remnants of masonry, tables, bones and tombs, into a sort of special biography out of which the European colony of the Yishuv emerges ‘visible and linguistically, as Jewish national home’ (Abu El-Haj 2001: 74; Said 2004: 47–48; Bowersock 1988: 181–191).

Birçok İsrailli biblik kazı uzmanı ve uygulayıcısı – General Yigael Yadin ve General Moshe Dayan'dan, hatta General Ariel Sharon'a kadar – biblik arkeolojinin İsrail biliminin en başta gelen "ayrıcalığı" olduğunu belirtmiştir (Said 2004: 45–46; Kletter 2003). Önde gelen bir İsrailli arkeolog ve İsrail Hükümet İsimler Komitesi'nin mevcut üyesi Magen Broshi şunları kaydetmiştir:

A large number of Israeli experts on and practitioners of biblical excavations – from General Yigael Yadin and General Moshe Dayan to even General Ariel Sharon – have remarked that biblical archaeology is the ‘privilege’ Israeli science par excellence (Said 2004: 45–46; Kletter 2003). Magen Broshi, a leading Israeli archaeologist, and a current member of the Israeli Government Names Committee, noted:

İsrail olgusu, eski-yeni topraklarına dönen bir ulusun olgusu, benzersizdir. Bu, kendi topraklarıyla yeniden tanışma sürecinde olan bir ulustur ve bu süreçte arkeoloji önemli bir rol oynar. Bu süreçte arkeoloji, Yedi'at haAretz, yani toprak bilgisi (Hibrice terim büyük olasılıkla Almanca Landeskunde kelimesinden türemiştir) olarak bilinen daha geniş bir sistemin parçasıdır … Avrupalı göçmenler, paradoksal olarak hem yakınlık hem de yabancılık duydukları bir ülke buldular. Kendine özgü bir devlet olan İsrail'de arkeoloji, yeni vatandaşlarının yabancılaşmasını gidermek için bir araç olarak hizmet etti. (Said 2004: 46'dan alıntı)

The Israeli phenomenon, a nation returning to its old‒new land, is without parallel. It is a nation in the process of renewing its acquaintance with its own lands and here archaeology plays an important role. In this process archaeology is part of a larger system known as Yedi’at haAretz, knowledge of the land (the Hebrew term is derived most probably from the German Landeskunde) … The European immigrants found the country to which they felt, paradoxically, both kinship and strangeness. Archaeology in Israel, a sui generis state, served as a means to dispel the alienation of its new citizens. (Quoted in Said 2004: 46)

İsrailli tarihçiler, Kutsal Kitap bilginleri, arkeologlar ve coğrafyacılar, Meron Benvenisti'nin Sacred Landscape: The Buried History of the Holy Land since 1948 adlı eserinde savunduğu üzere, İsrail kimlik siyasetine dayanarak antik Filistin'in bir tarih ve kronolojisini yeniden icat edip yeniden inşa etmişler; Yahudilerin bu topraklarla bağını vurgulamak amacıyla Kutsal Kitap, Hasmon, Mişna ve Talmud dönemleri gibi adlandırmalar eklemişlerdir. Ancak "erken Müslüman" döneminden itibaren, "fetihçilerin kronolojisi" adlandırmasını benimsemişlerdir; çünkü bu yolla yaklaşık 1.400 yıllık Müslüman-Arap yönetimini, Yahudilerin Eretz İsrail/Filistin üzerindeki yönetiminden (en fazla 600 yıl sürmüştür) daha kısa dönemlere bölmek mümkün olmuş ve özellikle ülkenin tarihini, Yahudilerden çalınmış bir dizi yabancı gücün uzun bir yönetim dönemi olarak tasvir etmek mümkün olmuştur. Bu dönem, 1948'de Filistin'de Yahudi egemenliğinin yeniden kurulmasıyla sona ermiştir. Böylece yerli Müslüman Arap nüfusun, egemen Müslüman halkların ayrılmaz bir parçası olduğu gerçeği gizlenebilmiş; bunun yerine yerel halkın tarihi –iç savaşları, taşra yöneticileri, coğrafyaya katkıları– önemsiz şeyler, "yabancı işgalcilerin" hanedanlarından birine ya da diğerine bağlı olaylar olarak gösterilebilmiştir.

The Israeli historians, biblical scholars, archaeologists and geographers, Meron Benvenisti argues in Sacred Landscape: The Buried History of the Holy Land since 1948, have reinvented and reconstructed a history and chronology of ancient Palestine based on Israeli identity politics, so as to emphasise the Jewish connection to the land, adding designations such as the Biblical, Hasmonean, Mishnaic, and Talmudic periods. From the ‘early Muslim’ period onward, however, they adopted the nomenclature of the ‘conquerers’ chronology’, since in this way it was possible to divide the approximately 1,400 years of Muslim-Arab rule into units that were shorter than the period of Jewish rule over the Eretz Israel/Palestine (which lasted at most for 600 years), and especially to portray the history of the country as a long period of rule by a series of foreign powers who had robbed it from the Jews – a period that ended in 1948 with the reestablishment of Jewish sovereignty in Palestine. It was thus possible to obscure the fact that the indigenous Muslim Arab population was part and parcel of the ruling Muslim peoples and instead to depict the history of the local population – its internal wars, its provincial rulers, its contribution to the landscape – as matters lacking in importance, events associated with one or another dynasty of ‘foreign occupiers’.

(Benvenisti 2002: 300)

(Benvenisti 2002: 300)

1960'lı yıllardan itibaren Avrupalı ve Kuzey Amerikalı tarihçilerin ve sosyal bilimcilerin Batı'nın eski sömürgelerine yönelik sömürgeci tutumları eleştirel biçimde yeniden değerlendirilmeye başlanmışken, İsrailliler Filistin-İsrail'de sömürgeci geleneği ve yerleşimci-sömürgeci tarihyazımını pekiştirmeyi tercih etmişlerdir. İsrail'de her zaman "İncil hafızası"na dair bir takıntı olmuş ve İncil kazılarıyla Yahudi yerleşimci-sömürgeleştirmesi arasındaki yakınlaşma hep belirgin olmuştur; ancak bu durum 1967 fetihlerinden sonra en açık hâle gelmiştir. Ayrıca İsrail'deki İncil arkeolojisi, laik Siyonist kimlik siyaseti ve İsrail'in yerleşimci faaliyetleri açısından merkezi bir öneme sahip olmuş, buna karşın İsrail'deki Ortodoks Yahudilerin çoğu, ve hâlâ da çoğu, bulgularına karşı ilgisiz kalmıştır (Elon 1997: 38). Meron Benvenisti, eski denizaşırı sömürgelerinin arkeolojisi ve tarihiyle uğraşan İngiliz, Amerikalı ve diğer akademisyenlerin, sömürge döneminde hâkim olan tutumları yeniden değerlendirmeye başladığını gözlemlemektedir. Bu akademisyenler, Avrupa merkezci tutumların sonucu olarak sömürgelerin tarihine yerleştirilen ciddi çarpıtmaları, yerlilerin geçmişinden kalan izleri ve maddi kültürlerini göz ardı etme ya da silme yoluyla yapılan çarpıtmaları kabul etmişlerdir. Bu değerlendirmenin ardından Amerikan yerlileri, Aborjin ve yerli Afrika alanları incelenmiş ve restore edilmiş, Avrupa halklarının tarihinde yalnızca bir dipnot olarak kalmış olan bu bölgelerin organik kronikleri üzerine yoğunlaşan yeni bir tarih yazılmıştır. İsrailliler ise tersine, küçük değişikliklerle sömürge geleneğini sürdürmeyi seçmişlerdir... [İsrail] Eski Eserler İdaresi, Eski Yafa'da yalnızca iki alandan haberdardır: "Biuim Evi" (1882'de bu erken Siyonist öncü grubun ülkedeki ilk evi) ve ilk [Siyonist] İbranice Lisesi'nin ("Gimnasiya Herzeliyya") ilk binası; bunlar, [1978 tarihli İsrail Eski Eserler Yasası'nın] 2. maddesine uygun olarak "eski eser" ilan edilmiştir. Elbette, İsrail hukuku uyarınca Filistinliler için tarihi değeri olan hiçbir yapı korunan bir eser olarak ilan edilmemiştir.

While the colonial attitudes of European and North American historians and social scientists towards former colonies of the West has begun to be re-evaluated critically since the 1960s, the Israelis have chosen to consolidate the colonial tradition and settler-colonial historiography in Palestine–Israel. In Israel, there has always been an obsession with ‘biblical memory’ and the convergence between biblical excavations and Jewish settler-colonisation has always loomed large, but became most pronounced after the post-1967 conquests. Furthermore, Israeli biblical archaeology has remained central to secular Zionist identity politics and Israeli settler activities – most Orthodox Jews in Israel were and still are indifferent to its findings (Elon 1997: 38). Meron Benvenisti observes that British, American, and other academics engaged in the study of the archaeology and history of their former overseas colonies have begun to reevaluate the attitudes that prevailed during the colonial period. They have admitted grave distortions that were introduced into the history of the colonies as an outcome of Eurocentric attitudes, ignoring or erasing remaining traces of the natives’ past and their material culture. In the wake of this evaluation, Amerindian, Aborigine, and native African sites were studied and restored, and a new history was written, focusing on the organic chronicles of those regions, which had been a mere footnote in the history of the European peoples. The Israelis, by contrast, chose to maintain the colonial tradition with only minor changes ... The [Israeli] Antiquities Administration is aware of only two sites in Old Jaffa: the ‘Biuim House’ (the first home of this group of early Zionist pioneers in the country, in 1882) and the first building of the first [Zionist] Hebrew High School (‘Gimnasiya Herzeliyya’), which have been declared ‘antiquities’ in accordance with Article 2 [of Israeli Antiquities Law of 1978]. Of course no structure ‘of historical value’ to the Palestinians has been declared as a protected antiquity under Israeli law.

(Benvenisti 2002: 304–305)

(Benvenisti 2002: 304–305)

Kudüs çevresinde Yahudi Ulusal Fonu tarafından binlerce dönümlük çam ormanı dikildi. Bu ormanların hem yıkılmış Filistin köylerini gizlemek hem de yeni, kırsal bir "İncil manzarası" yaratmak, yeni bir kolektif hafıza oluşturmak ve ağaçların sonsuza dek orada durduğu "otantik", zamanüstü bir İncil manzarası izlenimi vermek amacı vardı. Ancak bu "doğal manzara", Filistin köylerinin sistematik biçimde kamulaştırılmış topraklarını, işlenmiş zeytinliklerin yok edilmesini ve Nekbe'nin etnik temizliğini gizlemek için özenle kurgulanmış bir sahnedir. Altta yatan niyet, Filistin köylerinin konumlarını gizlemek ve Yahudi olmayanların toprakta herhangi bir tarım yapmasını engellemektir. İsrailli mimarlar Rafi Segal ve Eyal Weizman, İsrail yerleşimini ve kırsal bir İncil manzarası yaratılmasını yorumlarken şunları yazdı:

Around Jerusalem thousands of acres of pine forests were planted by the Jewish National Fund, forests which are both intended to camouflage destroyed Palestinian villages and fashion a new pastoral ‘biblical landscape’, create a new collective memory and give the impression of an ‘authentic’ timeless biblical landscape in which trees have been standing forever. But this ‘natural landscape’ is a carefully constructed scene to camouflage the systematically expropriated land of Palestinian villages, the destruction of cultivated olive groves and the ethnic cleansing of the Nakba. The underlying intention is to obscure the locations of the Palestinian villages and prevent any cultivation of the land by non-Jews. The Israeli architects Rafi Segal and Eyal Weizman, commenting on Israeli settlement and the creation of a pastoral biblical landscape, wrote:

Kolonyal geleneklerin bakış açısının ayrılmaz bir parçası olan ideal çobanî manzara resminde, kırsal panoramaya duyulan hayranlık her zaman modernitenin pencere çerçeveleri üzerinden görülür. Şehirden kıra çekilme dürtüsü, doğaya yakın, daha sade bir yaşamın erdemini yeniden ortaya koyar… Kutsal Kitap manzaralarının resmedilen pitoresk sahneleri yeniden yaratılması, toprağa dair kadim bir iddianın tanığı olur. Manzaraya duyulan hayranlık böylece, toplumsal ve kültürel kimliklerin oluşmasını sağlayan bir kültürel pratik işlevi görür. Ancak bu panoramanın içinde acımasız bir paradoks yatar: manzarayı “Kutsal Kitap” ya da “çobanî” kılan şey, yani geleneksel sakinleri ve teraslar, zeytinlikler, taş binalar ve hayvanların varlığıyla oluşan tarım, yerini almaya gelen Yahudi yerleşimcilerin yerine geçtiği Filistinliler tarafından üretilmiştir. Yine de, “yeşil zeytinlikleri” ekmek ve manzarayı Kutsal Kitap’a özgü kılmak için gelen insanların kendileri panoramanın dışında tutulur. Filistinliler, manzarayı üretmek için oradadır ve sonra ortadan kaybolurlar… “Çobanî Kutsal Kitap manzarası” gören bakış, görmek istemediğini kaydetmez; fiziksel dışlamayı arzulayan bir görsel dışlamadır bu. Bir tiyatro dekoru gibi, panorama görünmez sahne işçileri tarafından bir araya getirilmiş, düzenlenmiş bir manzara olarak görülebilir… Devlet için Filistinlileri gözetlemeyi amaçlayan bir denetim mekanizması olan şey, yerleşimciler için onları silmeye çalışan çobanî bir manzaraya açılan bir penceredir. Yahudi yerleşimleri, var olan bir manzaranın üzerine coğrafyanın başka bir enlemsel verisini bindirir. Böylece yerleşimciler yalnızca diğer yerleşimleri görebilir, Filistin kasaba ve köylerinin yerleşimlerinden kaçınabilir ve kendilerini gerçekten “topraksız halktan, halkı olan topraklara” ulaşmış hissedebilirler. (Segal ve Weizman 2003: 92)

In the ideal image of the pastoral landscape, integral to the perspective of colonial traditions, the admiration of the rustic panorama is always viewed through the window frames of modernity. The impulse to retreat from the city to the country reasserts the virtue of a simpler life close to nature … the re-creation of the picturesque scenes of Biblical landscape becomes a testimony to an ancient claim on the land. The admiration of the landscape thus functions as a cultural practice, by which social and cultural identities are formed. Within this panorama, however, lies a cruel paradox: the very thing that renders the landscape ‘Biblical’ or ‘pastoral’, its traditional inhabitants and cultivation in terraces, olive orchards, stone buildings and the presence of livestock, is produced by the Palestinians, who the Jewish settlers came to replace. And yet, the very people who came to cultivate the ‘green olive orchards’ and render the landscape Biblical are themselves excluded from the panorama. The Palestinians are there to produce the scenery and then disappear … The gaze that sees a ‘pastoral Biblical landscape’ does not register what it does not want to see, it is a visual exclusion that seeks a physical exclusion. Like a theatrical set, the panorama can be seen as an edited landscape put together by invisible stage hands … What for the state is a supervision mechanism that seeks to observe the Palestinians is for the settlers a window on a pastoral landscape that seeks to erase them. The Jewish settlements superimpose another datum of latitudinal geography upon an existing landscape. Settlers can thus see only other settlements, avoid those of the Palestinian towns and villages, and feel that they have truly arrived ‘as the people without land to the land with people’. (Segal and Weizman 2003: 92)

İsrail Doğa ve Parklar Kurumu (Rashut Hateva’ Vehaganim) tarafından işletilen, 1998'de kurulmuş bir devlet kuruluşu olan onlarca İncil ve arkeoloji parkı bulunmaktadır. Bu arkeolojik (İncil ve Haçlı dönemine ait) "ulusal miras" parklarının birçoğu, 1948'de yıkılmış Filistin köy ve kasabalarının harabeleri üzerine inşa edilmiştir. İsrail'in arkeolojik tema parkları miras endüstrisinin, hem geçmişin geriye dönük sömürgeleştirilmesine hem de modern İsrail kolektif kimliğinin şekillendirilmesine yönelik olarak, toprakların hem antik Filistin hem de İslami mirasının inkârı, bugün Filistin'in Saffuriyah köyünde (1948'de İsrail tarafından yıkılmıştır) açıkça görülmektedir.

There are dozens of biblical and archaeological parks in Israel run by the Israel Nature and Parks Authority (Rashut Hateva’ Vehaganim), a governmental organisation set up in 1998. Many of these archaeological (biblical and Crusader) ‘national heritage’ parks have been constructed on the ruins of Palestinian villages and towns destroyed in 1948. The negation of both the ancient Palestinian and Islamic heritage of the land by Israel’s heritage industry of archaeological theme parks is very much in evidence today in Palestinian Saffuriyah (destroyed by Israel in 1948) – the heritage industry geared towards both the retrospective colonisation of the past and the fashioning of modern Israeli collective identity.