اسرائیلی کمیونسٹ پارٹی سال ۱۹۲۳ میں فلسطین میں خالص یہودی اشکنازی جماعت کے طور پر شروع ہوئی۔ یدش، جو اشکنازی یہودیوں کی تاریخی اور لفظی طور پر "مادری زبان" (mame-loshn) ہے اور بہت سے مشرقی یورپی یہودیوں کی بولی جانے والی زبان ہے، اس لیے کمیونسٹ پارٹی کو یدش میں "Palestinishe Komunistishe Partei" کہا گیا۔ جب "نئی عبرانی" زبان کا غلبہ ہوا تو یہ جماعت آخرکار اسرائیل میں اپنے عبرانی نام سے مشہور ہو گئی: "ہا-میفلاگا ہا-کومونیستیت ہا-یسرائیلیت"۔ تاہم، برطانوی قیادت والے فلسطین میں اس کا عربی نام "فلسطینی کمیونسٹ پارٹی" (الحزب الشیوعی الفلسطینی) تھا۔ سال ۱۹۲۳ میں پی سی پی مشرقی یورپی یہودی مہاجرین میں بائیں بازو کے صیہونی آبادکاروں اور غیر صیہونی کمیونسٹوں کے اتحاد کے طور پر وجود میں آئی۔

The Israeli Communist Party began as an exclusively Jewish Ashkenazi party in Palestine in 1923. With Yiddish being the historical and literally the ‘mother language’ (mame-loshn) of the Ashkenazi Jews and being a language spoken by many East European Jews, the Communist Party was called in Yiddish: Palestinishe Komunistishe Partei. With the ‘new Hebrew’ being in ascendancy, the party became eventually known in Israel by its Hebrew name: Ha-Miflaga Ha-Komunistit Ha-Yisraelit. In Mandatory Palestine, however, its Arabic name was the Palestine Communist Party (al-Hizb al-Shuyu’i al-Filastini). In 1923, the PCP was born as a coalition of left-wing Zionist settlers and non-Zionist communists among the East European Jewish immigrants to Palestine.

د دې ګوند بنسټ او لومړنیو کلونو کې ډیره برخه یهودان وو، او د مینډیټوري فلسطین په ډیری دورې کې دا ګوند کوچنی پاتې شو مګر په لویه کچه د ختیځ اروپا یهودانو څخه جوړ و (یونس 2000: 117).

At its foundation and in its early years the party was predominantly Jewish and it remained small but overwhelmingly composed of East European Jews during much of Mandatory Palestine (Younis 2000: 117).

د مندیټ دورې ډیره برخه د سټالینیستانو تر کنټرول لاندې وه. د ۱۹۴۷ کال په وروستیو کې، د شوروي اتحاد د ملګرو ملتونو د ویش پریکړې ملاتړ په پام کې نیولو سره، ګوند د هیواد لپاره صهیونیستي نوم «ارض اسرائیل» (Eretz Yisrael) ومنلو، فلسطین پرځای، او د ۱۹۴۸ جنګ د تر ټولو سختو مرحلو په ترڅ کې د اسرائیل دولت لپاره د چکوسلواکیا له لوري د نظامي مرستو په ترلاسه کولو کې ونډه واخیستله.۳۱ همدارنګه، په ۱۹۴۸ کال کې د ګوند مشر میر ویلنر د صهیونیستي «د استقلال منشور» (Megilat ha-ʿAtzmaut) لاسلیک کونکی و، چې په بار بار توګه هیواد د اسرائیل ځمکه (عبرانی: Eretz Yisrael) په نوم یادوي. د نکبې وروسته دورې کې ګوند داسې یوه ټولنیزه حافظه وده کړه چې د فلسطیني اسرائیلي شهریانو، یعنې د «عرب اسرائیلیانو» د اسرائیلي کېدو کې یې مرسته وکړه.

Dominated by Stalinists throughout much of the Mandatory period, in late 1947, following the Soviet Union’s support for the UN Partition Resolution, the party embraced a Zionist designation for the country, ‘Eretz Yisrael’ (instead of Palestine) and were instrumental in securing military assistance from Czechoslovakia for the State of Israel during the toughest stages of the 1948 war.31 Also in 1948 the leader of the party, Meir Vilner, was a signatory to the Israeli Zionist ‘Independence Charter’ (Megilat ha-ʿAtzmaut), which repeatedly described the country as the Land of Israel (Hebrew: Eretz Yisrael). In the post-Nakba period the party promoted a collective memory which contributed to the Israelification of the Palestinian citizens of Israel, the so-called ‘Israeli Arabs’.

د همدې وخت په لومړنۍ د مینډیټ دوره کې، فلسطیني عربو یوه کارګري غورځنګ جوړ کړ او د فلسطیني عربو کارګرو ټولنه (جمعیة العمال العربیة الفلسطینیة) تاسیس کړه، چې د فلسطیني عربو اصلي کارګري سازمان دی. دا ټولنه په ۱۹۲۵ زیږدیز کال کې د حیفا په مرکز کې تاسیس شوه، او د ناصره، یافا او مجدل عسقلان کې یې څانګې درلودې. له ۱۹۳۷ څخه تر ۱۹۴۷ پورې عمومي منشي سامي طه (۱۹۱۶–۱۹۴۷) و، چې د جنین سره نږدې د عرابه په ښار کې زیږیدلی و، او وروسته کورنۍ یې حیفا ته کډه شوه. هغه د مینډیټ په دوره کې د فلسطیني عربو مشر کارګري مشر و (Lockman 1996: 259). هغه د ۱۹۴۷ زیږدیز کال د سپتمبر په ۱۲ مه په حیفا کې ووژل شو.

At the same time, during this early Mandatory period, the Palestinian Arabs created a labour movement and set up the Palestine Arab Workers Society (Jam’iyyat al-ʿUmmal al-ʿArabiyyah al-Filastiniyyah), the main Palestinian Arab labour organisation, established in 1925 with headquarters in Haifa, and branches in Nazareth, Jaffa and Majdal ‘Asqalan. From 1937 to 1947 its general secretary was Sami Taha (1916–1947) – born in ‘Arrabah, a town near Jenin, his family later moved to Haifa – who was the main Palestinian Arab labour leader during the Mandatory period (Lockman 1996: 259). He was assassinated in Haifa on 12 September 1947.

د ۱۹۲۰ او ۱۹۳۰ کلونو په اوږدو کې د فلسطین یہودي کمونیستانو د فلسطیني عرب کارګرو ټولنې سره نږدې اړیکې ساتلې.

Throughout the 1920s and 1930s the Palestine Jewish communists maintained close relations with the Palestine Arab Workers Society.

د دوهمې نړیوالې جګړې په منځ کې، په ۱۹۴۳ کال کې، د فلسطین کمونیست ګوند، د سټالین ‌روسیې د منځنۍ ختیځ پالیسیو سره د سمون لپاره فشار لاندې، د فلسطیني ملي غورځنګ له اساسي موخو سره په ټکر کې راغی. ګوند د ضد صهیونیزم ډیرو رادیکال فلسطینی عرب غړو سره تقسیم شو، چې هغوی په ۱۹۴۴ کال کې د ملي آزادۍ لیګ جوړ کړ. د صهیونیستي چپو اغیزو لاندې راتلل، او د دې شوروي نظریې تاییدول چې صهیونیزم د بورژوازي ملي‌ګرایۍ یوه بڼه ده، PCP خپل نوم په MAKEY بدل کړ، د ارتز اسرائیل کمونیست ګوند ('د اسرائیلو د ځمکې کمونیست ګوند') – د ۱۹۴۷ کال د نومبر د ملګرو ملتونو د ویش پریکړې تایید کولو وروسته – د یوې داسې اصطلاح منل چې د صهیونیستي فکر مرکزي برخه ده. دا لومړی ځل و چې د فلسطین کمونیستانو د صهیونیستي اصطلاح ارتز اسرائیل ('د اسرائیلو ځمکه') کارولې. سربیره پردې، د MAKEY مشر میر ویلنر-کوونر د مې ۱۹۴۸ د اسرائیل د خپلواکۍ اعلامیې لاسلیکوونکو څخه و، یو داسې سند چې عبراني متن یې د فلسطین اصطلاح نه یادوي او یوازې د ارتز اسرائیل خبرې کوي. سند د صهیونیزم د ځینو بنسټیزو افسانو تکرار سره پیل کیږي:

In the middle of the Second World War, in 1943, the Palestine Communist Party, under pressure to accommodate the Middle Eastern policies of Stalinist Russia, came into conflict with the key aims of the Palestinian national movement. The party split with the more radical anti-Zionist Palestinian Arab members, who formed the National Liberation League in 1944. Coming under Zionist left-wing influences, and endorsing the Soviet notion that Zionism was a form of bourgeois nationalism, the PCP changed its name to MAKEY, the Communist Party of Eretz Yisrael (‘the Communist Party of the Land of Israel’) – after endorsing the UN Partition Resolution of November 1947 – embracing a term central to Zionist thinking. This was the first time the Palestine communists had used the Zionist term Eretz Yisrael (‘Land of Israel’). Furthermore, the leader of MAKEY, Meir Vilner-Kovner, was one of the signatories of the Israeli Declaration of Independence of May 1948, a document whose Hebrew text does not mention the term Palestine and talks only about Eretz Yisrael. The document begins with rehashing some of the founding myths of Zionism:

د یهودو د قوم زیږدنځای [د اسرائیلو ځمکه] وه.

[The Land of Israel] was the birthplace of the Jewish people.

دلته د دوی روحاني، مذهبي او سیاسي هویت جوړ شو.

Here their spiritual, religious and political identity was shaped.

دلته دوی لومړی ځل دولتي حیثیت ترلاسه کړ، د ملي او نړیوال اهمیت لرونکي کلتوري ارزښتونه یې رامینځ ته کړل، او نړۍ ته یې د کتابونو تل پاتې کتاب ورکړ.32

Here they first attained statehood, created cultural values of national and universal significance and gave to the world the eternal Book of Books.32

اسې هم، دا خبره ډېره مهمه ده: دغه ګوند په ۱۹۴۸–۱۹۴۹ کلونو کې له چکوسلواکیا څخه صهيوني نظامي سازمانونو ته د وسلو لېږد کې برخه درلوده. دغه لېږدونو په ۱۹۴۸ کال کې په فلسطین کې د ځمکنیو جګړو نظامي توازن په بنسټیزه توګه بدل کړ او د اسرائیلي دولت د جوړېدو لپاره یې مهم رول ولوباوه. د ۱۹۴۸ کال راهیسې د ګوند یهودي غړي هم په اسرائیلي اردو کې دندې ترسره کړې دي.

Also, crucially, the party was involved in arms shipments from Czechoslovakia to the Zionist military organisations in 1948‒1949 – deliveries which radically altered the military balance on the ground in Palestine in 1948 and proved significant for the establishment of the Israeli state. Since 1948 the Jewish members of the party have also served in the Israeli army.

په ۱۹۴۸ کال کې وروسته، دې ګوند د ځانګړو متضاد تمایلاتو سره مخ شو، څه وخت چې ګوند د اسرائیلي پارلماني سیاست کې برخه واخیستله او «ماکی» په نوم وپیژندل شو. په ۱۹۶۵ کال کې بل داخلي وېش وروسته، د ګوند اصلي پارلماني ډله «رکاح» په نوم مشهوره شوه، چې د «نوی کمونیستي لیست» (عبري: رشیما کومونیستیت هدشا) لنډیز دی. تر دې مرحلې پورې ګوند د ګرین لاین په دننه کې په اکثریت کې د فلسطیني عربو ګوند شو، چې په اسرائیلي کنیسټ (پارلمان) کې استازیتوب درلود. تاریخي لحاظه، او په ځانګړې توګه له ۱۹۴۸ راهیسې، د ګوند سیاسي پلاتفورم عمدتاً د اسرائیل دننه فلسطینیانو لپاره د مساوات او مدني حقونو باندې تمرکز کړی و. نن ورځ ګوند «حدش» په نوم پیژندل کیږي، چې د عبري لنډیز دی: «ها-حزیت ها-دیموکراتیت له-شالوم» (د سولې او مساوات لپاره دیموکراتیک جبهه؛ عربي: الجبهة الدیمقراطية للسلام والمساواة)، چې د سیاسي پلاتفورم سره د دوه دولتي حل لپاره ژمنتیا لري.

Bedevilled by contradictory tendencies, after 1948 the party took part in Israeli parliamentary politics and became known as MAKEY. After another internal split in 1965, the main parliamentary faction became known as Rakah, an acronym for the New Communist List (Hebrew: Reshima Komunistit Hadasha). By this stage the party was a predominantly Palestinian Arab party within the Green Line with representation in the Israeli Knesset (parliament). Historically, and in particular since 1948, the party’s political platform largely focused on equality and civil rights for the Palestinians within Israel. Today the party is known as Hadash, a Hebrew acronym for Ha-Hazit Ha-Demokratit Le-Shalom (Democratic Front for Peace and Equality; Arabic: al-Jabhah ad-Dimuqratiyyah lis-Salam wal-Musawah), with a political platform committed to the two-state solution.