۹.۷ د لیټ عثماني فلسطین کې د فلسطیني سیمه‌ایزې هویت او پروټو-ملي‌ګرۍ بیا تصور: خلیل بیدس او د فلسطیني کلتوري ملي‌ګرۍ - فلسطین: د څلورو زرو کلونو تاریخ | Quran Course

۹.۷ د لیټ عثماني فلسطین کې د فلسطیني سیمه‌ایزې هویت او پروټو-ملي‌ګرۍ بیا تصور: خلیل بیدس او د فلسطیني کلتوري ملي‌ګرۍ - فلسطین: د څلورو زرو کلونو تاریخ | Quran Course

0% read · 6 min left

فلسطین: د څلورو زرو کلونو تاریخ Bookmark

This chapter was translated automatically from English and may contain mistakes. Read the original

Show original

۹.۷ د لیټ عثماني فلسطین کې د فلسطیني سیمه‌ایزې هویت او پروټو-ملي‌ګرۍ بیا تصور: خلیل بیدس او د فلسطیني کلتوري ملي‌ګرۍ

9.7 The Reimagining Of Palestinian Territorial Identity And Proto-nationalism In Late Ottoman Palestine: Khalil Beidas And Palestinian Cultural Nationalism

by Nur Masalha6 min readViewed 194 times

فلسطینی علاقائی قوم پرستی، جس طرح فلسطین کا تصور، کئی آغاز اور کئی ماخذ رکھتی ہے۔ راشد خالدی اپنی کتاب "فلسطینی شناخت: جدید قومی شعور کی تشکیل" (1998) میں دلیل دیتے ہیں کہ ایک الگ فلسطینی قومی شناخت، جس کی بنیاد فلسطین کی سرزمین پر ہے، بیسویں صدی کے آغاز میں ابھری۔ لیکن اس کے ساتھ ہی خالدی اور جدید فلسطین کے کئی نمایاں مورخین، جن میں بشارہ دوماني (1995)، ایلان پاپے (1999)، بارуч کیمرلنگ اور جوئل ایس میگدل (1993، 2003) شامل ہیں، اس بات پر متفق ہیں کہ انیسویں صدی کے اواخر میں سیاسی صیہونیت کے ظہور سے پہلے ہی ایک مقامی فلسطینی قومی شناخت تشکیل پا رہی تھی (پاپے 1999: 3)۔ آخری عثمانی دور کے فلسطین میں یہ ابتدائی، مثبت، علاقائی فلسطینی قومی شناخت صیہونیت سے منسلک نہیں تھی۔ تاہم، اگرچہ فلسطین میں صیہونیت کی آمد سے پہلے ایک ابتدائی مقامی فلسطینی قومی تحریک موجود تھی، پہلی عالمی جنگ سے پہلے کے عرصے میں صیہونی آبادکاری اور زمین خریدنے کی سرگرمیوں نے بھی اس تحریک کو مہمیز دی۔

د عثماني دورې په وروستیو کې فلسطین کې، د دریو اداري ولسوالیو (بیت المقدس، نابلس او عکا) نفوس په ډیره اکثریت سره مسلمانان او عرب عیسویان وو. د یهودو لږکی شمیر شاوخوا ۲۵،۰۰۰ و؛ اکثریت یې ژور مذهبي وو او ښاري ځایونو کې اوسیدل. د اروپایي صهیونیزم له راڅرګندېدو تر یوه وخته، یعنې د ۱۹ مې پېړۍ وروستیو پورې، د فلسطینیانو ترمنځ اړیکې (عربي ژبې مسلمانان، عیسویان او یهودان) سوکاله او ثابتې وې، چې د پیړیو په اوږدو کې د ګډ ژوند، ګډې تاریخ او ګډ هیواد له امله جوړې شوې وې (خالدي، و. ۱۹۸۴). د بیت المقدس د یو فلسطیني عیسوي اوسیدونکي وصیف جوهریه (۱۸۹۷–۱۹۷۲) یادښتونه، چې د جوهریه ډایرۍ په نامه دي، د دې شاهدي ورکوي چې د عثماني فلسطین په وروستیو کې د دوه کچو فلسطیني عثماني خاوریز هویت راڅرګند شو، او همدارنګه د عثماني بیت المقدس د همزیستۍ، کلتوري تنوع او یو له بل سره د ګډیدو لپاره ښه شاهدي ورکوي، چې د فلسطین د عثماني ماډرنیتې یوه کوچنۍ نمونه ده. د جوهریه د ځوانۍ په فلسطیني نړۍ کې، د فلسطیني عیسویانو، فلسطیني یهودو او فلسطیني مسلمانو ژوند ترمنځ سرحدونه لوند وو.

In late Ottoman Palestine, the population of the three Palestinian administrative districts (Jerusalem, Nablus and Acre) was overwhelmingly Muslim and Christian Arab. The Jewish minority numbered about 25,000; the majority was deeply religious and urban-based. Until the advent of European Zionism in the late 19th century relations among the Palestinians (Arabic-speaking Muslims, Christians and Jews) were peaceful and stable, forged by centuries of coexistence, shared history and shared country (Khalidi, W. 1984). The memoirs of Wasif Jawhariyyeh (1897– 1972), a Palestinian Christian citizen of Jerusalem, The Diaries of Wasif Jawhariyyeh, provide compelling testimony to the emergence of a two-tier Palestinian Ottoman territorial identity in late Ottoman Palestine and for the co-existence, cultural diversity and intermixing of Ottoman Jerusalem, a microcosm of late Ottoman modernity in Palestine. In the Palestinian world of Jawhariyyeh’s youth, boundaries separating the lives of Palestinian Christians, Palestinian Jews and Palestinian Muslims were fluid.

فلسطین کې د چاپ او خپرونې انقلاب د عثماني دورې په وروستیو کې پیل شو او د ۲۰مې پیړۍ په لومړۍ نیمایي کې په صنعتي پیمانه وده وکړه. دې انقلاب سره د عصري ټیکنالوژیو راتګ، سیکولر تعلیم او خواندې توب زیاتوالی او ژر ښارګوټیزول هم ملګري وو. لنډ وخت کې، او تر ۱۹۴۸ پورې، د فلسطیني عرب ټولنې له یوې دریمې څخه ډیره برخه ښاري وه. د هیواد په عصري سیکولر ښوونځیو کې د زیاتوالي سره یوځای، زیاتې شوې خواندې توب د ښارونو د مذهبي فکر لرونکو کوچنیو خواندو الیټونو د تعلیم او زده کړې پر احتکار ماتې ورکړه او په ښارونو کې د راڅرګندیدونکو منځنیو او مسلکي طبقو ځواک ډیر کړ. د پوهو خلکو زیاتیدونکي کلتوري ځان‌پیژندنه د عثماني وروستي فلسطین کې سیکولر لومړنی ملي احساس راپیدا کړ. د فلسطیني کلتوري ملي‌ګرایۍ او سیمه‌ییزې میهن‌پالنې جنین د فلسطیني سیاسي ملي‌ګرایۍ مخکې راڅرګند شو، او دا په عثماني وروستي فلسطین کې په ښوونځیو او د ښوونکو روزنې په سیمینارونو کې وده وکړه.

In Palestine the printing and publication revolution began in the late Ottoman period and developed on an industrial scale in the first half of the 20th century. This revolution was accompanied by the introduction of modern technologies, the growth in secular education and literacy and rapid urbanisation. Within a short period, and by 1948, more than one-third of Palestinian Arab society was urban-based. Together with the sharp rise in modern secular schools in the country, increased literacy broke the monopoly of the small, religiously minded, literate elites in the cities on education and learning and bolstered the emerging middle and professional classes in the cities. The increasing cultural self-awareness of educated people led to the rise of secular proto-nationalism in late Ottoman Palestine. Embryonic Palestinian cultural nationalism and territorial patriotism preceded Palestinian political nationalism and this was fostered in schools and teacher training seminaries in late Ottoman Palestine.

د خلیل ابراهیم بیدس، روحي خالدي او خلیل السکاکیني آثار د عثماني دورې د وروستیو کلونو د فلسطین د ښوونې، کلتور او ادبي انقلاب لوړ پړاو وو – یو عصري مدني انقلاب چې د ځانپېژندنې، ځان‌پرمختیا، ټولنیز پیاوړتیا او – سیاسي لحاظ سره – ځان‌څرګندونې، مساوي وګړیتوب او د عثماني دولت دننه سیمه‌ییزې خپلواکۍ لپاره وقف شوی و۔ یو فکري او کلتوري پیشرو، بیدس (۱۸۷۴–۱۹۴۹) یو فلسطیني عیسوي عالم، ښوونکی، ناول لیکونکی او د روسي ادبي آثارو پرله‌پسې ژباړونکی و۔ بیدس په ۱۸۷۴ زیږیدلی په ناصره، د جلیل په سیمه کې، او د جلیل په سیمو کې د روسي مالي مرستې لرونکو دوه‌ژبو ارتودوکس ښوونځیو کې یې زده کړه کړې ده او په ناصره کې د روسي ښوونکو د روزنې په لوړ قدره ښوونځي کې یې زده کړه کړې ده، چې دا ښوونځی په ۱۸۸۶ کال د امپراتوري روسي ارتودوکس فلسطین ټولنې لخوا جوړ شوی و، او وروسته په داسې ودانۍ کې ځای پر ځای شو چې د جلیل ټولو فلسطینیانو کې په پراخه توګه د «المسکوبیه» (د «مسکوي» حویلي) په نوم پیژندل کیږي۔ په فلسطین کې د ټولنې لخوا جوړې شوې نورې روسي حویلۍ، لکه په بیت‌المقدس او الخلیل (حبرون) کې، لاهم د سیمه‌ییزو فلسطینیانو لخوا المسکوبیه بلل کیږي۔ په فلسطین کې د ټولنې ترټولو مشهور ودانۍ د مریم مجدلیه کلیسا وه، چې په ۱۸۸۶ کال د بیت‌المقدس د زیتون په غره کې جوړه شوه۔ په لومړي سر ټولنې مرکز په ناصره کې درلود (۱۸۸۲ څخه تر ۱۸۸۴ پورې)، او د جلیل په سیمه کې یې څلور ښوونځي پرانیستل او عربي ارتودوکس ښوونکي او روسي ښوونکي او عربي ژباړونکي یې وګمارل، چې د ښوونځي مواد له روسي څخه عربي ته وژباړي۔

The works of Khalil Ibrahim Beidas, Ruhi al-Khalidi and Khalil al-Sakakini were the high end of the educational, cultural and literary revolution of late Ottoman Palestine – a modernist civic revolution which was dedicated to self-enlightenment, self-improvement, social empowerment and – politically speaking – self-representation, equal citizenship and regional autonomy within the Ottoman state. An intellectual and cultural pioneer, Beidas (1874–1949), was a Palestinian Christian scholar, educator, novelist and prolific translator of Russian literary works. Born in Nazareth, in the Galilee, in 1874, Beidas was educated in Russian-funded bilingual Orthodox schools in the Galilee and studied at the highly regarded Russian Teacher Training Seminary in Nazareth,11 which was founded by the Imperial Russian Orthodox Palestine Society in 1886, and later housed in a building which became famously known to Palestinians throughout the Galilee as al-Maskubiyyah (‘the Moscovite’ compound). Other Russian compounds created in Palestine, including in Jerusalem and al-Khalil (Hebron), are still referred to by local Palestinians as al‑Maskubiyyah. The most famous building constructed by the Society in Palestine was the Church of Mary Magdalene, on Mount of Olives in Jerusalem, built in 1886. Initially headquartered in Nazareth (between 1882 and 1884), the Society opened four schools in the Galilee and employed Orthodox Arab and Russian teachers and Arabic translators to translate school material from Russian to Arabic.

نه تنها این، بلکه بالاخره، در ۱ اپریل ۱۹۰۲ع، د روسی رهبرانو د امپراتوری روسی ارتودکس فلسطین ټولنې او د عثمانی چارواکو ترمنځ د خبرو اترو د یوې دورې څخه وروسته، دوی د ټولنې ټول ۳۷ ښوونځي او مدرسې ومنلې (چې اکثریت یې په فلسطین کې، او یو شمېر په سوریه او لبنان کې وو) او دې پېښې د فلسطین، سوریې او روسیې په عامه جشنونو سره لمانځل شوه.۱۴ د عثمانی دولت د دې مهم رسمي منلو اغیز، د فلسطین د ارتودکس امپراتوري ټولنې د فعالیتونو په اړه، له زده کړې هاخوا هم ورسېد او د روسي ډلېزو زیارتونو د هڅولو لامل شو چې د فلسطین لپاره همدغې ټولنې هم تنظیم کاوه. د ۲۰مې پېړۍ په پیل کې، روسي زائرین د سپیڅلې ځمکې ټولو بهرنیو عیسوي زائرینو نږدې ۸۰ سلنه جوړول. لکه څنګه چې به لاندې وویني، دا ډلېز روسي زیارت عثمانی چارواکي د نورو اداري تعدیلاتو ته اړ کړل او په ۱۹۰۶ع کې د ناصره او طبریا ولسوالۍ د نجیب اورشلیم د مټصرفیت سره یوځای شوې، په عمده توګه د روسیې او لویدیځ څخه د نوي ډلېز زیارت د ځای پرځای کولو لپاره، او دا د عیسوي زائرینو او مسافرینو لپاره په فلسطین کې د یوې واحدې توریستي ویزې د ورکولو د اسانتیا لپاره وشول.

Not only that. Eventually on 1 April 1902, after a period of negotiations between the Russian leaders of the Imperial Russian Orthodox Palestine Society and the Ottoman authorities, they recognised all thirty-seven schools and seminaries of the Society (the majority of which were in Palestine, with some in Syria and Lebanon) and the occasion was marked by public celebrations in Palestine, Syria and Russia.14 The impact of this important official Ottoman recognition of the activities of the Palestinian Orthodox Imperial Society extended beyond education into the encouragement of Russian mass pilgrimage to Palestine, which was also organised by the same society. In the early 20th century Russian pilgrims constituted nearly 80 per cent of all foreign Christian pilgrims to the Holy Land. As we shall see below, this Russian mass pilgrimage forced the Ottoman authorities to make further administrative adjustments and in 1906 the districts of Nazareth and Tiberias were added to the Mutasarrifate of Noble Jerusalem, mainly to accommodate the new mass pilgrimage from Russia and the West in facilitating the issuance of a single tourist visa to Christian pilgrims and travellers in Palestine.

بیداس د روسی ژبې څخه عربیۍ ته د ژباړو او د هغه استثنایي ژبني او کلتوري وړتیاوې د روسي لوی ناولیکوونکو او شاعرانو، له جملې الکساندر پوشکین، نیکولای ګوګول، دوستایفسکي، لیون تولستوی او ماکسیم ګورکي د آثارو څخه متاثرې وې. د دې لیکوالو ځینې د استبداد بنسټیزې نیوکې، د تاریخ په اړه د عامو خلکو لیدلوری، د عامو خلکو د ژوند سره یوځای کیدل، او د ازادۍ او ټولنیز عدالت ټینګار رامنځته کړی وو. تولستوی د روسي کلیوالي سیمې او روسي بزګرانو په اړه ایډیالیستي لیدلوری درلود، او دا د بیداس په فلسطیني کلیوالي سیمې او بزګرانو د مثبتو نظریاتو باندې اغیزه وکړه. بیداس مخکې له دې چې ۱۸۹۸ کال کې په بیروت کې د پوشکین تاریخي ناول "د سرپرست لور" عربیۍ ته ژباړلی او خپور کړی و. د بیداس اونیز مجله النفائس العصریۀ (عصري ګڼې) لس کاله وروسته، په ۱۹۰۸ کال کې په حیفا کې تاسیس شوه، او په پیل کې یې هغه روسي کلاسیک ناولونه چې بیداس ژباړل، په دوره یي ډول خپاره کړل. بیداس د «د فلسطیني لنډې کیسې بنسټ ایښودونکی» (رائد القصة الفلسطينية) ګڼل کیږي (مزه 2015: 188).

Beidas’ exceptional linguistic and cultural talents and translations from Russian into Arabic were influenced by the works of leading Russian novelists and poets, including Alexander Pushkin, Nikolai Gogol, Dostoevsky, Leon Tolstoy and Maxim Gorky. Some of these authors had developed radical critiques of autocracy, popular approaches to history, identification with the lives of ordinary people and emphasis on freedom and social justice. Tolstoy had an idealistic view of the Russian countryside and Russian peasantry and this had an impact on Beidas’ positive views of the Palestinian countryside and peasantry. Beidas had already translated into Arabic and published in Beirut in 1898 Pushkin’s historical novel The Captain’s Daughter. Beidas’ weekly periodical, al-Nafais al-ʿAsriyyah (Modern Gems) was founded ten years later in 1908 in Haifa and it began by serialising the Russian classic novels Beidas was translating. Beidas is considered to be the ‘pioneer of the Palestinian short story’ (Raid al-Qissah al-Filastiniyyah) (Mazza 2015: 188)

(also Foster 2016c) – النسخة الأصلية ظهرت بالروسية عام 1875[16] – من قبل الجمعية الأرثوذكسية الإمبراطورية الروسية لفلسطين. يصف بيداس هذا بأنه منشور لجمعية فلسطين الأرثوذكسية الإمبراطورية. ويتحدث بيداس أيضًا عن الأعمال الجغرافية غير الكافية المتوفرة باللغة العربية عن بلده «فلسطين»، وعن «أبناء فلسطين» الأصليين (أبناء فلسطين، أبناء فلسطين) و«حاجتهم إلى عمل جغرافي واسع عن بلدهم». وإذ كان بيداس يكتب إلى جمهور فلسطيني محلي، كان يعلم أن كثيرًا من الفلسطينيين سيكونون على دراية وثيقة بالدلالات المحلية لمصطلح أبناء فلسطين. ويصف بيداس عمل أوليسنيتسكي على النحو الآتي: «كتاب واسع يصف بلد فلسطين بأماكنه وأنهاره وبحيراته وجباله ووديانه». ويتحدث أيضًا عن استخدامه للعربية الاصطلاحية واختياره «التعبير البسيط الذي يرتبط ارتباطًا وثيقًا بعقولنا».

(also Foster 2016c) – the original version appeared in Russian in 187516 – by the Imperial Russian Orthodox Palestine Society. Beidas describes this as a publication of the Palestinian Orthodox Imperial Society. Bei Beidas also talks about the inadequate geographical works available in Arabic on his country ‘Palestine’ and about the indigenous ‘sons and daughters of Palestine’ (Abnaa Filastin, أبناء فلسطين ) and ‘their need for an extensive geographic work on their country’. Writing to local Palestinian audiences, Beidas knew that many Palestinians would be closely familiar with the indigenous connotations of the term أبناء فلسطين . Beidas describes Olesnitsky’s work as follows: ‘an extensive book which describes the country of Palestine with its places, rivers, lakes, mountains and valleys’. He also talks about his use of idiomatic Arabic and his choice of ‘the simple expression which is closely related to [our] minds’.

مثلاً، ظاهر العمر الزيداني، يعني «من عشيرة الزيداني». أما الأشكال التقليدية للتعريف (مثل «عيسى الناصري» أو «جوليان من نورويتش» [c. 1342–c. 1416]) فكانت شائعة في أنحاء العالم كافة. وفي مقدمته لعام 1898، يتحدث بيداس، المولود في الجليل، عن «أبناء فلسطين»، وهو مصطلح عام يعني «أهل فلسطين». هذا الشكل المميز للتعريف بالإقليم في أواخر القرن التاسع عشر يمثل انحرافاً جذرياً عن جميع الأشكال التقليدية الأخرى للتعريف. وفي القرن العشرين لم تختفِ الأشكال التقليدية للتعريف تماماً، لكنها تعززت بهذا الشكل الجديد من التعريف الإقليمي والوعي الوطني الوطني (أي «أبناء فلسطين»). وفي العقود الأولى من القرن العشرين، أصبح يُعرف الجمع «أبناء فلسطين» ( أبناء فلسطين ) أيضاً بـ«شعب فلسطين» ( شعب فلسطين ، أي «أهل فلسطين») و«الشعب الفلسطيني» ( الشعب الفلسطيني ). لكن جذور هذا الوعي الوطني الإقليمي الجديد تعود إلى أواخر القرن التاسع عشر.

for example, Dhaher al-ʿUmar al-Zaydani ‘of the Zaydani clan’. The traditional forms of identification (whether ‘Jesus of Nazareth’ or ‘Julian of Norwich’, c. 1342–c. 1416) were common throughout the world. In his 1898 Preface, the Galilee-born Beidas talks about the ‘sons of Palestine’, a generic term for the ‘people of Palestine’. This distinct territorial form of identification in the late 19th century is a radical departure from all other traditional forms of identification. In the 20th century the traditional forms of identification did not disappear completely, but they were augmented by this new form of territorial identification and patriotic consciousness (the ‘sons of Palestine’). In the early decades of the 20th century the collective ‘sons of Palestine’ ( أبناء فلسطين ) also became known as Sha’b Filastin ( شعب فلسطين , ‘people of Palestine’) and the ‘Palestinian people’ ( الشعب الفلسطيني ). But the roots of this new territorial national consciousness are found in the late 19th century.

• نن جمعیت په عامه توګه کار کوي او په فلسطین او نږدې ختیځ کې په مختلفو ټولنیزو او زده کړې پروژو کې بوخت دی، د هغه عربي نوم لاندې چې بیدس د ۱۸۹۸ کال په دیباچه کې یادونه کړې وه: الجمعية الإمبراطورية الأرثوذكسية الفلسطينية. د ۲۰۱۲ کال د جون او جولای په میاشتو کې، د جمعیت د تاسیس د ۱۳۰ کلیزې او په ۱۸۸۲ کال کې په فلسطین کې د دې د کار د پیل د یادولو لپاره، جمعیت په بیت لحم کې د روسي ساینس او کلتور مرکز پرانیست او د روسي حکومت په مرسته په مسکو کې مختلف لمانځنې ترسره کړې. دوه کاله وروسته، د ۲۰۱۴ کال د سپتمبر په ۳ مه، د امپراتوري روسي ارتودوکس فلسطیني جمعیت د ګلیل څانګه په ناصره کې د عرب ارتودوکس مرکز کې په رسمي توګه پیل شوه، کوم چې د ناصرې د حالاتو د بدلون سره سره، د ۱۳۲ کلنې "فلسطیني" نوم یې په بشپړ ډول وساتلو. دې رسمي مراسمو کې وینا کوونکو کې د روسي رسمي استازي او د حیفا څخه حنا ابو حنا شامل وو، چې د عربي ژبې یوه تازه اثر لیکوال دی په نوم د فلسطیني نهضت پیل، او هغه د جمعیت د وروستي عثماني فلسطین کې د بنسټیزو کلتوري فعالیتونو په اړه وینا وکړه. همدارنګه دا هم د یادولو وړ ده چې د وروستي عثماني فلسطین په "المسکوب ښوونځیو" کې زده کړه کونکو ډیری فلسطیني وروسته د برتانوي قیمومیت په دوره کې فلسطیني ملي ګوندونو کې شامل شول؛ ځینې یې همدې دورې کې د فلسطین کمونست ګوند (PCP) کې هم شامل شول.

• Today the Society operates publicly and runs various social and educational projects in Palestine and the Near East under the Arabic rendition of the name cited by Bedas in his 1898 Preface: الجمعية الإمبراطورية الأرثوذكسية الفلسطينية . In June and July 2012, to mark the 130th anniversary of the Society’s foundation and start of its operation in 1882 in Palestine, the Society opened the Russian Centre for Science and Culture in Bethlehem and staged various celebrations in Moscow sponsored by the Russian government. Two years later, on 3 September 2014, a Galilee branch of the Imperial Russian Orthodox Palestinian Society was officially launched at the Arab Orthodox Centre in Nazareth which, despite the change in the circumstances of Nazareth, kept the 132-year-old ‘Palestinian’ name intact. Speakers at this official Nazareth ceremony included Russian official representatives and Hanna Abu Hanna, of Haifa – author of a recent work in Arabic on The Beginnings of the Palestinian Renaissance – who lectured on the seminal cultural activities of the Society in late Ottoman Palestine. It is also worth noting that a significant number of Palestinians educated in ‘al-Maskob schools’ in late Ottoman Palestine later joined Palestinian national parties during the British Mandatory period; some also joined the Palestine Communist Party (PCP) during the same period.